LUẬT PHÒNG CHỐNG VIRUS GÂY RA HỘI CHỨNG SUY GIẢM MIỄN DỊCH MẮC PHẢI Ở NGƯỜI HIV AIDS

Người nhiễm HIV có các quyền sau đây: a Sống hòa nhập với cộng đồng và xã hội; b Được điều trị và chăm sóc sức khoẻ; c Học văn hoá, học nghề, làm việc; d Được giữ bí mật riêng tư liên q

LUẬT PHÒNG CHỐNG VIRUS GÂY

RA HỘI CHỨNG SUY GIẢM MIỄN

DỊCH MẮC PHẢI Ở NGƯỜI

(HIV/AIDS)

Ngày 29/6/2006, Quốc hội nước CHXHCN Việt

hiệu lực kể từ ngày Luật này có hiệu lực

Điều 4 Quyền và nghĩa vụ của người

nhiễm HIV (1)

1 Người nhiễm HIV có các quyền sau đây:

a) Sống hòa nhập với cộng đồng và xã hội;

b) Được điều trị và chăm sóc sức khoẻ;

c) Học văn hoá, học nghề, làm việc;

d) Được giữ bí mật riêng tư liên quan đến HIV/AIDS; đ) Từ chối khám bệnh, chữa bệnh khi đang điều trị bệnh AIDS trong giai đoạn cuối;

e) Các quyền khác theo quy định của luật này và các quy định khác của pháp luật có liên quan

2 Người nhiễm HIV có các nghĩa vụ sau đây:

a) Thực hiện các biện pháp phòng lây nhiễm HIV sang người khác;

b) Thông báo kết quả xét nghiệm HIV dương tính của mình cho vợ, chồng hoặc cho người

chuẩn bị kết hôn với mình biết;

c) Thực hiện các quy định về điều trị bằng thuốc kháng HIV;

d) Các nghĩa vụ khác theo quy định của luật này và

các quy định khác của pháp luật có liên quan

Điều 4 Quyền và nghĩa vụ của người nhiễm

HIV (2)

Điều 4 Quyền và nghĩa vụ của người nhiễm

HIV (2)

Điều 6 Chính sách của Nhà nước về

phòng, chống HIV/AIDS

1 Khuyến khích cơ quan, tổ chức, cá nhân trong nước và

nước ngoài hợp tác, giúp đỡ dưới mọi hình thức trong phòng, chống HIV/AIDS; phát triển các mô hình tự

chăm sóc của người nhiễm HIV

2 Hỗ trợ sản xuất thuốc kháng HIV trong nước; thực hiện

các biện pháp giảm giá thuốc kháng HIV

…

7 Hỗ trợ phòng, chống lây nhiễm HIV từ mẹ sang

con, nuôi dưỡng trẻ em dưới 6 tháng tuổi sinh ra

từ người mẹ nhiễm HIV bằng sữa thay thế và bệnh

nhân AIDS có hoàn cảnh đặc biệt khó khăn

Điều 26 Tư vấn trước và sau khi xét nghiệm

HIV

1 Các trường hợp xét nghiệm HIV đều phải

được tư vấn trước và sau khi xét nghiệm

Điều 27 XN HIV tự nguyện

1 Việc xét nghiệm HIV được thực hiện trên cơ sở

tự nguyện của người được xét nghiệm

2 Người tự nguyện xét nghiệm HIV phải từ đủ 16 tuổi trở lên, có năng lực hành vi dân sự

3 Việc xét nghiệm HIV đối với người dưới 16 tuổi, người mất năng lực hành vi dân sự chỉ được

thực hiện khi có sự đồng ý bằng văn bản của

cha, mẹ hoặc người giám hộ của người đó

Điều 28 XN HIV bắt buộc

1 XN HIV bắt buộc đối với trường hợp có trưng

cầu giám định tư pháp hoặc quyết định của Cơ quan điều tra, Viện kiểm sát nhân dân hoặc Toà

