Nghiên Cứu KHSPƯD B3: Đo Lường - Thu Thập Dữ Liệu

Đo thái độ• Gồm 8-12 câu hỏi theo dạng thang Likert • Mỗi câu hỏi gồm: - Một mệnh đề mô tả/ đánh giá liên quan đến đối tượng được đo thái độ - Thang đo với 5 mức độ được sử dụng phổ biến

Nghiên cứu KHSPƯD

B3: Đo lường - thu thập dữ liệu

B3 Đo lường - Thu thập dữ liệu

1 Thu thập dữ liệu

2 Độ tin cậy và độ giá trị

3 Kiểm chứng độ tin cậy của dữ liệu.

4 Kiểm chứng độ giá trị của dữ liệu

• Kết quả phiếu hỏi.

• Kết quả phiếu quan sát…

1 Thu thập dữ liệu

Có 3 dạng dữ liệu cần thu thập khi nghiên cứu:

1 Kiến thức/ kĩ

2 Hành vi/kĩ năng Sự tham gia, thói quen, sự

thuần thục trong thao tác…

3 Thái độ Hứng thú, tích cực tham gia,

quan tâm, ý kiến

Lưu ý: căn cứ vào vấn đề nghiên cứu để lựa chọn dạng dữ liệu

cần thu thập phù hợp.

Kĩ năng: Kĩ năng tư duy (1) và kĩ năng thao tác(2).

Các phương pháp thu thập dữ liệu

Đo gì ? Thang đo (Đo bằng cách nào ?)

Kĩ năng tư duy

• - Kĩ năng giải bài tập nâng cao.

• - Kĩ năng tiến hành thí nghiệm nghiên cứu.

• - Tư duy phê phán.

• - Tư duy sáng tạo.

• - Giải quyết vấn đề thực tiễn

• Sử dụng các bài thi cũ, các bài kiểm tra thông thường trong lớp nếu phù hợp với mục đích đo.

Vì: không mất công xây dựng và chấm điểm bài

kiểm tra mới

Thí dụ: Sử dụng kết quả bài kiểm tra học kì hoặc các bài kiểm tra trước đó để khẳng định 2 lớp có trình độ tương đương nhau trước tác động

Đo kiến thức/ kĩ năng tư duy

Đo kiến thức/ kĩ năng tư duy

• Với một số NC, cần có các bài kiểm tra

được thiết kế riêng (Nội dung NC không

có trong SGK, chương trình hoặc phương pháp mới…).

• Thí dụ: Đề kiểm tra đánh giá kĩ năng tiến hành thí nghiệm nghiên cứu của HS của

lớp 9 trước khi tác động và sau khi tác

động.

- Đề kiểm tra đánh giá tư duy sáng tạo của

HS lớp 9 trước và sau khi tác động.

Đo kiến thức/ kĩ năng tư duy

• Bài kiểm tra có thể:

- Chỉ gồm các câu dạng tự luận.

- Chỉ gồm câu trắc nghiệm khách quan.

- Gồm cả câu hỏi tự luận và trắc nghiệm khách quan.

Đo kĩ năng thao tác

Đo hành vi/kĩ năng thao tác

Collect data on student’s performance or behavior

Rating scales Observation Checklists

Thu thập dữ liệu về hành vi/kĩ năng của học sinh

Đo hành vi

Observation Obtrusive Unobtrusive

Đo thái độ

• Gồm 8-12 câu hỏi theo dạng thang Likert

• Mỗi câu hỏi gồm:

- Một mệnh đề mô tả/ đánh giá liên quan đến đối tượng được đo thái độ

- Thang đo với 5 mức độ được sử dụng phổ biến

• Các dạng phản hồi có thể sử dụng:

đồng ý, tần suất, tính tức thì tính cập nhật, tính thiết thực

Thang đo thái độ

Ví dụ về câu hỏi và các dạng phản hồi của thang đo thái độ

Đồng ý

Tần suất

Bạn thích đọc sách hơn làm một số hoạt động khác.

Hoàn toàn đồng ý Đồng ý Bình thường

Không đồng ý Hoàn toàn không đồng ý

Bạn đọc truyện.

Hằng ngày Hầu hết các ngày

Thỉnh thoảng Ít khi Rất ít khi

Tính tức thì

Tính cập nhật

Bạn bắt đầu làm bài tập khi nào?

có thời gian

Lần cuối cùng bạn đọc sách là khi nào?

Tuần này, …., Hai tháng trước

Tính thiết thực

Nếu được cho 200.000đ, bạn sẽ sử dụng bao nhiêu tiền để mua sách?

