CHÍNH-SÁCH-ĐẦU-TƯ-TRỰC-TIẾP-NƯỚC-NGOÀI-CỦA-VIỆT-NAM-1

- FDI thúc đẩy chuyển giao công nghệ: Tạo sức ép cạnh tranh trên thị trường, từ đó buộc các doanh nghiệp trong nước phải đâu tư đổi mới công nghệ; lưu chuyển lao động từ các doanh nghiệ

CHÍNH SÁCH ĐẦU TƯ TRỰC TIẾP NƯỚC

NGOÀI CỦA VIỆT NAM

I Tổng quan về đầu tư trực tiếp nước ngoài (FDI) tại Việt Nam

1 FDI là gì

Khái niệm FDI

Đầu tư trực tiếp nước ngoài (Foreign Direct Investment, FDI) là hình thức đầu tư dài hạn của cá nhân hay công ty nước này vào nước khác bằng cách thiết lập cơ sở sản xuất, kinh

doanh Cá nhân hay công ty nước ngoài đó sẽ nắm quyền quản lý cơ sở sản xuất kinh doanh này (Wikipedia)

Các hình thức của FDI

- Mua lại hoặc sáp nhập với doanh nghiệp địa phương

- Đầu tư mới

2 Tình hình đầu tư trực tiếp nước ngoài tại Việt Nam

Tình hình thu hút FDI qua các năm

Tình hình vốn FDI đổ vào Việt Nam qua các năm (Tính đến tháng 9/2016)

- Nhìn chung qua các năm, vốn đầu tư nước ngoài vào VN không ngừng tăng Năm 2014 vốn FDI giảm so với 2013 nhưng sang 2015 đã tăng lên đáng kể

- 9 tháng đầu năm 2016, Việt Nam tiếp nhận 1 lượng vốn đầu tư (đăng kí mới và tăng thêm) là 16,43 tỉ USD, ước tính giải ngân 11,02 tỷ USD,bằng 95,8% so với cùng kì năm

2015, giảm gần 4%

Theo cơ cấu ngành

Theo FIAVN, trong 9 tháng đầu năm 2016 nhà đầu tư nước ngoài đã đầu tư vào 19 ngành, lĩnh vực Trong đó một số ngành nổi bật nhất:

- Công nghiệp chế biến, chế tạo là lĩnh vực thu hút được nhiều sự quan tâm nhất với

767 dự án mới, chiếm 73,9% tổng vốn đầu tư

- Kinh doanh bất động sản đứng thứ 2 với 34 dự án mới, chiếm 6,1% tổng vốn đầu tư

- Lĩnh vực hoạt động chuyên môn, khoa học công nghệ đứng thứ 3, chiếm 3,9% tổng vốn đầu tư

Theo tình hình các nước đầu tư

Biểu đồ tổng lượng vốn FDI của các nước vào Việt Nam tính đến năm 2015

Biểu đồ các nhà đầu tư FDI chính vào Việt nam 9 tháng đầu năm 2016

Theo số liệu thống kê 9 tháng đầu năm 2016, những quốc gia dẫn đầu về số vốn đầu tư là:

- Hàn Quốc là nước có vốn đầu tư vào Việt Nam nhiều nhất, đạt 5,58 tỉ USD,chiếm 34% tổng vốn đầu tư, sở hữu những doanh nghiệp tiêu biểu như Samsung, LG, Lotte,…

- Vốn FDI của Singapore đổ vào Việt Nam tăng mạnh, đứng thứ hai với 1,84 tỉ USD,chiếm 11,2% Công nghiệp chế biến, hoạt động kinh doanh bất động sản được Singapore tập trung nhiều nhất

- Nhật Bản đứng thứ ba với 1,7 tỉ USD, chiếm 10,3% tổng vốn đầu tư Nhiều tên tuổi lớn của Nhật Bản như Honda, Toyota, được xây dựng tại Việt Nam

Ngoài ra còn một số quốc gia khác như Đài Loan, Thái Lan, Trung Quốc, Hoa Kỳ

Mục tiêu thu hút đầu tư trong giai đoạn tới

- Năm 2015, Bộ Kế hoạch và Đầu tư đặt mục tiêu thu hút khoảng 22 tỷ USD vốn đầu tư

trực tiếp nước ngoài (FDI) và đã đạt mục tiêu với hơn 23 tỉ USD Việt Nam hiện đang có

những thời cơ thuận lợi để trở thành điểm đến đầu tư mang tính chiến lược cho các tập

