GIÁO dục sử DỤNG NĂNG LƯỢNG TIẾT KIỆM vµ HIỆU QUẢ TRONG môn THỦ CÔNG, kỹ THUẬT TIỂU học

Tích hợp vào các bài học trên lớp: • Căn cứ vào nội dung các bài học môn Thủ công, môn Kĩ thuật để tích hợp giáo dục sử dụng năng l ợng tiết kiệm và hiệu quả vào các bài học có liên qu

GIÁO DỤC SỬ DỤNG

HIỆU QUẢ TRONG MÔN Thñ c«ng, kü thuËt tiÓu häc

Người báo cáo: Đỗ Thị Hương Đơn vị: Trường TH Đỗ Văn Quả

Mục tiờu cần đạt sau đợt tập huấn

1 Ng ời học cần biết và hiểu:

- Mục tiêu, nội dung giáo dục sử dụng

NLTKHQ của môn học/hoạt động

- Ph ơng pháp và hình thức dạy học tích hợp

giáo dục sử dụng NLTKHQ của môn học/HĐ.

- Cách khai thác nội dung và soạn bài/tcHĐ để

dạy học tích hợp giáo dục sử dụng NLTKHQ của môn học/HĐ.

2 Ng ời học có khả năng:

- Phân tích nội dung, ch ơng trình môn học, từ đó

xác định đ ợc các bài có khả năng lồng ghép, tích hợp giáo dục sử dụng NLTKHQ của môn học.

- Soạn bài và dạy học (môn học) theo h ớng lồng

ghép, tích hợp giáo dục sử dụng NLTKHQ

- Tích cực thực hiện dạy học lồng ghép, tích hợp giáo dục sử dụng NLTKHQ vào môn học.

H: Xác định mục tiêu giáo dục sử dụng

năng l ợng tiết kiệm hiệu quả (NLTKHQ) trong môn Thủ công, Kỹ thuật ở tiểu học?

I Mục tiêu giáo dục sử dụng năng l ợng

tiết kiệm hiệu quả (NLTKHQ) trong môn

Thủ công, Kỹ thuật ở tiểu học:

I. Mục tiêu tích hợp giáo dục sử dụng

NLTK và HQ vào môn Thủ công, kỹ thuật

tiểu học:

1 Về kiến thức: Giúp cho học sinh b ớc đầu biết đ ợc:

- Thế nào là năng l ợng, sử dụng năng l ợng tiết kiệm và hiệu quả.

- Mối quan hệ giữa con ng ời và năng l ợng Lợi ích của việc sử dụng năng l ợng tiết kiệm và hiệu quả với cuộc sống con ng ời.

- Cách sử dụng năng l ợng tiết kiệm và hiệu quả thông qua các hoạt động dạy học môn Thủ công, Kỹ thuật và các hoạt động ngoại khoá từ các chủ đề môn học.

- Biết quan tâm tới môi tr ờng xung quanh, sống hoà hợp, thân thiện với thiên nhiên.

2 Về kỹ năng - hành vi :

- Tham gia hoạt động sử dụng năng l ợng tiết kiệm

và hiệu quả.

- Thuyết phục ng ời thân, bạn bè có ý thức, hành vi

sử dụng năng l ợng tiết kiệm và hiệu quả.

- Sống tiết kiệm, chia sẻ và hợp tác với mọi ng ời.

- Tích cực tham gia các hoạt động giáo dục sử dụng NLTKHQ ở tr ờng và địa ph ơng phù hợp với lứa tuổi.

- Cã ý thøc sö dông n¨ng l îng tiÕt kiÖm vµ hiÖu

qu¶.

II Ph ¬ng thøc tÝch hîp

1 TÝch hîp gi¸o dôc sö dông n¨ng l îng tiÕt kiÖm

vµ hiÖu qu¶ vµo m«n Thñ c«ng, Kü thuËt tiÓu

häc nh thÕ nµo?

2 Nªu mét sè ph ¬ng ph¸p tÝch hîp gi¸o dôc sö

dông n¨ng l îng tiÕt kiÖm vµ hiÖu qu¶ vµo m«n

Thñ c«ng, Kü thuËt tiÓu häc?

Líp 5: + K thu t ĩ ậ tự phục vụ

+ Kĩ thuật nuôi gà.

