MỤC TIÊU NGHIÊN CỨU - Nghiên cứu các vấn đề cơ bản của hai loại chứng khoán phái sinh đó là “Quyền mua cổ phần và “Chứng quyền”; - Đưa ra một số tình huống thực tế áp dụng hai loại chứn
Trang 1BÀI THUYẾT TRÌNH
CHỦ ĐỀ: QUYỀN MUA CỔ PHẦN VÀ CHỨNG QUYỀN
NHÓM 6 – Môn Thị Trường Tài Chính GVHD: TS Thân Thị Thu Thủy
Trang 2Members
Phan Kim Tuyến (NT)
Mai Văn Luông
Lê Huy Thư
Võ Nguyễn Huỳnh Nam
Phạm Nguyên Anh
Trang 3KẾT CẤU
3
MỤC TIÊU NGHIÊN CỨU
PHẦN 1: TỔNG QUAN LÝ THUYẾT
PHẦN 2: MỘT SỐ TÌNH HUỐNG Ở VIỆT NAM
PHẦN 3: NGUYÊN NHÂN VÀ GIẢI PHÁP
KẾT LUẬN
Trang 4MỤC TIÊU NGHIÊN CỨU
- Nghiên cứu các vấn đề cơ bản của hai loại chứng khoán phái sinh đó là “Quyền mua cổ phần và “Chứng quyền”;
- Đưa ra một số tình huống thực tế áp dụng hai loại chứng khoán phái sinh này ở Việt Nam để đánh giá thực trạng;
- Đưa ra những giải pháp,định hướng cho sự phát triển của thị trường chứng khoán phái sinh Việt Nam trong tương lai
Trang 51 KHÁI NIỆM
“ Quyền mua cổ phần là loại chứng khoán do công ty cổ phần phát hành kèm theo đợt phát hành cổ phiếu bổ
sung nhằm bảo đảm cho cổ đông hiện hữu quyền mua
cổ phiếu mới theo những điều kiện đã được xác định.”
Theo Khoản 5 Điều 6 Luật Chứng khoán 2006
PHẦN 1: TỔNG QUAN LÝ THUYẾT
Trang 62 Đặc điểm
Trang 7Cần bao nhiêu quyền để mua một cổ phần mới?
Số lượng quyền cần để mua 1 cổ phần mới = số lượng cổ phần cũ đang lưu hành / số lượng cổ phần mới
Trong đó:
số lượng cổ phần mới = mức vốn cần huy động / giá đăng ký mua
Trang 93 Lợi điểm
Trang 103 Lợi điểm
a Đối với cổ đông
Tiếp tục duy trì tỷ lệ sở hữu và bảo vệ quyền kiểm soát của cổ đông hiện hữu
Tránh sự mất giá cổ phần => gây thiệt thòi cho cổ đông hiện hữu, đem lợi cho người mua cổ phần mới
Trang 113 Lợi điểm
b Đối với công ty
Hạn chế sự pha loãng quyền kiểm soát của công ty
Chi phí phát hành quyền sẽ < chi phí phát hành cổ phiếu thường
Cổ phiếu mới được chấp nhận 1 cách dễ dàng hơn
giới hạn biên tế mua chịu thấp
là 1 hình thức tách cổ phần gián tiếp => giá giảm => dễ bán hơn
huy động vốn nhanh chóng, tăng vốn đầu tư.
Trang 124 THỰC HIỆN QUYỀN MUA NHƯ THẾ NÀO?
Trang 135 Định giá
giá trị quyền
thời hạn còn lại của quyền
xu hướng biến động về thị giá của cố phiếu ấn định trong Rights.
a Những yếu tố tác động đến giá trị của quyền mua trước
Giá quyền có thể lên xuống trong khoảng thời gian chào bán, tuỳ thuộc biến động giá thị trường của cổ phiếu
Trang 145 Định giá
b Giá trị lý thuyết của quyền mua trước
Gọi
Q: là giá trị của quyền mua trước.
G: là giá trị của một cổ phiếu cũ.
g : là giá phát hành của một cổ phiếu mới.
n : là số cổ phiếu cũ.
m: số cổ phiếu mới phát hành.