đoàn đa quốc gia Việc thu hút FDI trong năm 2016 được coi là còn sáng sủa hơn cả năm 2015 trong bối cảnh hàng loạt hiệp định thương mại tự do (FTA) thế hệ mới tiếp tục

được ký kết và có hiệu lực

3 Tác động của đầu tư trực tiếp nước ngoài tới Việt Nam

Tích cực

- FDI thúc đẩy tăng trưởng kinh tế

- Hoạt động FDI trong thời gian vừa qua đóng góp vai trò quan trọng làm gia tăng GDP Giai đoạn 2011- 2015 FDI đã đóng vai trò quan trọng trong việc bổ sung nguồn

vốn đầu tư phát triển, chiếm 25% tổng vốn đầu tư toàn xã hội Tỷ trọng đóng góp của khu vực ĐTNN trong GDP tăng từ 2% (năm 1992) lên 20,1% (năm 2015)

- Khu vực FDI đóng góp chủ yếu vào giá trị xuất khẩu của Việt Nam,cụ thể năm 2015

các doanh nghiệp FDI đã xuất khẩu 151,1 tỷ USD tương đương 71% giá trị xuất khẩu

- FDI là nguồn vốn bổ sung cho phát triển đầu tư , đáp ứng nhu cầu tăng trưởng kinh

tế, nhất là đối với một nước đang phát triển như ở Việt Nam thì nguồn vốn đầu tư phát

triển là vô cùng quan trọng

- Đầu tư trực tiếp nước ngoài không tạo ra khoản nợ, có tính ổn định cao và không

thuận lợi cho việc rút vốn như các khoản vay hoặc đầu tư gián tiếp, lợi nhuận chỉ được chuyển về nước khi dự án tạo ra lợi nhuận và một phần lợi nhuận được các chủ đầu tư sử dụng để tái đầu tư

- FDI thúc đẩy chuyển giao công nghệ: Tạo sức ép cạnh tranh trên thị trường, từ đó buộc

các doanh nghiệp trong nước phải đâu tư đổi mới công nghệ; lưu chuyển lao động từ các doanh nghiệp trong nước; chuyển giao công nghệ cho doanh nghiệp trong nước

- FDI đóng góp đáng kể vào Ngân sách nhà nước và các cân đối vĩ mô: Sau năm 2013,

đóng góp của khu vực FDI đã vượt hơn so với đóng góp của khu vực công, thương nghiệp, dịch vụ ngoài quốc doanh về số thu ngân sách

- FDI thúc đây cải cách thủ tục hành chính và tăng tính minh bạch của môi trường đầu tư Việt Nam.

Tiêu cực

- Tác động xấu đến môi trường : ảnh hưởng xấu đến đa dạng sinh học, tài nguyên nước

thủy sản, khí hậu và gia tăng ô nhiễm các lưu vực sông và ngày một rõ ràng và nghiêm trọng vd : trường hợp gây ô nhiễm môi trường nghiêm trọng của nhà máy gang thép Formosa Hà Tĩnh

- Định hướng thu hút theo ngành, đối tác còn hạn chế, cụ thể là: Các doanh nghiệp FDI

chủ yếu tập trung vào lắp ráp, tỷ lệ nội địa hóa thấp; giá trị xuất khẩu thực hiện theo hình thức gia công, sử dụng nhiều lao động Đầu tư vào lĩnh vực nông - lâm - ngư nghiệp còn thấp (hiện nay chỉ chiếm 1,6% vốn ĐTNNđăng ký)

- Sự liên kết giữa các doanh nghiệp có vốn FDI và các doanh nghiệp nội địa còn hạn chế Do vậy, chưa hình thành được chuỗi liên kết sản xuất, cung ứng hàng hoá và các

ngành công nghiệp phụ trợ

- FDI tạo ra sự cạnh tranh không bình đẳng đối với một số doanh nghiệp cho nước

Những doanh nghiệp FDI, nhất là những công ty xuyên quốc gia có ưu thế về vốn, trình

