+ Khi nằm cân bằng, kim nam châm còn song song với dây dẫn nữa không?... + Khi nằm cân bằng, kim nam châm còn song song với dây dẫn nữa không?. TiẾT 25: TÁC DỤNG TỪ CỦA DÒNG ĐIỆN - TỪ TR
Trang 1V Ậ T L Ý 9
Chúc các em học tập tốt
Trang 2+
-Nhôm Sắt (thép)
Đồng
Khi công tắc đóng
+
-Khi công tắc đóng
Trang 4Hình 22.1
B A
Trang 5C1 Đóng công tắc K Quan sát và cho biết:
+ Hiện tượng gì xảy ra với kim nam châm.
+ Khi nằm cân bằng, kim nam châm còn song song với dây dẫn nữa không?
Trang 6I Lực từ :
1- Thí nghiệm:
C1 Đóng công tắc K Quan sát và cho biết:
+ Hiện tượng gì xảy ra với kim nam châm.
+ Khi nằm cân bằng, kim nam châm còn song song với dây dẫn nữa không?
TiẾT 25: TÁC DỤNG TỪ CỦA DÒNG ĐIỆN - TỪ TRƯỜNG
C1: Đóng công tắc K
+ Kim nam châm lệch khỏi
hướng Bắc - Nam
+ Lúc đã nằm cân bằng, kim
nam châm không còn song
song với dây dẫn nữa
Trang 8Hình 22.1
B A
Trang 92 Kết luận:
II Từ trường:
1- Thí nghiệm:
C2: Có hiện tượng gì xảy ra với
kim nam châm?
C3: Ở mỗi vị trí, sau khi nam
châm đã đứng yên, xoay cho
nó lệch khỏi hướng vừa xác
định, buông tay Nhận xét
hướng của kim nam châm sau
khi đã trở lại vị trí cân bằng
C2: Kim nam châm lệch khỏi hướng Nam – Bắc
C3: Kim nam châm luôn luôn chỉ một hướng xác định
Trang 111 Thí nghiệm
2 Kết luận:
Không gian xung quanh
nam châm, xung quanh dòng
điện đều có khả năng tác dụng
lực từ lên kim nam châm đặt
trong nó
Ta nói, trong không gian đó có
từ trường
Tại mỗi vị trí nhất định trong từ
trường của thanh nam châm
hoặc của dòng điện, kim nam
châm đều chỉ một hướng xác
định
Trang 12TiẾT 25: TÁC DỤNG TỪ CỦA DÒNG ĐIỆN - TỪ TRƯỜNG
- Nơi nào trong không gian có
lực từ tác dụng lên kim nam
châm thì nơi đó có từ trường
- Dùng kim nam châm
Trang 13Lân cận các đường dây cao thế, cột thu lôi
Trang 14Từ trường thường được phát hiện ở khu vực:
- Khu vực xung quanh thiết
bị điện đang vận hành: màn hình máy vi tính, đồng hồ điện, máy sấy tóc, điện thoại
di động….
- Các dây tiếp đất
của các thiết bị
điện
Trang 16 Rùa biển, cá hồi nhờ vào từ trường Trái đất để tìm chính xác nơi mà chúng sinh ra.
Trang 17phát hiện ra trong dây dẫn AB
có dòng điện hay không?
C4: Đặt kim nam châm lại
gần dây dẫn AB Nếu kim nam
châm lệch khỏi hướng Nam -
Bắc thì dây dẫn AB có dòng điện
chạy qua và ngược lại
C5: Thí nghiệm nào đã làm với nam châm chứng tỏ rằng xung quanh Trái Đất có từ trường?
C5: Đó là thí nghiệm đặt kim
nam châm ở trạng thái tự do, khi
đã đứng yên, kim nam châm
luôn chỉ hướng Nam – Bắc
C6: Tại một điểm trên bàn làm việc, người ta thử đi thử lại vẫn thấy kim nam châm luôn nằm dọc theo một hướng xác định, không trùng với hướng Nam – Bắc Từ đó có thể rút ra kết luận gì về không gian xung quanh kim nam châm?
C6: Không gian xung quanh
kim nam châm có từ trường
III/ Vận dụng:
Trang 19Ơ-X tét (người thứ nhất bên trái) làm thí nghiệm tác dụng từ của dòng điện năm 1820.
Năm 1820, Oersted, nhà vật lí người Đan
Mạch nổi tiếng vì đã phát hiện ra mối
quan hệ giữa dòng điện và từ trường và
mối quan hệ này được gọi là hiện tượng
điện từ.
Phát hiện này đã tạo ra một bước ngoặc
trong lịch sử nghiên cứu điện từ.
(1777-1851)
Trang 20Câu 1: Phát biểu nào sau đây là đúng ?
A Dòng điện gây ra từ trường.
B Các hạt mang điện tích tạo ra từ trường.
C Các vật nhiễm điện tạo ra từ trường.
D Các dây dẫn tạo ra từ trường.
A
Câu 2: Từ trường không tồn tại ở đâu?
A Xung quanh một nam châm.
B Xung quanh một dây dẫn có dòng điện chạy qua.
C Xung quanh điện tích đứng yên.
D Mọi nơi trên Trái Đất C
Trang 21C Hai nam châm đặt gần nhau, chúng sẽ đẩy
nhau.
D Nam châm luôn hút được sắt.
Câu 4: Một kim nam châm được đặt tự do trên trục thẳng đứng Đưa nó đến các vị trí khác
nhau xung quanh dây dẫn có dòng điện Có
hiện tượng gì xảy ra với kim nam châm.
A Kim nam châm lệch khỏi hướng Nam - Bắc.
B Kim nam châm luôn chỉ hướng Nam- Bắc.
C Kim nam châm không thay đổi hướng.
D Kim nam châm mất từ tính.
A
Trang 22Bài tập 5: Hãy ghép nội dung của mỗi thành phần a, b, c, d với một thành phần 1, 2, 3, 4 để được câu đúng:
a) Người ta dùng kim nam châm để 1) Chúng sẽ tương tác nhau.
b) Đặt kim nam châm gần dòng điện 2) Kim nam châm sẽ bị lực từ tác
dụng c) Hai nam châm đặt gần nhau 3) Nhận biết từ trường
d) Xung quanh nam châm và dòng
điện luôn luôn có.
d) Xung quanh nam châm và dòng
điện luôn luôn có.
4) Từ trường.
Trang 23Hình 22.1