+ L¾p ghÐp m« h×nh kü thuËt

1 TÝch hîp gi¸o dôc sö dông n¨ng l îng tiÕt kiÖm vµ hiÖu qu¶

vµo m«n Thñ c«ng, Kü thuËt tiÓu häc

1 Tích hợp giáo dục sử dụng năng l ợng tiết kiệm và hiệu quả

vào môn Thủ công, Kỹ thuật tiểu học

• 1.1 Tích hợp vào các bài học trên lớp:

• Căn cứ vào nội dung các bài học môn Thủ công, môn Kĩ

thuật để tích hợp giáo dục sử dụng năng l ợng tiết kiệm và hiệu quả vào các bài học có liên quan, gần gũi.

• Có 2 mức độ tích hợp nh sau:

- Mức độ bộ phận: Là mức độ tích hợp cho các bài học có

nội dung giáo dục sử dụng năng l ợng tiết kiệm và hiệu quả

- Mức độ liên hệ: Là mức độ tích hợp cho bài học có nội

dung gần gũi để liên hệ giáo dục sử dụng năng l ợng tiết

kiệm và hiệu quả

L u ý:

- Lựa chọn các bài học có khả năng tích hợp giáo dục sử

dụng năng l ợng tiết kiệm và hiệu quả.

- Xác định mức độ, nội dung tránh áp đặt gò bó và quá tải

đối với học sinh

- Đảm bảo mục tiêu bài học của môn Thủ công, Kĩ thuật

đồng thời đảm bảo mục tiêu giáo dục sử dụng năng l ợng tiết kiệm và hiệu quả.

- Khi chuẩn bị bài dạy giáo viên cần chuẩn bị những vấn đề gợi mở liên hệ nhằm giáo dục cho học sinh về sử dụng năng

l ợng tiết kiệm và hiệu quả có ý thức và kĩ năng sống, học

tập tiết kiệm trong môi tr ờng phát triển bền vững

- Tổ chức h ớng dẫn học sinh liên hệ tự nhiên hài hoà tránh lan man, sa đà, g ợng ép, không phù hợp với đặc tr ng bộ

môn.

mẫu ngôi nhà đã cắt, dán và trang trí

Trong hoạt động này, học sinh phải quan sát và nhận biết đ

ợc ngôi nhà có những bộ phận nào? Hình dáng và màu

sắc các bộ phận của ngôi nhà ra sao?

+ Hoạt động 2: H ớng dẫn thao tác mẫu

ở hoạt động này, giáo viên h ớng dẫn học sinh cách cắt, dán

và trang trí để làm đ ợc ngôi nhà.

+ Hoạt động 3: H ớng dẫn học sinh thực hành cắt, dán, trang trí ngôi nhà.

- Đây là hoạt động học sinh thực hành để làm ra ngôi nhà

Học sinh sẽ phải t duy từ những biểu t ợng thu nhận đ ợc,

những hiểu biết từ hoạt động 1 và 2 để cắt, dán, trang trí đ ợc ngôi nhà.

- Từ các hoạt động của bài học Thủ công, giáo viên có thể lồng ghép giáo dục tiết kiệm năng l ợng trong hoạt động 1 Học

sinh biết rằng, một ngôi nhà có những cửa sổ, cửa ra vào

không những làm cho nhà có đủ ánh, không khí trong nhà

thoáng mát mà còn tiết kiệm đ ợc năng l ợng điện sử dụng

chiếu sáng nh đèn điện, quạt điện, máy điều hoà không khí.

- Khi tổ chức hoạt động 2 và 3, giáo viên có thể lồng ghép giáo dục tiết kiệm năng l ợng khi h ớng dẫn học sinh trang trí ngôi nhà Giáo viên h ớng dẫn học sinh trang trí thêm mặt trời và gắn thiết bị thu năng l ợng mặt trời thay thế cho việc sử dụng

điện năng trong sinh hoạt.

• Nh vậy, với 3 hoạt động dạy học chủ yếu của

bài học Thủ công trên, chúng ta đã tích hợp vào

bài học để giáo dục tiết kiệm năng l ợng điện và có thể khai thác năng l ợng mặt trời phục vụ cuộc sống con ng ời.

• - Bài “Gấp cái quạt“, sau khi học sinh đã làm đ ợc cái quạt bằng giấy, giáo viên cho học sinh sử dụng quạt để tạo gió Từ đó, từ đó giáo viên liên hệ với việc dùng sức gió để tiết kiệm năng l ợng điện.

• - Các bài học gấp cắt, dán biển báo giao thông (lớp 2) , có thể tích hợp giáo dục học sinh ý thức tiết

kiệm nhiên liệu khi chạy xe; chấp hành luật lệ giao thông, chống ùn tắc là tiết kiệm năng l ợng xăng

dầu của các ph ơng tiện giao thông trên đ ờng phố.

