Quản lý hoạt động dạy học ở trường THCS châu văn liêm, quận phú nhuận, thành phố hồ chí minh

Chương 3: BIỆN PHÁP QUẢN LÝ HOẠT ĐỘNG DẠY HỌC Ở TRƯỜNG TRUNG HỌC CƠ SỞ CHÂU VĂN LIÊM, QUẬN PHÚ NHUẬN, THÀNH PHỐ HỒ CHÍ MINH .... Một số biện pháp quản lý hoạt động dạy học ở trường tru

ĐẠI HỌC QUỐC GIA HÀ NỘI

TRƯỜNG ĐẠI HỌC GIÁO DỤC

BÙI NGỌC CẨM TÚ

QUẢN LÝ HOẠT ĐỌNG DẠY HỌC

Ở TRƯỜNG TRUNG HỌC CỞ SỞ CHÂU VĂN LIÊM QUẬN PHÚ NHUẬN, THÀNH PHỐ HỒ CHÍ MINH

LUẬN VĂN THẠC SĨ QUẢN LÝ GIÁO DỤC

HÀ NỘI – 2015

ĐẠI HỌC QUỐC GIA HÀ NỘI

TRƯỜNG ĐẠI HỌC GIÁO DỤC

BÙI NGỌC CẨM TÚ

QUẢN LÝ HOẠT ĐỌNG DẠY HỌC

Ở TRƯỜNG TRUNG HỌC CỞ SỞ CHÂU VĂN LIÊM QUẬN PHÚ NHUẬN, THÀNH PHỐ HỒ CHÍ MINH

LUẬN VĂN THẠC SĨ QUẢN LÝ GIÁO DỤC

Chuyên ngành: Quản lý giáo dục

Mã số: 60 14 01 14

Người hướng dẫn khoa ho ̣c: TS NGUYỄN THỊ TUYẾT

HÀ NỘI – 2015

MỤC LỤC

LỜI CẢM ƠN Error! Bookmark not defined

DANH MỤC CÁC KÝ HIỆU, CÁC CHỮ VIẾT TẮTError! Bookmark not defined

MỤC LỤC 1

DANH MỤC CÁC BẢNG Error! Bookmark not defined

DANH MỤC CÁC BIỂU ĐỒ Error! Bookmark not defined

MỞ ĐẦU 4

Chương 1: CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ QUẢN LÝ HOẠT ĐỘNG DẠY HỌC

Ở TRƯỜNG TRUNG HỌC CƠ SỞ Error! Bookmark not defined

1.1 Tổng quan nghiên cứu vấn đề Error! Bookmark not defined

1.2 Một số khái niệm cơ bản của đề tài Error! Bookmark not defined

1.2.1 Quản lý và Quản lý giáo dục Error! Bookmark not defined

1.2.2 Quản lý nhà trường Error! Bookmark not defined

1.2.3 Hoạt động dạy học và quản lý hoạt động dạy họcError! Bookmark not defined

1.3 Trường trung học cơ sở trong hệ thống giáo dục quốc dân và hoạt động

dạy học ở trường Trung học cơ sở Error! Bookmark not defined

1.3.1 Trường trung học cơ sở trong hệ thống giáo dục quốc dânError! Bookmark not defined

1.3.2 Hoạt động dạy học ở trường Trung học cơ sởError! Bookmark not defined

1.4 Nội dung quản lý hoạt động dạy học ở trường Trung học cơ sởError! Bookmark not defined 1.4.1 Quản lý việc thực hiện chương trình, kế hoạch dạyError! Bookmark not defined

1.4.2 Quản lý việc thực hiện nền nếp dạy học của giáo viênError! Bookmark not defined

1.4.3 Quản lý việc thực hiện đổi mới phương pháp dạy họcError! Bookmark not defined

1.4.4 Quản lý hoạt động kiểm tra, đánh giá kết quả học tập của học sinhError! Bookmark not defined 1.4.5 Quản lý việc sử dụng và bồi dưỡng đội ngũError! Bookmark not defined