án nhân dân

2 Bộ trưởng BYT quy định việc XN HIV bắt buộc trong một số trường hợp cần thiết để chẩn đoán

và điều trị cho người bệnh

3 Chính phủ quy định danh mục một số nghề phải

XN HIV trước khi tuyển dụng

4 Kinh phí xét nghiệm đối với các trường hợp quy định tại khoản 1 Điều này do ngân sách nhà

nước chi trả

Điều 29 Cơ sở xét nghiệm HIV đủ điều kiện khẳng định các trường hợp HIV dương tính

1 Chỉ cơ sở xét nghiệm HIV đã được Bộ Y tế

công nhận đủ điều kiện khẳng định các trường hợp HIV dương tính mới được quyền khẳng

định các trường hợp HIV dương tính và chịu

trách nhiệm trước pháp luật về kết quả đó

2 Bộ trưởng Bộ Y tế quy định cụ thể điều kiện, thủ tục và trình tự công nhận cơ sở xét nghiệm HIV được phép khẳng định các trường hợp HIV

dương tính

Điều 30 Thông báo kết quả xét

nghiệm HIV dương tính

1 Kết quả xét nghiệm HIV dương tính chỉ được thông báo cho các đối tượng sau đây:

a) Người được xét nghiệm;

b) Vợ hoặc chồng của người được xét nghiệm, cha, mẹ hoặc người giám hộ của người được xét nghiệm là người chưa thành niên hoặc mất năng lực hành vi dân sự;

c) Nhân viên được giao nhiệm vụ trực tiếp tư vấn, thông báo kết quả xét nghiệm HIV dương tính cho người được xét

nghiệm;

đ) Người đứng đầu, cán bộ phụ trách y tế, nhân viên y tế

được giao nhiệm vụ trực tiếp chăm sóc sức khỏe cho

người nhiễm HIV tại cơ sở chữa bệnh, cơ sở giáo dục, trường giáo dưỡng, cơ sở bảo trợ xã hội, trại giam, trại tạm giam;

e) Người đứng đầu và cán bộ, công chức được giao trách nhiệm của các cơ quan quy định tại khoản 1 Điều 28 của Luật này.

2 Những người quy định tại khoản 1 Điều này có trách nhiệm giữ bí mật kết quả xét nghiệm HIV dương tính,

trừ trường hợp quy định tại điểm a khoản 1 Điều

này

3 Bộ trưởng Bộ Y tế quy định cụ thể trách nhiệm, trình

tự thông báo kết quả xét nghiệm HIV dương tính

Điều 30…

Điều 35: Phòng, chống lây nhiễm HIV

4 Cơ sở y tế có trách nhiệm theo dõi, điều trị

và thực hiện các biện pháp nhằm giảm sự lây nhiễm HIV từ mẹ sang con

5 ………

Điều 38: Trách nhiệm điều trị người

• ………

Điều 39: tiếp cận thuốc kháng HIV

• …Người bị phơi nhiễm với HIV, nhiễm HIV do tai nạn rủi ro nghề nghiệp, người bị nhiễm HIV

do rủi ro của kỹ thuật y tế, phụ nữ nhiễm HIV trong thời kỳ mang thai, trẻ em dưới 6 tuổi nhiễm HIV được nhà nước cấp miễn phí

thuốc kháng HIV

Văn bản pháp quy liên quan đến chương trình PLTMC tại Việt Nam

QUY TRÌNH CHĂM SÓC VÀ ĐIỀU TRỊ

DỰ PHÒNG LÂY TRUYỀN

HIV TỪ MẸ SANG CON

QĐ số 4361 /QĐ-BYT ngày 7/ 11/ 2007

Phạm vi điều chỉnh

Quy định các hoạt động:

• tư vấn xét nghiệm HIV,

• điều trị dự phòng bằng thuốc kháng HIV,

• chăm sóc hỗ trợ cho mẹ và con trước,

trong và sau khi sinh, và

• tổ chức thực hiện các hoạt động phòng lây truyền HIV từ mẹ sang con

Nguyên tắc

• Tất cả PNMT đều được khuyến khích tự

nguyện xét nghiệm HIV, được cung cấp các dịch vụ PLTMC

• Trẻ phơi nhiễm được điều trị dự phòng, được giới thiệu để theo dõi tình trạng nhiễm HIV, chăm sóc và điều trị

• PLTMC được lồng ghép với chương trình PC HIV/AIDS, CS SKSS, dinh dưỡng, chẩn đoán và điều trị NKLTĐTD

Nội dung…

Điều 6: Can thiệp bằng thuốc kháng HIV:

Cung cấp thuốc ARV trong giai đoạn mang thai theo

phác đồ PLTMC - Quyết định 3003 ngày 19/8/2009 của BYT

Điều 7: Can thiệp trong khi chuyển dạ,

sinh đẻ

- Sử dụng thuốc kháng virus theo phác đồ PLTMC -

Quyết định 3003 ngày 19/8/2009 của BYT.

- Can thiệp sản khoa an toàn

• TV cho người phụ nữ sau sinh

(cùng với tư vấn cho chồng và GĐ nếu được sự đồng ý)

Điều 9: Chuyển tuyến, chuyển tiếp sau sinh

Phân tuyến kỹ thuật và tổ

chức thực hiện

Tuyến trung ương và tuyến tỉnh

Cơ sở sản khoa:

• Thực hiện các can thiệp tại Điều 5, 6, 7, 8, 9;

• Hỗ trợ nuôi dưỡng bằng thức ăn thay thế sữa mẹ trong 06 tuần đầu;

• Phối hợp các chuyên khoa và tiếp nhận bệnh nhân nặng, chẩn đoán phức tạp từ tuyến dưới;

• Chuyển PNMT nhiễm HIV đến cơ sở chăm sóc, điều trị

hoặc mời hội chẩn khi có chỉ định

Tuyến trung ương và tuyến tỉnh

Cơ sở sản khoa:

• Chuyển người mẹ sau sinh và trẻ phơi nhiễm

với HIV đến cơ sở chăm sóc, điều trị HIV/AIDS phù hợp và giới thiệu đến các dịch vụ hỗ trợ;

• Theo dõi, kiểm tra, giám sát, đào tạo, hỗ trợ kỹ thuật và chỉ đạo tuyến dưới;

• Báo cáo, quản lý điều trị dự phòng lây truyền

HIV từ mẹ sang con theo quy định của pháp luật

Tuyến trung ương và tuyến tỉnh

Cơ sở nhi khoa:

• Chăm sóc và quản lý trẻ phơi nhiễm với HIV theo các nội dung được quy định tại Khoản 3, Điều 9;

• Tư vấn nuôi dưỡng trẻ, tiếp tục hướng

dẫn và hỗ trợ nuôi dưỡng bằng thức ăn thay thế từ tuần thứ 07 đến hết tháng thứ sáu nếu người mẹ quyết định nuôi con

bằng thức ăn thay thế;

Tuyến trung ương và tuyến tỉnh

Cơ sở nhi khoa:

• Phối hợp các chuyên khoa và tiếp nhận

các bệnh nhân nặng từ tuyến dưới;

• Theo dõi, kiểm tra, giám sát, đào tạo, hỗ trợ kỹ thuật và chỉ đạo tuyến dưới tổ chức thực hiện các hoạt động chuyên môn;

• Báo cáo, quản lý theo dõi và chăm sóc trẻ phơi nhiễm với HIV theo quy định của

pháp luật

Tuyến tỉnh

Trung tâm Chăm sóc sức khoẻ sinh sản:

• Tư vấn về HIV/AIDS, tư vấn xét nghiệm HIV;

Tuyến tỉnh

Trung tâm Phòng, chống HIV/AIDS:

• Tư vấn về HIV/AIDS, TVXN HIV (cho mọi đối tượng);

• Giới thiệu PNMT nhiễm HIV đến cơ sở sản khoa để

huyện và tuyến xã, phường.