• - Các bài lắp ghép mô hình xe (lớp 4, 5), có thể

tích hợp giáo dục học sinh việc tiết kiệm xăng,

dầu, ga bằng việc gắn thêm phía trên đầu xe

tấm pin mặt trời để sử dụng nguồn năng l ợng

mặt trời Trên thực tế, n ớc ta và các n ớc khác

trên thế giới đang cố gắng khai thác nguồn

năng l ợng mặt trời để phục vụ cuộc sống của

con ng ời…

• - Các bài học lắp ghép mô hình tự chọn, có thể

h ớng dẫn học sinh chọn lắp cối xay gió và giáo

dục cho học sinh biết rằng: sử dụng sức gió sẽ

tiết kiệm điện năng.

• - Các bài học của chủ đề nấu ăn, có thể tích hợp

giáo dục cho học sinh biết: khi cơm đã cạn, cần nhỏ lửa để cơm không bị cháy mà còn tiét kiệm củi, ga trong quá trình nấu ăn.

1.2 Tích hợp bằng cách tổ chức các hoạt động khác theo chủ

đề môn học gắn với giáo dục sử dụng năng l ợng tiết kiệm và

hiệu quả

Mỗi chủ đề có thể tổ chức một số hoạt động Những hoạt động này có thể

tổ chức vào các buổi học thứ hai đối với học sinh các tr ờng học 2

buổi/ngày hoặc các buổi học ngoại khoá.

Ví dụ:

- Hoạt động : Tái sử dụng rác thải để làm đồ chơi

ở tr ờng học, rác thải chủ yếu là giấy, hộp giấy, lá cây và chai lọ nhựa

do các em thải ra.

Giáo viên có thể tổ chức cho học sinh lao động: nhặt rác bỏ vào thùng rác; phân loại và tái sử dụng rác thải có thể dùng đ ợc ở tr ờng, lớp Học sinh có thể dùng những tờ giấy đã sử dụng một mặt để làm giấy nháp, làm thủ công tạo ra đồ chơi; sử dụng những chai, hộp bằng giấy, nhựa, lá cây để làm các đồ chơi theo ý thích Cũng có thể tổ chức thành trò

chơi Tái sử dụng rác thải bằng giấy để giáo dục cho học sinh hành vi tiết

kiệm năng l ợng, tiết kiệm công năng, một dạng năng l ợng của con ng ời khi sản xuất giấy và điện năng cần thiết để làm giấy phục vụ việc học

tập, sinh hoạt của con ng ời.

• - Hoạt động: Tiết kiệm chất đốt trong nấu ăn

Khi dạy học chủ đề nấu ăn, có thể tổ chức chuyên đề “Tiết kiệm

chất đốt trong nấu ăn“

• Tổ chức hoạt động này thông qua buổi thực hành nấu ăn buổi

học vừa giúp học sinh có đựợc thực hành nấu ăn (ở trong giờ học

không thể thực hiện đ ợc), vừa giúp học sinh biết đ ợc ý nghĩa, cách

tiết kiệm củi, ga, điện Đây là việc làm cần thiết để giáo dục cho

học sinh ý thức tiết kiệm chát đốt ngay từ nhỏ Tiết kiệm chất đốt

chính là tiết kiệm năng l ợng.

• - Hoạt động: Trò chơi “ Xe tiết kiệm nhiên liệu“

Khi dạy học cácc bài học về lắp ghép mô hình kĩ thuật, có thể tổ

chức cho học sinh chơi trò chơi … chọn loại xe tiét kiệm năng l

ợng… hoặc chơi trò chơi … An toàn giao thông đ ờng bộ… để qua đó

giáo dục học sinh về tiết kiệm năng l ợng xăng, dầu khi tham gia

giao thông.

• Hoạt động : Trò chơi đóng vai tuyên truyền viên

nhỏ về các đề tài

+ Tiết kiệm giấy (sau khi học các bài thủ công)

+ Tiết kiệm vải (sau các bài khâu thêu)

+ Tiết kiẹm củi, ga (sau khi học các bài học nấu

trên Những bài viết hay, có thể đọc tại buổi lễ

chào cờ, tại giờ phát thanh của tr ờng…

2 Một số ph ơng pháp dạy học tích hợp sử

dụng năng l ợng tiết kiệm và hiệu quả.