50-70.000đ 70-100.000đ 100-150.000đ 150-200.000đ

Đo thái độ: Ví dụ

Thang đo thái độ đối với môn Toán

Mệnh đề khẳng định (Câu 1, 2, 3), Mệnh đề phủ định (Câu 4,5) Mỗi mức độ tương ứng với 1 điểm số (1 đến 5) Lưu ý: Đồng ý với

Rất không đồng ý

Không đồng ý thường Bình Đồng ý Rất đồng ý

1 Tôi chắc chắn mình có khả

năng học toán.

2 Cô giáo rất quan tâm đến

tiến bộ học toán của tôi.

3 Kiến thức về toán học sẽ

giúp tôi kiếm sống.

4 Tôi không tin mình có thể giải

toán nâng cao.

5 Toán học không quan trọng

trong công việc của tôi

Đo thái độ: Ví dụ

1 Khoa học kỹ thuật giúp con người sống khoẻ

mạnh, thuận lợi và tiện nghi hơn

2 Chúng ta lệ thuộc quá nhiều vào khoa học

3 Khoa học khiến cuộc sống thay đổi quá nhanh

4 Việc am hiểu khoa học không quan trọng trong

cuộc sống hằng ngày của tôi

Thang đo thái độ đối với khoa học

Câu mang nghĩa tích cực (câu 1), Câu mang nghĩa không tích cực (câu 2,3,4)

Lưu ý: đồng ý với câu mang nghĩa tích cực thì được điểm cao hơn, đồng ý với câu mang nghĩa không tích cực thì được điểm thấp hơn

Lưu ý khi xây dựng thang đo

• Mỗi mệnh đề chỉ nên diễn đạt một ý tưởng/ khái niệm.

• Sử dụng ngôn ngữ đơn giản.

• Nếu thang đo gồm nhiều câu hỏi, cần phân chúng thành một số hạng mục Mỗi hạng mục cần có tên rõ ràng.

Lưu ý khi xây dựng thang đo

• Nêu đầy đủ các mức độ phản hồi, đặc biệt trong

thang đo sử dụng với đối tượng nhỏ tuổi và ít kinh nghiệm

• Sử dụng hoặc điều chỉnh lại các thang sẵn có cho

phù hợp; chỉ xây dựng thang đo mới trong trường hợp thực sự cần thiết

• Tôn trọng quyền sở hữu trí tuệ

Xây dựng và thử nghiệm

thang đo mới ( Phiếu hỏi, phiếu điều tra, bảng kiểm

quan sát, bài kiểm tra…)

• Khi điều chỉnh hoặc xây dựng một thang đo mới, cần thử nghiệm các thang đo.

• Số lượng mẫu thử không cần nhiều, khoảng từ 10 đến

20 là đủ.

• Mẫu thử phải tương đương với nhóm NC.

• Mục đích chính của việc thử nghiệm là đánh giá liệu các câu hỏi có dễ hiểu và có ý nghĩa với nhóm NC hay

không.

Khi thu thập dữ liệu, phải đảm bảo các

dữ liệu có độ tin cậy và độ giá trị cao.

2 - Độ tin cậy và độ giá trị

Độ tin cậy

Độ tin cậy là tính thống nhất, sự nhất quán giữa các lần đo khác nhau và tính ổn định của dữ liệu thu thập được.

nhanh như vậy!

Các số liệu trên không đáng tin cậy vì không ổn định/

không nhất quán giữa các lần đo khác nhau Không

thể sử dụng các dữ liệu này.

Độ giá trị

Độ giá trị là tính xác thực của các dữ liệu

thu thập được Các dữ liệu có giá trị là phản ánh trung thực kiến thức/hành vi/thái độ

cần đo

trong thang đo 1 Tôi thích làm bài tập về nhà2 Môn Toán rất thú vị

3 Tôi thích học Tiếng Anh

4 Tôi bắt đầu làm bài tập Vật lý

ngay lập tức

Nhận xét:

Trong 4 câu để thu thập dữ liệu, chỉ có câu

2 là thu thập dữ liệu cho câu hỏi nghiên

cứu Trong trường hợp này, dữ liệu thu

được từ cả 4 câu sẽ không có giá trị

Để đảm bảo độ giá trị, tất cả các câu đều phải tập trung vào đo thái độ đối với môn Toán của học sinh.

• Độ tin cậy và độ giá trị phản ánh chất lượng của dữ liệu, không phải là công cụ để thu

thập dữ liệu.

• Độ tin cậy và độ giá trị có liên hệ với nhau.

Độ tin cậy và độ giá trị

Không tin cậy Không có giá trị Tin cậy và có giá trị

3 Kiểm chứng độ tin cậy của dữ liệu

1 Kiểm tra nhiều lần

2 Sử dụng các dạng đề tương đương

3 Chia đôi dữ liệu

Một số phương pháp kiểm chứng độ tin cậy của dữ liệu:

1 Kiểm tra nhiều lần

Một nhóm HS sẽ làm một bài kiểm tra hai

lần tại hai thời điểm khác nhau

Dữ liệu đáng tin cậy khi: điểm số ở hai lần kiểm tra phải tương đương nhau hoặc có

độ tương quan cao

3 Kiểm chứng độ tin cậy của dữ liệu

Sử dụng các dạng đề tương đương

Thiết kế hai dạng đề khác nhau của cùng

một nội dung kiểm tra Cùng một nhóm thực

hiện cả hai bài kiểm tra trong cùng một thời

điểm Tính độ tương quan giữa điểm số kiểm tra của hai bài kiểm tra để xác định tính nhất quán của hai dạng đề

Hai đề được coi là tương đương khi hệ số

tương quan lớn

3 Kiểm chứng độ tin cậy của dữ liệu

• Chia các điểm số kiểm tra của cùng 1 nhóm thành 2 phần (theo câu hỏi số chẵn: Câu 2,4,6,8,10 và câu hỏi số lẻ: Câu 1,3,5,7,9)

• Kiểm tra tính nhất quán giữa hai phần đó.

• Áp dụng công thức tính độ tin cậy Spearman-Brown.

3 Chia đôi dữ liệu:

 Ví dụ: Chúng ta có điểm số của 15 học

sinh (A đến O) sử dụng thang đo thái độ

với 10 câu hỏi (Q1 đến Q10) Mỗi câu hỏi

có điểm dao động từ 1 đến 6 (1: hoàn toàn không đồng ý và 6: Hoàn toàn đồng ý) Do

đó chúng ta có kết quả như bảng sau:

Độ tin cậy Spearman-Brown: Ví dụ

Bảng dưới đây là ví dụ về thang đo với 15 học

sinh (A-O) trả lời 10 câu hỏi (Q1-Q10)

Kết quả trả lời các câu hỏi được biểu thị bằng các số từ

1 đến 6 (ví dụ: Hoàn toàn không đồng ý = 1 Hoàn

Tổng

Sinh viên

 Sau đó chúng ta tính hệ số tương quan

chẵn lẻ (rhh) theo công thức trong bảng tính Excel:

rhh = CORREL (array 1,array 2)

 Trong trường hợp này, độ tin cậy có giá trị rất cao

vì rSB = 0.96 cao hơn giá trị 0.7 Chúng ta kết luận các dữ liệu thu được là đáng tin cậy

Ghi chú : Xem phần hướng dẫn chi tiết cách sử dụng các công thức tính toán trong phần mềm Excel tại Phụ lục 1

rSB ≥ 0,7 Dữ liệu đáng tin cậy

rSB < 0,7 Dữ liệu không đáng tin cậy

4 Kiểm chứng độ giá trị của dữ liệu

Có 3 cách kiểm chứng độ giá trị:

 Độ giá trị nội dung

 Độ giá trị đồng quy

 Độ giá trị dự báo

Kiểm chứng độ giá trị của dữ liệu

1 Độ giá trị nội dung( đề kiểm tra/ thang

đo)

• Xem xét liệu các câu hỏi có phản ánh các

vấn đề, khái niệm hoặc hành vi cần đo

trong nghiên cứu hay không.

• Có tính chất mô tả nhiều hơn là thống kê.

• Có thể lấy nhận xét của GV/CBQL có

kinh nghiệm để kiểm chứng.

Kiểm chứng độ giá trị của dữ liệu

2 Độ giá trị đồng quy

• Về mặt logic, điểm số đạt được

trong nghiên cứu phải có độ tương quan cao với các điểm số hiện có của cùng môn học.

• Tính hệ số tương quan của hai tập

hợp điểm số là một cách kiểm chứng độ giá trị.

Kiểm chứng độ giá trị của dữ liệu

3 Độ giá trị dự báo

• Tương tự như độ giá trị đồng quy nhưng

có định hướng tương lai.

• Các điểm số đạt được trong nghiên cứu

phải tương quan với điểm số bài kiểm tra môn học sắp tới.

2.1 Hệ số tương quan chẵn - lẻ của một thang đo là 0,50 Độ tin cậy Spearman-Brown tương ứng là bao nhiêu?

2.2 Để kiểm chứng độ giá trị của dữ liệu thu được

từ thang đo hứng thú đọc, theo bạn có thể sử

dụng kết quả của các bài kiểm tra nào?

Bài tập 2

Bài tập 3

Bài tập 3.1

Các nhóm thiết kế công cụ đo ( Đề kiểm tra/

bảng kiểm quan sát/ phiếu hỏi…) cho đề tài

đã chọn

Bài tập 3.2

Các nhóm dự kiến cách kiểm chứng độ tin cậy,

độ giá trị của dữ liệu thu được từ công cụ đo