Lựa chọn bài tập nâng cao hiệu quả dẫn bóng hai bước ném rổ bằng một tay dưới thấp cho nam đội tuyển trường THPT cẩm giàng hải dương

TRƯỜNG ĐẠI HỌC SƯ PHẠM HÀ NỘI 2 KHOA GIÁO DỤC THỂ CHẤT NGUYỄN NGỌC THANH LỰA CHỌN BÀI TẬP NÂNG CAO HIỆU QUẢ DẪN BÓNG HAI BƯỚC NÉM RỔ BẰNG MỘT TAY DƯỚI THẤP CHO NAM ĐỘI TUYỂN TRƯỜNG T

TRƯỜNG ĐẠI HỌC SƯ PHẠM HÀ NỘI 2 KHOA GIÁO DỤC THỂ CHẤT

NGUYỄN NGỌC THANH

LỰA CHỌN BÀI TẬP NÂNG CAO

HIỆU QUẢ DẪN BÓNG HAI BƯỚC

NÉM RỔ BẰNG MỘT TAY DƯỚI THẤP CHO NAM ĐỘI TUYỂN TRƯỜNG THPT

CẨM GIÀNG - HẢI DƯƠNG

KHÓA LUẬN TỐT NGHIỆP ĐẠI HỌC

Chuyên ngành: Sư phạm GDTC

Hướng dẫn khoa học:

ThS Vũ Tuấn Anh

HÀ NỘI - 2016

LỜI CAM ĐOAN

Tên tôi là: Nguyễn Ngọc Thanh

Sinh viên K38 khoa GDTC, trường Đại học sư phạm Hà Nội 2

Tôi xin cam đoan đề tài này là của riêng tôi, chưa được bảo vệ trước một Hội đồng khoa học nào Toàn bộ những vấn đề đưa ra bàn luận, nghiên cứu đều mang tính thời sự, cấp thiết và đúng với thực tế khách quan của trường THPT Cẩm Giàng - Hải Dương

ĐẶT VẤN ĐỀ 1

CHƯƠNG 1 TỔNG QUAN CÁC VẤN ĐỀ NGHIÊN CỨU 4

1.1 Quan điểm của Đảng và Nhà nước về công tác GDTC trường học 4

1.2 Nguồn gốc và lịch sử phát triển môn bóng rổ ở Việt Nam 6

1.3 Cơ sở thực tiễn 10

1.4 Đặc điểm tâm sinh lí học sinh lứa tuổi THPT 111

1.5 Đặc điểm chung của phương pháp giảng dạy bóng rổ 14

1.6 Các nguyên tắc giảng dạy 15

1.7 Phương pháp giảng dạy kỹ thuật bóng rổ 17

CHƯƠNG 2 NHIỆM VỤ, PHƯƠNG PHÁP VÀ TỔ CHỨC NGHIÊN CỨU 20

2.1 NHIỆM VỤ NGHIÊN CỨU 20

2.2 PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU 20

2.3 TỔ CHỨC NGHIÊN CỨU 23

CHƯƠNG 3 KẾT QUẢ VÀ PHÂN TÍCH KẾT QUẢ NGHIÊN CỨU 25

3.1 Đánh giá thực trạng công tác GDTC và khả năng dẫn bóng hai bước ném rổ bằng một tay dưới thấp của đội Bóng rổ nam trường THPT Cẩm Giàng - Hải Dương 25

3.2 Lựa chọn, ứng dụng và đánh giá hiệu quả bài tập dẫn bóng hai bước ném rổ bằng một tay dưới thấp cho nam đội tuyển trường THPT Cẩm Giàng - Hải Dương 30

KẾT LUẬN VÀ KIẾN NGHỊ

TÀI LIỆU THAM KHẢO

PHỤ LỤC

DANH MỤC BẢNG BIỂU

Bảng 3.1: Thực trạng đội ngũ giáo viên trường THPT Cẩm Giàng - Hải

Bảng 3.2: Thực trạng cơ sơ vật chất TDTT của trường THPT Cẩm Giàng -

Bảng 3.3: Hiệu quả sử dụng các kỹ thuật của đội bóng rổ nam trường THPT

Bảng 3.4: Hiệu quả sử dụng kỹ thuật dẫn bóng hai bước ném rổ bằng một

tay dưới thấp của nam trường THPT Cẩm Giàng - Hải Dương 29

Bảng 3.7: Kết quả phỏng vấn lựa chọn các test đánh giá hiệu quả bài tập

dẫn bóng hai bước ném rổ bằng một tay cho nam đội tuyển trường THPT

Cẩm Giàng - Hải Dương (n=20)

Biểu đồ 3.2: Dẫn bóng (hướng rổ 45˚) luồn qua 3 cọc thực hiện ném rổ

ĐẶT VẤN ĐỀ

Thể dục thể thao (TDTT) là một bộ phận của nền văn hóa xã hội, là một mặt không thế thiếu được trong hệ thống giáo dục xã hội chủ nghĩa nó được coi là phương tiện hữu hiệu giáo dục con người phát triển toàn diện về thể chất và tinh thần, kết hợp với các mặt giáo dục khác TDTT là yếu tố tạo nên sức mạnh cộng đồng Để kêu gọi toàn dân tập thể dục, chủ tịch Hồ Chí Minh

đã viết “ Giữ gìn dân chủ, xây dựng nước nhà, gây đời sống mới, việc gì cũng cần có sức khỏe mới thành công Mỗi người dân yếu ớt tức là làm cho

cả nước yếu ớt đi một phần, mỗi người dân khỏe mạnh tức là làm cho cả nước khỏe mạnh Dân cường thì nước thịnh Tôi mong các đồng bào ai cũng gắng tập thể dục Tự tôi ngày nào cũng tập”[7]

Giáo dục thể chất (GDTC) và Thể thao trường học là bộ phận cơ hữu của mục tiêu giáo dục và đào tạo, góp phần tạo ra thế hệ trẻ phát triển toàn diện: “Phát triển cao về trí tuệ, cường tráng về thể chất, phong phú về tinh thần, trong sáng về đạo đức” đáp ứng yêu cầu xã hội, phục sự công nghiệp hóa, hiện đại hóa đất nước Bên cạnh đó, “TDTT trường học có ý nghĩa quan trọng đối với việc phát hiện , bồi dưỡng nhân tài và nâng cao thành tích thể thao” Sẽ không có thể thao thành tích cao nếu như thể thao trường học không phát triển [8]