Khi dạy học tích hợp giáo dục sử dụng năng l

ợng tiết kiệm và hiệu quả vào môn Thủ công, Kĩ

thuật, giáo viên sử dụng các ph ơng pháp dạy học của bộ môn, nh ng l u ý một số vấn đề sau:

2.1 Ph ơng pháp thảo luận:

• Đây là ph ơng pháp dạy học giúp học sinh bày tỏ quan

điểm, ý kiến, thái độ của mình và lắng nghe ý kiến của ng ời khác về các vấn đề sử dụng năng l ợng tiết kiệm và hiệu quả

có liên quan đến nội dung bài học Qua ph ơng pháp dạy

học này, giáo viên giúp học sinh nhận thức và có hành vi,

thái độ đúng đắn về sử dụng năng l ợng tiết kiệm và hiệu

quả Giáo viên có thể tổ chức cho học sinh thảo luận cả lớp hoặc thảo luận nhóm.

• Thảo luận cả lớp:

Giáo viên căn cứ vào nội dung bài học môn Thủ công và nội dung giáo dục sử dụng năng l ợng tiết kiệm và hiệu quả để xác định nội dung cần thảo luận Giáo viên cho học sinh

thảo luận phải là những vấn đề cần thiết, phù hợp với nội

dung lồng ghép giáo dục sử dụng năng l ợng tiết kiệm và

hiệu quả vào bài học.

Ví dụ: Khi dạy bài “cắt dán và trang trí ngôi nhà“( lớp 1), giáo viên có

thể cho học sinh cả lớp thảo luận những vấn đề sau:

+ Ngôi nhà có những bộ phận nào ?

+ Ngôi nhà có nhiều cửa có lợi ích gì?

• Thảo luận nhóm

• Khi tổ chức cho học sinh thảo luận theo nhóm nội dung bài học môn

Thủ công, môn Kĩ thuật hay tích hợp giáo dục sử dụng năng l ợng tiết kiệm và hiệu quả, giáo viên cần chuẩn bị nội dung câu hỏi thảo luận,

phiếu học tập và các đồ dùng cần thiết cho các nhóm; vận dụng ph

ơng pháp hoạt động nhóm (chia nhóm, giao nhiệm vụ cho các nhóm

qua hệ thống câu hỏi, bài tập ; các nhóm thảo luận; báo các kết quả

thảo luận của nhóm qua hệ thống câu hỏi, bài tập bằng phiếu học tập; các nhóm thảo luận; báo các kết quả thảo luận của nhóm; tổng kết của giáo viên).

• Căn cứ vào các bài học Thủ công, Kĩ thuật có nội dung tích hợp giáo

dục sử dụng năng l ợng tiết kiệm và hiệu quả, giáo viên thiết kế các câu hỏi phù hợp để giáo dục năng l ợng tiết kiệm và hiệu quả cho học sinh thảo luận theo nhóm.

• Ví dụ:

• Dạy bài: “Một só dụng cụ nấu ăn và ăn uống trong gia

đình“ (môn Kĩ thuật lớp 5), giáo viên có thể tổ chức cho học sinh thảo luận nhóm các câu hỏi sau:

+ Hãy kể tên các loại bếp đun trong gia đình

+ Loại bếp nào tiết kiệm nằng l ợng ?

- Dạy bài: “ Nấu cơm“ (môn Kĩ thuật lớp 5), giáo viên có

thể tổ chức cho học sinh thảo luận nhóm câu hỏi:

+ Gia đình em th ờng nấu cơm bằng cách nào ? Theo em, cách nấu cơm nh vậy đã tiết kiệm năng l ợng ch a? Vì

sao?

+ Cần tiết kiệm năng l ợng nh thế nào khi nấu ăn ?

2.2.Ph ơng pháp quan sát

• Đây là ph ơng pháp dạy học đặc tr ng của môn thủ

Công và môn Kĩ thuật và cũng là ph ơng pháp quan

trọng trong giáo dục sử dụng năng l ợng tiết kiệm và

hiệu quả cho học sinh tiểu học Qua quan sát tranh

ảnh vật mẫu, thực tế môi tr ờng xung quanh d ới sự h

ớng dẫn của giáo viên, học sinh sẽ lĩnh hội những tri

thức cần thiết về giáo dục sử dụng năng l ợng tiết kiệm

và hiệu quả Khi h ớng dẫn học sinh quan sát, giáo viên

l u ý thực hiện theo quy trình (xác định mục đích quan sát; lựa chọn đối t ợng quan sát; tổ chức và h ớng dẫn

học sinh quan sát; trình bày kết quả quan sát)

• Dạy các bài học thực hành với 3 hoạt động dạy

học chủ yếu (đã nêu ở phần trên), hoạt động 1 là hoạt động h ớng dẫn học sinh quan sát và nhận xét mẫu, giáo viên sử dụng ph ơng pháp quan sát để lồng ghép những nội dung cần quan sát phải phù hợp, đúng nơi, đúng chỗ, không gò bó áp đặt một cách khiên c ỡng cho việc giáo dục sử dụng năng l ợng tiết kiệm và hiệu quả.

