BÀI 9SỰ BIẾN ĐỔI TUẦN HOÀN TÍNH CHẤT CỦA CÁC NGUYÊN TỐ HOÁ HỌC.. Qui luật: Trong một chu kì theo chiều tăng dần của điện tích hạt nhân, tính kim loại của các nguyên tố yếu dần,đồng thờ
Trang 2BÀI 9
SỰ BIẾN ĐỔI TUẦN HOÀN TÍNH CHẤT
CỦA CÁC NGUYÊN TỐ HOÁ HỌC.
ĐỊNH LUẬT TUẦN HOÀN
Trang 32, 8, 1
Na+(2, 8)( ion dương )Na( )
1 Tính kim loại
Nguyên tố Na thể hiện tính kim loại
I TÍNH KIM LOẠI, TÍNH PHI KIM
Trang 4Tính kim loại :
- Là tính chất của một nguyên tố mà nguyên tử
của nó dễ mất electron để trở thành ion dương
- Nguyên tử càng dễ mất electron thì tính kim loại
của nguyên tố càng mạnh.
Trang 8Qui luật: Trong một chu kì theo chiều tăng dần của
điện tích hạt nhân, tính kim loại của các nguyên tố yếu dần,đồng thời tính phi kim mạnh dần
Quy luật trên được lặp đi lặp lại đối với mọi chu kì
14 Si [Ne]3s 2 3p 2
11 Na
[Ne]3s 1
12 Mg [Ne]3s 2
13 Al [Ne]3s 2 3p 1
Phi kim
15 P [Ne]3s 2 3p 3 16
S [Ne]3s 2 3p 4
17 Cl [Ne]3s 2 3p 5
Kim loại
điển hình
Kl mạnh, hoạt động kém Na
Kim loại, hiđroxit lưỡng tính
PK mạnh hơn Si mạnh hơn PPK điển hìnhPhi kim
3 Sự biến đổi tính chất trong một chu kì
Xét chu kì 3
Giải thích quy luật ???
I TÍNH KIM LOẠI, TÍNH PHI KIM
Trang 10Giải thích quy luật:
Trong 1 chu kì, khi đi từ trái sang phải Z+ tăng nhưng số
lớp electron của nguyên tử các nguyên tố bằng nhau Lực
hút giữa hạt nhân với các electron lớp ngoài cùng tăng lên làm cho bán kính nguyên tử giảm dần
K.năng nhường e giảm dần Tính KL giảm dần
K.năng thu e tăng dần Tính PK tăng dần
Trang 11BrCl F
VIIA Tính chất
Phi kim mạnh nhất Phi kim mạnh, yếu hơn F Phi kim mạnh, yếu hơn Cl
Phi kim mạnh, yếu hơn Br
Tính chất
Kim loại mạnh Kim loại mạnh
hơn Li Kim loại mạnh
hơn Na Kim loại mạnh
hơn K Kim loại mạnh
nhất
4 Sự biến đổi tính chất trong một nhóm A
Trang 12Quy luật: Trong một nhóm A, theo chiều tăng của điện tích hạt nhân, tính kim loại của các nguyên tố mạnh dần, tính phi kim yếu dần.
Quy luật trên được lặp lại với các nhóm A khác
4 Sự biến đổi tính chất trong một nhóm A
Giải thích quy luật ???
I TÍNH KIM LOẠI, TÍNH PHI KIM
Trang 14Giải thích quy luật:
Trong một nhóm A theo chiều từ trên xuống dưới, Z+ tăng
nhưng đồng thời số lớp e cũng tăng làm bán kính nguyên tử
các nguyên tố tăng nhanh và chiếm ưu thế hơn
Khả năng nhường e tăng Tính kim loại tăng
Khả năng nhận e giảm Tính phi kim giảm
4 Sự biến đổi tính chất trong một nhóm A
I TÍNH KIM LOẠI, TÍNH PHI KIM
Trang 15- Trong bảng tuần hoàn nguyên tử Cs có bán kính
nguyên tử lớn nhất nên dễ nhường electron hơn cả, nó
Trang 18Nhận xét :
- Trong một chu kì, khi đi từ trái sang phải theo chiều
tăng của đthn , giá trị độ âm điệm của các nguyên tử nói
chung là tăng dần
- Trong một nhóm A, khi đi từ trên xuống dưới theo chiều tăng của đthn, giá trị độ âm điện của các nguyên tử nói
chung là giảm dần
Tính kim loại, tính phi kim của các nguyên tố biến
đổi tuần hoàn theo chiều tăng của điện tích hạt nhân
5 Độ âm điện
I TÍNH KIM LOẠI, TÍNH PHI KIM
Trang 19KIẾN THỨC CẦN NẮM VỮNG
- Tính kim loại, tính phi kim
- Sự biến đổi tính kim loại, tính phi kim trong một chu kì và trong một nhóm A
- Độ âm điện, sự biến đổi độ âm điện trong một chu kì và trong một nhóm A
Trang 20Z R độ âm điện tính phi kim
Z
Độ âm điệnR
Tính kim loại
NHÓM
CHU KỲ
Trang 21II Sự biến đổi hóa trị của các nguyên tố
STT nhóm A IA IIA IIIA IVA VA VIA VIIA
Al2O3
Ga2O3
SiO2GeO2
P2O5
As2O5
SO3SeO3
PH3AsH3
H2S
H2Se
HCl HBr Hóa trị
Hóa trị cao nhất với oxi = STT của nhóm A
Hóa trị cao nhất với oxi + Hóa trị với H = 8
Trang 22Trong 1 chu kỳ, đi từ trái qua phải, hóa trị cao nhất của các nguyên tố trong hợp chất với oxi tăng từ 1 đến 7, còn hóa trị của các phi kim trong hợp chất
khí với hidro giảm từ 4 đến 1
II Sự biến đổi hóa trị của các nguyên
tố
Trang 23III Oxit và hidroxit của các nguyên tố
SiO 2
Oxit axit
P 2 O 5
Oxit axit
SO 3
Oxit axit
H 2 SiO 3
Axit yếu
H 3 PO 4
Axit trung bình
H 2 SO 4
Axit mạnh
Axit rất mạnh
Trong 1 chu kỳ, đi từ trái qua phải theo chiều tăng của điện tích hạt nhân, tính bazơ của các oxit, hidroxit tương ứng yếu dần, tính axit của chúng tăng dần.