• Báo cáo, quản lý điều trị theo quy định

Tuyến xã

Trạm y tế xã, phường:

• Tuyên truyền, giới thiệu các dịch vụ PLTMC;

• Phối hợp với TT Y tế DP huyện: TVXN HIV cho PNMT;

• Giới thiệu giới thiệu PNMT có nguy cơ nhiễm HIV đến các cơ sở cung cấp dịch vụ PLTMC;

• Chăm sóc sau sinh, cung cấp biện pháp KHHGĐ cho phụ nữ nhiễm HIV và theo dõi tăng trưởng cho trẻ phơi nhiễm như mọi trẻ khác;

Tuyến xã

Trạm y tế xã, phường:

• Phối hợp hỗ trợ, theo dõi tuân thủ điều trị cho bà

mẹ nhiễm HIV và trẻ sau sinh;

• Phối hợp với các tổ chức xã hội, các ban ngành, nhóm hỗ trợ đồng đẳng: chăm sóc và hỗ trợ bà

mẹ nhiễm HIV và trẻ phơi nhiễm với HIV tại

cộng đồng;

• Báo cáo, quản lý điều trị theo quy định

Chiến lược PLTMC tại Việt Nam

Truyền thông giáo dục, nâng cao

nhận thức của phụ nữ độ tuổi sinh

đẻ về dự phòng lây nhiễm HIV

Truyền thông giáo dục, nâng cao

nhận thức của phụ nữ độ tuổi sinh

đẻ về dự phòng lây nhiễm HIV

Tư vấn KHHGĐ tại các PKNT và cộng đồng Lồng ghép CTCSSKSS

Ước tính hiệu quả các can thiệp về PLTMC

Tỷ lệ nhiễm

HIV ở PNMT

0,25%

5.200 PNMT nhiễm HIV

1.820 trẻ nhiễm HIV

Không can thiệp PLTMC (35%)

615 trẻ nhiễm HIV

Chỉ dùng NVP liều đơn lúc chuyển dạ (11,8%)

260 trẻ nhiễm

Phác đồ 3 thuốc ARV, không bú mẹ (dưới 2%)

Cứu được 1207 trẻ không nhiễm HIV

Cứu được 1.560 trẻ không nhiễm HIV

Cứu được 1.716 trẻ không nhiễm HIV 104 trẻ nhiễm

AZT từ tuần thai 14 +NVP chuyển da, không

bú mẹ (dưới 5%)

Cam kết và thực hành hiện nay về

PLTMC

1 Xác định PLTMC là một chương trình ưu tiên

nhằm cải thiện sức khỏe người mẹ, giảm tỷ lệ lây truyền HIV từ mẹ sang con tiến đến loại trừ hoàn toàn việc trẻ nhiễm HIV từ mẹ

2 Chương trình hành động PLTMC là một trong

các chương trình hành động quốc gia

3 Ủy ban quốc gia phòng, chống HIV/AIDS lấy

tháng 6 hàng năm là tháng chiến dịch PLTMC với sự tham gia toàn xã hội

Mô hình cung cấp dịch vụ PLTMC:

Các can thiệp PLTMC được lồng ghép trong hệ thống chăm sóc sức khỏe sinh sản, phối hợp chặt chẽ với hệ thống

điều trị HIV/AIDS

Chương trình PLTMC tại cơ sở sản khoa có sinh

3 Tư vấn nuôi con thích hợp

(1.Sữa ăn thay thế sữa mẹ;

2 Sữa mẹ hoàn toàn)

Chương trình PLTMC

tại TTCSSKSS/TTYT quận/

HIV

2 Chuyển tiếp đến

cơ sở cung cấp ARV

Hoạt độ tuổi sinh ng truyền

thông

Mô hình tối thiểu

Xin trân trọng cám ơn