Trang 15 Giá thị trường của n cổ phiếu cũ: n x G
Giá phát hành của m cổ phiếu mới : m x g
Giá trung bình của 1 cổ phiếu (sau khi tăng vốn)
5 Định giá
b Giá trị lý thuyết của quyền mua trước
Khoản chênh lệch giữa giá trung bình và giá phát hành cho
m cổ phiếu mới
Trang 16Vậy giá trị lý thuyết của 1 quyền mua trước là:
Suy ra
5 Định giá
b Giá trị lý thuyết của quyền mua trước
Trang 17Công thức:
5 Định giá
b Giá trị lý thuyết của quyền mua trước
Trang 18ví dụ
vốn điều lệ 70 tỷ đồng (7 triệu cổ phiếu, mệnh giá 10.000đ, giá thị trường 50.000đ)
tăng thêm vốn 30 tỷ đồng bằng cách phát hành 3 triệu cổ
phiếu mới với mệnh giá 10.000đ, giá bán mỗi cổ phiếu mới là
20.000đ cho cổ đông cũ
5 Định giá
Giá trị quyền mua trước?
Trang 20Trường hợp đặc biệt:
công ty thưởng cho cổ đông (g = 0)
cổ đông không có quyền mua trước
Q = 0
5 Định giá
Trang 21Theo Khoản 5 Điều 6 Luật Chứng khoán 2006
Trang 222 Phân loại
Trang 23 Tăng tính hấp dẫn của trái phiếu và cổ phiếu ưu đãi
Công cụ dài hạn và có thể chuyển nhượng
Tỷ lệ mua cổ phiếu phổ thông thường là 1:1
Giá xác định trên chứng quyền thường cao hơn giá trên thị trường
Giá cố định
Giá tăng lên định kỳ
3 Đặc điểm
Trang 244 Giá trị chứng quyền
a Giá trị nội tại
Thị giá chứng khoán - giá mua chứng khoán xác định trên chứng quyền
Ví dụ: chứng quyền cho phép mua 10 cổ phiếu tại mức giá 10$, giá
trị thị trường của cổ phiếu hiện tại là 25$
Giá trị nội tại: 10*15$= 150$
b Giá trị thời gian
Giá Warrants – giá trị nội tại
=> Giảm dần khi chứng quyền tiến dần đến hết hạn
Trang 254 Giá trị chứng quyền
Ví dụ
• Chứng quyền XYZ bán giá là 17.5$ cho phép mua 1 cổ
phiếu XYZ với giá đăng ký là 10$
• Giá cổ phiếu trên thị trường là 25$
Giá trị nội tại = 25$ - 10$ = 15$ 25$ - 10$ = 15$
Giá trị thời gian = 17.5$ - 15$ = 2.5$ 17.5$ - 15$ = 2.5$
Trang 265 Mục đích
Một số lợi ích khác của chứng quyền:
• Bảo vệ danh mục đầu tư
• Hưởng chi phí thấp
• Cân bằng nợ
Chào bán lần đầu trái phiếu hoặc cổ phiếu ưu đãi được hấp dẫn hơn
Trang 276 Định giá
Gọi
• m số lượng warrant công ty phát hành
• Wt giá trị của warrant
• Vt Thị giá của công ty
• n Số cổ phiếu đã phát hành
• q tỷ lệ cổ phiếu của chủ warrant trong tổng số cổ phiếu của công
ty sau khi thực hiện quyền, q=m/(m+n)
• K Giá mua cổ phiếu của warrant
Trang 286 Định giá Warrants không kèm trái phiếu
Thực hiện Warrant khi: thị giá lý thuyết của cổ phiếu sau
khi thực hiện quyền lớn hơn giá mua cổ phiếu của warrant (K)
Không thực hiện quyền
Trang 29Giá trị 1 Warrant
Giá trị của các Warrant phát hành
6 Định giá Warrants không kèm trái phiếu
Trang 30• m số lượng warrant công ty phát hành
• Wt giá trị của warrant
• q tỷ lệ cổ phiếu của chủ warrant trong tổng số cổ phiếu của công ty sau khi thực hiện quyền, q=m/(m+n)
• Vt Thị giá của công ty
• n Số cổ phiếu đã phát hành
• K Giá mua cổ phiếu của warrant
6 Định giá Warrants không kèm trái phiếu
Trang 31Số lượng cổ phiếu n=100, công ty phát hành warrant m=50, giá mua cổ phiếu của warrant K= 120$ /cp
Đến ngày đáo hạn, thị giá 150 $/cp.
