Nâng cao hiệu quả kinh doanh tại công ty trách nhiệm hữu hạn hòa bình

Bởi doanh nghiệp nào có hiệu quả sản xuất kinh doanh tốt sẽ nắm được quyền chủ động trên thị trường, tận dụng được những cơ hội và hạn chế được những thách thức do nền kinh tế mang lại..

ĐẠI HỌC QUỐC GIA HÀ NỘI

TRƯỜNG ĐẠI HỌC KINH TẾ

-

LÊ VINH QUANG

NÂNG CAO HIỆU QUẢ KINH DOANH TẠI CÔNG TY

TRÁCH NHIỆM HỮU HẠN HOÀ BÌNH

CHUYÊN NGÀNH: QUẢN TRỊ KINH DOANH

Mã số: 60-34-05

LUẬN VĂN THẠC SỸ QUẢN TRỊ KINH DOANH

NGƯỜI HƯỚNG DẪN : TS BÙI VĂN VẦN

Hà nội - 2008

MỞ ĐẦU

1 Tính cấp thiết của vấn đề nghiên cứu

Trong hơn hai mươi năm đổi mới và chuyển sang nền kinh tế thị trường, các doanh nghiệp Việt Nam đã và đang phải đối mặt với các quan hệ cạnh tranh ngày càng phức tạp và gay gắt Cuộc cạnh tranh khốc liệt đó buộc các doanh nghiệp muốn tồn tại và phát triển thì phải nâng cao hiệu quả sản xuất kinh doanh Bởi doanh nghiệp nào có hiệu quả sản xuất kinh doanh tốt sẽ nắm được quyền chủ động trên thị trường, tận dụng được những cơ hội và hạn chế được những thách thức do nền kinh tế mang lại

Ngày nay, Việt Nam đã chính thức trở thành thành viên thứ 150 của Tổ chức Thương mại thế giới (WTO) Bước tiến mới của hội nhập đã mở ra những cơ hội mới cho

sự phát triển kinh tế đất nước cũng như cho từng doanh nghiệp Tuy nhiên, cùng với việc thực hiện các cam kết quốc tế (song phương và đa phương), những thách thức mới càng

đè nặng lên mỗi doanh nghiệp, đòi hỏi từng doanh nghiệp càng phải nâng cao năng lực cạnh tranh và hiệu quả kinh doanh

Công ty TNHH Hoà Bình cũng đang phải đối mặt với những cơ hội và thách thức

đó, do vậy tác giả chọn đề tài “Nâng cao hiệu quả kinh doanh tại Công ty TNHH Hoà Bình” với mục đích nghiên cứu làm rõ cơ sở lý luận, thực tiễn và từ đó đề ra các giải

pháp nhằm góp phần nâng cao hiệu quả sản xuất kinh doanh cho Công ty trong thời gian tới

2 Tình hình nghiên cứu

Từ khi nền kinh tế chuyển sang cơ chế thị trường, đặc biệt là sau khi Việt Nam gia nhập tổ chức thương mại thế giới (WTO), các doanh nghiệp đã rất quan tâm đến việc nâng cao hiệu quả sản xuất kinh doanh Đã có một số cuộc hội thảo, công trình nghiên cứu và các bài viết trên các tạp chí đề cập về vấn đề này Một số luận án tiến sĩ, luận văn thạc sĩ cũng nghiên cứu về việc nâng cao hiệu quả sản xuất kinh doanh của các đơn vị hoạt động trong lĩnh vực thương mại như: Luận án tiến sĩ của tác giả Nguyễn Thị Minh

An với đề tài “Những giải pháp chủ yếu nhằm nâng cao hiệu quả kinh doanh của Tổng Công ty Bưu chính viễn thông Việt Nam” (2003), luận văn thạc sĩ của tác giả Nguyễn Tuấn Anh với đề tài “Giải pháp nâng cao hiệu quả kinh doanh của Công ty trách nhiệm

hữu hạn vận tải Duyên Hải” (2005), luận văn thạc sĩ của tác giả Nguyễn Thị Thanh Hà với đề tài “Nâng cao hiệu quả sản xuất kinh doanh của các doanh nghiệp nhỏ trên địa bản tỉnh Quảng Nam-Đà Nẵng” (1998), luận văn thạc sỹ của tác giả Nguyễn Quang Đoàn với

đề tài “ Hoàn thiện chiến lược kinh doanh của Tổng Công ty Hàng không Việt Nam” (2005),

Các nghiên cứu trên đã hệ thống được cơ sở lý luận về hiệu quả sản xuất kinh

doanh và những kinh nghiệm thực tế quí báu Tuy nhiên, chưa có đề tài nào nghiên cứu

và đưa ra giải pháp “Nâng cao hiệu quả sản xuất kinh doanh tại Công ty TNHH Hoà Bình”

3 Mục đích và nhiệm vụ nghiên cứu

- Mục đích nghiên cứu của đề tài là nhằm đề xuất ra một số giải pháp góp phần nâng cao hiệu quả kinh doanh của Công ty TNHH Hòa Bình trong thời gian tới

- Nhiệm vụ nghiên cứu: Để thực hiện được mục đích nghiên cứu, đề tài tự xác định cho mình những nhiệm vụ nghiên cứu sau đây:

Một là: Hệ thống hóa một số cơ sở lý luận về hiệu quả kinh doanh của doanh

nghiệp thương mại-dịch vụ

Hai là: Phân tích thực trạng hiệu quả kinh doanh của Công ty TNHH Hoà Bình

Ba là: Đề xuất một số giải pháp nhằm góp phần nâng cao hiệu quả kinh doanh của

Công ty TNHH Hòa Bình trong thời gian tới

4 Đối tượng và phạm vi nghiên cứu:

- Đối tượng nghiên cứu: Luận văn tập trung nghiên cứu hiệu quả kinh doanh của Công ty TNHH Hoà Bình

- Phạm vi nghiên cứu: Do điều kiện về thời gian và khuôn khổ của Luận văn Thạc

sỹ, đề tài chỉ phân tích số liệu từ năm 2004 đến nay và chỉ tìm hiểu được một số giải pháp nhằm nâng cao hiệu quả kinh doanh của Công ty TNHH Hòa Bình trong thời gian tới

5 Phương pháp nghiên cứu

Để thực hiện được mục đích và nhiệm vụ nghiên cứu của đề tài, chúng tôi đã sử dụng các phương pháp nghiên cứu sau đây:

-Phương pháp duy vật biện chứng

-Phương pháp phân tích tổng hợp, so sánh

-Phương pháp thống kê dự báo

6 Dự kiến những đóng góp của Luận văn

*Về lý luận: Đề tài khái quát được những vấn đề lý luận cơ bản về hiệu quả kinh

doanh của doanh nghiệp, chỉ ra được những yếu tố ảnh hưởng đến hiệu quả kinh doanh

cũng như những biện pháp để nâng cao hiệu quả kinh doanh

*Về thực tiễn:

- Đề tài khái quát được một số bài học kinh nghiệm trong việc nâng cao hiệu quả

kinh doanh của doanh nghiệp, từ đó chỉ ra những vấn đề cần quan tâm khi xây dựng chiến lược kinh doanh cho doanh nghiệp

- Trên cơ sở phân tích thực trạng, luận văn cho thấy một bức tranh toàn cảnh về hiệu quả kinh doanh của Công ty TNHH Hoà Bình, những điểm mạnh, điểm yếu và nguyên nhân của thực trạng đó

- Đề tài đã dề xuất được một số biện pháp chủ yếu nhằm nâng cao hiệu quả kinh doanh cho Công ty

-Đưa ra những đề xuất với nhà nước về các chính sách với các doanh nghiệp ngoài quốc doanh tại các tỉnh miền núi phía bắc

7 Bố cục của Luận văn

Ngoài phần mở đầu, kết luận, các phụ lục và tài liệu tham khảo, nội dung chính của Luận văn được trình bày trong ba chương sau đây:

Chương 1: LÝ LUẬN VỀ HIỆU QUẢ KINH DOANH CỦA DOANH NGHIỆP

THƯƠNG MẠI –DỊCH VỤ

Chương 2: PHÂN TÍCH THỰC TRẠNG HIỆU QUẢ KINH DOANH CỦA

CÔNG TY TRÁCH NHIỆM HỮU HẠN HÒA BÌNH

Chương 3: MỘT SỐ GIẢI PHÁP GÓP PHẦN NÂNG CAO HIỆU QUẢ

KINH DOANH CỦA CÔNG TY TNHH HÒA BÌNH

CHƯƠNG 1: LÝ LUẬN VỀ HIỆU QUẢ KINH DOANH CỦA DOANH

NGHIỆP THƯƠNG MẠI – DỊCH VỤ

1.1 DOANH NGHIỆP THƯƠNG MẠI DỊCH VỤ VÀ HOẠT ĐỘNG KINH DOANH CỦA DOANH NGHIỆP

1.1.1 Doanh nghiệp thương mại - dịch vụ và đặc điểm

Doanh nghiệp thương mại - dịch vụ là tổ chức kinh tế hợp pháp chuyên kinh doanh để kiếm lời thông qua hoạt động mua - bán hàng hóa, hiện vật và cung cấp các dịch vụ trên thị trường

Doanh nghiệp thương mại - dịch vụ vừa là một tổ chức, một hệ thống xã hội vừa là một hệ thống kinh doanh Với chức năng là một tổ chức kinh doanh, doanh nghiệp không chỉ tuân theo quy luật của một tổ chức nói chung mà còn tuân theo các quy luật kinh tế trong quá trình vận động Một doanh nghiệp không thể khép kín mà phải có môi trường tồn tại nhất định, trong đó, doanh nghiệp có mối quan hệ thường xuyên với những tổ chức và những con người có liên quan đến sự tồn tại và phát triển của nó

Chức năng sản xuất - kinh doanh của doanh nghiệp là hai chức năng không thể tách rời nhau, ngược lại, chúng có quan hệ chặt chẽ với nhau và tạo thành chu trình trong kinh doanh mà trong đó doanh nghiệp thương mại đảm nhận phần kinh doanh Căn cứ để tiến hành bất cứ hoạt động sản xuất kinh doanh nào của doanh nghiệp chính là nhu cầu của thị trường, nói một cách khác đó chính là nhu cầu của người tiêu dùng Mối quan hệ giữa người tiêu dùng và doanh nghiệp là mối quan hệ hai chiều chặt chẽ với nhau

Sơ đồ1.1: Chu trình kinh doanh của doanh nghiệp thương mại và dịch vụ

Doanh nghiệp thương mại - dịch vụ có đối tượng phục vụ là mọi nhu cầu của sản xuất, đời sống và đối tượng hoạt động là thị trường trong nước và thị trường ngoài nước

Nhiệm vụ của kinh tế dịch vụ là phải phát triển mạnh các loại dịch vụ, mở thêm những hình thức mới đáp ứng nhu cầu đa dạng của sản xuất và đời sống

Tối đa hóa lợi nhuận là mục tiêu kinh tế cơ bản của doanh nghiệp, hoạt động của doanh nghiệp còn phải hướng tới những mục tiêu xã hội nhất định như: đảm bảo và tạo công ăn việc làm cho người lao động, đảm bảo phục vụ các chính sách chủ trương phát triển kinh tế của Nhà nước…

Các doanh nghiệp trong quá trình hoạt động phải chấp nhận sự cạnh tranh để tồn tại và phát triển Điều này đòi hỏi mỗi doanh nghiệp phải có chiến lược sản xuất kinh

doanh thích ứng cũng như phải có công cụ, giải pháp phù hợp để thực hiện chiến lược đó

1.1.2 Hoạt động kinh doanh của doanh nghiệp thương mại - dịch vụ

Đặc trưng chính trong hoạt động kinh doanh của doanh nghiệp thương mại thuần túy là mua để bán hàng hóa hiện vật nhằm tìm kiếm lợi nhuận

Hoạt động kinh doanh của của doanh nghiệp thương mại chủ yếu dựa trên yêu cầu

có sự tham gia của người trung gian vào việc trao đổi hàng hóa giữa người sản xuất và người tiêu thụ nhằm có thể thỏa mãn tốt hơn nhu cầu của hai phía Trong trường hợp này, doanh nghiệp thương mại hoạt động kinh doanh trên cơ sở mua hàng hóa của người cần bán (người có nhu cầu giúp đỡ để tiêu thụ sản phẩm) để bán cho người cần mua (người

có yêu cầu giúp đỡ để có sản phẩm thỏa mãn nhu cầu sử dụng)

Về thực chất, hoạt động của doanh nghiệp thương mại là hoạt động dịch vụ Thông qua hoạt động mua - bán trên thị trường doanh nghiệp thương mại vừa làm dịch

vụ cho người bán (nhà sản xuất) vừa làm dịch vụ cho người mua (người tiêu thụ) và đồng thời đáp ứng lợi ích của chính mình là có lợi nhuận Nhìn từ khía cạnh này có thể hiểu doanh nghiệp thương mại là doanh nghiệp dịch vụ, mặc dù dịch vụ của doanh nghiệp thương mại luôn gắn liền với hàng hóa hiện vật

1.2 HIỆU QUẢ KINH DOANH CỦA DOANH NGHIỆP THƯƠNG MẠI - DỊCH VỤ

1.2.1 Khái niệm về hiệu quả kinh doanh

Hiệu quả là tiêu chuẩn chủ yếu đánh giá mọi hoạt động kinh tế xã hội Hiệu quả là phạm trù có vai trò đặc biệt và có ý nghĩa to lớn trong quản lý kinh tế cũng như trong khoa học kinh tế Từ trước đến nay, các nhà kinh tế đã đưa ra nhiều khái niệm khác nhau

về hiệu quả Có thể kể ra đây một vài quan điểm mang tính chất đại diện

Hiệu quả là chỉ tiêu kinh tế xã hội tổng hợp dùng để lựa chọn các phương án hoặc các quyết định trong quá trình hoạt động thực tiễn của con người ở mọi lĩnh vực và mọi thời điểm Chỉ tiêu hiệu quả là quan hệ so sánh giữa chi phí bỏ ra và hiệu quả thu về trong hoạt động kinh doanh của một doanh nghiệp trong một khoảng thời gian nhất định

Chỉ tiêu hiệu quả kinh tế là một trường hợp đặc biệt của chỉ tiêu hiệu quả Căn cứ vào chi phí đã bỏ ra để thu kết quả thì chỉ tiêu hiệu quả kinh tế cơ bản là:

Ở đây, hiệu quả kinh tế được xem xét chủ yếu ở hiệu quả kinh tế vốn đầu tư cơ bản, so sánh tỷ lệ giữa chi phí bỏ ra và kết quả đạt được

Hiệu quả kinh doanh là một phạm trù kinh tế phản ánh trình độ sử dụng các nguồn lực (lao động, máy móc, thiết bị, nguyên liệu, tiền vốn…) các yếu tố cần thiết của doanh nghiệp tham gia vào hoạt động kinh doanh theo mục đích nhất định

“Hiệu quả kinh doanh là quan hệ tỷ lệ giữa phần tăng thêm của kết quả và phần tăng chi phí” Quan niệm này đã biểu hiện được quan hệ so sánh tương đối giữa kết quả đạt được với chi phí tiêu hao

Hơn nữa kinh doanh là một quá trình trong đó các yếu tố tăng thêm có sự liên kết mật thiết với yếu tố sẵn có, chúng trực tiếp hoặc gián tiếp tác động lên quá trình kinh doanh và làm kết quả kinh doanh thay đổi Theo quan điểm này tính hiệu quả kinh doanh chỉ được xét trên phần bổ sung và chi phí bổ sung, nó mới chỉ dừng lại ở mức độ xem xét

sự bù đắp chi phí bỏ ra trong quá trình kinh doanh tăng thêm

Nếu biểu hiện theo mục đích cuối cùng thì hiệu quả kinh doanh là hiệu số giữa kết quả thu về và chi phí bỏ ra để đạt được kết quả đó Trên góc độ này mà xem xét thì phạm trù hiệu quả có thể đồng nhất với phạm trù lợi nhuận Hiệu quả kinh doanh cao hay thấp

Chi phí bỏ ra Hiệu quả kinh doanh =

Kết quả đạt được

là tuỳ thuộc vào trình độ tổ chức sản xuất kinh doanh và tổ chức quản lý trong doanh nghiệp Đây là quan niệm khá phổ biến được rất nhiều người thừa nhận Quan niệm này gắn kết quả với chi phí, coi hiệu quả kinh doanh là sự phản ánh trình độ sử dụng các chi phí Tuy nhiên quan niệm này chưa biểu hiện tương quan về lượng và chất, chưa phản ánh hết mức độ chặt chẽ của mối liên hệ này

Nếu đứng trên góc độ từng yếu tố riêng lẻ để xem xét thì hiệu quả thể hiện trình độ

và khả năng sử dụng các yếu tố trong quá trình sản xuất kinh doanh Quan điểm này ra đời và phát triển cùng với sự ra đời và phát triển của nền sản xuất cơ giới hoá, nó phân quá trình kinh doanh thành những yếu tố, những công đoạn và hiệu quả được xem xét cho từng yếu tố Tuy nhiên, hiệu quả của từng yếu tố đạt được không có nghĩa là hiệu quả kinh doanh cũng đạt được, nó chỉ đạt được khi có sự thống nhất, có tính hệ thống và đồng

bộ giữa các bộ phận, các yếu tố

“Hiệu quả kinh doanh là một phạm trù kinh tế phản ánh trình độ sử dụng các yếu

tố của quá trình kinh doanh ở doanh nghiệp nhằm đạt kết quả cao nhất với chi phí thấp nhất”

Vấn đề nâng cao hiệu quả kinh doanh chính là việc thực hiện hàng loạt các biện pháp có hệ thống, có tổ chức, có tính đồng bộ, có tính liên tục tại doanh nghiệp nhằm đạt mục tiêu cuối cùng đó là hiệu quả cao Yêu cầu của việc nâng cao hiệu quả kinh doanh là phải sử dụng các yếu tố đầu vào hợp lý nhằm đạt kết quả tối đa với chi phí tối thiểu

Tóm lại, cần hiểu phạm trù hiệu quả kinh doanh một cách toàn diện trên cả hai mặt định lượng và định tính giữa kết quả thu được và chi phí bỏ ra Nếu xét về tổng lượng, người ta chỉ thu được hiệu quả kinh doanh khi nào kết quả lớn hơn chi phí, chênh lệch này càng lớn hiệu quả kinh tế càng cao và ngược lại Về mặt định tính mức độ hiệu quả kinh doanh thu được phản ánh sự cố gắng, nỗ lực của mỗi khâu, mỗi cấp trong hệ thống doanh nghiệp, phản ánh trình độ năng lực quản lý sản xuất kinh doanh Hai mặt định tính và định luợng của phạm trù hiệu quả kinh doanh có quan hệ chặt chẽ với nhau không thể tách rời Hiệu quả kinh doanh là khái niệm phức tạp và khó đánh giá chính

xác

1.2.2 Phân loại hiệu quả kinh doanh

Phân loại hiệu quả kinh doanh theo những tiêu thức khác nhau có tác dụng thiết thực trong công tác quản lý Nó là cơ sở để xác định các chỉ tiêu và mức hiệu quả kinh doanh, đồng thời đề ra những biện pháp nâng cao hiệu quả kinh doanh của doanh nghiệp thương mại