độ công nghệ, quản lý sản xuất gây sức ép cạnh tranh đối với hoạt động sản xuất, kinh doanh của những doanh nghiệp trong nước Nhiều trường hợp, hàng hóa và dịch vụ của công ty xuyên quốc gia lấn át, dẫn đến doanh nghiệp trong nước mất dần thị trường, dễ lâm vào tình trạng phá sản

- Chưa đạt được mục tiêu thu hút công nghệ và chuyển giao công nghệ: Thiết bị được

đưa vào Việt Nam là lạc hậu đã qua sử dụng, tiêu hao nhiều năng lượng, gây ô nhiễm môi trường Các công ty nước ngoài thường xuyên chuyển giao những máy móc đã lạc hậu cho các nước nhận đầu tư để đổi mới công nghệ, nâng cao chất lượng của chính nước họ

II Chính sách của Việt Nam đối với FDI

Những yếu tố tác động đến sự thay đổi chính sách về đầu tư trực tiếp nước ngoài ở Việt Nam:

- Cạnh tranh ngày càng gay gắt về thu hút vốn FDI trong phạm vi khu vực cũng như quốc tế

- Xu hướng mới của FDI vào châu Á đang có sự chuyển dịch từ Trung Quốc sang các nước khác, mà Việt Nam được nhiều công ty đa quốc gia (TNCs) hàng đầu thế giới lựa chọn là một trong những địa điểm tiềm năng nhất

- Trình độ và đặc điểm phát triển kinh tế,xã hội

Chính sách FDI có thể được chia thành : chính sách nâng cấp FDI, chính sách khuyến khích mối liên kết giữa các tập đoàn xuyên quốc gia (TNCs) với doanh nghiệp trong nước và chính sách thu hút FDI

1 Chính sách thu hút FDI

Hình thức ,phương thức,loại hình đầu tư

Mở rộng quyền cho DN tự lựa chọn loại hình doanh nghiệp,lĩnh vực đầu tư trong các ngành nghề mà luật pháp không cấm

Hình thức:

- Cho phép nhà đầu tư nước ngoài được đầu tư theo hình thức doanh nghiệp 100% vốn đầu

tư nước ngoài( có các loại hình như công ty trách nhiệm hữu hạn,doanh nghiệp tư nhân,công ty cổ phần),

- Thành lập doanh nghiệp liên doanh giữa các nhà đầu tư trong nước và nhà đầu tư nước ngoài

- Đầu tư theo hình thức hợp đồng hợp tác kinh doanh (BCC- Business cooperation contrast)

- Hợp đồng BOT- build-operate-transfer, BTO-build-transfer-operate, BT-build transfer

- Đầu tư theo hình thức góp vốn,mua cổ phần(từ 30% trở lên), sáp nhập, mua lại doanh nghiệp

Thủ tục cấp phép đầu tư

- Luật Đầu tư nước ngoài năm 2014 đã rút ngắn thời gian cấp giấy chứng nhận đăng kí đầu tư đáng kể là 15 ngày làm việc kể từ khi cơ quan cấp phép chấp nhận đủ hồ sơ; quy

định này góp phần cải cách ,đẩy mạnh hơn nữa lĩnh vực đầu tư nước ngoài tại Việt Nam

- Thủ tục cho thuê đất đối với dự án vừa và nhỏ được phân cấp cho địa phương,khu công nghiệp cấp phép

Bảo đảm đầu tư,luân chuyển vốn

- Không phân biệt đối xử giữa doanh nghiệp đầu tư trong nước và doanh nghiệp đầu tư nước ngoài,trong quá trình hoạt động đầu tư tại Việt Nam, nhà đầu tư được áp dụng thống nhất giá, phí, lệ phí đối với hàng hóa, dịch vụ do chính phủ kiểm soát

- Nhà nước bảo hộ quyền sở hữu trí tuệ trong hoạt động đầu tư, bảo đảm lợi ích hợp pháp của nhà đầu tư trong việc chuyển giao công nghệ

- Sau khi thực hiện đầy đủ nghĩa vụ tài chính đối với Nhà nước Việt Nam, nhà đầu tư nước ngoài được chuyển ra nước ngoài lợi nhuận thu được từ hoạt động kinh doanh; những khoản tiền trả cho việc cung cấp kỹ thuật, dịch vụ, sở hữu trí tuệ; tiền gốc và lãi các khoản vay nước ngoài; vốn đầu tư, các khoản thanh lý đầu tư; và các khoản tiền và tài sản khác thuộc sở hữu hợp pháp của nhà đầu tư