Trong các môn thể thao, Bóng rổ là môn thể thao tuy còn mới mẻ với học sinh, nhưng nó đã được học sinh đón nhận rất sôi nổi Do tính chất hưng phấn vốn có của mình ngoài ra nó cũng còn là một môn thể thao có hình thức

và điều kiện tập luyện đơn giản Bóng rổ ra đời ở Mỹ Năm 1891 giáo sư G.Nâysmit giáo viên thể dục của trường Huấn luyện Springphild tại Bang Massachuset Bóng rổ là một môn thể thao phong phú hấp dẫn và có sức lôi cuốn sáng tạo mạnh mẽ, nhất là đối với thanh thiếu niên lứa tuổi học sinh, sinh viên Đây là môn thể thao đối kháng trực tiếp và được phát triển rộng rãi

ở hầu hết các quốc gia trên thế giới và là một nội dung thi đấu chính thức trong các Đại hội thể thao Olympic, Châu lục và Khu vực

Dẫn bóng hai bước ném rổ bằng một tay dưới thấp là kỹ thuật cơ bản

và phổ biến, được sử dụng để ném rổ ở cự ly gần, là kỹ thuật rất cần thiết cho những người mới tập môn bóng rổ Nó đòi hỏi ở người thực hiện sự phối hợp nhịp nhàng của chân, tay, thân người, nhưng tốc độ dẫn bóng cũng như thời điểm ném bóng không đúng cũng sẽ ảnh hưởng rất lớn đến kỹ thuật động tác Chính vì vậy việc nghiên cứu các bài tập bổ trợ cho kỹ thuật dẫn bóng hai bước ném rổ bằng một tay dưới thấp là rất quan trọng và cần thiết Thông qua qúa trình lên lớp nội dung bóng rổ tại trường trong quá trình thực tập sư phạm tôi thấy đa số học sinh thực hiện kỹ thuật không đúng

Trường THPT Cẩm Giàng - Hải Dương là trường có bề dày thành tích thể thao nhiều năm Tuy nhiên thành tích môn Bóng rổ vẫn còn nhiều hạn chế, chúng tôi nhận thấy có rất nhiều nguyên nhân trong đó điển hình là khâu ghi điểm các kỹ thuật còn đơn điệu không đa dạng Trong quá trình nghiên cứu tài liệu tôi thấy có nhiều đề tài nghiên cứu về Bóng rổ như: Bùi Xuân

Hùng K31 trường ĐHSPHN2 với đề tài “Lựa chọn bài tập nâng cao hiệu quả

kỹ thuật hai bước lên rổ cao tay ”; Nguyễn Thị Hải K34 trường ĐHSPHN2 với đề tài “Lựa chọn bài tập nâng cao hiệu quả kỹ thuật tại chỗ ném rổ bằng hai tay trước ngực cho đội Bóng rổ nữ trường THPT Yên Phong số 1 - Bắc Ninh”; Nguyễn Văn Nam K37 trường TDTT Bắc Ninh với đề tài “Lựa chọn một số bài tập nâng cao hiệu quả kỹ thuật ném rổ 1 tay trên cao cự ly gần”[3]…Tuy nhiên chưa có tác giả nào nghiên cứu về hiệu quả dẫn bóng hai

bước ném rổ bằng một tay dưới thấp cho nam đội tuyển bóng rổ trường THPT Cẩm Giàng - Hải Dương

Xuất phát từ lý do trên chúng tôi tiến hành nghiên cứu đề tài:

“Lựa chọn bài tập nâng cao hiệu quả dẫn bóng hai bước ném rổ

bằng một tay dưới thấp cho nam đội tuyển Trường THPT Cẩm Giàng - Hải Dương.”

 Mục đích nghiên cứu:

Tìm hiểu thực trạng các bài tập bổ trợ trong quá trình giảng dạy, huấn luyện và lựa chọn bài tập bổ trợ nâng cao hiệu quả kỹ thuật dẫn bóng hai bước ném rổ bằng một tay dưới thấp cho nam đội tuyển trường THPT Cẩm Giàng- Hải Dương

 Giả thuyết khoa học:

Nếu bài tập lựa chọn có tác dụng nâng cao hiệu quả kỹ thuật dân bóng hai bước ném rổ bằng một tay dưới thấp thì hiệu quả tập luyện sẽ tốt hơn, từ đó nâng cao thành tích tập luyện và thi đấu bóng rổ của nam đội tuyển trường THPT Cẩm Giàng - Hải Dương

CHƯƠNG 1 TỔNG QUAN CÁC VẤN ĐỀ NGHIÊN CỨU

1.1 Quan điểm của Đảng và Nhà nước về công tác GDTC trường học

Sinh thời, Bác Hồ rất quan tâm đến sự nghiệp phát triển TDTT vì sức khỏe nhân dân, Bác kêu gọi toàn dân thường xuyên rèn luyện thân thể giữ gìn sức khỏe và nâng cao thể lực Bác Hồ tin yêu thế hệ trẻ, quan tâm và chăm sóc đến sự phát triển thể chất của thế hệ trẻ, ngày về thăm Trường Trung cấp TDTT Trung ương (nay là Trường Đại học TDTT Bắc Ninh), Bác đã căn dặn:

“ Các cháu học TD, TT không phải để đạt ông kiện tướng này, bà kiện tướng nọ Cái chính là người cán bộ phục vụ đắc lực cho nhân dân, đem hiểu biết của mình ra hướng dẫn mọi người cùng tập luyện để nâng cao sức khỏe

có giáo dục - đào tạo, y tế TDTT

Trong các văn bản Nghị quyết của Đảng đã khẳng định: Phải xây dựng nền TDTT có tính dân tộc, khoa học và nhân dân, phát triển rộng rãi phong trào TDTT quần chúng, thể thao thành tích cao và tăng cường công tác GDTC

trong nhà trường các cấp với khẩu hiệu:“Khỏe để xây dựng và bảo vệ Tổ

quốc” Cũng như khẳng định phát triển TDTT là trách nhiệm của các cấp ủy

Đảng, chính quyền, các đoàn thể nhân dân và tổ chức xã hội

Chỉ thị 36 CT/TW từ năm 1994 định hướng TDTT đến 2000 của Ban Bí thư Trung ương Đảng đã nêu: “Mục tiêu cơ bản lâu dài của công tác TDTT là hình thành nền TDTT phát triển và tiến bộ, góp phần nâng cao sức khỏe thể lực, đáp ứng nhu cầu văn hóa tinh thần của nhân dân thực hiện nền giáo dục thể chất trong tất cả các trường học, làm cho việc tập luyện TDTT trở thành nếp sống hằng ngày của hầu hết học sinh - sinh viên” [1]

Hiến pháp nước Cộng hòa Xã hội Chủ nghĩa Việt Nam năm 1992 có ghi:

“Quy định chế độ GDTC bắt buộc trong trường học” Điều đó đã khẳng định

sự quan tâm chỉ đạo của Đảng và Nhà nước ta đối với TDTT và GDTC trong nhà trường, coi đó là nhiệm vụ cấp thiết của Đảng toàn dân, để tạo điều kiện thuận lợi cho sự phát triển TDTT nước nhà [6]

Chỉ thị 133 của Thủ tướng chính phủ ngày (07/3/1995) đã chỉ rõ “Bộ Giáo dục và Đào tạo cần đặc biệt coi trọng việc giáo dục thể chất trong nhà trường Cải tiến nội dung giảng dạy TD, TT nội khóa, ngoại khóa, quy định tiêu chuẩn rèn luyện thân thể cho học sinh ở các cấp học, quy chế bắt buộc ở các trường, nhất là các trường đại học phải có sân bãi, phòng tập TDTT, có định biên hợp lý và có kế hoạch đào tạo đội ngũ giáo viên TDTT đáp ứng nhu cầu ở tất cả cấp học” [4]

Luật giáo dục đã khẳng định: “Giáo dục là con đường chủ yếu và cơ bản để chuẩn bị cho con người cho sự phát triển bền vững của đất nước trong điều kiện kinh tế thị trường có định hướng xã hội chủ nghĩa Đó là con người có sức khỏe và được phát triển toàn diện, vừa là mục tiêu, vừa là động lực của sự phát triển kinh tế - xã hội, đáp ứng yêu cầu của sự nghiệp xây dựng và bảo vệ Tổ quốc” [10]

Để đưa công tác GDTC trong nhà trường trở thành một khâu quan trọng

mà sự nghiệp giáo dục - đào tạo, cũng như xác định đúng về vị trí GDTC trong nhà trường các cấp phải được triển khai thực hiện đồng bộ với các mặt giáo dục tri thức và nhân cách từ tuổi thơ cho đến Đại học Bộ trưởng Bộ Giáo dục và Đào tạo đã có văn bản quyết định ban hành quy chế về công tác GDTC trong nhà trường các cấp Trong đó đã khẳng định: “Giáo dục thể chất được thực hiện trong nhà trường từ mầm non đến đại học, góp phần đào tạo những công dân phát triển toàn diện GDTC là một bộ phận hữu cơ của mục tiêu giáo dục và đào tạo, nhằm giúp con người phát triển cao về trí tuệ, cường

tráng về thể chất, phong phú về tinh thần, trong sáng về đạo đức”[2]

1.2 Nguồn gốc và lịch sử phát triển môn bóng rổ ở Việt Nam

1.2.1 Lịch sử và xu hướng phát triển

Bóng rổ được hình thành từ năm 1981 ở thành phố Springfield bang

Massachusetts (Mỹ) Khi đó Jame Naismith (6/11/1861 - 28/11/1939) là một giáo viên dạy thể dục của trường Chmristian Workers (Hiện nay là trường cao đẳng Springfield) Ông là huấn luyện viên bóng bầu dục của trường, ông được giao nhiệm vụ soạn ra một trò chơi thú vị ở trong nhà nhằm mục đích giữ các sinh viên trong tháng mùa đông Trong thời gian khoảng 2 tuần, ông đã đưa ra những điều luật cơ bản cho trò chơi mới Jame Naismith đã đề ra 5 nguyên tắc khi làm những điều luật

1 Trò chơi được chơi với quả bóng tròn và chơi bằng tay

2 Đấu thủ không được cầm bóng chạy

3 Bất kỳ một đấu thủ nào cũng có thể chiếm một vị trí bất kỳ trên sân thi đấu

ở mọi thời điểm

4 Không có va chạm cơ thể giữa 2 đấu thủ

5 Gôn là 2 cái rổ được đặt nằm ngang cao hơn mặt sân

Ông đã chọn 2 cái thùng làm bằng gỗ hồng đào và treo bên cạnh ban công của gian đại sảnh để làm rổ Chiều cao của rổ bằng chiều cao của ban công Đây là chiều cao (10 feet) lý tưởng được chọn vì vậy không bao giờ được thay đổi

Trận thi đấu đầu tiên được thi đấu với quả bóng đá và một người lao công ngồi trên 1 cái thang để lấy lại quả bóng ở trong rổ khi một đấu thủ ném bóng vào rổ

Trò chơi mới đã thành công lớn 13 luật đầu tiên của Naismith đã dựa trên nguyên tắc: Dùng sự khéo léo để ghi điểm thì tốt hơn là dùng sức mạnh Những điều luật này đã được xuất bản trong tạp trí Triangle 15/01/1892 dưới tiêu đề “ Một trò chơi “

Trải qua quá trình dài phát triển kể từ khi mới xuất hiện năm 1891 cho đến nay, qua gần 120 năm hình thành và phát triển, sự phát triển của bóng rổ

có thể được chia ra làm 5 giai đoạn

Giai đoạn đầu của bóng rổ: sự phát triển của Bóng rổ từ năm 1891 đến

năm 1918 Đây là giai đoạn hình thành một môn thể thao mới Từ chỗ được tạo ra để làm phong phú cho giờ học giáo dục thể chất, bóng rổ đã trở thành một môn thể thao

Năm 1894, sau khi luật Bóng rổ chính thức được ban hành và có những cuộc thi đấu kỹ thuật và chiến thuật của bóng rổ được hình thành và phát triển nhanh Đã bắt đầu xuất hiện chiến thuật tấn công và phòng thủ, định được chức năng và vị trí từng cầu thủ

Năm 1913 ở Manila thủ đô Philippin giải Bóng rổ Châu Á lần đầu tiên được tổ chức

Giai đoạn thứ 2 của bóng rổ: từ năm 1919 - 1931, đây là giai đoạn hiệp

hội Bóng rổ quốc gia của các nước được thành lập và bắt đầu có các cuộc thi đấu giao hữu quốc tế

Năm 1923 các cuộc thi đấu Bóng rổ quốc tế đầu tiên của nữ đã được tổ chức ở pháp giữa các đội Ý, Pháp và Tiệp Khắc

Giai đoạn thứ 3 của bóng rổ: từ năm 1932 - 1947 đây là giai đoạn Bóng

rổ được phát triển rộng rãi trên thế giới Sự kiện quan trọng nhất trong lịch sử Bóng rổ là việc thành lập Liên đoàn Bóng rổ Quốc tế gọi tắt là FIBA vào ngày 18/6/1932

Năm 1935 Ủy ban Olimpic Quốc tế đã đưa ra quyết định công nhận môn Bóng rổ là môn thể thao có trong chương trình thi đấu Thế vận hội

Năm 1936, Bóng rổ lần đầu tiên được đưa vào Thế vận hội lần thứ 11 tổ chức tại Becrlin với 21 nước tham dự và nước Mỹ đã vô địch

Năm 1938 giải vô địch Bóng rổ đầu tiên của nữ châu Âu được tổ chức tại

Ý và đội nữ Ý vô địch

Sau chiến tranh thế giới thứ 2, từ năm 1947 các đội Bóng rổ của Liên Xô

và các nước xã hội chủ nghĩa bắt đầu tham dự Thế vận hội và các giải thế giới

Giai đoạn thứ 4 của bóng rổ: từ 1948 - 1965, là giai đoạn kỹ chiến thuật

Bóng rổ có những bước nhảy vọt Liên đoàn Bóng rổ thế giới FIBA với 50 nước thành viên đã tổ chức nhiều giải thi đấu thế giới với quy mô lớn

Ở giai đoạn này chiến thuật Bóng rổ đã phát triển phong phú và đa dạng,

kỹ thuật đã có độ khó và kết hợp liên hoàn động tác để đạt hiệu quả cao trong thi đấu Thời kỳ này kỹ thuật ném rổ bằng một tay mới được sử dụng và gây được hiệu quả cao trong thi đấu

Năm 1950 tại Aschentina giải Bóng rổ nam thế giới lần đầu tiên được tổ chức

Năm 1953 tại Chilê giải vô địch thế giới của nữ được tổ chức, kể từ đây các giải vô địch thế giới nam và nữ được tổ chức định kỳ 4 năm một lần Năm 1965 Liên đoàn Bóng rổ thế giới đã tập hợp được 122 Liên đoàn Quốc gia của các nước thế giới

Giai đoạn phát triển tiếp theo của bóng rổ: từ 1966 đến nay Sự kiện

quan trọng trong giai đoạn này là năm 1972 giải Bóng rổ nữ chính thức được đưa vào thi đấu ở Thế vận hội Olimpic

Năm 1983 Liên đoàn Bóng rổ thế giới hợp nhất 157 Liên đoàn Bóng rổ Quốc gia của 5 châu lục

Đến năm 1987 Liên đoàn Bóng rổ thế giới đã có 168 nước thành viên 1.2.2 Lịch sử phát triển môn Bóng rổ Việt Nam

Cùng với sự xâm lược của thực dân pháp, các môn thể thao hiện đại trong đó có Bóng rổ chỉ phát triển ở phạm vi hẹp trong một số trường học, công sở và trong hàng ngũ binh lính Pháp và cũng chỉ ở một số thành phố lớn như Hà Nội, Hải Phòng, Sài Gòn nhìn chung Bóng rổ trong giai đoạn này chỉ phục vụ cho giai cấp thống trị

Sau hòa bình lặp lại năm 1954 phong trào bóng rổ ở miền Bắc được phát triển rộng khắp với nhiều trung tâm: Hà Nội, Hải Phòng, Quảng Ninh, Cao Bằng, Lạng Sơn các ngành và lực lượng vũ trang

Năm 1975 từ sau ngày đất nước thống nhất, phong trào ngày càng phát triển mạnh mẽ và có sức thu hút đông đảo thanh niên, học sinh tham gia tập luyện

Phong trào Bóng rổ tại các trường Đại học, Cao đẳng, trung học chuyên nghiệp và trường phổ thông được phát triển mạnh mẽ Hằng năm Bộ giáo dục

và Đào tạo đều tổ chức giải Bóng rổ học sinh, sinh viên toàn quốc

Tháng 11 năm 1992 Hội Bóng rổ Việt Nam được đổi thành Liên đoàn Bóng rổ Việt Nam Liên đoàn Bóng rổ Việt Nam là thành viên chính thức của Liên đoàn Bóng rổ thế giới

1.3 Cơ sở thực tiễn

1.3.1 Khái niệm giáo dục thể chất

Bài tập thể chất là những hành động vận động chuyên biệt do con người sáng tạo một cách có ý thức có chủ đích được sử dụng phù hợp với quy luật GDTC để giải quyết nhiệm vụ của GDTC

1.3.2 Khái niệm bóng rổ

Là môn thể thao thi đấu đối kháng trực tiếp giữa 2 đội, mỗi đội có 5 người Mục đích của trận đấu là nhằm ghi nhiều điểm bằng cách cố gắng đưa bóng vào rổ đối phương một cách đúng luật và hạn chế không cho đối phương ném bóng vào rổ mình

1.3.3 Ý nghĩa của việc tập luyện bóng rổ

Bóng rổ là môn thể thao cá tác dụng phát triển toàn diện tất cả các hệ thống cơ quan trong cơ thể và là một phương tiện rèn luyện thể lực tuyệt vời đối với người tập

Với nhiều động tác đa dạng khác nhau như đi, chạy, nhảy, ném, vv được thực hiện trong điều kiện thi đấu đối kháng, bóng rổ có tác dụng củng cố

hệ thần kinh, cơ quan vận động, thúc đẩy nhanh sự trao đổi chất và tăng cường hoạt động của hệ thống các cơ quan trong cơ thể

1.3.4 Đặc điểm của kỹ thuật dẫn bóng hai bước ném rổ bằng một tay dưới thấp

Giai đoạn chuẩn bị: Khi đang dẫn bóng tay bắt bóng cùng chân bên tay

ném rổ, bước này là bước 1 đặc điểm kéo dài bước chân hơn Bước 2 ngắn hơn, dừng lại là lúc người thực hiện đạp mạnh và nhanh để bật lên theo chiều thẳng đứng Khi cơ thể rời khỏi mặt sân, bóng được đưa lên trên vai và cổ tay xoay ra ngoài lòng bàn tay hướng ra trước

Giai đoạn ném rổ: Khi cơ thể bật nhảy ở điểm cao nhất thì tay thực

hiện động tác ném rổ bằng cách dùng lực cổ tay và các ngón tay đẩy bóng đi Bóng ra tay cuối cùng ở ngón trỏ và ngón giữa Khi ném rổ lòng bàn tay hướng rổ, bóng xoáy theo chiều lăn đi

Giai đoạn kết thúc: Người thực hiện tiếp đất bằng hai chân, khi tiếp đất

hơi co ở khớp gối, điểm tiếp đất không xa ở dưới rổ

1.4 Đặc điểm tâm sinh lí học sinh lứa tuổi THPT

1.4.1 Đặc điểm tâm lí lứa tuổi THPT

Ở lứa tuổi này quá trình tăng trưởng của các em chưa kết thúc Mặc dù hoạt động thần kinh cấp cao của các em đã đến lúc phát triển cao, nhưng ở một số em phần nào hưng phấn cũng mạnh hơn ức chế, dễ có những phản ứng thiế kìm hãm cần thiết, do đó dễ làm rối loạn sự phối hợp vận động Tính tình, trạng thái sinh lý ở tuổi này cũng hay thay đổi có lúc tích cực, hăng hái, nhưng có lúc lại buồn chán tiêu cực Ở tuổi này các em còn đánh giá quá cao năng lực của mình, hay tỏ ra là những người lớn thực sự và đối với mọi người xung quanh phải tôn trọng mình, tỏ ra mình là người có hiểu biết, không phải

là trẻ con nữa Các em đã hiểu biết rộng, ưa hoạt động hơn, thích những việc

có hoài bão lớn Chính vì vậy sự thành công sẽ tạo cho các em sự kiêu kỳ và khi thất bại các em trở nên tự ti, rụt rè, sự đánh giá cao sẽ gây tác động không tốt trong luyện tập Như vậy, sự phát triển tâm lý của con người gắn liền với

sự hoạt động của con người trong đời sống thực tiễn phụ thuộc chủ yếu vào một dạng hoạt động chủ đạo Do đó quá trình huấn luyện hay giáo dục thể chất cho các em cần kém theo khen thưởng để có sự khuyến khích động viên, đúng mức Từ đó các em tỏ ra không chán nản, có định hướng và khi đó hiệu quả bài tập sẽ được nâng lên [5]

1.4.2 Đặc điểm sinh lí của học sinh THPT

Lứa tuổi trung học phổ thông là lứa tuổi đầu thanh niên, là thời kỳ đạt được sự tăng trưởng về mặt thể lực, nhưng sự phát triển cơ thể còn kém so với người lớn Có nghĩa là lứa tuổi này cơ thể các em đang phát triển mạnh, khả năng hoạt động của các cơ quan và các bộ phận cơ thể được nâng cao Cụ thể là:

- Hệ thần kinh:

Bộ não của các em thời kì này tiếp tục phát triển và đưa đến hoàn thiện khả năng tư duy nhất là khả năng phân tích tổ hợp trừu tượng hoá, phát triển rất thuận lợi cho việc hình thành phản xạ có điều kiên Ngoài ra do sự hoạt động mạnh của các tuyến giáp, trong các tuyến sinh dục, tuyến yên làm cho tính hưng phấn của hệ thần kinh chiếm ưu thế và ức chế không cân bằng ảnh hưởng đến hoạt động TDTT Tuy nhiên với một số bài tập đơn điệu cũng làm cho học sinh nhanh mệt mỏi, vì vậy thay đổi nhiều hình thức tập luyện, tận dụng các hình thức trò chơi thi đấu Hoàn thành tốt các bài tập đã đề ra

- Hệ xương:

Thời kì này hệ xương của các em lớn lên một cách đột ngột cả chiều dài và chiều dày, đàn tình xương giảm, tăng lượng canxi trong xương Xuất hiện sự cốt hoá ở một số bộ phận của xương như mặt (cột xương sống) Các

tổ chức sụn được thay thế bằng các mô xương nên cùng với sự biến đổi của cột sống không giảm mà trái lại tăng lên và có thể có xu hướng cong vẹo

- Hệ cơ:

Ở giai đoạn này hệ cơ phát triển với tốc độ nhanh, nhưng vẫn chậm so với hệ xương biểu hiện là các em cao, gầy Khối lượng cơ tăng không đều và

chủ yếu là các cơ nhỏ dài, độ phì đại của cơ chưa cao Do đó khi hoạt động nhanh dẫn đến mệt mỏi Vì vậy trong quá trình giảng dạy giáo viên phải chú ý phát triển cơ bắp của các em nhằm phát triển một cách hoàn thiện cho hệ cơ

- Hệ máu:

Hoạt động cơ bắp làm cho hệ máu có những thay đổi nhất định sau: Thời gian tập luyện lâu dài và căng thẳng ở các em học sinh nam thì lứa tuổi này đã tăng Khối lượng máu tỉ lệ với trọng lượng cơ thể tăng ở mức hoàn thiện Lượng hồng cầu trong máu tăng, sau các hoạt động kéo dài lượng hồng cầu giảm đi và quá trình hồi phục xảy ra nhanh

- Hệ hô hấp:

Ở lứa tuổi này có sự thay đổi rõ nét về độ dài của chu kì hô hấp Tỉ lệ thở ra hít vào thay đổi sau và tần số hô hấp, dung tích sống và không khí phổi tối đa tăng, khả năng hấp thụ oxy tối đa lớn

Tuy nhiên các cơ hô hấp vẫn còn yếu nên sự co dãn của lồng ngực nhỏ, chủ yếu là co dãn cơ hoành Trong tập luyện cần thở sâu và tập trung chú ý

thở bằng ngực: các bài tập bơi, chạy cự li trung bình, việt dã có tác dụng tốt đến sự phát triển của hệ hô hấp [12]

