Bài 2: Sự chuyển động của Trái Đất quanh mặt Trời và hệ quả

Câu hỏi: Bằng kiến thức đã học và quan sát băng hình dưới đây, em hãy trình bày sự chuyển động của Trái đất khi trái đất tự quay quanh trục?... Trả lời câu hỏi:Sự chuyển động của trái đấ

TRƯỜNG DỰ BỊ ĐẠI HỌC DÂN TỘC SẦM SƠN

BAN KHOA HỌC XÃ HỘI

GIÁO ÁN ĐỊA LÝ

Bài 2: tiết 2

SỰ CHUYỂN ĐỘNG CỦA TRÁI ĐẤT

QUANH MẶT TRỜI VÀ HỆ QUẢ

Giảng viên: LÊ THỊ LỆ

Thanh Hoá, ngày 14/7/2007

Câu hỏi:

Bằng kiến thức đã học và quan sát băng hình dưới đây, em hãy trình bày sự chuyển động của Trái đất khi trái đất tự quay quanh trục?

Trả lời câu hỏi:

Sự chuyển động của trái đất khi Trái đất tự quay quanh trục:

- Trái đất tự quay quanh một trục (tưởng tượng) Trục này tạo nên một góc 66033’với mặt phẳng quỹ đạo chuyển động của Trái đất xung quanh Mặt trời

- Thời gian: 23 giờ 56 phút 04 giây (24 giờ) là một ngày đêm

- Vxích đạo= 464m/s, tốc độ góc W= 150/h

BÀI 2: CÁC CHUYỂN ĐỘNG CỦA TRÁI ĐẤT

VÀ HỆ QUẢ

I VẬN ĐỘNG TỰ QUAY QUANH TRỤC CỦA TRÁI

ĐẤT VÀ HỆ QUẢ

II SỰ VẬN ĐỘNG CỦA TRÁI ĐẤT QUANH MẶT TRỜI VÀ HỆ QUẢ

II SỰ CHUYỂN ĐỘNG CỦA TRÁI ĐẤT QUANH MẶT TRỜI VÀ HỆ QUẢ

1 TRÁI ĐẤT QUAY QUANH MẶT TRỜI 2 HỆ QUẢ ĐỊA LÝ

1 SỰ CHUYỂN ĐỘNG CỦA TRÁI ĐẤT QUANH

MẶT TRỜI.

Câu hỏi: Bằng kiến thức được học và quan sát hình vẽ, băng hình sau đây, em hãy cho biết chuyển động của trái đất quanh mặt trời diễn ra như thế nào?

Hình 1: Quỹ đạo chuyển động của Trái Đất quanh Mặt Trời

Trái đất quay quanh Mặt Trời

- Quỹ đạo: hình elip gần tròn

- Hướng: ngược chiều kim đồng hồ (từ Tây sang Đông)

66 33’,hướng về một phía, không đổi.

TIỂU KẾT 1

2 HỆ QUẢ CHUYỂN ĐỘNG QUANH MẶT

TRỜI CỦA TRÁI ĐẤT

CHUYỂN ĐỘNG

BIỂU KIẾN HÀNG NĂM CỦA MẶT TRỜI

HIỆN TƯỢNG

MÙA

HIỆN TƯỢNG NGÀY ĐÊM DÀI NGẮN THEO MÙA, THEO VĨ

ĐỘ

2.1- CHUYỂN ĐỘNG BIỂU KIẾN HÀNG NĂM CỦA MẶT TRỜI.

Câu hỏi:

1 Hằng ngày các em quan sát thấy sự di chuyển của Mặt trời diễn ra như thế nào? Sự di chuyển đó có thực hay không?

2 Hãy quan sát hình vẽ và cho biết đường chuyển động của Mặt trời trong một năm?

Hình 3: Đường biểu diễn chuyển động biểu kiến của Mặt trời trong một năm

- Sự di chuyển không có thực của Mặt trời (Trái đất di chuyển) từ vĩ tuyến 23027’ Nam (CTN) vào ngày 22/12 đến 23027’ Bắc (CTB) vào ngày 22/6 rồi lại xuống vĩ tuyến 23027’ Nam, lần lượt được tia sáng MT chiếu vuông góc, chuyển động đó gọi

là chuyển động biểu kiến hàng năm của Mặt trời

- Hiện tượng tia sáng Mặt trời chiếu thẳng góc với tiếp tuyến bề mặt đất (900) gọi là Mặt trời lên thiên đỉnh

TIỂU KẾT 2

Câu hỏi:

1 Tại sao các tia sáng

mặt trời lại thay đổi góc

so với bề mặt đất trong

một năm?