Số tiền nhận được từ việc phát hành thêm: 50 x 120 = 6.000 $
Giá trị công ty = 150*100+ 50*120 = 21.000
Thị giá sau khi thực hiện quyền 21.000 $/150cp = 140 $ /cp
Lợi nhuận cho chủ warrant sẽ là: 50 x (140-120) = 1.000$ nghĩa là được 20 $/ warrant
6 Định giá Warrants không kèm trái phiếu
Trang 32Theo công thức định giá :
Trang 337 Định giá chứng quyền kèm trái phiếu
• m số lượng warrant công ty phát hành
• Wt giá trị của warrant
• q tỷ lệ cổ phiếu của chủ warrant trong tổng số cổ phiếu của công
ty sau khi thực hiện quyền, q=m/(m+n)
• Vt Thị giá của công ty
• n Số cổ phiếu đã phát hành
• K Giá mua cổ phiếu ghi trên warrant
• F mệnh giá trái phiếu
Trang 34Số lượng cổ phiếu n = 100
Số lượng warrant công ty phát hành m = 50
Giá mua CP trên warrant K = 120 $/cp
Trang 35 Giống nhau
Giá trị gồm hai phần:
• Gía trị nội tại
• Giá trị thời gian
Giá cổ phiếu trên các quyền là cố định hoặc tương đối cố định
Giá cả quyền biến đổi theo giá cổ phiếu phổ thông
Đều có thể bán, thực hiện hoặc để hết hạn
Trang 36Chỉ tiêu RIGHTS WARRANTS
Đối tượng Cổ phiếu phổ thông Trái phiếu hoặc cổ phiếu ưu đãi
Mục đích -Cổ đông cũ giữ được tỷ lệ
nắm giữ trong công ty -Giúp cho công ty huy động vốn nhanh chóng
-Khuyến khích các nhà đầu tư tiềm năng trở thành cổ đông
-Tăng tính hấp dẫn của trái phiếu
và cổ phiếu ưu đãi
Thời hạn Ngắn, chỉ vài tuần Dài hạn, từ 5-10 năm hoặc vĩnh
viễn
Giá thực hiện Thấp hơn giá thị trường Cao hơn giá thị trường
Khác nhau
Trang 38 Theo nghị định 187 của Chính phủ và thông tư 126, thông
tư 95 của Bộ Tài chính mỗi CBCNV tại doanh nghiệp cổ phần hóa được mua tối đa 100 cổ phần (tương đương với 1 triệu đồng mệnh giá) cho một năm công tác và giá mua sẽ được giảm 40% so với giá đấu giá thành công phát hành lần đầu ra công chúng
Ngân hàng ngoại thương Việt Nam(VCB) và bệnh viện
Bình Dân cũng nằm trong diện đó
www.themegallery.com
Trang 391 VIETCOMBANK1.1 Quyền mua cổ phiếu của nhân viên
Khi có thông tin VCB sẽ thực hiện cổ phần hoá vào cuối năm 2007, phớt lờ tất cả những lời cảnh báo từ các chuyên gia chứng khoán, phương tiện truyền thông, rất nhiều người vẫn lao vào mua thâm niên công tác của VCB với suy nghĩ "Giá cổ phiếu ngân hàng trên thị trường OTC và niêm yết đều cao gấp hàng chục lần mệnh giá là ngân hàng dẫn đầu trong khối các ngân hàng Và giá rao bán của giao dịch thỏa thuận quyền mua cổ phiếu cho nhân viên có lúc lên đến 65triệu đồng/năm công tác,tức là 650.000 đồng cho quyền mua
1 CP
www.themegallery.com
Trang 401 VIETCOMBANK
- Tuy nhiên, câu trả lời chính thức của VCB về phương
án CPH là chưa được duyệt chính thức nên VCB cũng chưa xác định được lịch trình phát hành tiếp cổ phiếu trong những năm tiếp theo
- Còn hiện tại, VCB vẫn chưa ấn định thời điểm chốt
danh sách cổ đông, chưa có thống kê về số thâm niên chính xác cho mỗi cán bộ nhân viên nên những giao dịch mua bán thâm niên công tác là không chính thức
- Ngân hàng sẽ không xác nhận cho những thỏa thuận
mua bán đó
www.themegallery.com
Trang 411 VIETCOMBANK
Sau đợt IPO của Vietcombank vào ngày 26/12/2007:
- Giá trúng thầu bình quân cổ phiếu VCB là: 107.860đ/CP.
- Người sở hữu quyền mua cổ phiếu VCB sau đợt IPO được mua
với giá:107.860*0,6=64.716 đ/CP.
- Với giá trúng thầu như trên thì giá của quyền mua cổ phiếu sẽ là:
(107.860–64.716)=43.114 đ/CP.
- Nếu tính theo mức giá mua quyền là 65 triệu/năm (tương đương
650.000đ/CP theo quy định số cổ phiếu tối đa mà CNV được mua) công tác thì người mua và thực hiện quyền mua cổ phiếu bị lỗ là: 606.886 đ/CP
Như vậy, với các thông tin không rõ ràng cùng với các thoả thuận
mua bán quyền bằng giấy tay thì người mua gặp quá nhiều rủi ro
www.themegallery.com
Trang 421 VIETCOMBANK
1.2 Chứng quyền đi kèm trái phiếu
Ngoài cán bộ công nhân viên được quyền ưu tiên mua cổ phiếu theo số năm công tác, các trái chủ của VCB cũng
có quyền ưu tiên mua cổ phần, do trái phiếu là trái phiếu
có kèm quyền ưu tiên mua cổ phần phổ thông, cụ thể:
www.themegallery.com
Trang 43www.themegallery.com
Trang 441 VIETCOMBANK
Các Trái chủ sở hữu Trái phiếu Tăng vốn tại thời điểm chốt danh sách sẽ được quyền ưu đãi mua cổ phiếu của Ngân hàng Ngoại thương, cụ thể:
i Số lượng cổ phiếu được mua của một trái chủ được tính theo công thức:
QS=( Pb/Ps) *Qb
www.themegallery.com
Trang 451 VIETCOMBANK
Pb (giá trái phiếu) = 100 000 x [1+ (6% x N¸360)] với N
là số ngày thực tế từ ngày 26/12/2007 đến ngày thực hiện quyền
Qb là số lượng TPTV mỗi trái chủ nắm giữ tại thời điểm
chốt danh sách trái chủ
Ps là giá đấu thành công bình quân thực tế từ IPO
NHNgoại thương ngày 26/12/2007
Qs là số lượng cổ phiếu tối đa được mua của một trái chủ.
Qs được làm tròn theo nguyên tắc: Phần thập phân 0,5 làm tròn = 1
Phần thập phân < 0,5 làm tròn = 0
www.themegallery.com
Trang 46 · Số TPTV còn dư ≥1 mặc nhiên mất quyền chuyển đổi,
· Số TPTV còn dư <1 được quy thành tiền, NHNT thanh toán bằng tiền mặt hoặc chuyển khoản
www.themegallery.com
Trang 471 VIETCOMBANK
NHỮNG THIỆT THÒI CỦA TRÁI CHỦ
IPO VCB chỉ diễn ra ở những ngày áp chót của năm
2007 (26/12) nên phải mất gần một tháng sau, sau khi VCB IPO thành công, giá đấu thành công bình quân thực tế của VCB mới được xác định Một khi có được mức giá này, mới có thể lấy làm căn cứ cho giá chuyển đổi chính thức
Nhưng đến tận ngày 25/01/2008 trái chủ mới được ưu đãi mua cổ phiếu
www.themegallery.com
Trang 481 VIETCOMBANK
NHỮNG THIỆT THÒI CỦA TRÁI CHỦ
Như vậy, thay vì được thực hiện quyền mua ưu đãi
cổ phiếu của VCB trong năm 2007 như tính toán của
nhiều trái chủ, thực tế họ chỉ có thể sỡ hữu cổ phần của ngân hàng vào cuối tháng 1/2008 Mặc dù từ ngày chốt danh sách (25/12/2007) đến ngày thực hiện quyền chuyển đổi chính thức (25/1/2008), nhà đầu tư vẫn được hưởng lãi trái phiếu theo quy định Nhưng thay vào đó, họ sẽ
mất đi quyền lợi cổ tức từ việc chậm sở hữu cổ phần
www.themegallery.com
Trang 49www.themegallery.com
Trang 502 BV BÌNH DÂN
Kế hoạch và tiến trình thực hiện
- Tháng 7.2004 chuẩn bị xây dựng đề án thí điểm CPH
BV Bình Dân
- Ngày 1.7.2005, UBND TP.HCM gửi Công văn kiến
nghị Thủ tướng Chính phủ cho phép tiến hành thí điểm CPH BV Bình Dân
- Ngày 17/5/2007, Phó trưởng ban chỉ đạo đổi mới và
phát triển doanh nghiệp Trung ương Phạm Viết Muôn cho hay việc cổ phần hoá BV Bình Dân chỉ mới trong phạm vi xây dựng đề án thí điểm
www.themegallery.com
Trang 512 BV BÌNH DÂN
- 21/6, lãnh đạo TPHCM đã trình văn bản xin ý kiến Thủ
tướng cho ngưng thực hiện thí điểm cổ phần hoá BV Bình Dân và nghiên cứu chọn 1 cơ sở khác có quy mô phù hợp hơn