1.4.6 Quản lý hoạt động học của học sinh Error! Bookmark not defined

1.4.7 Quản lí các điều kiện cơ sở vật chất, thiết bị phục vụ dạy họcError! Bookmark not defined

1.5 Các yếu tố ảnh hưởng tới việc quản lý hoạt động dạy học ở trường trung

học cơ sở trong giai đoạn hiện nay Error! Bookmark not defined

1.5.1 Những yếu tố chủ quan Error! Bookmark not defined

1.5.2 Những yếu tố khách quan Error! Bookmark not defined

Kết luận chương 1 Error! Bookmark not defined

Chương 2: THỰC TRẠNG QUẢN LÝ HOẠT ĐỘNG DẠY HỌC Ở

TRƯỜNG TRUNG HỌC CƠ SỞ CHÂU VĂN LIÊM, QUẬN PHÚ

NHUẬN, THÀNH PHỐ HỒ CHÍ MINH Error! Bookmark not defined

2.1 Khái quát về trường Trung học cơ sở Châu Văn Liêm, quận Phú NhuậnError! Bookmark not defined 2.1.1 Mạng lưới trường lớp, học sinh Error! Bookmark not defined

2.1.2 Chất lượng đội ngũ cán bộ, giáo viên, nhân viên trong nhà trường.Error! Bookmark not defined 2.1.3 Kết quả học tập của học sinh Error! Bookmark not defined

2.1.4 Điều kiện về cơ sở vật chất: Error! Bookmark not defined

2.2 Thực trạng hoạt động dạy học ở trường trung học cơ sở Châu Văn Liêm,

quận Phú Nhuận, Thành phố Hồ Chí Minh Error! Bookmark not defined

2.3 Thực trạng quản lý hoạt động dạy học ở trường trung học cơ sở Châu Văn

Liêm quận Phú Nhuận - Thành phố Hồ Chí Minh.Error! Bookmark not defined

2.3.1 Thực trạng nhận thức của cán bộ quản lý về quản lý hoạt động dạy học.Error! Bookmark not defined

2.3.2 Thực trạng quản lý hoạt động dạy của giáo viên và quản lý hoạt động

học của học sinh Error! Bookmark not defined

2.4 Đánh giá thực trạng hoạt động dạy học và quản lý hoạt động dạy học ở

trường trung học cơ sở Châu Văn Liêm quận Phú Nhuận.Error! Bookmark not defined

2.4.1.Điểm mạnh: Error! Bookmark not defined

2.4.2.Điểm yếu: Error! Bookmark not defined

2.4.3 Cơ hội: Error! Bookmark not defined

2.4.4.Thách thức: Error! Bookmark not defined

Kết luận chương 2 Error! Bookmark not defined

Chương 3: BIỆN PHÁP QUẢN LÝ HOẠT ĐỘNG DẠY HỌC Ở

TRƯỜNG TRUNG HỌC CƠ SỞ CHÂU VĂN LIÊM, QUẬN PHÚ

NHUẬN, THÀNH PHỐ HỒ CHÍ MINH Error! Bookmark not defined

3.1 Các nguyên tắc đề xuất biện pháp Error! Bookmark not defined

3.1.1 Đảm bảo tính hệ thống, đồng bộ Error! Bookmark not defined

3.1.2 Đảm bảo tính thực tiễn Error! Bookmark not defined

3.1.3 Đảm bảo tính khả thi Error! Bookmark not defined

3.1.4 Đảm bảo tính kế thừa và phát triển Error! Bookmark not defined

3.1.5 Đảm bảo tính hiệu quả Error! Bookmark not defined

3.2 Một số biện pháp quản lý hoạt động dạy học ở trường trung học cơ sở

Châu Văn Liêm, quận Phú Nhuận, thành phố Hồ Chí Minh.Error! Bookmark not defined

3.2.1 Biện pháp 1: Nâng cao nhận thức về đổi mới hoạt động dạy học cho cán

bộ quản lý, giáo viên, học sinh và phụ huynh học sinh.Error! Bookmark not defined

3.2.2 Biện pháp 2: Quản lý nền nếp dạy của giáo viên và hoạt động học tập

của học sinh Error! Bookmark not defined

3.2.3 Biện pháp 3: Quản lý việc thực hiện đồng bộ đổi mới phương pháp dạy

học với đổi mới kiểm tra đánh giá học sinh theo định hướng phát triển năng

lực cho học sinh Error! Bookmark not defined

3.2.4 Biện pháp 4: Quản lý tự bồi dưỡng, bồi dưỡng đội ngũError! Bookmark not defined

3.2.5 Biện pháp 5: Quản lý cơ sở vật chất - thiết bị phục vụ dạy họcError! Bookmark not defined

3.2.6 Biện pháp 6: Đẩy mạnh công tác xã hội hoá giáo dục cho hoạt động dạy

học Error! Bookmark not defined

3.3 Mối quan hệ giữa các biện pháp Error! Bookmark not defined

3.4 Khảo sát tính cấp thiết và tính khả thi của các biện pháp đề xuấtError! Bookmark not defined Kết luận chương 3 Error! Bookmark not defined

KẾT LUẬN VÀ KHUYẾN NGHỊ Error! Bookmark not defined

1 Kết luận: Error! Bookmark not defined

2 Khuyến nghị Error! Bookmark not defined

2.1 Đối với Sở Giáo dục và Đào tạo thành phố Hồ Chí MinhError! Bookmark not defined

2.2 Đối với Ủy ban nhân dân quận- Phòng Giáo dục và Đào tạo quận Phú

Nhuận, thành phố Hồ Chí Minh Error! Bookmark not defined

2.3 Đối với trường trung học cơ sở Châu Văn Liêm, quận Phú Nhuận, thành

phố Hồ Chí Minh Error! Bookmark not defined

TÀI LIỆU THAM KHẢO 9

PHỤ LỤC Error! Bookmark not defined

MỞ ĐẦU

1 Lý do chọn đề tài

Giáo dục ngày nay được coi là nền móng của sự phát triển khoa học, kỹ thuật, đem lại sự thịnh vượng cho nền kinh tế quốc dân Vì lẽ đó, giáo dục được coi đồng nghĩa với sự phát triển Có thể khẳng định, không có giáo dục thì không có bất cứ sự phát triển nào đối với con người, với kinh tế, văn hóa

Nghị quyết 29-NQ/TW của Đảng về đổi mới căn bản, toàn diện giáo dục và đào tạo đã nêu: “Giáo dục và đào tạo là quốc sách hàng đầu, là sự nghiệp của Đảng, Nhà nước và của toàn dân Đầu tư cho giáo dục là đầu tư phát triển, được ưu tiên đi trước trong các chương trình, kế hoạch phát triển kinh tế-xã hội”.[15]

Chiến lược phát triển giáo dục giai đoạn 2011- 2020 của thủ tướng chính phủ chỉ rõ: “Tiếp tục đổi mới phương pháp dạy học và đánh giá kết quả học tập, rèn luyện theo hướng phát huy tính tích cực, tự giác, chủ động sáng tạo và năng lực tự học của người học Nâng cao chất lượng giáo dục toàn diện, chú trọng giáo dục lý tưởng, truyền thống đạo đức, lối sống, ngoại ngữ, tin học, năng lực và kỹ năng thực hành, vận dụng kiến thức vào thực tiễn Phát triển khả năng sáng tạo, tự học, khuyến khích học tập suốt đời”.[31]

Trong giai đoạn hiện nay, để phát triển nền kinh tế tri thức, yêu cầu đẩy nhanh tiến độ công nghiệp hóa, hiện đại hóa đất nước, đòi hỏi phải tạo ra nguồn nhân lực chất lượng cao, vì vậy phát triển giáo dục là rất cần thiết

Trong hệ thống giáo dục nước ta, cấp trung học cơ sở là cấp học cơ bản, là giai đoạn trung gian giữa tiểu học và trung học phổ thông Ở giai đoạn này, học sinh được cung cấp kiến thức cơ bản nhất, giáo dục và hình thành nhân cách, gắn với tâm sinh lý của lứa tuổi Như vậy, các hoạt động dạy học ở các trường THCS là vô cùng quan trọng, là cơ sở cho các cấp học, bậc học cao hơn

Hoạt động dạy học là một hoạt động trọng tâm của nhà trường trong

việc đào tạo học sinh, đồng thời dạy học được xem là con đường giáo dục cơ bản nhất, để thực hiện mục đích giáo dục tổng thể Trong trường học khi nói đến hiệu quả giáo dục là nói đến hiệu quả hoạt động dạy học và nói đến tăng cường hiệu quả quản lý trường học là nói đến tăng cường hiệu quả hoạt động quản lý dạy học của hiệu trưởng Nhiệm vụ của nhà trường nói chung, hoạt động dạy học nói riêng được thực hiện tốt hay không phụ thuộc vào nhiều yếu

tố, một mặt là nội lực của người giáo viên, ảnh hưởng trực tiếp là quản lý dạy học của Hiệu trưởng Vì vậy, quản lý hoạt động dạy học là nhiệm vụ trọng tâm trong quản lý giáo dục nói chung và quản lý nhà trường nói riêng, quyết định tới hiệu quả quản lý trong nhà trường

Trong công tác quản lý giáo dục, quản lý hoạt động dạy học được xem

là khâu quan trọng giúp nhà trường thực hiện được mục tiêu giáo dục để nâng cao chất lượng học tập của người học Trong bối cảnh đổi mới giáo dục hiện nay để hoạt động quản lý đạt hiệu quả cao đòi hỏi những người tham gia quản lý hoạt động dạy học cần tăng cường hoạt động quản lý nói chung, quản lý dạy học nói riêng

Trong những năm qua, công tác quản lý hoạt động dạy học tại trường THCS Châu Văn Liêm quận Phú Nhuận đã có nhiều chuyển biến tích cực như: Chất lượng dạy học đã được nâng lên, quy mô lớp học tăng Đội ngũ cán bộ, giáo viên ngày càng được chuẩn hóa về trình độ đào tạo

Bên cạnh những thành tích đã đạt được, tuy nhiên trong công tác quản

lý giáo dục ở trường THCS Châu văn Liêm quận Phú nhuận còn có những hạn chế, bất cập như: Các biện pháp quản lý hoạt động dạy học ở trường THCS Châu văn Liêm chưa được khoa học, đồng bộ, còn nhiều lúng túng, chưa đáp ứng được với sự phát triển chung, cần phải trao đổi, bổ sung, rút kinh nghiệm kịp thời để đáp ứng với yêu cầu, đòi hỏi sự phát triển của kinh

tế, văn hoá, giáo dục

Xuất phát từ những lý do trên, tôi chọn đề tài “Quản lý hoạt động dạy

học ở trường THCS Châu Văn Liêm, quận Phú nhuận, Thành phố Hồ

Chí Minh” làm đề tài luận văn thạc sĩ khoa học giáo dục với mong muốn

góp phần nâng cao chất lượng hoạt động dạy học trong nhà trường, đáp ứng đòi hỏi phát triển giáo dục trên địa bàn quận và góp phần thực hiện tốt nhiệm vụ phát triển giáo dục ở Thành phố Hồ Chí Minh và cả nước trong giai đoạn hiện nay

2 Câu hỏi nghiên cứu

Thực trạng công tác quản lý hoạt động dạy học ở trường Trung học cơ

sở Châu Văn Liêm, quận Phú Nhuận đã được thực hiện như thế nào ?