Ngoại hối, vốn đầu tư

- Nhà đầu tư nước ngoài, nhà đầu tư Việt Nam trong doanh nghiệp có vốn đầu tư trực tiếp nước ngoài được góp vốn đầu tư bằng ngoại tệ, hoặc bằng đồng Việt Nam theo mức vốn đầu tư tại Giấy chứng nhận đầu tư ( theo quy định trước đây, doanh nghiệp FDI và nhà đầu tư nước ngoài chỉ được mở tài khoản ngoại tệ)

- Việc góp vốn đầu tư bằng tiền của nhà đầu tư nước ngoài phải được thực hiện thông qua hình thức chuyển khoản vào tài khoản vốn đầu tư trực tiếp

- Không bị hạn chế về việc chuyển đổi vốn ngoại tệ sang VND

- Các doanh nghiệp FDI được coi là thuộc đối tượng được hỗ trợ cân đối ngoại tệ

- Các ngân hàng thương mại trong nước tham gia cho các doanh nghiệp FDI vay ngày càng nhiều,được vay ngoại tệ với lãi suất thấp

- Miễn đánh thuế chuyển lợi nhuận ra nước ngoài

Tiếp cận về đất đai

- Doanh nghiệp FDI không được sở hữu đất;được thuê đất trong khu công nghiệp hay thuê mặt bằng kinh doanh theo qui hoạch

- Giảm và miễn phí cho thuê đất ở một số dự án,thời hạn lên đến 15 năm

- Đặc biệt chính phủ và các địa phương giảm tiền thuê đất, thuế ưu đãi với các dự án đặt tại địa phương khó khăn, vùng sâu,xa

- Được hưởng quyền sử dụng đất từ trước,được giao thuê đất, giao đất vị trí rất thuận lợi,các địa phương tạo điều kiện về đất đai cho các nhà đầu tư nước ngoài với giá rất rẻ,điều kiện sử dụng dài hạn

Về thuế

- Ưu đãi thuế suất 10% lên đến 15 năm và 20% lên đến 10 năm,miễn ,giảm thuế có thời hạn tối đa đến 9 năm,cho phép chuyển lỗ ( trong vòng 5 năm),miễn đánh thuế chuyển lợi nhuận ra nước ngoài,hoàn thuế cho lợi nhuận tái đầu tư, được khấu hao nhanh, ưu đãi thuế cho đầu tư vào những vùng kém phát triển, vùng sâu, vùng xa, vào những ngành công nghiệp công nghệ cao, các ngành sử dụng nhiều lao động

- Cho phép ưu đãi thuế thu nhập doanh nghiệp đối với đầu tư mở rộng của doanh nghiệp

- Miễn thuế nhập khẩu đối với thiết bị ,vật tư, phương tiện vận tải và hàng hóa khác để thực hiện dự án đầu tư tại Việt Nam

- Thu nhập từ hoạt động chuyển giao công nghệ đối với dự án thuộc diện ưu đãi đầu tư được miễn thuế thu nhập

Chính sách quản lý

- Chính phủ phân cấp cho chính quyền tỉnh, thành phố quyền hạn lớn hơn đối với FDI

- Cơ chế quản lý thuế của Việt Nam hiện nay là các DN hiện nay tự tính, tự khai, tự nộp thuế còn cơ quan Thuế có nhiệm vụ tuyên truyền chính sách thuế, hỗ trợ DN trong việc thực hiện nghĩa vụ thuế đồng thời thực hiện chức năng kiểm tra, thanh tra để chấn chỉnh,

xử lý vi phạm phù hợp với xu thế quản lý thuế hiện đại vì vừa giảm được chi phí quản lý, vừa buộc các DN phải tự quyết định, tự chịu trách nhiệm với những thông tin mà mình đưa ra

2 Chính sách nâng cấp FDI

Chính sách nâng cấp FDI được hình thành theo các định hướng ưu tiên thu hút FDI như dự án công nghệ cao, dịch vụ hiện đại, xây dựng khu kinh tế đặc biệt với những ưu đãi cao hơn so với các dự án FDI thông thường