2 Hãy quan sát hình vẽ

và xác định khu vực

nào trên trái đất có hiện

tượng Mặt trời lên thiên

đỉnh ?

Hình chiếu của Mặt trời trên mặt đất

Khu vực

Số lần trong năm nhận được tia sáng MT chiếu thẳng góc (ngày nhận)

- Khái niệm: Mùa là khoảng thời gian của năm

có đặc điểm thời tiết, khí hậu riêng biệt.

2.2- HIỆN TƯỢNG MÙA

Câu hỏi:

1 Nguyên nhân gây ra hiện tượng mùa?

2 Em hãy quan sát hình vẽ và đoạn băng hình, các mùa trên trái đất biểu hiện như thế nào ?

- Nguyên nhân sinh ra hiện tượng mùa:

+ Trái đất có dạng cầu

+ Trục trái đất nghiêng với mặt phẳng quĩ đạo trong suốt năm, và không đổi phương trong không gian+ Hai vận động quay

Do vậy thời gian chiếu sáng và thu nhận bức xạ mặt trời ở mỗi bán cầu đều thay đổi trong năm

TIỂU KẾT 3

Một năm chia ra 4 mùa: Xuân, Hạ, Thu, Đông.

+ Ở BCB: Các nước dùng theo dương lịch, lấy 4 ngày Xuân phân (21/3), Hạ chí (22/6), Thu phân (23/9) và Đông chí (22/12) là 4 ngày khởi đầu của 4 mùa Các nước dùng âm-dương lịch lấy 4 ngày trên

là ngày chính giữa của các mùa

+ Ở BCN: 4 mùa diễn ra ngược với BCB

3 HIỆN TƯỢNG NGÀY ĐÊM DÀI NGẮN THEO MÙA VÀ THEO VĨ ĐỘ

Phiếu học tập số 1

Em hãy quan sát hình vẽ 4, 5 và điền các thông tin thích hợp vào bảng sau:

Góc chiếu

Hình 4 : Các mùa theo dương lịch ở bán cầu Bắc

Hình 5: Hiện tượng ngày, đêm dài ngắn khác nhau theo mùa và theo vĩ độ

Mùa thu - đông ngắn: 179 ngày Mùa xuân- hạ dài: 186 ngày

Góc chiếu

Góc chiếu sáng

2 bán cầu

Xuân

Bằng nhau ở

2 bán cầu

Thu,

a Hiện tượng ngày đêm dài ngắn theo mùa

Tiểu kết phiếu học tập số 1

b Hiện tượng ngày đêm dài ngắn theo vĩ độ

- Từ vòng cực đến địa cực có hiện tượng ngày hoặc đêm dài 24 giờ đến 6 tháng

Hình 5: Hiện tượng ngày, đêm dài ngắn khác nhau theo mùa và theo vĩ độ (Ví dụ các ngày 22-6 và 22-12)

Trả lời:

So sánh độ dài ngày,

Kết luận:

II SỰ CHUYỂN ĐỘNG CỦA TRÁI ĐẤT

QUANH MẶT TRỜI VÀ HỆ QUẢ

1 TRÁI ĐẤT QUAY QUANH MẶT TRỜI 2 HỆ QUẢ ĐỊA LÝ

CHUYỂN ĐỘNG BIỂU KIẾN HÀNG NĂM CỦA MẶT TRỜI

HIỆN TƯỢNG MÙA

HIỆN TƯỢNG NGÀY ĐÊM DÀI NGẮN THEO MÙA, THEO VĨ ĐỘ

Câu hỏi trắc nghiệm:

Hãy khoanh tròn vào ý trả lời đúng:

Câu 1: Những địa điểm trong năm xảy ra hiện tượng

Mặt trời lên thiên đỉnh.

a.Từ xích đạo đến chí tuyến bắc

b Vùng nội chí tuyến

c Vùng ngoại chí tuyến

d Vòng cực.

Câu 2: Vào ngày hạ chí (22/6), những địa điểm có hiện

tượng ngày dài hơn đêm là:

a.Xích đạo (0 0 )

b Chí tuyến bắc (23 0 27’B)

c Chí tuyến nam (23 0 27’N)

d Vòng cực bắc (66 0 33’B)

Câu 3: Hiện tượng “ngày trắng” ở vòng cực nam

(66 0 33’N) chỉ xảy ra vào ngày: