Bài tập nhóm Tài chính doanh nghiệp Quyết định thuê hay mua tài sản

Khái niệm thuê tài sảnThuê tài sản là sự thỏa thuận giữa bên cho thuê và bên đi thuê về việc bên chothuê chuyển quyền sử dụng tài sản cho bên thuê trong một khoảng thời gian nhấtđịnh để

KHOA TÀI CHÍNH

BÀI TẬP NHÓM MÔN: TÀI CHÍNH DOANH NGHIỆP

Đề tài:

QUYẾT ĐỊNH THUÊ HAY MUA TÀI SẢN

Giáo viên hướng dẫn : PGS.TS NGUYỄN HÒA NHÂN

Nhóm sinh viên thực hiện: Nhóm 8

MỤC LỤC

1 Khái niệm thuê tài sản 3

2 Phân loại 4

2.1 Thuê hoạt động 4

2.1.1 Các đặc điểm của hợp đồng thuê hoạt động 4

2.1.2 Quyền và nghĩa vụ các bên liên quan 5

2.2 Thuê tài chính 5

2.2.1 Điều kiện 5

2.2.2 Quyền và nghĩa vụ của các bên liên quan: 8

2.2.3 Ưu và nhược điểm của thuê tài chính 10

3 Các lợi ích của việc thuê tài sản: 12

3.1 Lợi ích về thuế 12

3.2 Giảm thiểu sự không chắc chắn 12

3.3 Chi phí giao dịch thấp 13

3.4 Tính linh hoạt và có quyền hủy bỏ hợp đồng thuê 13

4 Quyết định mua hay thuê tài sản 13

4.1 Chi phí khi đi thuê tài sản 13

4.2 Chi phí mua tài sản 14

4.3 Quyết định mua hay thuê tài sản 16

5 TÁC ĐỘNG CỦA THUÊ TÀI SẢN ĐẾN BÁO CÁO TÀI CHÍNH 17

5.1 Đối với hình thức thuê tài chính: 17

5.2 Đối với hình thức thuê hoạt động: 18

KẾT LUẬN 20

đó, thuê tài sản đã ra đời Thuê tài sản là lĩnh vực hoàn toàn mới mẻ nhưng đây làmột phương thức tài trợ vốn thích hợp, góp phần đa dạng hóa các loại hình tín dụngtrung, dài hạn của doanh nghiệp, góp phần tháo dỡ những khó khăn về vốn, thúcđẩy nhanh quá trình đổi mới máy móc, thiết bị và công nghệ, thực hiện công nghiệphóa và hiện đại hóa đất nước.

Với đề tài “Quyết định thuê hay mua tài sản” nhóm 8 sẽ giúp các bạn hiểu đượclợi ích của việc thuê tài sản, phân biệt được các loại thuê tài sản và làm rõ sự lựachọn nên mua hay thuê tài sản thông qua việc tính toán lợi ích cụ thể và chi phícũng như chú ý thêm các lợi ích khác của việc thuê tài sản thay vì mua

1 Khái niệm thuê tài sản

Thuê tài sản là sự thỏa thuận giữa bên cho thuê và bên đi thuê về việc bên chothuê chuyển quyền sử dụng tài sản cho bên thuê trong một khoảng thời gian nhấtđịnh để được nhận tiền cho thuê một hoặc nhiều lần

Về mặt pháp lý, thuê tài sản được thể hiện qua hợp đồng thuê phản ánh quyền và

nghĩa vụ của mỗi một bên; như bên thuê có quyền sử dụng tài sản và bảo quản tài

sản

Về mặt kinh tế, một hợp đồng kinh tế sẽ mang lại lợi ích cho các bên; bên cho

thuê sẽ thu được lợi ích kinh tế từ việc thu tiền cho thuê; bên thuê hy vọng sẽ thuđược lợi ích (lợi nhuận) từ việc sử dụng tài sản và xem đây như là một giải pháphuy động vốn

Với hợp đồng thuê, công ty sẽ có một phương án khác để có tài sản sử dụng thay

vì mua sắm tài sản Hơn thế nữa, với việc thuê tài sản công ty cũng một lúc ra hailoại quyết định đầu tư và quyết định nguồn vốn Điều kiện này giúp công ty đạtđược mục tiêu có tài sản sử dụng trong điều kiện hạn chế nguồn vốn Chúng ta cóthể so sánh giữa việc mua và thuê tài sản qua hình sau:

từ nhà sản xuất

Bên cho thuê

Sở hữu tài sản Không sử dụng tài sản

Bên thuê (DN)