1/ Phát triển các ngành công nghiệp hỗ trợ để giảm bớt việc nhập khẩu nguyên liệu ở nước ngoài, hạn chế đầu tư nước ngoài vào các ngành gia công, các mặt hàng có giá trị gia tăng thấp, các ngành sử dụng nhiều năng lượng và tài nguyên là vấn đề rất quan trọng trong thời gian tới

2/ Rà soát pháp luật, chính sách về đầu tư, kinh doanh để sửa đổi các nội dung không đồng bộ, thiếu nhất quán, tránh chồng chéo, bổ sung nội dung còn thiếu; sửa đổi các quy định còn bất cập, chưa rõ ràng liên quan đến thủ tục đầu tư và kinh doanh Đồng thời, hoàn thiện khung pháp lý về mua lại và sát nhập hiện đang được quy định tại nhiều văn bản quy phạm pháp luật

3/ Đa dạng hóa các công cụ cho nhà đầu tư giao dịch trên thị trường tài chính , đặc biệt đối với nhà đầu tư nước ngoài Điều này giúp các sản phẩm, hàng hóa mới dễ dàng được phát triển

4/ Giải ngân, không cấp phép các dự án công nghệ lạc hậu, có tác động xấu tới môi trường; thẩm tra kỹ các dự án sử dụng nhiều đất, cân nhắc về tỷ suất đầu tư/diện tích đất,

kể cả đất khu công nghiệp Tiến hành rà soát các dự án đã cấp giấy chứng nhận đầu tư trên địa bàn cả nước để có hướng xử lý đối với từng loại dự án, đặc biệt với các dự án quy mô lớn, sử dụng nhiều đất đai bao gồm cả việc rút giấy phép nếu cần thiết

6/ Ưu tiên các dự án thuộc lĩnh vực công nghệ điện tử, tin học, dịch vụ cao cấp, đào tạo nguồn nhân lực có trình độ cao, cơ sở y tế và chăm sóc sức khỏe hiện đại, xây dựng hạ tầng kỹ thuật

7/Trong khi vẫn khuyến khích các nhà đầu tư vừa và nhỏ, khai thác thế mạnh của những tập đoàn kinh tế nằm trong 500 doanh nghiệp lớn nhất thế giới; trong khi vẫn quan tâm đến đầu tư từ các nước châu Á, cần có giải pháp để gia tăng nhanh chóng dòng vốn FDI

từ các nước OECD, nhất là Mỹ-nước có FDI đứng đầu thế giới và các nước lớn trong EU như Đức, Pháp, Anh

3 Chính sách khuyến khích mối liên kết giữa các tập đoàn xuyên quốc gia với doanh nghiệp trong nước

- Chính sách khuyến khích các mối liên kết giữa tập đoàn xuyên quốc gia quốc tế với doanh nghiệp trong nước được hình thành như là một phần trong chính sách công nghiệp, dịch vụ, nhằm làm cho các doanh nghiệp trong nước được hưởng lợi từ FDI nhờ vào mối quan hệ hợp tác và phân công về công nghệ và thị trường tiêu thụ với các tập đoàn xuyên quốc gia Chính sách này cũng khuyến khích các tập đoàn xuyên quốc gia quốc tế hợp tác với các cơ sở đào tạo (nhất là bậc đại học và dạy nghề trình độ cao), tổ chức nghiên cứu khoa học trong nước để nâng cao hơn nữa trình độ và năng lực của các cơ sở, tổ chức đó

- Tuy nhiên, liên kết giữa các tập đoàn xuyên quốc gia và doanh nghiệp nội địa còn lỏng lẻo Một trong những nguyên nhân là do các tập đoàn xuyên quốc gia thường đến các nước đang phát triển để thực hiện công đoạn lắp ráp, cần nhiều công nhân giá rẻ, là phân khúc thấp nhất của chuỗi cung ứng toàn cầu Khi đó, nếu không có sự chuyển giao công nghệ thì FDI cho công nghệ chế tạo sản xuất lớn như vậy cũng không khác gì FDI vào lĩnh vực sản xuất đồ ăn hay may mặc