1.5 Đặc điểm chung của phương pháp giảng dạy bóng rổ

Quá trình giảng dạy bóng rổ nhằm trang bị cho học sinh những tri thức,

kỹ năng, kỹ xảo nhằm hình thành hệ thống những kiến thức về các vấn đề kỹ thuật, chiến lược và chiến thuật, luật thi đấu vv

Việc tiếp thu các kỹ xảo vận động đòi hỏi phải nắm thật vững các động tác để việc thực hiện chúng được diễn ra một cách tự động hóa, và tất cả các

hệ thống động tác có sự ổn định trước tác động của các yếu tố cản phá

Nhằm rút ngắn thời gian giảng dạy, người ta có thể chia các động tác thành các yếu lĩnh động tác riêng lẻ để nghiên cứu Trong khi chia không được phá vỡ sự thống nhất hữu cơ của động tác Để làm được điều này cần phải tuân thủ tính liên tục và tính đồng thời trong giảng dạy

Điều quan trọng trong quá trình giảng dạy các thao tác thi đấu không chỉ là lắm vững những động tác hợp lý theo quan điểm sinh cơ học, mà còn phải biết áp dụng những động tác đó trong thi đấu Vì vậy, cần phải tiến hành giảng dạy các thao tác kỹ thuật và các động tác chiến thuật cá nhân song song với nhau Những thao tác kỹ thuật tấn công cần được học trước các thao tác phòng thủ Chỉ sau khi học các thao tác tấn công tương ứng rồi mới rồi mới

có thể học các thao tác phòng thủ nhằm chống lại các thao tác tấn công tương ứng

Để thuận tiện trong quá trình giảng dạy và tiếp thu đông tác người ta quy ước chia ra ba giai đoạn giảng dạy

- Giai đoạn 1: hình thành kỹ năng ban đầu, hay nói cách khác là giai đoạn tiếp thu cấu trúc của kỹ năng

- Giai đoạn 2: chính xác hóa hệ thống các động tác

- Giai đoạn 3: hoàn thiện kỹ xảo

Trong mỗi giai đoạn giảng dạy, việc đề ra ngững nhiệm vụ sư phạm bảo đảm tính liên tục là điều đặc biệt quan trọng Cần đảm bảo cho người tập:

- Nắm vững tư thế chuẩn bị

- Biết rõ những bộ phận nào của cơ thể tham gia vào việc thực hiện những động tác đó và bộ phận đó vận động theo các hướng, biên độ, phối hợp với nhau như thế nào theo thời gian và trong không gian

- Thực hiện các động tác với biên độ tối ưu theo nhịp độ thích hợp

- Giữ vững cấu trúc động tác và tiếp thu tốt các chi tiết động tác

- Chuyển sang hoàn thiền động tác

Khi học thi đấu cần đặt ra mục đích:

- Học cách sử dụng hợp lý những động tác đã nắm được từ trước và học cách phối hợp vận động với các vận động viên khác căn cứ vào tình huống trên sân

- Học cách tạo ra tình huống thuận lợi nhất cho vận động viên khác để giúp VĐV hoạt động hiệu quả cao hơn

Khi học bất kỳ động tác kỹ thuật hay phối hợp chiến thuật nào cũng cần chuyển đổi có tính tuần tự từ các nhiệm vụ sư phạm này đến nhiệm vụ sư phạm khác dựa trên cơ sở bản chất sinh lý của việc hình thành các kỹ xảo vận động

1.6 Các nguyên tắc giảng dạy

1.6.1 Nguyên tắc khoa học, hệ thống và liên tục

- Chọn cẩn thận tài liệu giảng dạy sao cho thể hiện được khuynh hướng thi đấu hiện đại

- Bảo đảm tính liên tục trong quá trình nghiên cứu tài liệu để cho phép phối hợp đúng các lần lặp lại trong hệ thống các giờ học

- Khi chọn tài liệu giảng dạy cần dựa vào quy tắc từ cái cơ bản đến cái thứ yếu, còn khi lựa chọn những bài tập thì dựa vào quy tắc từ đơn giản đến phức táp

- Tiến hành các giờ học theo kế hoạch bao gồm tất cả các mặt huấn luyện một cách kế tiếp nhau

- Tính toán kỹ về tài liệu cụ thể được chọn để giảng dạy và bắt buộc tất

cả các phương tiện, phương pháp và chế độ vận động chung của các giờ học đều phải phục vụ cho việc giảng dạy đó

- Định kỳ đánh giá kết quả công việc

1.6.2 Nguyên tắc tự giác và tích cực

- Cần tạo ra những tình huống để phát triển tính tích cực nhận thức của

học sinh trong quá trình học tập

- Học khái quát và tính toán những dấu hiệu cơ bản của tình huống thi đấu

- Khuyến khích những phối hợp tích cực và lựa chọn những quyết định chính xác

- Giáo dục trí tưởng tượng sáng tạo, tính tự lập khi học các biến thế của động tác

- Phân tích tình huống, đồng thời xác định sự tham gia của bản thân mình vào tình huống đó

- Hoàn thiện những nhận thức cơ bản về phương pháp huấn luyện thể thao

- Khích lệ tự chủ, tham gia công việc chung với tư cách là những người giúp việc cho huấn luyện viên, trọng tài

- Học ghi nhật ký tập luyện hàng ngày có sự phối hợp chặt chẽ của huấn luyện viên và bác sĩ

1.6.3 Nguyên tắc trực quan

- Các loại thi phạm khác nhau

- Trần thuật kèm theo so sánh các hình ảnh cụ thể

- Áp dụng các giáo tài trực quan

- Quan sát tập luyện và thi đấu với những nhiệm vụ tương ứng

- Sử dụng bảng để phân tích các tình huống thi đấu

- Phân tích kiểu chơi của đối phương và lập kế hoạch thi đấu

1.6.4 Nguyên tắc dễ hiểu và cá biệt hóa

- Tính toán đến trạng thái sức khỏe, mức độ huấn luyện chung và chuyên môn, mức độ phát triển các tố chất vận động, lứa tuổi, thâm niên tập luyện vv

- Công tác tổ chức

- Lập kế hoạch huấn luyện một cách hợp lý

- Nghiên cứu năng lực cá nhân, xác định vị trí chơi trong đội hình chiến thuật và đề ra các nhiệm vụ cụ thể mà VĐV cần giải quyết

- Quy định mức độ thi đấu và chọn lựa đối phương

1.6.5 Nguyên tắc vững chắc tăng tiến

- Chọn các bài tập và tiến hành phức tạp hóa có tuần tự các bài tập đó

- Chuyển đúng lúc các bài tập sang các biển thể động tác phức tạp hơn,

có kế hoạch tập luyện và luân phiên nghỉ ngơi

- Kiểm tra thường xuyên kỹ năng và kỹ xảo của người tập bằng các bài tập và test kiểm tra, đề ra các nhiệm vụ cho các giai đoạn tập luyện tiếp theo

1.7 Phương pháp giảng dạy kỹ thuật bóng rổ

1.7.1 Phương pháp giảng dạy kỹ thuật di chuyển

a Giảng dạy kỹ thuật xuất phát nhanh

- Xuất phát ở các tư thế ban đầu khác nhau

- Xuất phát kết hợp với dẫn bóng

b Giảng dạy kỹ thuật chạy

- Chạy tự nhiên thông qua các tín hiệu

- Chạy nghiêng, chạy lùi, chạy biến tốc, chạy đổi hướng

c Giảng dạy kỹ thuật dừng

- Làm mẫu kỹ thuật

- Tập tại chỗ miết chân

- Tập chạy chậm đến nhanh rồi đột nhiên dừng lại

- Tập di động kết hợp với bắt bóng dừng

1.7.2 Phương pháp giảng dạy kỹ thuật dẫn bóng

- Giáo viên phân tích và làm mẫu

- Đứng tại chỗ dẫn bóng cao tay, thấp tay có nhìn bóng và không nhìn bóng

- Dẫn bóng đi thường, chạy chậm rồi đến chạy nhanh trên đường thẳng

- Dẫn bóng đổi hướng

- Dẫn bóng theo đường vòng, hình số 8 đổi tay và không đổi tay

- Dẫn bóng khi có người phòng thủ

1.7.3 Phương pháp giảng dạy kỹ thuật chuyền bóng và bắt bóng

- Giáo viên phân tích và làm mẫu

- Tại chỗ chuyền bắt bóng

- Chuyền bắt bóng di động

1.7.4 Phương pháp giảng dạy ném rổ

a Tại chỗ ném rổ

- Giáo viên phân tích và làm mẫu

- Đứng tại chỗ tự ném bóng lên rồi bắt lại

- Hai người một bóng tập ném cho nhau

- Đứng cách tường 3 - 4m tập ném vào 1 điểm cố định

- Đứng cách rổ 3 - 4m ném rổ sau đó kéo dài cự ly

- Thực hiện 2 bước có người tung bóng ném rổ

- Tập dẫn bóng 2 bước ném rổ ở các góc độ khác nhau

1.7.5 Phương pháp giảng dạy kỹ thuật cướp bóng dưới rổ trong phòng thủ

- Tự tung bóng và tự bắt bóng

- Hai người 1 nhóm: 1 người tung 1 người bắt bóng

- Hai người 1 nhóm: 1 người tung bóng vào bảng rổ và người kia đứng quay lưng vào rổ, sau đó quay mặt vào bảng cướp bóng dưới rổ

- Cướp bóng dưới rổ có người phòng thủ

CHƯƠNG 2 NHIỆM VỤ, PHƯƠNG PHÁP VÀ TỔ CHỨC NGHIấN CỨU

2.1 NHIỆM VỤ NGHIấN CỨU

Để giải quyết được mục đớch nghiờn cứu Tụi đề ra hai nhiệm vụ sau:

Nhiệm vụ 1 : Đỏnh giỏ thực trạng cụng tỏc GDTC và khả năng dẫn

búng hai bước nộm rổ bằng một tay dưới thấp của đội Búng rổ nam trường THPT Cẩm Giàng - Hải Dương

Nhiệm vụ 2: Lựa chọn,ứng dụng đỏnh giỏ hiệu quả bài tập bổ chợ dẫn

búng nộm rổ bằng một tay dưới thấp, nõng cao thành tớch cho nam đội tuyển trường THPT Cẩm Giàng - Hải Dương

2.2 PHƯƠNG PHÁP NGHIấN CỨU

Để giải quyết hai nhiệm vụ nghiờn cứu trờn của đề tài, chỳng tụi sử dụng cỏc phương phỏp nghiờn cứu sau:

2.2.1 Phương phỏp phõn tớch và tổng hợp tài liệu

Ph-ơng pháp này đ-ợc chúng tôi sử dụng để nghiên cứu tổng hợp các tài liệu có liên quan tới đề tài nhằm tìm các cơ sở lý luận, sinh lý, tâm lý và thực tiễn cùng với một số sách chuyên môn nh-: Búng rổ hiện đại, kỹ, sinh lý học TDTT, tâm lý học TDTT, lý luận và ph-ơng pháp TDTT, ph-ơng pháp nghiên cứu khoa học, toán học thống kê và một số sách báo đề tài của các khóa tr-ớc Việc tham khảo tài liệu đã giúp chúng tôi nhiều trong quá trình nghiên cứu Đặc biệt ph-ơng pháp này còn đ-ợc sử dụng để tìm hiểu nội dung huấn luyện các bài tập, các ph-ơng pháp tập luyện có hiệu quả nhất

2.2.2 Phương phỏp phỏng vấn

Chỳng tụi sử dụng phương phỏp phỏng vấn trực tiếp và giỏn tiếp Phỏng vấn giỏn tiếp nhằm thu nhập số liệu cần thiết cho nghiờn cứu, nội dung phương phỏp phỏng vấn gần cỏc vấn đề cụ thể theo phiếu phỏng vấn Phương phỏp phỏng vấn trực tiếp nhằm tỡm hiểu thờm và sõu sắc hơn nữa những vấn

đề mà phiếu phỏng vấn chưa đáp ứng được Phương pháp phỏng vấn trong đề tài này hướng vào việc giải quyết các vấn đề cơ sở lý luận khoa học nhằm lựa chọn các bài bổ chợ dẫn bóng hai bước ném rổ bằng một tay dưới thấp cho nam đội tuyển trường THPT Cẩm Giàng - Hải Dương Do đó chúng tôi tiến hành phỏng vấn các VĐV, giáo viên, huấn luyện viên, chuyên gia,