Những biện pháp quản lý nào giúp cho hoạt động dạy học tại trường Trung học cơ sở Châu Văn Liêm, quận Phú Nhuận, Thành phố Hồ Chí Minh được thực hiện có hiệu quả, góp phần nâng cao chất lượng giáo dục của nhà trường?

3 Giả thuyết khoa học

Nếu đề xuất được hệ thống các biện pháp quản lý hoạt động dạy học dựa trên cơ sở khoa học và phù hợp với điều kiện thực tiễn của Trường, sẽ nâng cao chất lượng và hiệu quả hoạt động dạy học ở trường Trung học cơ sở Châu Văn Liêm, quận Phú Nhuận, Thành phố Hồ Chí Minh

4 Mục đích nghiên cứu:

Đề xuất biện pháp quản lý hoạt động dạy học ở trường trung học cơ sở Châu Văn Liêm, quận Phú Nhuận, Thành phố Hồ Chí Minh trong giai đoạn hiện nay

5 Khách thể, đối tƣợng nghiên cứu

5.1 Khách thể nghiên cứu

Hoạt động dạy học ở trường Trung học cơ sở

5.2 Đối tượng nghiên cứu

Quản lý hoạt động dạy học ở Trường Trung học cơ sở Châu Văn Liêm, quận Phú Nhuận - Thành phố Hồ Chí Minh

6 Giới hạn phạm vi nghiên cứu của đề tài

Đề tài tập trung nghiên cứu quản lý hoạt động dạy học của giáo viên

trung học cơ sở

Đối tượng khảo sát là Hiệu trưởng, các phó hiệu trưởng, các tổ trưởng, giáo viên đang công tác tại trường Trung học cơ sở Châu Văn Liêm, quận Phú Nhuận, thành phố Hồ Chí Minh

Khảo sát thực trạng quản lý hoạt động dạy học ở trường Trung học cơ

7 Nhiệm vụ nghiên cứu

Nghiên cứu những vấn đề lý luận cơ bản liên quan đến quản lý hoạt động dạy học ở Trường Trung học cơ sở

Khảo sát và đánh giá thực trạng quản lý hoạt động dạy học ở Trường Trung học cơ sở Châu Văn Liêm, quận Phú Nhuận, Thành phố Hồ Chí Minh

Đề xuất một số biện pháp quản lý nhằm nâng cao hiệu quả quản lý hoạt động dạy học ở Trường Trung học cơ sở Châu Văn Liêm, quận Phú Nhuận, Thành phố Hồ Chí Minh

8 Phương pháp nghiên cứu

8.1 Nhóm các phương pháp nghiên cứu định tính

Bao gồm các phương pháp phân tích, tổng hợp các văn bản pháp quy

của Nhà nước, của ngành giáo dục và đào tạo về quản lý hoạt động dạy học

ở trường THCS Nghiên cứu các tài liệu, liên quan đến công tác quản lý và quản lý hoạt động dạy học ở trường THCS

8.2 Nhóm các phương pháp nghiên cứu định lượng

- Phương pháp điều tra khảo sát bằng bảng hỏi

Xây dựng bảng hỏi để khảo sát thực trạng quản lý hoạt động dạy học ở trường trung học cơ sở

- Phương pháp phỏng vấn sâu

Phỏng vấn Hiệu trưởng, phó hiệu trưởng, các tổ trưởng, giáo viên có kinh nghiệm của trường về các vấn đề liên quan đến công tác quản lý hoạt động dạy học ở trường trung học cơ sở

- Phương pháp khảo nghiệm

Khảo nghiệm các biện pháp quản lý hoạt động dạy học ở trường trung học cơ sở Châu Văn Liêm, quận Phú Nhuận, Thành phố Hồ Chí Minh để đánh giá tính cấp thiết và khả thi của các biện pháp quản lý đã đề xuất