4 Đánh giá chung về những chính sách này

Có thể thấy những chính sách trong hoạt động đầu tư trực tiếp nước ngoài ở Việt Nam đã tạo ra ưu thế lớn trong việc thu hút nguồn vốn FDI ,khiến cho môi trường đầu tư ở Việt Nam dễ dàng và thuận lợi hơn, nhìn chung doanh nghiệp FDI nhận được ưu đãi đầu tư có xu hướng hoạt động , phát triển tốt hơn và sử dụng nhiều lao động Việt Nam Các doanh nghiệp FDI đầu tư và Việt Nam thường bị hấp dẫn bởi các ưu đãi tài chính của chính phủ

- Tuy nhiên những chính sách này vẫn còn nhiều điểm hạn chế, việc coi ưu đãi thuế là đòn bẩy thu hút FDI khiến cho các doanh nghiệp FDI ,doanh nghiệp nước ngoài không những tránh thuế mà còn làm phát sinh các hoạt động trốn thuế bất hợp pháp khiến cho chính phủ mất đi hàng triệu đô la ngân sách Các cạnh tranh ưu đãi quá cao

- Dẫn chứng bằng số liệu của ActionAid cho thấy, xếp thứ tự lần lượt từ thấp đến cao về thuế suất thì Việt Nam đứng đầu, tiếp đó là Indonesia, Trung Quốc, Philipines và cuối cùng là Malaysia, thì ngược lại, dòng chảy FDI vào Việt Nam lại tăng thấp nhất Cùng với đó, một điều tra toàn quốc về tình trạng trốn thuế của Tổng cục thuế năm 2013 đã chỉ

ra rằng, 83% doanh nghiệp nước ngoài đang sử dụng nhiều mánh khóe khác nhau nhằm giảm tối đa số thuế phải nộp Và tại một số tỉnh, 100% doanh nghiệp nước ngoài đều có sai phạm về thuế

- Việc không phân biệt đối xử giữa doanh nghiệp Việt Nam với doanh nghiệp nước ngoài

là chưa công bằng, bởi các doanh nghiệp nước ngoài khi đầu tư vào Việt Nam đã có tiềm lực tốt hơn, kỹ thuật công nghệ cao, hơn hẳn những doanh nghiệp vừa và nhỏ của Việt Nam

- Chính phủ phân cấp cho chính quyền tỉnh, thành phố quyền hạn lớn hơn đối với FDI, bên cạnh mặt tích cực là có nhiều sáng kiến trong thu hút FDI, đã xảy ra tình trạng “xé rào trong ưu đãi đầu tư” mà các nhà kinh tế thế giới gọi là “cuộc chiến chào mời, khuyến

khích đầu tư” gây tác động tiêu cực đến phúc lợi xã hội của dân cư do những ưu đãi không cần thiết, chỉ nhằm mục đích để cạnh tranh với địa phương lân cận

III So sánh chính sách thu hút FDI của Việt Nam với một số nước trong khu vực

và kinh nghiệm cho Việt Nam

1 So sánh chính sách thu hút FDI hiện hành của Việt Nam với một số nước

So sánh những chính sách thu hút FDI chủ yếu giữa Việt Nam và Trung Quốc, Thái Lan

Tên

nước Loại hình công ty & lĩnh vực

hoạt động

Qui định

về cấp phép đầu tư

Tiếp cận về đất đai Chính sách quản lý vốn

đầu tư,ngoại hối

Khuyến khích bằng thuế

Việt

Nam

- Trừ một số

ngành và lĩnh

vực cấm, những

ngành, lĩnh vực

có điều kiện (đã

cắt giảm nhiều

so với trước) thì

phải đáp ứng đủ

điều kiện mới

được đầu tư và

kinh doanh; còn

lại được tự do

hoạt động mà

không ghi ngành

nghề cụ thể

trong Giấy

chứng nhận đăng

ký kinh doanh

- Tự do lựa chọn

hình thức đầu tư

-Phân cấp cho địa phương, khu CN cấp phép đối với dự án vừa và nhỏ

-Thủ tục xin phép đầu tư đã được rút ngắn đáng

kể là 15 ngày

- Giảm và miễn phí cho thuê đất ở một số dự

án, thời hạn lên đến 15 năm

- DN không được sở hữu đất; được thuê đất

-Được phép góp vốn đầu

tư bằng ngoại

tệ hoặc bằng đồng Vn

-Không bị hạn chế về việc chuyển đổi vốn ngoại tệ sang VND -Miễn đánh thuế chuyển lợi nhuận ra nước ngoài;

