Hoàn thiện công tác quản lý đội ngũ giảng viên ở học viện báo chí và tuyên truyền trong giai đoạn hiện nay

ĐẠI HỌC QUỐC GIA HÀ NỘI KHOA SƯ PHẠM ĐẶNG THỊ THOA HOÀN THIỆN CÔNG TÁC QUẢN LÝ ĐỘI NGŨ GIẢNG VIÊN Ở HỌC VIỆN BÁO CHÍ VÀ TUYÊN TRUYỀN TRONG GIAI ĐOẠN HIỆN NAY LUẬN VĂN THẠC SĨ QUẢN

ĐẠI HỌC QUỐC GIA HÀ NỘI

KHOA SƯ PHẠM

ĐẶNG THỊ THOA

HOÀN THIỆN CÔNG TÁC QUẢN LÝ ĐỘI NGŨ GIẢNG VIÊN

Ở HỌC VIỆN BÁO CHÍ VÀ TUYÊN TRUYỀN

TRONG GIAI ĐOẠN HIỆN NAY

LUẬN VĂN THẠC SĨ QUẢN LÝ GIÁO DỤC Chuyên ngành: QUẢN LÝ GIÁO DỤC

Mã số: 60 14 05

Người hướng dẫn khoa học: PGS TS NGUYỄN THỊ MỸ LỘC

HÀ NỘI - 2007

LỜI CẢM ƠN

Tác giả luận văn xin chân thành cảm ơn sự giúp đỡ tận tình, hiệu quả của các Thầy, Cô giáo trong Khoa Sư phạm - Đại học Quốc gia Hà Nội trong thời gian học tập, nghiên cứu tại Khoa

Với những tình cảm chân thành, tác giả xin bày tỏ lòng biết ơn sâu sắc đến PGS TS Nguyễn Thị Mỹ Lộc - Người đã tận tình định hướng, chỉ dẫn, giúp

đỡ tác giả trong suốt quá trình nghiên cứu hoàn thành luận văn

Tác giả cũng xin chân thành cảm ơn Ban Giám đốc, Ban Tổ chức Cán

bộ, tập thể cán bộ, giảng viên Học viện Báo chí và Tuyên truyền và những người thân trong gia đình đã động viên, tạo điều kiện thuận lợi giúp đỡ để tác giả hoàn thành khoá học

Mặc dù đã có cố gắng song luận văn không thể tránh khỏi những thiếu sót Kính mong nhận được sự chỉ dẫn của Thầy, Cô giáo và góp ý của các bạn đồng nghiệp để luận văn được bổ sung, hoàn thiện

Hà Nội, tháng 12 năm 2007

TÁC GIẢ LUẬN VĂN

Đặng Thị Thoa

DANH MỤC CÁC CHỮ VIẾT TẮT

3 CHXHCN: Cộng hòa xã hội chủ nghĩa

4 CNH, HĐH: Công nghiệp hóa, hiện đại hóa

5 CNXHKH: Chủ nghĩa xã hội khoa học

6 CSTĐ: Chiến sĩ thi đua

8 HT: Hội thảo

9 KTGDĐC: Kiến thức giáo dục đại cương

10 NCKH: Nghiên cứu khoa học

11 NCS: Nghiên cứu sinh

12 PGS: Phó giáo sư

13 QHCC&QC: Quan hệ công chúng và quảng cáo

14 TL: Tham luận

16 XDĐ&CQNN: Xây dựng Đảng và chính quyền nhà nước

MỤC LỤC

Trang

MỞ ĐẦU

Chương 1: Cơ sở lý luận của công tác quản lý

1.1.7 Quản lý đội ngũ giảng viên 16

1.2 Một số vấn đề lý luận về công tác quản lý giảng viên 17 1.2.1 Quản lý nguồn nhân lực 17 1.2.2 Quản đội ngũ giảng viên theo cách tiếp cận quản lý nguồn

nhân lực

21

1.2.3 Công tác quản lý đội ngũ giảng viên 24

1.2.3.1 Quy hoạch đội ngũ giảng viên 24 1.2.3.2 Tuyển dụng đội ngũ giảng viên 26 1.2.3.3 Sử dụng đội ngũ giảng viên 27 1.2.3.4 Đào tạo, bồi dưỡng đội ngũ giảng viên 31 1.2.3.5 Đánh giá, bổ nhiệm, đề bạt, điều động, thuyên

chuyển, sa thải đội ngũ giảng viên

31

Chương 2: Thực trạng công tác quản lý đội ngũ

giảng viên ở Họcviện Báo chí và Tuyên truyền

35

2.1 Khái quát về Học viện Báo chí và Tuyên truyền 35

2.2 Thực trạng đội ngũ giảng viên ở Học viện Báo chí và Tuyên truyền 41

2.2.1 Số lượng đội ngũ giảng viên 41 2.2.2 Cơ cấu đội ngũ giảng viên 42 2.2.3 Chất lượng đội ngũ giảng viên 46

2.3 Thực trạng công tác quản lý đội ngũ giảng viên ở Học viện Báo chí và Tuyên truyền trong giai đoạn hiện nay

50

2.3.1 Quy hoạch đội ngũ giảng viên 50 2.3.2 Tuyển dụng đội ngũ giảng viên 51 2.3.3 Sử dụng đội ngũ giảng viên 53 2.3.4 Đào tạo, bồi dưỡng đội ngũ giảng viên 55 2.3.5 Đánh giá, bổ nhiệm, đề bạt, điều động, thuyên chuyển, sa thải

đội ngũ giảng viên

57

2.4 Đánh giá thực trạng công tác quản lý đội ngũ giảng viên ở Học viện Báo chí và Tuyên truyền trong giai đoạn hiện nay

60

2.4.4 Khó khăn 63

Chương 3: Các biện pháp hoàn thiện công tác quản lý đội ngũ giảng viên ở Học viện Báo chí và Tuyên truyền trong giai đoạn hiện nay

65

3.1 Một số nguyên tắc xây dựng biện pháp hoàn thiện công tác quản lý đội ngũ giảng viên

65

3.2 Các biện pháp hoàn thiện công tác quản lý đội ngũ giảng viên

ở Học viện Báo chí và Tuyên truyền trong giai đoạn hiện nay

66

3.2.1 Hoàn thiện nghiệp vụ quản lý cho cán bộ quản lý 66 3.2.2 Hoàn thiện hệ thống các văn bản về quản lý giảng viên 71 3.2.3 Hoàn thiện cơ chế quản lý đội ngũ giảng viên 73 3.2.4 Xây dựng quy hoạch đội ngũ giảng viên 75 3.2.5 Đổi mới công tác tuyển dụng giảng viên 79 3.2.6 Xây dựng kế hoạch đào tạo, bồi dưỡng giảng viên 82 3.2.7 Đổi mới công tác đánh giá giảng viên 89

3.3 Điều kiện để thực hiện các biện pháp hoàn thiện công tác quản lý đội ngũ giảng viên ở Học viện Báo chí và Tuyên truyền

94

3.4 Khảo nghiệm tính cần thiết và tính khả thi của các biện pháp 94

PHỤ LỤC

MỞ ĐẦU

1 Lý do chọn đề tài

Nền kinh tế nước ta đang tiến hành hội nhập với nền kinh tế khu vực và quốc tế bằng việc gia nhập Tổ chức Thương mại thế giới (WTO) vào năm 2006,

và với mục tiêu đưa nước ta trở thành một nước công nghiệp vào năm 2020 Vấn đề phát triển nguồn nhân lực là yếu tố cơ bản cho sự phát triển nhanh và bền vững, trong đó giáo dục và đào tạo là con đường quan trọng nhất trong việc phát huy nguồn lực con người

Trong lý luận và thực tiễn, đội ngũ giáo viên và cán bộ quản lý giáo dục luôn được xem là lực lượng cốt cán của sự nghiệp phát triển giáo dục và đào tạo, là nhân tố quan trọng nhất quyết định việc nâng cao chất lượng giáo dục Nghị quyết Hội nghị Ban chấp hành Trung ương 2 khoá VIII đã xác định: “

Giáo viên là nhân tố quyết định chất lượng giáo dục” Chỉ thị 40-CT/TW của

Ban Bí thư Trung ương Đảng về xây dựng, nâng cao chất lượng đội ngũ nhà

giáo và cán bộ quản lý giáo dục cũng chỉ rõ: “ Nhà giáo và cán bộ quản lý giáo dục là lực lượng nòng cốt, có vai trò quan trọng” Do vậy, muốn phát triển giáo

dục-đào tạo, điều quan trọng trước tiên là phải chăm lo xây dựng và phát triển đội ngũ giáo viên

Trong trường đại học, giảng viên và cán bộ quản lý tiêu biểu cho nguồn lực quan trọng nhất, vì đội ngũ này có chuyên môn nghề nghiệp rõ nét và các chi phí cho đội ngũ này chiếm tỷ lệ lớn trong chi tiêu Việc quản lý tốt đội ngũ giảng viên trong trường đại học có thể trở thành nhân tố quan trọng nhất trong việc nâng cao chất lượng đào tạo và cải thiện hiệu quả đầu tư

Học viện Báo chí và Tuyên truyền là một đơn vị sự nghiệp trực thuộc Học viện Chính trị Quốc gia Hồ Chí Minh, là một cơ sở đào tạo đại học và sau đại học của Bộ Giáo dục và Đào tạo, trải qua 45 năm phấn đấu và trưởng thành, đội ngũ giảng viên ở Học viện Báo chí và Tuyên truyền không ngừng lớn mạnh cả

về số lượng và chất lượng Tuy nhiên, trước yêu cầu và nhiệm vụ mới Học viện Báo chí và Tuyên truyền đang đứng trước nhiều vấn đề cấp thiết cần phải giải quyết trong công tác quản lý đội ngũ giảng viên Đó là chất lượng đội ngũ giảng viên chưa tương xứng với tầm cỡ của một trung tâm đào tạo cán bộ báo chí, xuất bản, cán bộ lý luận chính trị và tư tưởng- văn hoá hàng đầu của đất nước và hiện tại đang có sự hẫng hụt về đội ngũ giảng viên, đặc biệt là đội ngũ giảng viên đầu ngành Cơ cấu đội ngũ giảng viên tuy đã được bổ sung, điều chỉnh trong những năm gần đây nhưng vẫn còn nhiều bất cập Số cán bộ có học hàm, học vị, có trình độ cao, có kinh nghiệm giảng dạy và nghiên cứu, có uy tín, ảnh hưởng lớn trong xã hội chưa nhiều, phần lớn tuổi đời cao; giảng viên trẻ được đào tạo bài bản, có hệ thống ngày càng đông song còn thiếu kiến thức thực tiễn, thiếu kinh nghiệm giảng dạy, nghiên cứu v.v Tất cả những điều đó đang ảnh hưởng đến việc thực hiện nhiệm vụ chính trị của Học viện Nếu không nhìn nhận vấn đề một cách nghiêm túc, không có những giải pháp đột phá và cơ bản thì Học viện khó có thể hoàn thành tốt nhiệm vụ của mình trong giai đoạn mới

Là một công chức của Ban Tổ chức Cán bộ - đơn vị có chức năng tham mưu trong công tác quản lý cán bộ ở Học viện Báo chí và Tuyên truyền, tôi nhận thấy công tác quản lý đội ngũ giảng viên là một vấn đề rất quan trọng và cần được nghiên cứu một cách toàn diện, sát với điều kiện thực tế của nhà

trường Vì vậy, tôi quyết định chọn đề tài: “ Hoàn thiện công tác quản lý đội

ngũ giảng viên ở Học viện Báo chí và Tuyên truyền trong giai đoạn hiện nay”

để nghiên cứu với hy vọng góp phần nhỏ bé của mình vào việc tháo gỡ, giải quyết những khó khăn, bất cập trong công tác quản lý đội ngũ giảng viên nhằm giữ ổn định và phát triển đội ngũ giảng viên ở Học viện Báo chí và Tuyên truyền, đáp ứng được nhiệm vụ chính trị mà Đảng và Nhà nước giao trong thời

kỳ mới

2 Mục đích nghiên cứu

Trên cơ sở lý luận và thực trạng công tác quản lý đội ngũ giảng viên ở Học viện Báo chí và Tuyên truyền, đề xuất một số biện pháp nhằm hoàn thiện công tác quản lý giảng viên ở Học viện Báo chí và Tuyên truyền trong giai đoạn hiện nay

3 Nhiệm vụ nghiên cứu

- Nghiên cứu những vấn đề lý luận cơ bản liên quan đến công tác quản lý đội ngũ giảng viên

- Phân tích thực trạng công tác quản lý đội ngũ giảng viên ở Học viện Báo chí và Tuyên truyền

- Đề xuất một số biện pháp chủ yếu nhằm hoàn thiện công tác quản lý đội ngũ giảng viên ở Học viện Báo chí và Tuyên truyền trong giai đoạn hiện nay

4 Khách thể nghiên cứu

Đội ngũ giảng viên ở Học viện Báo chí và Tuyên truyền trong giai đoạn hiện nay

5 Đối tượng nghiên cứu

Quản lý đội ngũ giảng viên ở Học viện Báo chí và Tuyên truyền trong giai đoạn hiện nay

6 Phạm vi nghiên cứu

Luận văn tập trung nghiên cứu về công tác quản lý đội ngũ giảng viên ở

Học viện Báo chí và Tuyên truyền từ năm 2000 đến nay

7 Phương pháp nghiên cứu

7.1 Phương pháp nghiên cứu lý luận

Phân tích, tổng hợp và khái quát hoá các tài liệu về lý luận quản lý, các công trình nghiên cứu có liên quan đến đề tài để xây dựng cơ sở lý luận của đề tài

7.2 Phương pháp nghiên cứu thực tiễn

- Phỏng vấn giảng viên và các cán bộ trực tiếp làm công tác quản lý

- Phương pháp thống kê, điều tra, phân tích, tổng hợp, so sánh, khái quát hoá để rút ra nhận xét kết luận

8 Đóng góp mới của luận văn

- Hệ thống hoá và làm rõ một số khái niệm và nội dung cơ bản của công tác quản lý đội ngũ giảng viên

-Rút ra những bài học thành công và hạn chế, cung cấp cơ sở khoa học để hoàn thiện công tác quản lý đội ngũ giảng viên trong giai đoạn hiện nay

TÀI LIỆU THAM KHẢO

1 Đặng Quốc Bảo (1997) Một số khái niệm về quản lý Giáo dục, Trường Cán

bộ quản lý Giáo dục và Đào tạo Hà Nội

2 Ban Tổ chức Tổ chức - Cán bộ Chính phủ (1994) Quyết định của Bộ

trưởng, Trưởng Ban Tổ chức – Cán bộ Chính phủ số 202/TCCP-V/v ban hành tiêu chuẩn nghiệp vụ các ngạch công chức giáo dục và đào tạo

3 Ban Tổ chức Trung ương (1999) Một số quyết định, quy định, quy chế,

hướng dẫn về công tác cán bộ Tạp chí xây dựng Đảng

4 Ban Tuyên Giáo Trung ương (2007) Tài liệu học tập các nghị quyết hội

nghị Trung ương 5, khoá X Nhà xuất bản chính trị quốc gia

5 Bộ Nội vụ (2004) Các văn bản pháp luật cán bộ, công chức, biên chế và

chính quyền địa phương

6 Bộ Giáo dục và Đào tạo (2006) Báo cáo của Bộ trưởng Nguyễn Thiện

Nhân tại kỳ họp thứ X, Quốc hội khoá XI Hà Nội

7 Nguyễn Quốc Chí - Nguyễn Thị Mỹ Lộc Bài giảng môn Cơ sở khoa học

quản lý cho lớp Cao học QLGD Khoa Sư phạm - Đại học Quốc Gia Hà Nội

8 Chính phủ nước Cộng hoà xã hội chủ nghĩa Việt Nam (2001) Chiến lược

phát triển giáo dục 2001 - 2010, NXB Giáo dục, Hà Nội

9 Nguyễn Đức Chính Bài giảng môn Đánh giá giảng viên cho lớp Cao học

QLGD Khoa Sư phạm - Đại học Quốc Gia Hà Nội

10 Vũ Cao Đàm (2005) Phương pháp luận nghiên cứu khoa học NXB Khoa

học và kỹ thuật Hà Nội

11 Đảng Cộng sản Việt Nam (2002) Nghị quyết Trung ương 2- Khoá IX Nhà

xuất bản chính trị quốc gia Hà Nội

12 Đảng Cộng sản Việt Nam (2004) Chỉ thị 40-CT/TW của Ban Bí thư Trung

ương Đảng

13 Trần Khánh Đức Bài giảng cơ cấu tổ chức và quản lý hệ thống giáo dục

quốc dân cho lớp Cao học QLGD Khoa Sư phạm - Đại học Quốc Gia Hà

Nội

14 Trần Khánh Đức (2004) Quản lý và kiểm định chất lượng đào tạo nhân

lực theo ISO&TQM NXB Giáo dục

15 Tô Tử Hạ (chủ biên) (1998) Tìm hiểu Pháp lệnh Cán bộ, công chức NXB

Chính trị Quốc gia Hà Nội

16 Phạm Minh Hạc (1994) Phát triển giáo dục, phát triển con người phục vụ

kinh tế – xã hội NXB Giáo dục Hà Nội

17 Harold Koontz, Cyril Odonnell, Heninz Weirich (1998) Những vấn đề

cốt yếu của quản lý NXB Khoa học kỹ thuật Hà Nội

18 Học viện Báo chí và Tuyên truyền (2006) Báo cáo thành tích 45 năm

xây dựng và trưởng thành Học viện Báo chí và Tuyên truyền

19 Học viện Chính trị Quốc Gia Hồ Chí Minh (2003) Kỷ yếu hội thảo khoa

học - Vấn đề xây dựng đội ngũ cán bộ khoa học chủ chốt của các đơn vị trong Học viện Chính trị Quốc Gia Hồ Chí Minh trước yêu cầu nhiệm vụ mới

20 Học viện Chính trị Quốc Gia Hồ Chí Minh (2006) Kỷ yếu hội thảo khoa

học - Xây dựng đội ngũ cán bộ khoa học của Học viện Chính trị Quốc Gia

Hồ Chí Minh giai đoạn 2006-2015

21 Học viện Hành chính Quốc Gia - Khoa khoa học Hành chính (2001)

Quản lý học đại cương Nhà xuất bản Đại học Quốc gia Hà Nội

22 Vũ Đình Hòe Phân viện Báo chí và Tuyên truyền 40 năm đào tạo, bồi

dưỡng cán bộ tư tưởng - văn hóa.Tạp chí Báo chí và Tuyên truyền số 6,

tháng 11 - 12/2001

23 Vũ Đình Hòe Đào tạo đội ngũ giảng viên lý luận chính trị cho các trường

đại học, cao đẳng ở Phân viện Báo chí và Tuyên Truyền Tạp chí Lý luận

chính trị số 10 - 2002

24 Trần Kiểm (2004) Khoa học quản lý giáo dục Một số vấn đề lý luận và

thực tiễn NXB Giáo dục Hà Nội

25 Đặng Bá Lãm (Chủ biên) (2005) Quản lý nhà nước về giáo dục lý luận và

thực tiễn NXB Giáo dục Hà Nội

26 Nguyễn Thị Mỹ Lộc Bài giảng môn Quản lý nguồn nhân lực trong Giáo

dục cho lớp Cao học QLGD Khoa Sư phạm - Đại học Quốc gia Hà Nội

27 Nguyễn Thị Mỹ Lộc Bài giảng môn Tâm lý học quản lý cho lớp Cao học

QLGD Khoa Sư phạm - Đại học Quốc Gia Hà Nội

28 Nguyễn Thị Mỹ Lộc (2003) Văn hoá tổ chức và tổ chức biết học hỏi

Khoa Sư phạm - Đại học Quốc Gia Hà Nội

29 Luật Giáo dục ( 2005) Nước Cộng hoà Xã hội Chủ nghĩa Việt Nam

30 Phạm Đình Nghinh Công tác tổ chức cán bộ - nhân tố quyết định sự tồn

tại và phát triển của nhà trường Tạp chí Báo chí và Tuyên truyền số 6,

tháng 11 - 12/2001

31 Nghị quyết số 14/2005/NĐ-CP ngày 02/11/2005 của Chính phủ về đổi

mới cơ bản và toàn diện giáo dục đại học Việt Nam giai đoạn 2006 - 2020

32 Pháp lệnh cán bộ, công chức và văn bản có liên quan (1998) NXB

Chính trị Quốc Gia Hà Nội

33 Nguyễn Ngọc Quang (1999) Những khái niệm cơ bản về quản lý giáo dục

- đào tạo Trường Cán bộ quản lý giáo dục Trung ương I Hà Nội

34 Quyết định của Thủ tướng Chính phủ về việc phê duyệt đề án “Xây dựng

nâng cao chất lượng đội ngũ nhà giáo và cán bộ quản lý giáo dục giai đoạn

2005 - 2010”

35 S.Kô-va-lep-sky (1978) Người lãnh đạo và cấp dưới NXB Lao động Hà

Nội

36 Từ điển tiếng Việt (2000) NXB Đà Nẵng

37 Trường Cán bộ quản lý giáo dục Trung ương I (1996) Tổng quan về lý

luận quản lý giáo dục Hà Nội