Trang 24IV ĐỊNH LUẬT TUẦN HOÀN
Tính chất của các nguyên tố và đơn chất, cũng
như thành phần và tính chất của các hợp chất tạo
nên từ các nguyên tố đó biến đổi tuần hoàn theo
chiều tăng của điện tích hạt nhân.
Độ âm điện, R, tính KL, tính PK
Axit, bazo …
Trang 25BÀI TẬP VẬN DỤNG
Bài 1: Trong một chu kì, bán kính nguyên tử các nguyên tố
A Tăng theo chiều tăng dần của điện tích hạt nhân
B Giảm theo chiều tăng của điện tích hạt nhân
C Giảm theo chiều tăng của tính phi kim
D B và C đều đúng
Chọn đáp án đúng nhất
Trang 26Bài 2 : Trong một nhóm A, bán kính nguyên tử của các nguyên tố :
A Tăng theo chiều tăng của điện tích hạt nhân
B Giảm theo chiều tăng của điện tích hạt nhân
C Giảm theo chiều giảm của tính kim loại
D A và C đều đúng
Chọn đáp án đúng nhất
Trang 27Bài 3 : Các nguyên tố halogen được xắp xếp theo chiều bán kính nguyên tử giảm dần (từ trái sang phải) như sau :
Trang 28Bài 4 : Các nguyên tố của chu kì 2 được sắp xếp theo chiều giá trị độ âm điện giảm dần (từ trái sang phải) như sau :
A F, O, N, C, B, Be, Li
B Li, B, Be, N, C, F, O
C Be, Li, C, B, O, N, F
D N, O, F, Li, Be, B, C
Trang 29Bài 5 : Theo quy luật biến đổi tính chất của các nguyên tố trong bảng tuần hoàn thì.
A Phi kim mạnh nhất là iot
B Phi kim mạnh nhất là liti
C Phi kim mạnh nhất là flo
D Kim loại yếu nhất là Xesi
Chọn đáp án đúng
Trang 30Bài 6 : Viết cấu hình electron của nguyên tử Mg (Z=12) Để đạt cấu hình electron của nguyên tử khí hiếm gần nhất trong bảng tuần hoàn, nguyên tử Mg nhận hay nhường bao nhiêu eletron ? Magie thể hiện tính kim loại hay phi kim ?
Giải
- Cấu hình e của nguyên tử Mg (Z= 12) : 1s22s22p63s2
- Do chỉ có 2e ở lớp ngoài cùng, để đạt cấu hình electron của nguyên tử khí hiếm gần nhất trong bảng tuần hoàn, nguyên
tử Mg có xu hướng nhường 2e Mg thể hiện tính kim loại
Mg Mg2+ + 2e
(2, 8, 2) (2, 8)
Trang 31Bài 7 : Viết cấu hình electron của nguyên tử lưu huỳnh S
(Z=16) Để đạt được cấu hình electron của nguyên tử khí hiếm gần nhất trong bảng tuần hoàn, nguyên tử lưu huỳnh nhận hay nhường bao nhiêu electron ? Lưu huỳnh thể hiện tính chất kim loại hay phi kim ?
Giải
- Cấu hình e của nguyên tử Mg (Z= 12) : 1s22s22p63s2
- Do chỉ có 2e ở lớp ngoài cùng, để đạt cấu hình electron của nguyên tử khí hiếm gần nhất trong bảng tuần hoàn, nguyên
tử Mg có xu hướng nhường 2e Mg thể hiện tính kim loại
Mg Mg2+ + 2e
(2, 8, 2) (2, 8)
Trang 32Bài 8 : Độ âm điện của nguyên tử là gì ? Giá trị độ âm điện của các nguyên tử trong các nhóm A biến đổi
như thế nào theo chiều điện tích hạt nhân tăng
Bài 9 : Nguyên tử nào trong bảng tuần hoàn có giá trị độ
âm điện lớn nhất ? Tại sao ?