LỜI CẢM ƠN Sau hai năm 2013-2015 học tập và nghiên cứu, tác giả đã hoàn thành chương trình khóa học Thạc sĩ chuyên ngành Quản lý giáo dục và hoàn thành luận văn “Quản lý sử dụng thiết bị
Trang 1ĐẠI HỌC QUỐC GIA HÀ NỘI
TRƯỜNG ĐẠI HỌC GIÁO DỤC
NGUYỄN NGỌC QUÂN
QUẢN LÝ SỬ DỤNG THIẾT BỊ DẠY HỌC
Ở CÁC TRƯỜNG TRUNG HỌC PHỔ THÔNG TRÊN ĐỊA BÀN THÀNH PHỐ PHAN RANG - THÁP CHÀM, TỈNH NINH THUẬN
LUẬN VĂN THẠC SĨ QUẢN LÝ GIÁO DỤC
HÀ NỘI – 2015
Trang 2ĐẠI HỌC QUỐC GIA HÀ NỘI
TRƯỜNG ĐẠI HỌC GIÁO DỤC
NGUYỄN NGỌC QUÂN
QUẢN LÝ SỬ DỤNG THIẾT BỊ DẠY HỌC
Ở CÁC TRƯỜNG TRUNG HỌC PHỔ THÔNG TRÊN ĐỊA BÀN THÀNH PHỐ PHAN RANG - THÁP CHÀM, TỈNH NINH THUẬN
LUẬN VĂN THẠC SĨ QUẢN LÝ GIÁO DỤC
Chuyên ngành: Quản lý giáo dục
Mã số: 60 14 01 14
Người hướng dẫn khoa học: TS Bùi Đức Tú
HÀ NỘI – 2015
Trang 3LỜI CẢM ƠN
Sau hai năm (2013-2015) học tập và nghiên cứu, tác giả đã hoàn thành chương trình khóa học Thạc sĩ chuyên ngành Quản lý giáo dục và hoàn thành
luận văn “Quản lý sử dụng thiết bị dạy học ở các trường trung học phổ
thông trên địa bàn thành phố Phan Rang – Tháp Chàm, tỉnh Ninh Thuận ”
tại Trường Đại học Giáo dục, Đại học Quốc gia Hà Nội
Tác giả xin được bày tỏ lòng biết ơn sâu sắc của mình đến Ban Giám hiệu Trường Đại học Giáo dục, Đại học Quốc Gia Hà Nội, các thầy cô giáo đã tận tình giảng dạy và giúp đỡ trong suốt quá trình học tập và nghiên cứu Đặc biệt là sự giúp đỡ và chỉ bảo tận tình của Tiến sĩ Bùi Đức Tú, Hiệu trưởng trường Cao đẳng nghề Ninh Thuận, người thầy đã trực tiếp hướng dẫn, giúp
đỡ tác giả hoàn thành luận văn này
Với tình cảm chân thành, tác giả xin được gửi lời cảm ơn tới Sở Giáo dục và Đào tạo Ninh Thuận, phòng Tổ chức cán bộ Sở, văn phòng Sở, cán bộ quản lý, giáo viên và nhân viên tại 3 trường Trung học phổ thông trên địa bàn thành phố Phan Rang – Tháp Chàm, cùng anh em đồng nghiệp trong cơ quan
đã tận tình giúp đỡ, tạo điều kiện để tôi hoàn thành nhiệm vụ học tập, thu thập
và xử lý thông tin phục vụ quá trình nghiên cứu của mình
Do điều kiện nghiên cứu, trong luận văn không tránh khỏi khiếm khuyết, rất mong nhận được sự giúp đỡ và góp ý kiến của các thầy, cô giáo và đồng nghiệp
Xin trân trọng cảm ơn
Phan Rang-Tháp Chàm, tháng 9 năm 2015
Tác giả
Nguyễn Ngọc Quân
Trang 4DANH MỤC CHỮ VIẾT TẮT
CBGV&NV Cán bộ giáo viên và nhân viên
CNH- HĐH Công nghiệp hoá - Hiện đại hoá CNTT Công nghệ thông tin
CSVC ĐDDH ĐH-CĐ
Cơ sở vật chất
Đồ dùng dạy học
Đại học cao đẳng
GD&ĐT Giáo dục và đào tạo
GV
GD
Giáo viên Giáo dục
KHKT Khoa học kỹ thuật
PP PPDH
Phương pháp Phương pháp dạy học
QLGD Quản lý giáo dục
THPT Trung học phổ thông XHHGD Xã hội hóa giáo dục
Trang 5MỤC LỤC LỜI CẢM ƠN I DANH MỤC CHỮ VIẾT TẮT II MỤC LỤC III DANH MỤC CÁC BẢNG VII DANH MỤC BIỂU ĐỒ, HÌNH, SƠ ĐỒ VIII
MỞ ĐẦU ERROR! BOOKMARK NOT DEFINED
1 Lý do chọn đề tài Error! Bookmark not defined
2 Mục đích nghiên cứu Error! Bookmark not defined
3 Nhiệm vụ nghiên cứu Error! Bookmark not defined
4 Khách thể và đối tượng nghiên cứu Error! Bookmark not defined 4.1 Khách thể nghiên cứu Error! Bookmark not defined 4.2 Đối tượng nghiên cứu Error! Bookmark not defined
5 Phạm vi nghiên cứu Error! Bookmark not defined 5.1 Đối tượng khảo sát Error! Bookmark not defined 5.2 Địa bàn khảo sát Error! Bookmark not defined 5.3 Khách thể khảo sát: Error! Bookmark not defined 5.4 Thời gian khảo sát: Error! Bookmark not defined
6 Câu hỏi nghiên cứu Error! Bookmark not defined
7 Giả thuyết khoa học Error! Bookmark not defined
8 Ý nghĩa khoa học và thực tiễn của đề tài Error! Bookmark not defined 8.1 Ý nghĩa lý luận Error! Bookmark not defined 8.2 Ý nghĩa thực tiễn Error! Bookmark not defined
9 Phương pháp nghiên cứu Error! Bookmark not defined 9.1 Nhóm phương pháp nghiên cứu lý luận Error! Bookmark not defined 9.2 Nhóm phương pháp nghiên cứu thực tiễn Error! Bookmark not defined 9.3 Nhóm phương pháp hỗ trợ Error! Bookmark not defined
10 Cấu trúc luận văn: Error! Bookmark not defined CHƯƠNG 1: CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ QUẢN LÝ THIẾT BỊ DẠY HỌC Ở TRƯỜNG PHỔ THÔNG ERROR! BOOKMARK NOT DEFINED
Trang 61.1 Tổng quan nghiên cứu vấn đề Error! Bookmark not defined 1.1.1 Trên thế giới Error! Bookmark not defined 1.1.2 Trong nước Error! Bookmark not defined 1.2 Các khái niệm cơ bản của đề tài Error! Bookmark not defined 1.2.1 Quản lý Error! Bookmark not defined 1.2.2 Quản lý nhà trường Error! Bookmark not defined 1.2.3 Thiết bị dạy học Error! Bookmark not defined 1.3.1 Vai trò, tầm quan trọng của thiết bị dạy học Error! Bookmark not defined
1.3.2 Các loại thiết bị dạy học Error! Bookmark not defined
1.4 Vai trò và nội dung quản lý sử dụng thiết bị dạy học ở trường phổ thông
Error! Bookmark not defined
1.4.1 Vai trò của quản lý sử dụng thiết bị dạy học ở trường trung học phổ
thông Error! Bookmark not defined 1.4.2 Nội dung quản lý thiết bị dạy học ở trường trung học phổ thông Error! Bookmark not defined
1.5 Các yếu tố ảnh hưởng đến quản lý sử dụng thiết bị dạy học trong trường
Trung học phổ thông Error! Bookmark not defined 1.5.1 Yếu tố khách quan Error! Bookmark not defined 1.5.2 Yếu tố chủ quan Error! Bookmark not defined CHƯƠNG 2: THỰC TRẠNG QUẢN LÝ SỬ DỤNG THIẾT BỊ DẠY HỌC Ở CÁC TRƯỜNG TRUNG HỌC PHỔ THÔNG TRÊN ĐỊA BÀN THÀNH PHỐ PHAN RANG - THÁP CHÀM, TỈNH NINH THUẬN
ERROR! BOOKMARK NOT DEFINED
2.1 Vài nét về đặc điểm Tự nhiên - Xã hội tỉnh Ninh Thuận nói chung, thành
phố Phan Rang – Tháp Chàm nói riêng Error! Bookmark not defined 2.2 Giới thiệu khảo sát: Error! Bookmark not defined 2.2.1 Mục tiêu khảo sát Error! Bookmark not defined 2.2.2 Đối tượng khảo sát Error! Bookmark not defined 2.2.3 Thời điểm khảo sát Error! Bookmark not defined 2.2.4 Nội dung khảo sát Error! Bookmark not defined
Trang 72.2.5 Phương pháp khảo sát Error! Bookmark not defined 2.3 Kết quả khảo sát Error! Bookmark not defined
2.3.1 Tổng quan về 3 trường THPT trên địa bàn thành phố Phan Rang – Tháp
Chàm, tỉnh Ninh Thuận Error! Bookmark not defined
2.3.2 Thực trạng thiết bị dạy học ở các trường THPT trên địa bàn thành phố
Phan Rang-Tháp Chàm Error! Bookmark not defined
2.3.3.1 Thực trạng về nhận thức của giáo viên về tác dụng của TBDH trong
việc đổi mới phương pháp dạy học Error! Bookmark not defined 2.3.3.2 Thực trạng quản lý việc trang bị thiết bị dạy học Error! Bookmark not defined
2.3.3.3 Thực trạng quản lý việc bảo quản thiết bị dạy học Error! Bookmark not defined
2.3.3.4 Thực trạng quản lý việc sử dụng thiết bị dạy học Error! Bookmark not defined
2.3.3.5 Thực trạng quản lý việc kiểm kê, thanh lý thiết bị dạy học Error! Bookmark not defined
2.4 Phân tích nguyên nhân của thực trạng quản lý việc trang bị, bảo quản, sử dụng, kiểm kê thanh lý thiết bị dạy học ở các trường trung học phổ thông
Error! Bookmark not defined 2.4.1 Nguyên nhân khách quan Error! Bookmark not defined 2.4.2 Nguyên nhân chủ quan Error! Bookmark not defined TIỂU KẾT CHƯƠNG 2 ERROR! BOOKMARK NOT DEFINED
CHƯƠNG 3 BIỆN PHÁP QUẢN LÝ SỬ DỤNG THIẾT BỊ DẠY HỌC Ở CÁC TRƯỜNG TRUNG HỌC PHỔ THÔNG TRÊN ĐỊA BÀN THÀNH
PHỐ PHAN RANG – THÁP CHÀM, TỈNH NINH THUẬN ERROR! BOOKMARK NOT DEFINED
3.1 Định hướng phát triển Error! Bookmark not defined
3.1.1 Những chủ trương của Đảng, Nhà nước về việc tăng cường đầu tư cơ sở
vật chất và thiết bị dạy học cho phát triển giáo dục Error! Bookmark not defined
Trang 83.1.2 Quan điểm chỉ đạo phát triển giáo dục thành phố Phan Rang – Tháp
Chàm, tỉnh Ninh Thuận giai đoạn hiện nay Error! Bookmark not defined 3.2 Nguyên tắc đề xuất các biện pháp Error! Bookmark not defined 3.2.1 Đảm bảo tính đồng bộ của các biện pháp Error! Bookmark not defined
3.2.2 Đảm bảo tính thực tiễn của các biện pháp Error! Bookmark not defined
3.2.3 Đảm bảo tính khả thi của các biện pháp Error! Bookmark not defined
3.3 Một số biện pháp quản lý sử dụng TBDH ở các trường THPT trên địa
bàn thành phố Phan Rang – Tháp Chàm, tỉnh Ninh Thuận Error! Bookmark not defined
3.3.1 Biện pháp 1: Nâng cao nhận thức cho cán bộ quản lý và giáo viên về vai trò và tác dụng của thiết bị dạy học trong việc đổi mới phương pháp dạy
học và nâng cao chất lượng dạy học Error! Bookmark not defined
3.3.2 Biện pháp 2: Xây dựng kế hoạch trang bị, bảo quản và khai thác thiết bị
dạy học Error! Bookmark not defined
3.3.3 Biện pháp 3: Bồi dưỡng nghiệp vụ bảo quản và khai thác thiết bị dạy
học Error! Bookmark not defined
3.3.4 Biện pháp 4: Từng bước xây dựng cơ sở vật chất , phòng thí nghiệm và
triển khai dạy học theo phòng học bộ môn Error! Bookmark not defined
3.3.5 Biện pháp 5: Phát động phong trào tự làm đồ dùng, sưu tầm và xã hội
