Nâng cao năng lực tư duy lý luận cho đội ngũ sỹ quan chỉ huy ở đồn biên phòng trong giai đoạn hiện nay

ĐẠI HỌC QUỐC GIA HÀ NỘI TRUNG TÂM ĐÀO TẠO, BỒI DƯỠNG GIẢNG VIÊN LÝ LUẬN CHÍNH TRỊ VŨ NGỌC HOẰNG NÂNG CAO NĂNG LỰC TƯ DUY LÝ LUẬN CHO ĐỘI NGŨ SĨ QUAN CHỈ HUY Ở ĐỒN BIÊN PHÒNG TRONG GI

Trang 1

ĐẠI HỌC QUỐC GIA HÀ NỘI

TRUNG TÂM ĐÀO TẠO, BỒI DƯỠNG GIẢNG VIÊN LÝ LUẬN CHÍNH TRỊ

VŨ NGỌC HOẰNG

NÂNG CAO NĂNG LỰC TƯ DUY LÝ LUẬN

CHO ĐỘI NGŨ SĨ QUAN CHỈ HUY Ở ĐỒN BIÊN PHÒNG

TRONG GIAI ĐOẠN HIỆN NAY

LUẬN VĂN THẠC SĨ TRIẾT HỌC

HÀ NỘI - 2004

Trang 2

ĐẠI HỌC QUỐC GIA HÀ NỘI

TRUNG TÂM ĐÀO TẠO, BỒI DƯỠNG GIẢNG VIÊN LÝ LUẬN CHÍNH TRỊ

VŨ NGỌC HOẰNG

NÂNG CAO NĂNG LỰC TƯ DUY LÝ LUẬN CHO ĐỘI NGŨ SĨ QUAN CHỈ HUY Ở ĐