Tiet 45 46 HPCUA MOT TANG GIA (dụ giờ)

-Nhan đề “hạnh phỳc một tang gia” chứa đựng mõu thuẫn trào phỳng, phản ỏnh một sự thật tàn nhẫn: Hạnh phỳc trong một gia đỡnh vụ phỳc; phản ỏnh sõu cay nghịch lý đảo điờn trong đạo làm n

Ngày dạy Lớp dạy HS vắng mặt

11B1 11B2 11B3 11B4

Tiết 45 Hạnh phúc của một tang gia

( Trích: Số đỏ)

- Vũ Trọng

Phụng-1 Mục tiêu bài học

a Kiến thức:

- Thấy đợc bản chất lố lăng, đồi bại của xã hội thợng lu thành thị trớc Cách mạng

- Hiểu đợc những nét đặc sắc trong nghệ thuật trào phúng của Vũ Trọng Phụng

b Kĩ năng:

- Đọc - hiểu văn bản tự sự đợc viết theo bút pháp trào phúng

- Phân tích nhân vật trong tác phẩm tự sự

c Thái độ:

- Lên án lối sống đồi bại, bất nhân; Giáo dục lối sống lành mạnh, đạo đức, nhân cách con ngời

- Tích hợp giáo dục bảo vệ môi tròng: giáo dục cho học sinh ý thức xây dựng môi trờng sống lành mạnh, có tình có nghĩa, giữ gìn và phát huy truyền thống đạo đức của dân tộc

2 Chuẩn bị của giáo viên và học sinh

a Chuẩn bị của giáo viên: SGK, bài soạn, máy chiếu( nếu cú)

b Chuẩn bị của học sinh: Vở soạn, vở ghi,soạn bài ở nhà theo phần hớng dẫn

học bài trong sgk

3 Tiến trình dạyhọc:

a Kiểm tra bài cũ: Kiểm tra sự chuẩn bị của học sinh.

b Bài mới:

* Hoạt động 1(15p): Đọc- hiểu tiểu

dẫn

HS đọc tiểu dẫn và tóm tắt nội dung

chính

- Tiểu dẫn SGK trình bày những nội

dung chính nào?

(Chiếu hỡnh ảnh chõn dung của

VTP)

- Em hiểu nhan đề : Số đỏ có nghĩa

là gì? ( chiếu slize 5)

Gv chiếu (slize 6) sơ đồ tóm tắt tác

I Đọc hiểu tiếu dẫn 1.Tỏc giả: Vũ Trọng Phụng (1912- 1939)

- Năm sinh, năm mất

- Quê quán

- Cuộc đời và sự nghiệp

- Các tác phẩm tiêu biểu

2.Tỏc phẩm “số đỏ”

- Xuất xứ : đăng lần đầu trờn Hà Nội bỏo 1936

- Tóm tắt tác phẩm bằng sơ đồ

Chiếu slize 7

Hoạt động 2 (28p): Đọc - hiểu văn

bản

Gv HD HS cỏch đọc văn bản: đọc

với gọng mỉa mai, chut chỏt, hài

hước

? đoạn trớch cú thể chia làm mấy

phần?Nội dung của từng phần?

- Em có suy nghĩ gì về nhan đề đoạn

trích: Hạnh phúc của một tang gia?

Hs suy nghĩ trả lời

Gv chuẩn kiến thức bằng mỏy chiếu

*HD HS tỡm hiểu văn bản

? Sự kiện cụ cố tổ chết cú ý nghĩa

gỡ?

GV chiếu hỡnh ảnh minh họa của cụ

cố tổ và chuẩn kiến thức bằng mỏy

chiếu.

Thảo luận nhúm(5p): Chia làm 4 nh

Nhúm 1: Thỏi độ của ụng phỏn

mọc sừng, cụ cố Hồng khi cụ Tổ

3 Đoạn trích.

- Thuộc chơng 15 của tiểu thuyết Số đỏ.

- Nhan đề : Do nhà biên soạn sách đặt

II Đọc hiểu văn bản

1 Đọc và chia bố cục

- Bố cục: 2 phần.

- P1 (Đầu…cho Tuyết vậy): Những

niềm vui khác nhau của các thành viên trong gia đình cụ cố Hồng

- P2 (cũn lại) Cảnh đỏm ma gương

mẫu

2 ý nghĩa nhan đề đoạn trích

- Hạnh phỳc: Trạng thỏi tõm lớ thể hiện

sự hoan hỉ, vui mừng, sung sướng của con người khi đạt được điều mà mỡnh mong ước

- Tang gia: Nỗi đau thương, mất mỏt

của con người trong gia đỡnh khi mất đi người thõn ruột thịt

-Nhan đề “hạnh phỳc một tang gia” chứa đựng mõu thuẫn trào phỳng, phản ỏnh một sự thật tàn nhẫn: Hạnh phỳc trong một gia đỡnh vụ phỳc; phản ỏnh sõu cay nghịch lý đảo điờn trong đạo làm người, phản ỏnh rất đỳng sự thật mỉa mai, hài hước và tàn nhẫn của XH thành thị Việt Nam trước cỏch mạng thỏng Tỏm

3 Tìm hiểu văn bản 3.1 Những chõn dung biếm họa

a Niềm vui chung của đại gia đỡnh vụ phỳc

* Cỏi chết của cụ cố tổ

- Mang lại niềm vui lớn cho cả đại gia đỡnh: Tờ di chỳc đó tới lỳc được thực hiện chứ khụng cũn là lý thuyết viển vụng nữa!

=> làm bộc lộ cỏc mõu thuẫn trũa phỳng và làm đậm nột hàng loạt cỏc chõn dung hài hước.

b Những niềm hạnh phỳc riờng của mỗi thành viờn trong đại gia đỡnh vụ phỳc.

- Phỏn mọc sừng: là người đầu tiờn

- Người đầu tiờn trong gia đỡnh cụ

cố Hụng được lợi phải kể đến là ai?

- Được chia thờm tiền nhờ đụi sừng

ấy làm cho Phỏn cú tõm trạng như

thế nào?

(Cú được cỏi lợi ấy, hắn sung

sướng hả hờ tự hào vỡ khụng ngờ

rằng đụi sừng trờn đầu hắn lại cú

giỏ trị to thế)

- Qua niềm sung sướng ấy của

Phỏn mọc sừng em cú suy nghĩ gỡ

về tư cỏch của hắn?

Nhúm 2: Thỏi độ của vợ chồng

Văn Minh, ễng Typn và tiệm may

Âu hoỏ khi cụ Tổ chết?

Nhúm 3: Thỏi độ của cụ Tuyết,

Cậu Tỳ Tõn khi cụ Tổ chết?

Nhúm 4: Cỏi chết của cụ Tổ cũn

đem lại niềm vui cho những ai

ngoài gia đỡnh

?ụng Văn Minh cú bộ mặt như thế

nào trong lỳc tang gia?

- Thái độ của Cô Tuyết khi cụ cố tổ

chết là gỡ?

- Trong đỏm tang, Tuyết đó bộc lộ

gương mặt như thế nào? Vỡ sao?

? Cậu Tỳ Tõn sướng điờn lờn vỡ

điều gỡ? Nhận xột về con người Tỳ

Tõn?

- Tác giả muốn nói gì với bạn đọc

được lợi từ cỏi chết của cụ cố Tổ, là thằng chỏu rể bị mọc sừng Ngay sau cỏi chết của cụ Tổ hắn đó được bố vợ (cố Hồng) ghộ vào tai hứa sẽ chia thờm cho mấy nghỡn bạc vỡ cú cụng trong việc làm cho cụ cố chết bằng chớnh sự việc bị mọc sừng

 Kẻ vụ đạo đức, quỏi thai

- Cố Hồng: Mới 50 tuổi mơ ứơc đợc gọi

là cụ Cố,

+ Nhắm nghiền mắt tưởng tượng (mặc

áo xô gai, lụ khụ, ho khạc, mếu máo diễn trũgià nua ốm yếu)

+ Kiờu hónh khi được người ta khen là nhà đại phỳc, nhà cú hiếu

-> Đại diện cho loại người ngu dốt hỏo danh trong xó hội

- Vợ chồng Văn Minh: Hạnh phúc vì chúc th đợc thực hiện

+ Đợc dịp lăng xe những mốt y phục tỏo bạo nhất

->kẻ cơ hội để cho hắn quảng cỏo hàng,

để kiếm tiền

- Cô Tuyết:

+ Đợc dịp lăng xờ những y phục tỏo bạo nhất (mặc y phục ngây thơ) để chứng tỏ mình cha đánh mất chữ “Trinh”

+ Mang vẻ mặt buồn nhng không phải buồn vì ông mất mà vì không thấy bạn trai

-> Cơ hội để chưng diện, phơi bày sự hư hỏng của kẻ chưa đỏnh mất chữ trinh

- Cậu Tú Tân:

+ Sung sớng đến phát điên vì đợc dịp dựng cỏi mỏy ảnh và trổ tài chụp ảnh -> Kẻ bất hiếu, kẻ cơ hội cú hạng

Cái chết của cụ Tổ là sự mong đợi của tất cả đám con cháu đại bất hiếu Hạnh

thông qua cách miêu tả thái độ của

các thành viên trong gia đình cụ cố

Hồng khi cụ cố tổ chết?

HS hoạt động cỏ nhõn, trả lời

GV nhận xột, chuẩn kiến thức bằng

mỏy chiếu

- Cái chết của cụ Tổ còn đem lại

niềm vui và hạnh phúc cho những ai

nữa ? Tại sao họ lại hạnh phúc khi

cụ Tổ chết?

HS trả lời

GV đưa một số hỡnh ảnh minh hoạ

GV chuẩn xỏc kiến thức bằng mỏy

chiếu

- Tác giả muốn nói gì với bạn đọc

thông qua cách miêu tả thái độ của

các thành viên trong và ngoài gia

đình cụ cố Hồng?

phúc của mỗi ngời trong tang gia không

ai giống ai nhng bản chất của những con ngời đó lại rất giống nhau

 Đó chính là sự suy đồi về đạo lý, sự tha hoá về nhân cách con ngời

c Niềm hạnh phỳc cũn lan sang những người ngoài gia đỡnh.

- Binh lính thất nghiệp đợc thuê giữ trật

tự cho đám tang( Min đơ, Min Toa )

- Xã hội trởng giả, bạn bè cụ cố Hồng:

Có dịp phô trơng đủ thứ huân, huy

ch-ơng, các kiểu quần áo, đầu tóc, râu ria

- Bạn bè cô Tuyết, bà Phó Đoan: Có dịp

tụ tập để khoe khoang, hẹ hò nhau, chim chuột nhau, bình phẩm nhau, chê bai nhau

-Xuõn túc đỏ: tự đắc, trở nờn danh giỏ

vỡ nhờ hắn mà cụ cố tổ lăn đựng ra chết.Ngay lập tức được gia định cố Hồng chào đún nhiệt liệt, tin cậy

-> Hắn đang là kẻ cú tội trở thành người

cú cụng

- Hàng phố: sung sướng vỡ được xem

một đỏm ma to chưa từng cú

Tỏc giả dựng lờn một bức tranh về một xó hội thực dõn thu nhỏ với tất cả sự đồi bại, xuống dốc của đạo lý và nhõn cỏch con người, đú là lời tố cỏo của tỏc giả đối với xó hội õu hoỏ rởm

c Củng cố- Luyện tập (1p): Hệ thống nội dung tiết học.

d.Hớng dẫn học sinh tự học ở nhà(1p):

- Đọc, nắm vững đoạn trích

- Tìm đọc cả tác phẩm

- Nắm nội dung vừa phân tích

- Giờ sau học tiếp

-Ngày dạy Lớp dạy HS vắng mặt

11B1 11B2 11B3 11B4

Tiết 46 Hạnh phúc của một tang gia (tiếp)

( Trích: Số đỏ)

Vũ Trọng Phụng

1 Mục tiêu bài học

a Kiến thức:

- Thấy đợc bản chất lố lăng, đồi bại của xã hội thợng lu thành thị trớc Cách mạng

- Hiểu đợc những nét đặc sắc trong nghệ thuật trào phúng của Vũ Trọng Phụng

b Kĩ năng:

- Đọc - hiểu văn bản tự sự đợc viết theo bút pháp trào phúng

- Phân tích nhân vật trong tác phẩm tự sự

c Thái độ:

- Lên án lối sống đồi bại, bất nhân; Giáo dục lối sống lành mạnh, đạo đức, nhân cách con ngời

- Tích hợp giáo dục bảo vệ môi tròng: giáo dục cho học sinh ý thức xây dựng môi trờng sống lành mạnh, có tình có nghĩa, giữ gìn và phát huy truyền thống đạo đức của dân tộc

2 Chuẩn bị của giáo viên và học sinh

a Chuẩn bị của giáo viên: SGK, bài soạn, máy chiếu(nếu cú)

b Chuẩn bị của học sinh: Vở soạn, vở ghi,soạn bài ở nhà theo phần hớng dẫn

học bài trong sgk

3 Tiến trình dạyhọc:

a Kiểm tra bài cũ: (3p) Kiểm tra sự chuẩn bị của học sinh

b Bài mới:

* Hoạt động 1(5p): khỏi quỏt nội

dung tiết 1

GV chiếu hỡnh ảnh cỏc nhõn vật

HS khỏi quỏt lại nội dung

*Hoạt động 2(30p): HD HS tỡm

hiểu văn bản (tiếp)

- Cái chết của cụ Tổ còn đem lại

niềm vui và hạnh phúc cho những ai

I Đọc hiểu tiếu dẫn

II Đọc hiểu văn bản

1 Đọc

2 ý nghĩa nhan đề đoạn trích

3 Tìm hiểu văn bản 3.1 Những chõn dung biếm họa

a Niềm vui chung của đại gia đỡnh vụ phỳc

b Những niềm hạnh phỳc riờng của mỗi thành viờn trong đại gia đỡnh vụ phỳc.

nữa ? Tại sao họ lại hạnh phúc khi

cụ Tổ chết?

HS trả lời

GV đưa một số hỡnh ảnh minh hoạ

GV chuẩn xỏc kiến thức bằng mỏy

chiếu

- Tác giả muốn nói gì với bạn đọc

thông qua cách miêu tả thái độ của

các thành viên trong và ngoài gia

đình cụ cố Hồng?

- Đám tang cụ Tổ đợc tổ chức theo

cỏch nào?

?Cảnh đưa đỏm được tỏc giả miờu

tả như thế nào?

- HS trả lời

- Gv chuẩn kiến thức bằng mỏy

chiếu

? Điếp khỳc”đỏm cứ đi” cú ý nghĩa

c Niềm hạnh phỳc cũn lan sang những người ngoài gia đỡnh.

- Binh lính thất nghiệp đợc thuê giữ trật

tự cho đám tang( Min đơ, Min Toa )

- Xã hội trởng giả, bạn bè cụ cố Hồng:

Có dịp phô trơng đủ thứ huân, huy

ch-ơng, các kiểu quần áo, đầu tóc, râu ria

- Bạn bè cô Tuyết, bà Phó Đoan: Có dịp

tụ tập để khoe khoang, hẹ hò nhau, chim chuột nhau, bình phẩm nhau, chê bai nhau

-Xuõn túc đỏ: tự đắc, trở nờn danh giỏ

vỡ nhờ hắn mà cụ cố tổ lăn đựng ra chết.Ngay lập tức được gia định cố Hồng chào đún nhiệt liệt, tin cậy

-> Hắn đang là kẻ cú tội trở thành người

cú cụng

- Hàng phố: sung sướng vỡ được xem

một đỏm ma to chưa từng cú

Tỏc giả dựng lờn một bức tranh về một xó hội thực dõn thu nhỏ với tất cả sự đồi bại, xuống dốc của đạo lý và nhõn cỏch con người, đú là lời tố cỏo của tỏc giả đối với xó hội õu hoỏ rởm

3.2 Cảnh đỏm tang gương mẫu

*Cỏch tổ chức:

- Theo lối “ hổ lốn” : Ta, Tàu, Tõy với kiệu bỏt cống, lợn quay đi lọng, hàng trăm cõu đối , vũng hoa, lốc bốc xoảng,

bỳ – dớch, tài tử chụp ảnh Thật là một đỏm ma to tỏt

-> Sự khoe khoang lố bịch, kệch cỡm, thúi đua đũi lối sống văn minh rởm

*Cảnh đưa đỏm: Tỏc giả tả từ xa tới

gần, rồi tả cụ thể một số gương mặt với những cử chỉ, lời núi thật tiờu biểu

- đi qua bốn phố

- đi đến đõu huyờn nỏo đến đú

- điệp khỳc “ đỏm cứ đi” cú ý nghĩa hài hước đặc biệt Miờu tả cỏi đỏm cứ đi,

? Em cú nhận xột gỡ về cảnh đưa

đỏm?

- Nhận xét thái độ của mọi ngời

trong đám tang?

? Họ sử dụng những từ ngữ như

thế nào?

Gv dẫn dắt: Kết thỳc cảnh đỏm ma

gương mẫu, ta khụng thể bỏ qua

cảnh hạ huyệt, dẫu là rất ngắn Đõy

chớnh là màn hài kịch cuối cựng kết

thỳc chương truyện Tỏc giả khụng

miờu tả bao quỏt như phần đầu nữa

mà tỏc giả đi miờu tả cụ thể những

chõn dung

? Khi hạ huyệt, Cậu Tỳ Tõn hiện

lờn như thế nào? Cậu đó cú những

hành động gỡ?

? Xuõn túc đỏ, cụ cố Hồng và ụng

Phỏn mọc sừng đó cú thỏi độ và

hành động gỡ khi hạ huyệt?

- Suy nghĩ của em về những chi tiết

cuối cùng trong đoạn trích (Ông

phán mọc sừng khóc muốn lặng đi

thì may có Xuân đỡ khỏi ngã Xuân

Tóc Đỏ muốn bỏ quách ra thì chợt

nhà văn muốn phơi bay tất cả sự giả dối, bịp bợm, vụ đạo đức của cỏi xó hội thượng lưu đang hónh tiến, vụ đạo đức -> đõy là đỏm rước, đỏm hội chứ khụng phải đỏm ma,ai cũng tưng bừng vui vẻ, nỏo nhiệt

*Những người đi đưa đỏm:

- Người đi đưa đụng, đặc biệt toàn mặc

kiểu quần ỏo tang tõn thời ở tiệm may

Âu Húa thu hỳt mọi người dõn xem

- Họ đi đưa đỏm khụng một tiếng khúc, nỗi tiếc thương, trỏi lại họ toàn trũ trũ chuyện với nhau bỡnh phẩm, chờ bai lẫn nhau, tỡnh tự, chim chuột, hẹn hũ nhau bằng cỏi vẻ mặt buồn rầu đỳng kiểu đi đưa đỏm

- Sử dụng những từ ngữ khụng cú văn

húa: Cỏi thằng ấy bạc tỡnh bỏ mẹ, Gớm cỏi ngực đầm quỏ đi mất,

-> tỏi hiện chõn dung đỏm đụng bỏt nhỏo, toàn những người giả dối, xảo trỏ,

vụ văn húa, vụ tỡnh

*Cảnh hạ huyệt:

- Cậu Tú Tân: luộm thuộm trong chiếc

ỏo thụng, cuống quýt thực hiện công việc của nhà đạo diễn Bạn của cậu thi nhau nhảy lên những ngôi mộ để cho

ảnh khỏi giống nhau

trở thành một vở tuồng khụng hơn khụng kộm

- Xuân tóc đỏ : cầm mũ nghiêm trang một cách giả tạo

- Cụ cố Hồng: ho khạc, mếu máo và ngất đi

-> Rất đỳng quy cỏch của một người con chớ hiếu, luụn tỏ cho mọi người thấy mỡnh đó già yếu

- ễng Phỏn mọc sừng: khúc to: Hứt Hứt Hứt! Khúc to đến nỗi ngất đi may mà cú Xuõn đỡ đậy

thấy ông Phán dúi vào tay nó một

cái giấy bạc năm đồng gấp t)?

