Nâng cao chất lượng nhân lực quản lý nhà nước của quận long biên, thành phố hà nội

Với những kiến thức đã được học tại trường và theo mong muốn nghiên cứu, cùng với tình hình thực tiễn đặt ra, tác giả đã lựa chọn đề tài “Nâng cao chất lượng nhân lực quản lý nhà nước củ

ĐẠI HỌC QUỐC GIA HÀ NỘI TRƯỜNG ĐẠI HỌC KINH TẾ

-

NGUYỄN TIẾN LINH

NÂNG CAO CHẤT LƯỢNG NHÂN LỰC QUẢN LÝ NHÀ NƯỚC

CỦA QUẬN LONG BIÊN, THÀNH PHỐ HÀ NỘI

LUẬN VĂN THẠC SĨ KINH TẾ CHÍNH TRỊ

Hà Nội – 2016

ĐẠI HỌC QUỐC GIA HÀ NỘI TRƯỜNG ĐẠI HỌC KINH TẾ

-

NGUYỄN TIẾN LINH

NÂNG CAO CHẤT LƯỢNG NHÂN LỰC QUẢN LÝ NHÀ NƯỚC

CỦA QUẬN LONG BIÊN, THÀNH PHỐ HÀ NỘI

Chuyên ngành: Kinh tế chính trị

Mã số: 60 31 01 02

LUẬN VĂN THẠC SĨ KINH TẾ CHÍNH TRỊ

NGƯỜI HƯỚNG DẪN KHOA HỌC: TS NGUYỄN MẠNH HÙNG

XÁC NHẬN CỦA

CÁN BỘ HƯỚNG DẪN

XÁC NHẬN CỦA CHỦ TỊCH HĐ

CHẤM LUẬN VĂN

Hà Nội – 2016

LỜI CAM ĐOAN

Tôi xin cam đoan đây là công trình nghiên cứu của riêng tôi Các số liệu nêu trong luận văn là trung thực, có nguồn gốc rõ ràng Những kết luận khoa học của luận văn chưa được ai công bố trong bất kỳ công trình nào

Hà Nội, ngày …… tháng…… năm 2016

Tác giả

Nguyễn Tiến Linh

LỜI CẢM ƠN

Trong quá trình học tập và làm luận văn tốt nghiệp tại Trường Đại học Kinh

tế, Đại học Quốc gia Hà Nội, tác giả đã được các thầy cô giáo và cán bộ nhà trường giúp đỡ rất nhiệt tình Với những kiến thức đã được học tại trường và theo mong muốn nghiên cứu, cùng với tình hình thực tiễn đặt ra, tác giả đã lựa chọn đề tài “Nâng cao chất lượng nhân lực quản lý nhà nước của quận Long Biên, thành phố Hà Nội” làm luận văn thạc sĩ của mình

Tác giả xin bày tỏ lòng biết ơn sâu sắc tới nhà trường, các thầy cô giáo và đặc biệt là TS Nguyễn Mạnh Hùng, người hướng dẫn khoa học, đã giúp đỡ tác giả hoàn thành luận văn tốt nghiệp này

Do giới hạn về kiến thức và thời gian nghiên cứu, luận văn không tránh khỏi những thiếu sót và hạn chế Tác giả mong nhận được sự chỉ dẫn, góp ý của thầy cô giáo và bạn bè, đồng nghiệp

Tác giả xin trân trọng cảm ơn

Hà Nội, ngày …… tháng…… năm 2016

Tác giả

Nguyễn Tiến Linh

MỤC LỤC

DANH MỤC CHỮ VIẾT TẮT Error! Bookmark not defined DANH MỤC CÁC BẢNG Error! Bookmark not defined DANH MỤC BIỂU ĐỒ Error! Bookmark not defined

MỞ ĐẦU 1

CHƯƠNG 1: TỔNG QUAN TÌNH HÌNH NGHIÊN CỨU VÀ CƠ SỞ LÝ LUẬN, THỰC TIỄN VỀ NÂNG CAO CHẤT LƯỢNG NHÂN LỰC QUẢN LÝ NHÀ NƯỚC CẤP QUẬN, HUYỆN 4

1.1 Tổng quan tình hình nghiên cứu 4

1.1.1.Các công trình nghiên cứu của nước ngoài 4

1.1.2.Các công trình nghiên cứu trong nước 5

1.1.3 Những khoảng trống về mặt khoa học 6

1.2 Cơ sở lý luận , thực tiễn về nâng cao chất lượng nhân lực quản lý nhà nước cấp quâ ̣n, huyê ̣n 6

1.2.1 Nhân lực quản lý nhà nước: khái niệm, phân loại, vai trò 6

1.2.2 Nâng cao chất lượng nhân lực quản lý nhà nước cấp quận, huyê ̣n Error!

Bookmark not defined

1.2.3 Nội dung nâng cao chất lượng nhân lực quản lý nhà nước cấp quận, huyê ̣n

Error! Bookmark not defined

1.2.4 Tiêu chí đánh giá nâng cao chất lượng nhân lực quản lý nhà nước cấp

quận, huyê ̣n Error! Bookmark not defined

1.2.5 Các nhân tố ảnh hưởng đến việc nâng cao chất lượng nhân lực quản lý

nhà nước cấp quận, huyê ̣n Error! Bookmark not defined

1.3 Kinh nghiệm của một số địa phương trong việc nâng cao chất lượng nhân lực

quản lý nhà nước và bài học rút ra cho quận Long Biên.Error! Bookmark not defined

1.3.1 Kinh nghiệm của Quận 1, thành phố Hồ Chí MinhError! Bookmark not

defined

1.3.2 Kinh nghiệm của quận Hải Châu, thành phố Đà Nẵng 30

1.3.3 Bài học kinh nghiệm cho quận Long Biên Error! Bookmark not defined

CHƯƠNG 2: PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU Error! Bookmark not defined

2.1 Cơ sở phương pháp luận Error! Bookmark not defined

2.1.1 Chủ nghĩa duy vậy biện chứng Error! Bookmark not defined

2.1.2 Chủ nghĩa duy vật lịch sử Error! Bookmark not defined

2.2 Các phương pháp nghiên cứu cụ thể Error! Bookmark not defined

defined

2.2.2 Phương pháp thống kê Error! Bookmark not defined

2.2.3 Phương pháp phân tích và phương pháp tổng hợpError! Bookmark not

defined

not defined

2.2.5 Phương pháp so sánh 40

2.2.6 Các phương pháp khác 40

CHƯƠNG 3: THỰC TRẠNG NÂNG CAO CHẤT LƯỢNG NHÂN LỰC QUẢN

LÝ NHÀ NƯỚC CỦA QUẬN LONG BIÊN, THÀNH PHỐ HÀ NỘIError! Bookmark not defined

3.1 Khái quát về đội ngũ nhân lực quản lý nhà nước của quận Long Biên, thành

phố Hà Nội Error! Bookmark not defined

3.2 Phân tích thực trạng nâng cao chất lượng nhân lực quản lý nhà nước của quận

Long Biên, thành phố Hà Nội Error! Bookmark not defined

3.2.1 Nâng cao về mặt thể lực Error! Bookmark not defined

3.2.2 Nâng cao về mặt trí lực Error! Bookmark not defined

3.2.3 Nâng cao về mặt tâm lực Error! Bookmark not defined

3.3 Đánh giá thực trạng nâng cao chất lượng nhân lực quản lý nhà nước của quận

Long Biên thời gian qua Error! Bookmark not defined

3.3.1 Những ưu điểm Error! Bookmark not defined

3.3.2 Những hạn chế Error! Bookmark not defined

3.3.3 Nguyên nhân của hạn chế Error! Bookmark not defined

CHƯƠNG 4: QUAN ĐIỂM, GIẢI PHÁP TIẾP TỤC NÂNG CAO CHẤT LƯỢNG NHÂN LỰC QUẢN LÝ NHÀ NƯỚC CỦA QUẬN LONG BIÊN, THÀNH PHỐ

HÀ NỘI HIỆN NAY 60 4.1 Quan điểm nâng cao chất lượng nhân lực quản lý nhà nước của quận Long Biên 60 4.2 Một số giải pháp nâng cao chất lượng nhân lực quản lý nhà nước của quận

Long Biên Error! Bookmark not defined

4.2.1 Nhóm giải pháp về khảo sát, quy hoạch đội ngũ nhân lực quản lý

nhà nước Error! Bookmark not defined 4.2.2 Nhóm giải pháp về công tác đào tạo, bồi dưỡng:Error! Bookmark not

defined

4.2.3 Nhóm giải pháp về công tác sử dụng đội ngũ nhân lực quản lý nhà nước

Error! Bookmark not defined

4.2.4 Nhóm giải pháp về công tác tuyển dụng nhân lực quản lý nhà nước:

Error! Bookmark not defined

4.2.5 Nhóm giải pháp về việc đẩy mạnh công tác thi đua khen thưởng, nâng cao tinh thần đạo đức cách mạng, đẩy mạnh đấu tranh chống tham nhũng, tiêu

cực trong đội ngũ nhân lực quản lý nhà nước Error! Bookmark not defined

4.2.6 Nhóm giải pháp nghiên cứu cơ chế hỗ trợ nâng cao đời sống nhân lực quản

lý nhà nước, nâng cao thể lực và ý thức kỷ luật, tác phong công nghiệp Error!

Bookmark not defined

KẾT LUẬN Error! Bookmark not defined

TÀI LIỆU THAM KHẢO 10

1

MỞ ĐẦU

1 Tính cấp thiết của đề tài

Nhân lực quản lý nhà nước là nguồn nhân lực quan trọng của bộ máy hành chính nhà nước từ trung ương đến địa phương Nguồn nhân lực này quyết định việc hoàn thành chức năng, nhiệm vụ của bộ máy hành chính Hiệu lực của hệ thống chính trị nói chung và của bộ máy hành chính Nhà nước nói riêng, xét cho cùng được quyết định bởi phẩm chất, năng lực và hiệu quả của đội ngũ cán bộ, nhân lực QLNN Sự thành công hay thất bại của một quốc gia, một ngành, một lĩnh vực, một địa phương hay một vùng lãnh thổ có một phần quan trọng phụ thuộc vào đội ngũ cán bộ, nhân lực QLNN trong bộ máy quản lý nhà nước Do vậy việc nghiên cứu đánh giá khoa học về đội ngũ nhân lực QLNN quản lý nhà nước và chất lượng đội ngũ nhân lực QLNN quản lý nhà nước có ý nghĩa hết sức quan trọng, là cơ sở góp phần giúp cho Đảng và Nhà nước có chiến lược trong việc xây dựng và phát triển đội ngũ nhân lực QLNN đáp ứng yêu cầu xây dựng và phát triển của đất nước

Quận Long Biên được thành lập từ năm 2004, trong 12 năm qua, công tác bồi dưỡng, nâng cao chất lượng nhân lực quản lý nhà nước luôn được lãnh đạo quận quan tâm, chỉ đạo; năng lực, nề nếp và tác phong làm việc của đội ngũ nhân lực quản lý nhà nước của quận có chuyển biến tốt, trình độ chuyên môn và lý luận chính trị được nâng lên đáng kể so với những ngày đầu mới thành lập Tuy nhiên, chất lượng nhân lực QLNN của quận Long Biên nhìn chung còn có điểm hạn chế, khuyết điểm như năng lực thực tiễn trong thực thi nhiệm vụ, kỹ năng nghiệp vụ còn hạn chế, thiếu tinh thần trách nhiệm với công việc, thiếu ý thức tự học tập nâng cao chuyên môn, nghiệp vụ

Hiện nay, thành phố Hà Nội nói chung, quận Long Biên nói riêng đang ngày càng đẩy ma ̣nh quá trình công nghiệp hóa, hiện đại hóa và hội nhập kinh tế quốc tế với mong muốn xây dựng thủ đô Hà Nội trở thành “thành phố khởi nghiê ̣p” Vấn đề cải cách thủ tục hành chính , nâng cao chất lươ ̣ng đô ̣i ngũ cán bô ̣ , công chức, viên chức được lãnh đa ̣o , chính quyền thành phố và quận xác định là nhiệm vụ chính trị

2

trọng tâm Vì vậy, việc nghiên cứu cơ sở lý luận, thực tiễn, phân tích thực trạng và đưa ra những giải pháp nhằm nâng cao chất lượng nhân lực nhà nước của quận Long Biên trở thành một nhiệm vụ cấp thiết

Với ý nghĩa trên, tác giả chọn đề tài "Nâng cao chất lượng nhân lực quản lý

nhà nước của quận Long Biên, thành phố Hà Nội" làm luận văn thạc sĩ chuyên

ngành Kinh tế chính trị của mình Việc nghiên cứu này có ý nghĩa cả về mặt lý luận

và thực tiễn trong việc nâng cao chất lượng nhân lực quản lý nhà nước của quận trong thời gian tới

* Câu hỏi nghiên cứu

Cần phải làm gì và làm như thế nào để nâng cao chất lượng nhân lực quản lý nhà nước của quận Long Biên, thành phố Hà Nội?

2 Mục đích và nhiệm vụ nghiên cứu:

2.1 Mục đích nghiên cứu:

Trên cơ sở hệ thống hóa những vấn đề lý luận và thực tiễn nâng cao chất lượng nhân lực quản lý nhà nước (QLNN) cấp quâ ̣n, huyê ̣n, luận văn đánh giá thực trạng chất lượng và nâng cao chất lượng nhân lực QLNN của quận Long Biên và đưa ra một số giải pháp nhằm tiếp tục nâng cao chất lượng nhân lực QLNN quận trong thời gian tới

2.2 Nhiệm vụ nghiên cứu:

- Hệ thống hóa những vấn đề lý luận và thực tiễn về nâng cao chất lượng

nhân lực QLNN cấp quâ ̣n, huyê ̣n;

- Đánh giá thực trạng nâng cao chất lượng nhân lực QLNN cho phát triển

KT-XH của quận Long Biên thời gian vừa qua;

- Đề xuất một số quan điểm, giải pháp để nâng cao chất lượng nhân lực

QLNN của quận Long Biên trong thời gian tới

3 Đối tượng và phạm vi nghiên cứu:

3.1 Đối tượng nghiên cứu:

Nghiên cứu nâng cao chất lượng nhân lực QLNN của quận Long Biên, thành phố Hà Nội

3

3.2 Phạm vi nghiên cứu:

- Phạm vi về nội dung: vấn đề nâng cao chất lượng của đội ngũ nhân lực QLNN cấp quận, huyê ̣n

- Phạm vi về thời gian: nghiên cứu thực trạng nâng cao chất lượng nhân lực QLNN của quận Long Biên trong khoảng thời gian từ năm 2010- 2015 và đưa ra những giải pháp cho những năm tiếp theo

- Phạm vi về không gian: Nhân lực QLNN do UBND quận Long Biên quản lý

4 Những đóng góp của luận văn:

- Hệ thống hóa cơ sở lý luận và thực tiễn về nâng cao chất lượng nhân lực quản lý nhà nước

- Hệ thống hóa mô ̣t số k inh nghiê ̣m nâng cao chất lượng nhân lực QLNN ở

mô ̣t số đi ̣a phương và rút ra bài ho ̣c kinh nghiê ̣m cho quâ ̣n Long Biên

- Phân tích, đánh giá thực trạng công tác nâng cao chất lượng nhân lực QLNN của quận Long Biên trong khoảng thời gian từ năm 2010 - 2015

- Đề xuất được một số quan điểm và giải pháp nâng cao chất lượng nhân lực QLNN của quận trong thời gian tới

5 Kết cấu của luận văn:

Ngoài phần mở đầu, kết luận và danh mục tài liệu tham khảo, luận văn bao gồm 04 chương:

Chương 1: Tổng quan tình hình nghiên cứu và cơ sở lý luận, thực tiễn về nâng cao chất lượng nhân lực quản lý nhà nước của quận

Chương 2: Phương pháp nghiên cứu

Chương 3: Thực trạng nâng cao chất lượng nhân lực QLNN của quận Long Biên, thành phố Hà Nội

Chương 4: Một số quan điểm, giải pháp nâng cao chất lượng nhân lực QLNN của quận Long Biên, thành phố Hà Nội

4

CHƯƠNG 1

TỔNG QUAN TÌNH HÌNH NGHIÊN CỨU VÀ CƠ SỞ LÝ LUẬN, THỰC TIỄN VỀ NÂNG CAO CHẤT LƯỢNG NHÂN LỰC QUẢN LÝ

NHÀ NƯỚC CẤP QUẬN, HUYỆN

1.1 Tổng quan tình hình nghiên cứu

1.1.1 Các công trình nghiên cứu của nước ngoài

Liên quan đến vấn đề nâng cao chất lượng nguồn nhân lực và nhân lực quản

lý nhà nước có nhiều công trình nghiên cứu của các tổ chức, nhà khoa học nước ngoài luận bàn, tiêu biểu như:

Charles Greer (2001), "Strategic human resources management" (Chiến lược

quản lý nguồn nhân lực) phân tích sự tác động qua lại giữa nguồn nhân lực với các chiến dịch quản lý cũng như những định hướng về đầu tư phát triển nguồn nhân lực [39, tr41]

Arthur Sherman, George Bohlander và Scott Swell (1997) "Managing human

resources" (Quản lý nguồn nhân lực) với phần tổng quan về quản lý và phát triển

nguồn nhân lực [38, tr102]

Cũng đề cập tới vấn đề nguồn nhân lực ở các nước châu Á, nhưng những ấn phẩm dưới đây lại quan tâm tới khía cạnh khác của vấn đề, đó là những vấn đề xã hội đặt ra đối với quá trình phát triển của các quốc gia đang phát triển, kém phát

triển tại châu Á Một số công trình nghiên cứu đáng chú ý như cuốn Human

resource policy and economic development (Chính sách nguồn nhân lực và phát

triển kinh tế), xuất bản vào năm 1990 và tái bản năm 1991 của Ngân hàng Phát triển châu Á [36, tr23] , đề cập đến chính sách và xu hướng phát triển kinh tế, biến đổi cơ cấu lao động, nguồn nhân lực lao động ở các nước đang phát triển ở châu Á; cuốn

Human resources in development along the Asian-Pacific Rim, (Nguồn nhân lực

trong phát triển ở khu vực Châu Á - Thái Bình Dương) [37, tr76], nghiên cứu các chính sách kinh tế, sự thay đổi dân số, y tế, giáo dục, các nước châu Á cũng đã rút

ra những bài học về chính sách phát triển nguồn nhân lực qua khủng hoảng tài

5

chính, tiền tệ năm 1997 Một trong những nguyên nhân của cuộc khủng hoảng là do chưa chú ý đúng mức đến phát huy nội lực trong phát triển, thiếu sự độc lập về trí tuệ và năng lực quản lý nguồn nhân lực và thị trường lao động tại chính đất nước mình

1.1.2 Các công trình nghiên cứu trong nước

Ở trong nước, trên địa bàn thành phố Hà Nội và quận Long Biên cũng có nhiều công trình nghiên cứu của các nhà khoa học luận bàn một cách hệ thống vấn đề nâng cao chất lượng nguồn nhân lực và nhân lực quản lý nhà nước, tiêu biểu như:

Phạm Minh Hạc (1996), Phát triển giáo dục, phát triển con người phục vụ

phát triển kinh tế- xã hội , đã làm rõ vai trò quan trọng của giáo dục - đào tạo trong

việc phát triển con người trong sự nghiệp công nghiệp hoá, hiện đại hoá và xây dựng hệ thống giải pháp nhằm nâng cao chất lượng giáo dục Việt Nam để phục vụ hiệu quả việc phát triển con người [16, tr32]

Mai Quốc Chính (chủ biên) (1996), Nâng cao chất lượng nguồn nhân lực

đáp ứng yêu cầu công nghiệp hóa, hiện đại hóa đất nước, đã phân tích vai trò của

nguồn nhân lực và sự cần thiết phải nâng cao chất lượng nguồn nhân lực, từ đó đề xuất những giải pháp, chính sách chủ yếu nhằm nâng cao chất lượng nguồn nhân lực Việt Nam đáp ứng yêu cầu CNH, HĐH đất nước [6, tr98]

Nguyễn Hữu Dũng (2003), Sử dụng hiệu quả nguồn lực con người ở Việt

Nam Trong cuốn sách này, tác giả đã trình bày có tính hệ thống một số vấn đề lý

luận và thực tiễn liên quan đến phát triển, phân bố, sử dụng nguồn lực con người trong phát triển nền kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa ở Việt Nam; đồng thời, đề xuất các chính sách và giải pháp nhằm phát triển, phân bố hợp lý và sử dụng có hiệu quả nguồn lực con người trong quá trình phát triển kinh tế - xã hội ở Việt Nam [11, tr 54]

Nguyễn Minh Đường, Phan Văn Kha (đồng chủ biên) (2005), Đào tạo nhân

lực đáp ứng yêu cầu công nghiệp hóa, hiện đại hóa trong điều kiện kinh tế thị trường, toàn cầu hóa, hiện đại hóa và hội nhập quốc tế Cuốn sách đã hệ thống hóa

cơ sở lý luận và chỉ ra thực trạng của lực lượng lao động cũng như đào tạo nhân lực