- Ưu đãi thuế suất (10% lên đến 15 năm và 20% lên đến 10 năm);

- Miễn, giảm thuế TNDN có thời hạn (tối đa đến 9 năm);

- Miễn thuế nhập khẩu đối với thiết

bị, vật tư, phương tiện vận tải

Trung

Quốc Nhà đầu tư tự do lựa chọn hình

thức ĐT

Lĩnh vực được

phép đầu tư càng

ngày được mở

rộng

Phân cấp cho địa phương xét

dự án qui

mô nhỏ và vừa

Rút ngắn tối đa thủ tục hành chính

Không cho phép sở hữu đất;

Quyền sử dụng đất được chuyển nhượng, thế chấp vay vốn

Được phép chuyển đổi ngoại tệ trong tài khoản vốn của mình sang NDT bất cứ lúc nào, mà không cần thông qua quá trình xem xét mục đích sử

Được miễn thuế nhập khẩu máy móc thiết bị

Hoạt động kinh tế

ở các đặc khu kinh

tế được hưởng chế

độ thuế đặc biệt

dụng vốn.

Thái

Lan

Không hạn chế

đầu tư vào các

lĩnh vực,

DN tự lựa chọn

hình thức đầu

tư , (trừ một số

rất ít lĩnh vực

cấm FDI hay hạn

chế FDI)

Chỉ yêu cầu giấy phép nếu muốn hưởng chính sách khuyến khích

Nhà đầu tư chỉ phải đăng ký với

Bộ thương mại và Cục thuế

Cho phép sở hữu đất đai;

Được thuê đất 50 năm, sau đó thời hạn tự động kéo dài khi hết hạn; hợp đồng thuê được dùng

để thế chấp vay vốn

Chế độ tự do ngoại hối, không hạn chế vay ngoại tệ, chuyển ngoại

tệ, lưu ngoại

tệ tại tài khoản của DN

Miễn, giảm thuế nhập khẩu máy móc, thiết bị;

Miễn, giảm thuế thu nhập doanh nghiệp;

Khấu trừ hai lần chi phí vận chuyển, điện và nước;

1.1 Nhận xét:

Các chính sách ưu đãi của Việt Nam đối với nhà đầu tư trực tiếp nước ngoài là tương đối cạnh tranh so với một số nước (nêu tại Biểu 1) về một số mặt như hình thức đầu tư, thủ tục cấp phép Mặc dù vậy, so với Thái lan thì mức độ ưu đãi của Việt Nam và Trung Quốc về những mặt này vẫn còn thấp;

2 Kinh nghiệm cho Việt Nam

Điểm mới trong chính sách thu hút đầu tư nước ngoài ở Trung Quốc và Thái Lan

Tuy còn tồn tại những bất ổn về chính trị nhưng Thái Lan vẫn được xem là một điểm đến đầu tư hấp dẫn Trung Quốc với lượng vốn FDI liên tục tăng qua các năm đã trở thành cường quốc đứng thứ ba về thu hút vốn FDI 1

Đạt được thành công này phải kể đến những thay đổi tích cực về tư duy làm chính sách của các nước Một số điểm mới trong chính sách thu hút đầu tư nước ngoài phải kể đến như:

Ở Trung Quốc

- Trọng tâm của các yêu cầu ĐTNN được chuyển từ số lượng sang chất lượng Hiện Trung Quốc rất coi trọng thu hút các Công ty xuyên quốc gia lớn đầu tư vào các dự án sử dụng

kỹ thuật cao

- Thúc đẩy hợp tác giữa các công ty vừa và nhỏ trong nước sản xuất các phụ tùng, linh kiện cho các doanh nghiệp có vốn nước ngoài

- Giảm thuế thu nhập cho các công ty nước ngoài đầu tư ở những khu vực nội địa kém phát triển

Ở Thái Lan

- Chính sách thu hút đầu tư nước ngoài dựa trên chiến lược phát triển sản xuất thay thế nhập khẩu trước đây làm Thái Lan phải nhập khẩu nhiều máy móc, nguyên vật liệu, dẫn đến thâm hụt thương mại được thay đổi bằng chính sách hướng vào phát triển sản xuất phục vụ cho xuất khẩu;