Tích hợp:

(?)Từ niềm hạnh phúc của tất cả mọi

ngời khi cụ Cố tổ mất và cảnh đám

ma gơng mẫu em có nhận xét nh thế

nào về xã hội thợng lu thành thị đơng

thời? Thái độ của nhà văn đối với xã

hội này ra sao?

Gv liên hệ với xã hội ngày nay, từ đó

giáo dục học sinh xây dựng một moi

trờng sống lành mạnh, giữ gìn và

phát huy những giá trị văn hoá,

những chuẩn mực đạo đức của dân

tộc

* Hoạt động 2(3p): Tổng kết

HD học sinh rỳt ra những nột đặc sắc

về nghệ thuật và í nghĩa văn bản

- Nhận xét tiếng khóc của ông Phán

mọc sừng? về hình ảnh: Đám cứ đi?

và chi tiết miêu tả : ngời chết nằm

trong mỉm cời sung sớng ?

- Ngoài ra cũn cũn những nột đặc sắc

nào?

 Đỏm tang diễn ra như một tấn đại

hài kịch Nú núi lờn tất cả sự lố lăng vụ đạo đức của cỏi xó hội thượng lưu ngày

trước Cỏi xó hội mà tỏc giả gọi là Chú đểu, khốn nạn.

Túm lại: đỏm tang diễn ra như một tấn đại hài kịch Một đỏm ma gương mẫu cho sự giả dối, hỏo danh của một gia đỡnh giàu sang mà bất hiếu

- Lờn ỏn, tố cỏo, vạch trần và khinh bỉ cả cỏi xó hội thượng lưu thành thị trước cỏch mạng, đầy rẫy những điều xấu xa, giả dối, bịp bợm, vụ liờm sỉ đỏng ghờ tởm

- Phê phán xã hội ấy tác giả đã kín đáo gửi gắm ớc mơ về một môi trờng xã hội lành mạnh, ở đó các giá trị văn hoá, những chuẩn mực đạo đức đợc tôn trọng

III Tổng kết:

1 Đặc sắc nghệ thuật

- Tạo tỡnh huống trào phỳng cơ bản rồi

mở rộng ra những tỡnh huống khỏc

- Tài năng miờu tả: Hứt! Hứt! Hứt!

 tiếng khúc lạ đời, cố tỡnh rặn ra nhằm che mắt mọi người -> sự đúng kịch giả dối

- Điệp khỳc Đỏm cứ đi: Khẳng định mọi

người đến đõy khụng phải để đi đưa tang, khụng phải để chia buồn với gia chủ, khụng thương xút, khụng cảm thụng mà chủ yếu là để khoe mó, phụ trương,cú dịp để gặp gỡ Tất cả đều thờ

ơ, vụ tõm

- Phỏt hiện những chi tiết đối lập gay gắt cựng tồn tại trong một con người, sự vật,

sự việc : tang gia >< hạnh phỳc , vẻ bề ngoài >< bản chất bờn trong của cỏc nhõn vật

- Xõy dựng một loạt chõn dung biếm hoạ xuất sắc Thủ phỏp cường điệu, núi

Sự phúng đại: Cụ cố Hồng hỳt một

chặp 60 điếu thuốc phiện , gắt 1872

cõu: biết rồi, khổ lắm, núi mói

ngược, núi mỉa, được sử dụng một cỏch linh hoạt

- Miờu tả biến hoỏ, linh hoạt và sắc sảo đến từng chi tiết, núi trỳng nột riờng của từng nhõn vật

2 í nghĩa văn bản:

Đoạn trớch là một bi hài kịch, phơi bày bản chất nhố nhăng, đồi bại của một gia đỡnh đồng thời phản ỏnh bộ mặt thật của

xó hội thượng lưu thành thị trước Cỏch mạng thỏng Tỏm

c.Củng cố- luyện tập(2p):

- Hướng dẫn HS hệ thống toàn bộ nội dung bài học

d.Hớng dẫn học sinh tự học ở nhà(2p):

- Đọc, nắm vững đoạn trích

- Tìm đọc cả tác phẩm

- Nắm nội dung vừa phân tích

- Tham khảo những dạng đề liên quan đến đoạn trích

- Giờ sau học PCNN bỏo chớ

**********************************************