hóa công tác thiết bị dạy học Error! Bookmark not defined
3.3.6 Biện pháp 6: Tăng cường công tác kiểm tra, kiểm kê thanh lý, đánh giá
việc trang bị, bảo quản và khai thác thiết bị dạy học Error! Bookmark not defined
3.4 Mối quan hệ giữa các biện pháp Error! Bookmark not defined
3.5 Khảo nghiệm tính cần thiết và tính khả thi của các biện pháp đã đề
xuất Error! Bookmark not defined 3.5.1 Quy mô tiến hành Error! Bookmark not defined 3.5.2 Nội dung và kỹ thuật tiến hành Error! Bookmark not defined 3.5.3 Kết quả khảo nghiệm Error! Bookmark not defined
Trang 9TIỂU KẾT CHƯƠNG 3 ERROR! BOOKMARK NOT DEFINED KẾT LUẬN VÀ KHUYẾN NGHỊ ERROR! BOOKMARK NOT DEFINED
1 Kết luận Error! Bookmark not defined
2 Khuyến nghị Error! Bookmark not defined 2.1 Đối với Sở Giáo dục và Đào tạo Error! Bookmark not defined 2.2 Đối với Hiệu trưởng 3 trường THPT trên địa bàn thành phố Error! Bookmark not defined
DANH MỤC TÀI LIỆU THAM KHẢO 9 PHỤ LỤC ERROR! BOOKMARK NOT DEFINED
Trang 10DANH MỤC CÁC BẢNG
Bảng 2 1: Cán bộ quản lý ở 3 trường THPT năm học 2014-2015 Error!
Bookmark not defined.
Bảng 2 2: Trình độ chuyên môn đội ngũ CBQL ở 3 trường THPT Error!
Bookmark not defined.
Bảng 2 3: Thâm niên CBQL ở 3 trường THPT năm học 2014-2015
Error! Bookmark not defined
Bảng 2 4: Chất lượng đội ngũ giáo viên ở 3 trường THPT năm học
2014-2015 Error! Bookmark not defined
Bảng 2 5: Số học sinh và TBDH năm học 2014-2015 Error! Bookmark
not defined.6
Bảng 2 6: Kết quả xếp loại Hạnh kiểm ở 3 trường năm học 2014-2015
Error! Bookmark not defined
Bảng 2 7: Kết quả xếp loại Học lực ở 3 trường năm học 2014-2015
Error! Bookmark not defined.7
Bảng 2 8: Thống kê CSVCSP năm học 2014 - 2015 Error! Bookmark
not defined.
Bảng 2 9: Cơ sở vật chất của các trường THPT Error! Bookmark not
defined.8 Bảng 2 10: Loại hình thiết bị dạy học của trường THPT Error! Bookmark
not defined.9
Trang 12DANH MỤC BIỂU ĐỒ, HÌNH, SƠ ĐỒ
Biểu đồ 2 1: Nhận thức về sự cần thiết của TBDH trong việc đổi mới
phương pháp dạy học Error! Bookmark not defined.
Biểu đồ 2 2: Nhận thức về sự cần thiết của TBDH trong việc đổi mới
phương pháp dạy học Error! Bookmark not defined.
Biểu đồ 2 3: Tần số sử dụn TBDH ( Chỉ số 1)Error! Bookmark not defined.
Biểu đồ 2 4: Mức độ hiểu tính năng và tác dụng của TBDH (Chỉ số 2)Error! Bookmark not defined Biểu đồ 2 5: Tính thành thạo trong sử dụng TBDH (Chỉ số 3)Error! Bookmark not defined.
Biểu đồ 2 6: Tính kinh tế của sử dụng TBDH (Chỉ số 4)Error! Bookmark not defined.
Biểu đồ 2 7: Nhận thức về tầm quan trọng của TBDH đối với việc đổi mới
PPDH (Chỉ số 5) Error! Bookmark not defined.
Hình 1,2,3,4: Một số TBDH tự làm 72
Sơ đồ 1 1: Mối quan hệ giữa các chức năng trong chu trình quản lýError! Bookmark not defined.
Sơ đồ 3 1: Mối quan hệ của 6 biện pháp Error! Bookmark not defined.
Trang 13DANH MỤC TÀI LIỆU THAM KHẢO
1 Ban Chấp hành Trung ương 8 khóa XI (2013), Nghị quyết số 29-NQ/TW
về đổi mới căn bản , toàn diện giáo dục và đào tạo
2 Đặng Quốc Bảo (1997), "Một số khái niệm về quản lý giáo dục Trường Cán
bộ Quản lý giáo dục Trung ương 1", Phát triển giáo dục (1)
3 Đặng Quốc Bảo (1999), Quản lý giáo dục - Quản lý nhà trường - Một số
hướng tiếp cận, Trường cán bộ Quản lý giáo dục Trung ương 1
4 Đặng Quốc Bảo (2002), Tổ chức và quản lý: Từ một cách tiếp cận, Tập bài
giảng
5 Nguyễn Quốc Chí - Nguyễn Thị Mỹ Lộc (2010), Đại cương khoa học quản
lý, Nxb Đại học Quốc gia Hà Nội
6 Nguyễn Hữu Chí (1996), "Suy nghĩ về dạy học lấy học sinh làm trung tâm",
Nghiên cứu giáo dục, (12)
7 Nguyễn Tiến Dũng, Nguyễn Văn Tư (2000), "Về công tác tự làm thiết bị
dạy học", Nghiên cứu giáo dục, (6)
8 Nguyễn Tiến Dũng, Nguyễn Văn Tư (2002), "Một số ý kiến về công tác
thiết bị trường học Thực trạng - Nguyên nhân - Giải pháp", Tạp chí Phát
triển giáo dục, (8/2002)
9 Đảng Cộng sản Việt Nam (2001), Văn kiện Nghị quyết Đại hội Đảng lần thứ
IX, Nxb Chính trị Quốc gia, Hà Nội
10 Đảng Cộng sản Việt Nam (2011), Văn kiện Đại hội đại biểu toàn quốc lần
thứ XI, Nxb Chính trị Quốc gia, Hà Nội
11 Đảng bộ Tỉnh Ninh Thuận (2010), Nghị quyết Đại hội Đảng bộ tỉnh Ninh
Thuận lần thứ XII, Ninh Thuận
12 Nguyễn Sỹ Đức (2008), Thiết kế thư viện và tuyển chọn TBDH điện tử cấp
trung học phổ thông, Đề tài nghiên cứu khoa học B2007-37-44
Trang 1413 Nguyễn Sỹ Đức (2009), Lắp đặt, sử dụng, bảo quản, bảo dưỡng các thiết bị
dạy học ở trường Trung học cơ sở, Nxb Giáo dục Việt Nam
14 Trần Khánh Đức (2011), Sự phát triển các quan điểm giáo dục, Nxb Đại
học Quốc gia Hà Nội
15 Trần Khánh Đức (2011), Cải cách sư phạm và đổi mới mô hình đào tạo
giáo viên THPT, Tạp chí Khoa học Giáo dục, Hà Nội
16 Tô Xuân Giáp (1997), Phương tiện dạy học, Nxb Giáo dục, Hà Nội
17 Phạm Minh Hạc (2010), Một số vấn đề giáo dục Việt Nam đầu thế kỷ XXI,
Nxb Giáo dục, Hà Nội
18 Phạm Minh Hạc – Đặng Quốc Bảo (2014), “Luận bàn về giáo dục – quản lý
giáo dục – khoa học giáo dục” – Ý tưởng tâm huyết đóng góp cho đổi mới
giáo dục – Tạp chí giáo dục (335), tr.1-4, 7
19 Nguyễn Trọng Hậu (2009), Đại cương khoa học QLGD, Tập bài giảng
20 Hồ Thiệu Hùng (2015), Dạy học sinh cách học, Viện Nghiên cứu Giáo dục –
Trường ĐH Sư phạm thành phố Hồ Chí Minh
21 Đỗ Huân (2001), Sử dụng thiết bị nghe nhìn trong dạy và học, Nxb Đại học
quốc gia, Hà Nội
22 Trần Kiểm (2008), Khoa học quản lý giáo dục Một số vấn đề lý luận và thực
tiễn, Nxb Giáo dục, Hà Nội
23 Trần Kiểm (2013), Những vấn đề cơ bản của khoa học quản lý giáo dục,
Nxb ĐHSP, Hà Nội
24 Trần Kiều, Nguyễn Lan Phương (1997), "Tích cực hóa hoạt động của học
sinh", Thông tin Khoa học giáo dục (62), tr.27-32
25 M.I Kônđacốp (1984), Cơ sở lí luận của khoa học quản lý giáo dục, Trường
Cán bộ Quản lý giáo dục Trung ương 1, Hà Nội
26 Nguyễn Văn Lê (1998), Khoa học quản lý nhà trường, Nxb Thành phố Hồ