được mua thêm 100 cổ phần cho mỗi năm làm việc với giá đấu bình quân bằng giá bán ra bên ngoài Tổng cộng là 880.400 cổ phần, tổng mệnh giá là 8.804.000.000 đồng
www.themegallery.com
Trang 522 BV BÌNH DÂN
- Tuy nhiên vừa mới có thông báo cổ phần hóa bệnh
viện, mọi người đã đổ xô mua quyền mua cổ phần ưu đãi Phần lớn người bán quyền mua cổ phần ưu đãi là
hộ lý, điều dưỡng, nhân viên hành chính… Phương thức mua bán bằng giấy tay
- Mặc dù có rất nhiều cảnh báo về sự rủi ro khi mua
“quyền mua cổ phiếu” nhưng mọi người vẫn đổ xô mua
“ chứng khoán non”, khi thấy chưa có phương án CPH thì mọi người đổ xô đi bán nhưng đến thời điểm này không còn ai có ý định mua Như một số người nói nếu bệnh viện không cổ phần thì coi như đó là tiền ….học phí chứng khoán
www.themegallery.com
Trang 532 BV BÌNH DÂN
- Rộn ràng nhất là vào thời điểm tháng 2 - 3.2007, khi thị
trường chứng khoán Việt Nam vẫn còn khá sôi động Quyền mua CP của BV Bình Dân đã được mua bán với giá 60.000 đến 70.000, thậm chí là 80.000(gấp 8 lần mệnh gía).Theo dự đoán của các chuyên gia chứng khoán, số tiền giao dịch từ việc chuyển quyền mua cổ phiếu tại BV Bình Dân có thể lên đến gần 100 tỉ đồng,
và mua đi bán lại qua nhiều người
www.themegallery.com
Trang 542 BV BÌNH DÂN
- Khi BV không thực hiện CPH nữa thì người mua phải tự chịu, đây chính là rủi ro mà những người mua quyền hay mua năm công tác phải tính đến trước Những nhà đầu tư đang "ôm" quyền mua với những "hợp đồng giấy tay"
chắc chắn đang nuốt "trái đắng" Đây là một ví dụ hiển nhiên cho những rủi ro đã được cảnh báo trước
www.themegallery.com
Trang 552 BV BÌNH DÂN
Nguyên nhân thất bại việc cổ phần hóa BV Bình Dân
Đội ngũ nhân lực hùng hậu này chưa đủ làm nên một
bệnh viện tầm cỡ chỉ vì cơ sở vật chất, trang thiết bị còn yếu kém
Một nguyên nhân quan trọng khác là Bệnh viện Bình Dân được cổ phần hóa sẽ thất thoát rất nhiều tài sản của Nhà nước Theo đề án đưa ra lúc đó, giá trị bệnh viện được
tính tổng cộng hơn 136 tỷ đồng, một con số quá nhỏ bé nếu so với giá trị hàng ngàn tỷ đồng của toàn bộ diện tích đất sử dụng gần 14 ngàn m2 của bệnh viện này tại mặt tiền đường Điện Biên Phủ
www.themegallery.com
Trang 56PHẦN 3: NGUYÊN NHÂN – GIẢI PHÁP
CHƯA ĐƯỢC ÁP DỤNG RỘNG RÃI Ở VIỆT NAM:
- Mức độ phát triển của thị trường tiền tệ, thị trường vốn còn thấp
- Chưa có hệ thống pháp lý về giao dịch chứng khoán phái sinh
- Sự hiểu biết của nhà đầu tư về chứng khoán phái sinh còn hạn chế
- Tiến trình cổ phần hóa và niêm yết tại TTCKViệt Nam diễn ra còn chậm
- Chính sách quản lý, giám sát thị trường chưa chặt chẽ
Trang 572 GIẢI PHÁP PHÁT TRIỂN THỊ TRƯỜNG CHỨNG KHOÁN PHÁI SINH:
Xây dựng hoàn thiện cơ sở pháp lý, trong đó Luật chứng khoán phái sinh là điều kiện cần để chứng khoán phái sinh được hình thành
Xây dựng hệ thống cơ sở vât chất kỹ thuật theo tiêu chuẩn quốc tế
Hoàn thiện thị trường chứng khoán với những yêu cầu cần được thực hiện như: việc lựa chọn mô hình, công cụ giao dịch cơ sở, thành lập được một sàn giao dịch, cùng với trung tâm lưu ký, thanh toán…
chuẩn hóa hệ thống công nghệ thông tin của các sở giao dịch….
Tạo nền tảng kiến thức cho nhà đầu tư và nâng cao kiến thức về
chứng khoán phái sinh cho các nhà điều hành.