2.2.3 Phương pháp quan sát sư phạm

Phương pháp này được chúng tôi sử dụng trong việc theo dõi các buổi thi đấu và các buổi tập của đội nam Bóng rổ trường THPT Cẩm Giàng - Hải Dương Mục đích của việc sử dụng phương pháp này là theo dõi việc thực hiện kỹ thuật dấn bóng hai bước ném rổ bằng một tay dưới thấp và các kỹ thuật khác của các nam VĐV Bóng rổ trường THPT Cẩm Giàng - Hải Dương

2.2.4 Phương pháp thực nghiệm sư phạm

Chỉ có thông qua thực tiễn kiểm chứng thực nghiệm sư phạm mới đủ

cơ sở tin cậy để xác định vấn đề được giải quyết có lý lẽ khoa học

Sau khi tiến hành kiểm tra ban đầu chúng tôi chia nhóm đối tượng nghiên cứu thành hai nhóm đối tượng:

- Nhóm thực nghiệm: Gồm 9 nam VĐV

- Nhóm đối chứng: Gồm 9 nam VĐV

Cả hai nhóm có trình độ như nhau, thời gian thực nghiệm 6 tuần

Nội dung thực nghiệm các bài tập bổ chợ dẫn bóng hai bước ném rổ bằng một tay dưới thấp cho nam đội tuyển trường THPT Cẩm Giàng - Hải Dương Trong quá trình nghiên cứu chúng tôi sử dụng phương pháp thực nghiệm sư phạm so sánh giữa hai nhóm thực nghiệm và đối chứng

2.2.5 Phương pháp kiểm tra sư phạm

Phương pháp này là phương pháp dùng bài tập để kiểm tra hay còn gọi

là phương pháp dùng bài thử Đề tài sử dụng các bài thử dạng test đánh giá có

độ chính xác cao nhằm xác định về mặt số liệu đối với tình trạng thực tế của

các đối tượng nghiên cứu, sau đó sử dụng các phương pháp tính toán qua đó đánh giá thực trạng và sự thay đổi của các đối tượng đó trong các giai đoạn nghiên cứu của đề tài này

2.2.6 Phương pháp toán học thống kê

Sau khi thu thập các số liệu nghiên cứu, sử dụng các công thức toán học thống kê để sử dụng các số liệu nhằm rút ra các kết luận đề tài trong qua trình nghiên cứu nghiên cứu, sử dụng các công thức sau:

Đoạn Nội Dung

Thời gian Sản phẩm thu

đƣợc Bắt đầu Kết thúc

2

- Thu thập tài liệu có

liên quan, viết tổng quan

của đề tài

- Hoàn thành tổng quan

nghiên cứu của đề tài

- Giải quyết nhiệm vụ 1

của đề tài nghiên cứu:

+ Đánh giá thực trạng của

đối tượng nghiên cứu

12/2015 3/2015 - Các tài liệu nghiên

cứu chuyên môn và thực tế có liên quan tới các vấn đề nghiên cứu

- Tổng quan nghiên cứu đề tài

- Đánh giá được thực trạng, năng lực dẫn bóng hai bước ném

rổ bằng một tay dưới

+ Lựa chọn các bài tập

phát triển cho đối tượng

nghiên cứu

- Giải quyết nhiệm vụ 2

của đề tài nghiên cứu:

+ Lựa chọn, đánh giá

hiệu quả các bài tập dẫn

bóng ném rổ bằng một

tay dưới thấp cho nam

đội tuyển trường THPT

Cẩm giàng - Hải Dương

thấp của nam đội tuyển trường THPT Cẩm Giàng – Hải Dương

- Các bài tập đảm bảo tính hợp lý khoa học

- Lựa chọn được hệ thống bài tập dẫn bóng ném rổ bằng một tay dưới thấp cho nam đội tuyển trường THPT Cẩm Giàng - Hải Dương

3 - Viết và hoàn thiện

khóa luận

4/2016 5/2016 - Hoàn thành khóa

luận

2.3.2 Địa điểm nghiên cứu

- Trường ĐHSP Hà Nội2 - Xuân Hòa - Phúc Yên - Vĩnh Phúc

- Trường THPT Cẩm Giàng - Hải Dương

2.3.3 Đối tượng nghiên cứu

Khách thể: Bài tập dẫn bóng hai bước ném rổ bằng một tay dưới thấp cho nam đội tuyển trường THPT Cẩm Giàng - Hải Dương

Chủ thể: Đội tuyển Bóng rổ nam trường THPT Cẩm Giàng - Hải Dương

CHƯƠNG 3 KẾT QUẢ VÀ PHÂN TÍCH KẾT QUẢ NGHIÊN CỨU

3.1 Đánh giá thực trạng công tác GDTC và khả năng dẫn bóng hai bước ném rổ bằng một tay dưới thấp của đội Bóng rổ nam trường THPT Cẩm Giàng - Hải Dương

3.1.1 Thực trạng công tác GDTC trường THPT Cẩm Giàng - Hải Dương

Trường THPT Cẩm Giàng là một trong những trường hàng đầu của huyện Cẩm Giàng tổ thể dục có ngay từ ngày thành lập trường Với mục đích rèn luyện sức khỏe và giải trí sau những giờ học mệt mỏi, căng thẳng cho học sinh GDTC đã được nhà trường quan tâm đầu tư cơ sở vật chất, sân bãi, dụng

cụ Ngoài ra, trường còn tổ chức và phát động phong trào hoạt động TDTT ngoại khóa cho học sinh vào các buổi chiều trong tuần như : Thi đấu Bóng rổ, Bóng đá, Bóng chuyền, Cầu lông

Nhiệm vụ chính của công tác GDTC trong nhà trường:

- Giảng dạy và hoàn thành chương trình môn học thể dục cho học sinh các khối nhà trường theo quy định của Bộ GD - ĐT

- Tổ chức và phát động phong trào hoạt động TDTT cho học sinh trong nhà trường

- Tuyển chọn và phát triển những tài năng thể thao để thành lập các đội tuyển tham gia hoạt động thi đấu của địa phương, tỉnh và các ngành giáo dục

tổ chức