8.3 Nhóm các phương pháp hỗ trợ khác

- Phương pháp toán thống kê

Sử dụng phương pháp toán học thống kê để xử lý các dữ liệu, các thông tin thu thập được, điều tra, khảo sát

- Phương pháp so sánh

So sánh số liệu, thông tin trong quá trình điều tra thu thập qua các năm học

9 Những đóng góp của đề tài

Về mặt lý luận: Đưa ra được định hướng quản lý hoạt động dạy học của nhà trường

Về mặt thực tiễn: Đề xuất được các biện pháp quản lý hoạt động dạy học ở trường Trung học cơ sở Châu Văn Liêm, quận Phú Nhuận, Thành phố

Hồ Chí Minh góp phần nâng cao chất lượng, hiệu quả dạy học của nhà trường trong giai đoạn hiện nay

10 Cấu trúc luận văn

Ngoài phần mở đầu, kết luận, khuyến nghị, tài liệu tham khảo và phụ lục, nội dung luận văn được trình bày trong 3 chương:

Chương 1: Cơ sở lý luận về quản lý hoạt động dạy học ở trường Trung

học cơ sở

Chương 2: Thực trạng quản lý hoạt động dạy học ở trường Trung học

cơ sở Châu Văn Liêm, quận Phú Nhuận, Thành phố Hồ Chí Minh

Chương 3: Biện pháp quản lý hoạt động dạy học ở trường Trung học

cơ sở Châu Văn Liêm, quận Phú Nhuận, Thành phố Hồ Chí Minh

TÀI LIỆU THAM KHẢO

1 Đặng Quốc Bảo (1997), Những vấn đề cơ bản về quản lý giáo dục,

, Nxb Giáo dục Hà Nội

2 Bộ Giáo dục và Đào tạo (2006), Chương trình giáo dục phổ thông-

những vấn đề chung, Nxb Giáo dục

3 Bộ Giáo dục và Đào tạo, Quy định chuẩn hiệu trưởng trường

trung học cơ sở, trường trung học phổ thông và trường phổ thông có nhiều cấp học, Thông tư số 29/2009/TT-BGDĐT, ngày 22 tháng 10 năm 2009

4 Bộ Giáo dục và Đào tạo, Quy định chuẩn nghề nghiệp giáo viên

trung học cơ sở, trung học phổ thông, Thông tư số 30/2009/TT-BGDĐT, ngày

22 tháng 10 năm 2009

5 Bộ Giáo dục và Đào tạo, Điều lệ Trường Trung học cơ sở, Trung

học phổ thông và Trường phổ thông có nhiều cấp học, Thông tư số

12/2011/TT-BGDĐT, ngày 28 tháng 3 năm 2010

6 Bộ Giáo dục và Đào tạo (2011), Tài liệu tập huấn công tác Tổ

trưởng chuyên môn các trường THCS, THPT, Hà Nội

7 Bộ Giáo dục - Đào tạo (2013), Tài liệu bồi dưỡng thường xuyên

cho giáo viên Trung học cơ sở, Nxb Giáo dục, Hà Nội

8 Nguyễn Ngọc Bảo, Trần Kiểm (2007), Lý luận dạy học ở trường

THCS, Nxb Đại học Sư phạm, Hà Nội

9 Nguyễn Hữu Châu (2006), Những vấn đề cơ bản về chương trình

và quá trình dạy học, Nxb giáo dục, Hà nội

10 Nguyễn Hữu Châu (Chủ biên) (2008), Chất lượng giáo dục,

những vấn đề lý luận và thực tiễn, Nxb giáo dục, Hà nội

11 Nguyễn Phúc Châu (2005), Bài giảng quản lý nhà trường- Trường CBQL GD&ĐT Hà Nội

12 Nguyễn Đức Chính (2014), Bài giảng Quản lý chất lượng trong

giáo dục và đào tạo

13 Nguyễn Quốc Chí- Nguyễn Thị Mỹ Lộc (2014) Đại cương khoa