1.2.2.1 Hiệu quả kinh doanh và hiệu quả kinh tế xã hội

Cách phân loại này dựa vào lợi nhuận mà hoạt động kinh doanh mang lại cho công

ty như lợi nhuận, hiệu quả sử dụng vốn, tài sản cho công ty là bao nhiêu Bên cạnh đó còn dựa vào hiệu quả mà công ty mang lại cho xã hội và nền kinh tế như vấn đề thúc đẩy phát triển nền kinh tế, giải quyết công ăn việc làm cho người lao động đã được công ty giải quyết như thế nào

Hiệu quả kinh doanh cá biệt là hiệu quả kinh doanh thu được từ hoạt động kinh doanh của từng doanh nghiệp Biểu hiện chung của hiệu quả kinh doanh cá biệt là lợi nhuận mà mỗi doanh nghiệp đạt được

Hiệu quả kinh tế xã hội mà ngành thương mại - dịch vụ đem lại cho nền kinh tế quốc dân là những đóng góp thông qua kết quả phục vụ sản xuất, đời sống, chuyển dịch

cơ cấu kinh tế, thúc đẩy phát triển sản xuất và cải thiện đời sống nhân dân…

Giữa hiệu quả kinh doanh cá biệt và hiệu quả kinh tế - xã hội có mối quan hệ nhân quả và tác động qua lại với nhau Hiệu quả kinh tế quốc dân chỉ có thể đạt được trên cơ

sở hoạt động có hiệu quả của các doanh nghiệp Tuy vậy, có thể có những doanh nghiệp thương mại không đảm bảo được hiệu quả (bị lỗ) nhưng nền kinh tế vẫn thu được hiệu quả Tuy nhiên, tình hình thua lỗ của doanh nghiệp nào đó chỉ có thể chấp nhận được trong những thời điểm nhất định do những nguyên nhân khách quan mang lại Các doanh nghiệp thương mại dịch vụ phải quan tâm đến hiệu quả kinh tế - xã hội vì đó chính là tiền

đề và điều kiện cho doanh nghiệp kinh doanh có hiệu quả Tuy nhiên, để đạt được điều

dó, Nhà nước cần có chính sách đảm bảo kết hợp hài hòa lợi ích của xã hội với lợi ích của doanh nghiệp và cá nhân người lao động

Cách phân loại này giúp cho doanh nghiệp đánh giá được hiệu quả hoạt động của mình cũng như giúp các cơ quan chức năng có thể hỗ trợ doanh nghiệp hoạt động hiệu quả hơn

1.2.2.2 Hiệu quả của chi phí bộ phận và chi phí tổng hợp

Hoạt động của bất kỳ doanh nghiệp nào cũng gắn liền với môi trường và thị trường của nó Bất kỳ doanh nghiệp nào cũng phải căn cứ vào thị trường để giải quyết những vấn đề then chốt: kinh doanh cái gì, kinh doanh như thế nào, kinh doanh cho ai và với chi phí bao nhiêu ?

Mỗi nhà cung cấp tiến hành hoạt động sản xuất kinh doanh của mình trong điều kiện cụ thể về nguồn tài nguyên, trình độ trang bị kỹ thuật, trình độ tổ chức và quản lý lao động, quản lý kinh doanh Họ đưa ra thị trường đối với sản phẩm dịch vụ của mình với một chi phí cá biệt nhất định và doanh nghiệp nào cũng muốn tiêu thụ hàng hóa, dịch vụ của mình với giá cao nhất Tuy vậy, khi đưa hàng hóa dịch vụ của mình ra bán trên thị trường, họ chỉ có thể bán theo một giá là giá cả thị trường, nếu sản phẩm của họ hoàn toàn giống nhau về mặt chất lượng