2.3.Ph ơng pháp trò chơi

• Trò chơi có ý nghĩa rất quan trọng đối với học

sinh tiểu học Trò chơi gây hứng thú học tập cho

học sinh giúp các em lĩnh hội kiến thức về môn

học và giáo dục sử dụng năng l ợng tiết kiệm và

hiệu quả nhẹ nhàng, tự nhiên, hiệu quả Khi sử

dụng ph ơng pháp trò chơi, giáo viên l u ý tổ chức

thực hiện theo trình tự sau: chuẩn bị trò chơi; giới thiệu tên trò chơi; h ớng dẫn cách chơi, thời gian

chơi và luật chơi; nhận xét kết quả của trò chơi; rút ra bài học qua trò chơi.

• Tuỳ theo nội dung, chủ đề của môn học giáo

viên có thể chọn và tổ chức những trò chơi phù hợp để lồng ghép giáo dục sử dụng năng l ợng

tiết kiệm và hiệu quả Giáo viên có thể tổ chức trò chơi đóng vai giúp học sinh thể hiện nhận

thức, thái độ của mình trong các tình huống cụ thể và thể hiện cách ứng xử phù hợp với các

tình huống về sử dụng năng l ợng tiết kiệm và

hiệu quả

III Nội dung địa chỉ và mức độ tích hợp

cụ học Thủ công

-Tiết kiệm các loại giấy thủ công khi thực hành xé dán, gấp hình, cắt, dán giấy.

- Tái sử dụng các loại giấy báo, lịch cũ…

để dùng trong các bài học Thủ công Hiểu

đ ợc đặc điểm, tác dụng dùng trong cuộc sống lao động của con ng ời để từ đó hình thành cho học sinh ý thức tiết kiệm năng l ợng

Liên hệ

III Nội dung địa chỉ và mức độ tích hợp

Nhà có các cửa sẽ có đủ ánh sáng

và không khí, tiết kiệm năng l ợng

điện sử dụng chiếu sáng và sử dụngquạt ,máy điều hoà

Trang trí thêm mặt trời vàgắn thiết

bị thu năng l ợng mặt trời trên mái nhà để phục vụ cuộc sống con ng ời

Bộ phận

Lớp Tên bài Nội dung Mức độ

2 Gấp, cắt,dán

biển báo giao thông chỉ lối đi

thuận chiều và cấm xe đi ng ợc

chiều

-Biển báo giao thông giúp cho

ng ời tham gia giao thông chấp hành đúng luật giao thông, góp phần giảm tai nạn và tiết kiệm nhiên liệu

Liên hệ

Liên hệ

Lớp Tên bài Nội dung Mức

độ

3 Gấp tàu

thuỷ hai ống khói

Tàu thuỷ chạy trên sông, biển , cần xăng, dầu Khi chạy khói của nhiên liệu chạy trên tàu đ

ợc thải ra hai ống khói Cần sử dụng tàu thuỷ tiét kiệm xăng,

dầu

Liên hệ

3 Làm quạt

giấy tròn Tạo quạt gió Sử dụng quạt sẽ tiết kiệm năng l ợng điện Liên hệ

Lớp Tên bài Nội dung Mức

- Cây cung cấp chất đốt, giảm thiểu tiêu thụ điện dùng để đun nấu.

Liên hệ

4 -Lắp xe ôtô tải

-Lắp ghép mô

hình tự chọn (nếu chọn lắp

xe)

- Lắp thêm thiết bị thu năng l ợng mặt trời để chạy xe ôtô tiết kiệm xăng dầu.

- Tiết kiệm xăng, dầu khi sử dụng xe

Liên hệ

Lớp Tên bài Nội dung Mức độ

5 Một số dụng cụ nấu

ăn và ăn uống - Chọn loại bếp nấu ăn tiết kiệm năng l ợng- Nấu ăn nh thế nào để tiết kiệm năng l ợng

- Có thể dùng năng l ợng mặt trời,khí bioga để nấu ăn

V THỰC HÀNH SOẠN GIÁO ÁN

• Để dạy tốt các bài Thủ công kĩ thuật tích hợp nội dung GD sử dụng NLTKHQ, khi soạn giáo án cần lưu ý một số điểm sau:

• - Bài học góp phần rèn luyện kĩ năng, hành vi sử

dụng NLTKHQ cho học sinh như thế nào?

• - Bài học giáo dục hành vi sử dụng NLTKHQ cho