Chấn thương niệu đạo bàng quang, chăm sóc và điều trị

Tài liệu chấn thương niệu đạo và cách điều trị, chăm sóc bệnh nhận. Triệu chứng bênh: Triệu chứng toàn thân Giập niệu đạo trước, toàn thân ít bị ảnh hưởng Giập niệu đạo sau, người bệnh thường có sốc do vỡ xương chậu gây mất nhiều máu và đau.

CHẤN THƯƠNG

NIỆU ĐẠO – BÀNG QUANG

Mục tiêu

 TB đ ợc nguyên nhân, triệu chứng, tiến triển

và biến chứng của CT niệu đạo - BQ

2 Triệu chứng

 Triệu chứng toàn thân

 Giập niệu đạo tr ớc, toàn thân ít bị ảnh h

ởng.

 Giâp niệu đạo sau, ng ời bệnh th ờng có sốc

do vỡ x ơng chậu gây mất nhiều máu và

đau, biểu hiện: da xanh tái, ng ời bệnh hốt hoảng, vã mồ hô, chân tay lạnh, mạch

nhanh nhỏ, huyết áp hạ.

 2.2 Triệu chứng cơ năng

 - Chấn th ơng niệu đạo tr ớc

 Đau vùng gốc bìu, đau lan buốt dọc niệu đạo

 Tiểu buốt, tiểu ra máu đầu bãi

 Bí tiểu tiện có thể có hoặc không tuỳ vào th ơng tổn niệu đạo

(một phần hay toàn niệu đạo) Nếu dập hoàn toàn, bí đái xuất hiện ngay trong những giờ đầu Nếu có n ớc tiểu thấm xuống bìu có thể tạo thành lỗ dò

 Nếu ng ời bệnh đến muộn có thể có sốt kèm cơn rét run

 - Chấn th ơng niệu đạo sau

 Triệu chứng của chấn th ơng niệu đạo sau th ờng nghèo nàn, th

ờng thấy:

 Bí tiểu và bàng quang căng to là triệu chứng duy nhất, kèm

theo các triệu chứng của vỡ x ơng chậu

 2.3 Triệu chứng thực thể

 - Chấn th ơng niệu đạo tr ớc:

 Nhìn thấy máu tụ hình cánh b ớm ở tầng sinh môn (nơi gốc bìu) khối máu tụ

to hay nhỏ, tiến triển nhanh hay chậm tuỳ vào mức độ tổn th ơng của vật xốp (vỡ phần trong, vỡ phần ngoài hoặc dập toàn bộ vật xốp).

 Bàng quang căng, nếu vỡ niệu đạo hoàn toàn bằng quang căng to.

 Máu chảy nhỏ giọt ở qui đấu, hay vuốt dọc niệu đạo có 1 vài giọt máu ra

theo.

 Chấn th ơng niệu đạo sau:

 Tầng sinh môn không có máu tụ hình cánh b ớm

 Có máu rỉ ra ngoài miệng sáo.

 Bí đái, bàng quang căng to.

 Thăm hậu môn có điểm đau chói ở tuyến tiền liệt

 Nừu ng ời bệnh có vỡ x ơng chậu kèm theo sẽ có triệu chứng ép x ơng chậu

rất đau.

 2.4 Triệu chứng xét nghiệm

 X quang: có hình rạn nứt x ơng chậu gặp

trong chấn th ơng niệu đạo sau Chụp hệ tiết niệu bơm thuốc cản quang ng ợc dòng niệu đạo thấy: hình ảnh dập đứt niệu đạo.

 Hồng cầu giảm th ờng gặp trong vỡ x ơng

chậu.

 3 Điều trị

 3.1 Tuyến y tế cơ sở

 - Xác định, chẩn đoán sớm chấn th ơng niệu đạo

 - Tuyệt đối không thông niệu đạo vì nguy hiểm cho nạn nhân.

 - Nừu có sốc, chống sốc tích cực : ủ ấm, tiêm thuốc trợ tim, cố định tạm thời nếu vỡ x

ơng chậu Tiêm thuốc giảm đau khi chắc chắn không có chấn th ơng ngực bụng kèm theo.

 - Gửi nạn nhân tới cơ sở y tế điều trị chính thức có khả năng phẫu thuật.

 - Theo dõi sát và phòng chống sốc trên đ ờng di chuyển

 3.2 Tuyến có phẫu thuật

 - Giập đứt niệu đạo tr ớc

 Nối niệu đạo.

 Dộn l u máu tụ.

 Dùng kháng sinh chống nhiễm khuẩn.

 Giập đứt niệu đạo sau

 Điều trị vỡ x ơng chậu ổn định, sau đó mới phẫu thuật nối niệu đạo

 Dộn l u n ớc tiểu qua bàng quang.

4 Chăm sóc ng ời bệnh chấn th ơng niệu đạo

 4.1 Nhận định

 4.1.1 Nhận định tr ớc phẫu thuật

 - Tình trạng chung:

 Ng ời bệnh sốc ? ( mạch nhanh huyết áp tụt.)

 Ng ời bệnh có tỉnh táo không?

 - Đau, vị trí, c ờng độ đau ?

 - Có đái đ ợc? Đái máu?

 - Có khối máu tụ tầng sinh môn?

 - Dấu hiệu sống?

 - Dồn ép cánh x ơng chậu có đau ?

 4.1.2 Nhận định sau phẫu thuật

 - Ng ời bệnh có tỉnh táo không? Lơ mơ?

 - Tình trạng chung: mạch nhiệt độ huyết áp., da,

niêm mạc?

 - Vết phẫu thuật, khô hay ớt?

 - Các ống dẫn l u: bàng quang qua niệu đạo, bàng

quang trên x ơng mu, dẫn l u nơi phẫu thuật (số l ợng, màu sắc và tính chất dịch dẫn l u.)

 - N ớc tiểu, mầu sắc, số l ợng, tính chất…

 - Chuẩn bị thủ tục phẫu thuật cấp cứu (th

ờng ng ời bệnh giập đứt niệu đạo sau có kèm vỡ x ơng chậu nên hay có sốc)

 Để hiểu rõ th ơng tổn của niệu đạo cần phải hiểu

rõ liên quan giải phẫu của niệu đạo.

 Nguyên nhân, triệu chứng và điều trị của th ơng

tổn niệu đạo tr ớc và sau hoàn toàn khác nhau.

 Triệu chứng chính của th ơng tổn niệu đạo tr ớc là

máu chảy nhỏ giọt qua quy đầu ở nạn nhân ngã ngựa.

 Triệu chính của tổn th ơng niệu đạo sau là bí đái ở

nạn nhân vỡ x ơng chậu.