Sử dụng tài sản Không sở hữu tài sản

Bên cho thuê sắp xếp nguồn lực và mua tài

sản

DN A thuê tài sản từ bên cho thuê Nhà sản xuất tài sản

THUÊ TÀI SẢN

2 Phân loại

Thuê tài sản được phân loại là thuê tài chính nếu nội dung hợp đồng thuê tài sảnthể hiện việc chuyển giao phần lớn rủi ro và lợi ích gắn liền quyền sở hữu tài sản.Thuê tài sản được phân loại là thuê hoạt động nếu nội dung của hợp đồng thuê tàisản không có sự chuyển giao phần lớn lợi ích rủi ro gắn liền với quyền sở hữu tàisản

2.1 Thuê hoạt động

Thuê hoạt động là thuê tài sản mà bên cho thuê không có sự chuyển giao phầnlớn rủi ro và lợi ích gắn liền với quyền sở hữu tài sản Một hợp đồng thuê hoạtđộng là một hợp đồng thuê ngắn hạn và bên thuê được quyền kết thúc hợp đồngtrước thời hạn

2.1.1 Các đặc điểm của hợp đồng thuê hoạt động.

 Thứ nhất phần tiền trả cho thuê hoạt động thường không đủ bù đắp lại chi

phí đã mua tài sản Một nguyên nhân trước hết cho việc này là thuê hoạt độngthường chỉ trong ngắn hạn Vì vậy, thời gian thuê sẽ ngắn hơn rất nhiều so với tuổithọ kinh tế của tài sản và tiền thuê chỉ thanh toán một phần nhỏ chi phí ban đầu củatài sản Bên cho thuê trong hợp đồng cho thuê hoạt động mong muốn cho thuê tiếptài sản hoặc bán tài sản khi hợp đồng thuê kết thúc

 Thứ hai, bên cho thuê vẫn bảo dưỡng tài sản Bên cho thuê cũng chịu trách

nhiệm về nộp thuế và bảo vệ tài sản, cùng mọi rủi ro và sự sụt giảm giá trị của tàisản

Mặt khác, bên cho thuê được hưởng tiền thuê và sự gia tăng giá trị của tài sảnhay những quyền lợi do quyền sở hữu tài sản mang lại như: những ưu đãi giảm thuếlợi tức, thuế doanh thu và những khoản khấu trừ do sự sụt giảm giá trị tài sản manglại

 Thứ ba, có lẽ đáng quan tâm nhất đó là quyền lựa chọn có thể kết thúc hợp

đồng thuê hoạt động Quyền lựa chọn này cho phép bên đi thuê có thể kết thúc hợpđồng thuê trước thời hạn Nếu quyền này được thực hiện thì bên đi thuê sẽ trả lại tàisản cho bên cho thuê và ngừng trả tiền thuê Giá trị của điều khoản kết thúc hợpđồng phụ thuộc vào các điều kiện kinh tế và kỹ thuật mà làm cho giá trị của tài sảntrong hợp đồng thuê thấp hơn hiện giá của các khoản tiền thuê tương lai

 Thứ tư, khi kết thúc thời hạn thuê, bên cho thuê tài sản toàn quyền quyết

định việc sử dụng tài sản của mình, như có thể nhượng bán, cho người khác thuêhoặc kéo dài, gia hạn hợp đồng thuê với người đang thuê theo yêu cầu

2.1.2 Quyền và nghĩa vụ các bên liên quan

 Bên cho thuê

- Nắm quyền sở hữu tài sản và đem cho thuê trong thời hạn ngắn

- Cung cấp toàn bộ các dịch vụ vận hành và mọi chi phí phục vụ sự hoạt độngcủa tài sản

- Chịu mọi rủi ro và thiệt hại liên quan đến tài sản cho thuê

- Có thể gia hạn hợp đồng và định đoạt tài sản khi kết thúc thời hạn thuê

 Bên thuê

- Trả các khoản tiền thuê đủ để bù đắp các chi phí vận hành, bảo trợ

- Không chịu rủi ro và thiệt hại đối với tài sản đi thuê

- Có quyền hủy bỏ thỏa thuận bằng một thông báo ngắn gửi người cho thuê.Thuê hoạt động là phương thức đã được sử dụng phổ biến trong đời sống kinh tế

- xã hội và hoạt động kinh doanh của nước ta Tuy nhiên, trong hợp đồng thuê hoạtđộng không dự kiến chuyển giao quyền sở hữu tài sản khi hết hạn thuê Do vậy,thuê hoạt động không phải là giải pháp tài trợ cho việc mua tài sản cho tương lai.Một giải pháp tài trợ quan trọng cho việc mua tài sản của doanh nghiệp trong tương

lai đó là thuê tài chính.

2.2 Thuê tài chính

2.2.1 Điều kiện

Một hợp đồng thuê tài sản là thuê tài chính nếu nội dung hợp đồng thuê tài sảnthể hiện việc chuyển giao phần lớn lợi ích và rủi ro gắn liền với quyền sở hữu tàisản

Một hợp đồng thuê tài sản được xếp vào thuê tài chính khi thỏa mãn một trongbảy tiêu chuẩn sau:

Bên cho thuê chuyển giao quyền sở hữu tài sản cho bên thuê khi hết thời hạnthuê hoặc nếu hợp đồng thuê hàm chứa một điều khoản về quyền lựa chọn mua tàisản với mức giá hợp lý của bên thuê.

Thời hạn thuê phải đủ dài để bên thuê sẽ thu được lợi ích từ việc sử dụng tàisản thuê Thời hạn thuê tài sản chiếm phần lớn thời gian sử dụng kinh tế của tài sảncho dù không có việc chuyển giao quyền sở hữu

Bên cho thuê cần được đảm bảo sẽ thu hồi vốn đầu tư trong một hợp đồngthuê tài chính và đảm bảo sinh lời từ hoạt động cho thuê

Tiêu chuẩn này nhằm đảm bảo lợi ích của bên thuê, đảm bảo bên thuê thuđược phần lớn lợi ích gắn liền với quyền sử dụng tài sản thuê

hủy hợp đồng cho bên cho thuê:

Giá trị đền bù phải được xác định tương xứng với giá trị tổn thất mà bên chothuê phải gánh chịu Tiêu chuẩn này nhằm đảm bảo lợi ích của bên cho thuê Bênthuê phải gánh chịu rủi ro một khi lợi ích và rủi ro đã được chuyển giao từ bên chothuê cho bên thuê

thuê gắn liền với bên thuê Tiêu chuẩn này muốn nói rằng, bên thuê phải gánh chịu

rủi ro này

lần đầu với số tiền thuê thấp hơn giá trị thị trường Tiêu chuẩn này nhằm bảo đảm

lợi ích của bên thuê

Như vậy, có thể thấy thuê tài chính cũng là một hình thức vay vốn, cũng làmột phương thức tài trợ Khi ký kết một hợp đồng thuê tài chính thì công ty sẽ nhậnđược tài sản mong muốn nhưng không bỏ ra khoản tiền nào để mua tài sản Tuynhiên, người đi thuê cũng phải cam kết trả các khoản tiền thuê định kỳ được quy

định cụ thể trong hợp đồng thuê Khoản tiền thuê này cũng giống như việc trả gốclẫn lãi cho một khoản tiền đi vay Vì vậy, dòng tiền của hợp đồng thuê tài chính vàvay nợ cũng tương tự nhau.

Đối với các doanh nghiệp phi tài chính, việc sử dụng thuê tài chính có những

điểm lợi sau:

hạn và dài hạn để mở rộng hoạt động kinh doanh

Sử dụng hình thức thuê tài chính giúp cho doanh nghiệp không phải huyđộng tập trung tức thời một lượng vốn lớn để mua tài sản do vậy với số vốn hạnchế doanh nghiệp vẫn có khả năng mở rộng hoạt động kinh doanh

việc huy động và sử dụng vốn vay

Do đặc thù của thuê tài chính là người cho thuê không đòi hỏi người đi thuêphải thế chấp tài sản Đây là một ưu thế rất lớn của thuê tài chính so với tín dụngthông thường

tư, nắm bắt các thời cơ trong kinh doanh

Trong phương thức thuê tài chính, người thuê có quyền chọn tài sản, thiết bị

và thỏa thuận trước hợp đồng thiết bị với nhà sản xuất hay người cung ứng, sau đómới yêu cầu bên cho thuê tài trợ, vì vậy sẽ rút ngắn thời gian tiến hành đầu tư vàotài sản, thiết bị Mặt khác, các công ty cho thuê tài chính thường có mạng lưới tiếpthị, đại lý rộng rãi và có đội ngũ chuyên gia có trình độ chuyên sâu về thiết bị, côngnghệ nên có thể tư vấn hữu ích cho bên đi thuê về kỹ thuật, công nghệ mà bên đithuê cần sử dụng, đảm bảo cho các tài sản thuê phát huy tác dụng cao nhất tronghoạt động kinh doanh

Thông thường các tài sản cố định thuê tài chính có thời gian thu hồi vốntrong khoảng thời gian từ 60-70% thời gian sử dụng hữu ích của tài sản Điều nàytạo điều kiện cho các doanh nghiệp đi thuê có thể thu hồi vốn nhanh, phục hồi kịp

thời nhu cầu đổi mới máy móc thiết bị, nâng cao không ngừng hiệu quả và năng lựccạnh tranh của các doanh nghiệp.

việc vay vốn và nhập khẩu máy móc thiết bị.

Các doanh nghiệp khi muốn mua máy móc thiết bị của nước ngoài theo phươngthức trả chậm thường phải đáp ứng nhu cầu của nhà cung cấp là phải có một ngânhàng đứng ra bảo lãnh Đây là điều kiện không dễ thực hiện đối với nhiều doanhnghiệp Tuy nhiên, nếu thông qua công ty cho thuê tài chính thì việc này được giảiquyết một cách dễ dàng hơn Ngoài ra, việc thu hút nguồn vốn từ bên ngoài dướihình thức máy móc thiết bị thông qua công ty cho thuê tài chính sẽ hạn chế đượcviệc nhập các thiết bị lạc hậu do có sự thẩm định của các chuyên gia trong công tycho thuê tài chính

Thuê tài chính là một phương thức tài trợ tín dụng trung và dài hạn, vì vậy nócũng bộc lộ những hạn chế, đó là doanh nghiệp đi thuê phải chịu chi phí sử dụng sửdụng vốn ở mức tương đối cao so với tín dụng thông thường Ngoài ra, do thời hạnthuê dài và không được phép hủy ngang hợp đồng, vì vậy bên thuê phải gánh chịunhiều rủi ro như rủi ro về tài chính (sự biến động của tỷ giá hối đoái, lạm phát, lãisuất ); rủi ro về tài sản (sự tiến bộ của khoa học kỹ thuật, sự kết thúc chu kì sốngcủa sản phẩm), về sự biến động của cơ chế chính sách của Nhà nước

2.2.2 Quyền và nghĩa vụ của các bên liên quan:

 Bên cho thuê:

- Có quyền yêu cầu bên thuê cung cấp đầy đủ, toàn bộ các báo cáo quý, năm

về tình hình hoạt động sản xuất, kinh doanh và các vấn đề liên quan đến tài sảnthuê

- Được quyền sở hữu và đính ký hiệu sở hữu trên tài sản thuê tỏng suốt thờihạn cho thuê

- Được quyền sở hữu và đính ký hiệu sở hữu trên tài sản thuê trong suốt thờihạn cho thuê

- Có quyền yêu cầu bên thuê bồi thường mọi thiệt hại phát sinh do bên thuêkhông thực hiện hoặc thực hiện không đầy đủ trách nhiệm bảo quản sữa chữa,thanh toán tiền bảo hiểm tài sản thuê trong thời hạn cho thuê.

- Được quyền chuyển nhượng các quyền của mình trong hợp đồng cho mộtcông ty cho thuê tài chính khác mà không cần sự đồng ý của bên thuê Trongtrường hợp này, công ty cho thuê tài chính phải thông báo trước bằng văn bản chobên thuê

- Có quyền yêu cầu bên thuê đặt tiền ký quỹ bảo đảm cho hợp đồng hoặc yêucầu có người bảo lãnh đối với bên thuê

- Có trách nhiệm đăng ký hợp đồng, làm thủ tục mua bảo hiểm đối với tài sảncho thuê

- Chịu trách nhiệm ký hợp đồng mua hàng, thanh toán tiền mua tài sản để chothuê với bên cung ứng theo các điều kiện đã được thoả thuận trong hợp đồng muahàng, công ty cho thuê tài chính không chịu trách nhiệm về tài sản không được giaohoặc giao không đúng với các điều kiện do bên thuê thoả thuận với bên cung ứng.Trường hợp tài sản thuê được nhập khẩu, công ty cho thuê tài chính có nghĩa vụhoàn tất mọi thủ tục nhập khẩu cần thiết

- Thực hiện các nghĩa vụ của mình và phải bồi thường mọi thiệt hại cho bênthuê, trong trường hợp tài sản thuê không được giao đúng hạn cho bên thuê do công

ty cho thuê tài chính vi phạm hợp đồng mua hàng

 Bên thuê:

- Có quyền lựa chọn thương lượng và thoả thuận với bên cung ứng tài sản thuê

về đặc tính kỹ thuật, chủng loại, giá cả, việc bảo hiểm, cách thức và thời hạn giaonhân, lắp đặt và bảo hành tài sản thuê

- Được trực tiếp nhận tài sản thuê từ bên cung ứng

- Trường hợp hợp đồng bị huỷ bỏ trước khi tài sản thuê được giao cho bênthuê do lỗi của bên thuê bên thuê phải hoàn trả mọi thiệt hại cho công ty cho thuêtài chính

- Phải sử dụng tài sản thuê theo đúng mục đích đã thoả thuận trong hợp đồng;

- Phải chịu mọi rủi ro về mất hỏng đối với tài sản thuê và những rủi ro mà tàisản thuê gây ra cho bên thứ ba

- Phải chịu trách nhiệm bảo dưỡng, sữa chữa tài sản thuê trong thời hạn thuê;

- Không được chuyển quyền sử dụng tài sản thuê cho bên thứ ba nếu khôngđược công ty cho thuê tài chính đồng ý trước bằng văn bản;

- Không được dùng tài sản thuê để cầm cố, thế chấp;

- Bên thuê có nghĩa vụ trả tiền thuê đúng thời hạn được quy định trong hợpđồng và về nguyên tắc phải chịu các khoản chi phí có liên quan đến tài sản thuênhư : chi phí nhập khẩu, thuế , chi phí đăng ký hợp đồng và tiền bảo hiểm đối vớitài sản thuê

- Có nghĩa vụ hoàn trả tài sản thuê cho công ty cho thuê tài chính khi kết thúcthời hạn thuê và chịu mọi chi phí liên quan đến việc hoàn trả tài sản thuê, trừtrường hợp được quyền sở hữu, mua tài sản thuê hoặc tiếp tục theo quy định tronghợp đồng

2.2.3 Ưu và nhược điểm của thuê tài chính

Ưu điểm:

- Cho thuê tài chính cho phép bạn sử dụng linh hoạt đồng vốn của mình vàomục đích khác, nhằm mang lại lợi ích nhiều hơn thay vì phải đầu tư vốn để mua tàisản cố định, giúp bạn tận dụng được cơ hội kinh doanh

- Sử dụng cho thuê tài chính sẽ không làm ảnh hưởng tới hạn mức tín dụngcủa doanh nghiệp khi doanh nghiệp đi vay vốn ngân hàng

- Cho thuê tài chính có phương thức thanh toán tiền thuê linh hoạt phù hợp vớichu chuyển vốn của doanh nghiệp

- Phí thuê tài chính được hạch toán vào giá thành sản phẩm giúp doanh nghiệpgiảm nghĩa vụ đối với Ngân sách Nhà nước

- Sử dụng tài sản thuê không nhất thiết phải có tài sản thế chấp

- Cho thuê tài chính giúp bạn có nhiều cơ hội chủ động trong lựa chọn thiết bị,

dễ dàng đổi mới công nghệ, tiếp cận và sử dụng những máy móc, thiết bị hiện đạinhất , từ đó nâng cao khả năng cạnh tranh của doanh nghiệp tận dụng được cơ hộikinh doanh

Nhược điểm:

- Doanh nghiệp đi thuê phải chịu chi phí sử dụng vốn ở mức tương đối cao sovới tín dụng thông thường.

- Bên thuê phải gánh chịu nhiều rủi ro về tài chính: sự biến động tỷ giá hốiđoái, lạm phát, lãi suất…, rủi ro về tài sản: sự tiến bộ của khoa học kỹ thuật, sự kếtthúc chu kì sống của tài sản…, sự biến động của cơ chế chính sách Nhà nước

Dưới đây là bảng so sánh giữa thuê hoạt động và thuê tài chính:

Quyền hủy ngang hợp

đồng

Trách nhiệm bảo trì,

đóng bảo hiểm, thuế tài sản

Thuộc bên cho thuê Thuộc bên đi thuê

Mức thu hồi vốn của một

hợp đồng thuê

Tổng số tiền thuê của 1hợp đồng nhỏ hơn nhiều sovới giá trị tài sản

Tổng số tiền thuê ít nhấttương đương với giá trị tài

sảnChuyển quyền sở hữu

hoặc bán tài sản

Không có thỏa thuậnchuyển quyền sở hữu hoặcbán tài sản cho bên đi thuê

Có điều khoản thỏathuận chuyển quyền sở hữuhoặc bán tài sản hoặc cho

thuê tiếpTrách nhiệm rủi ro liên

phòng…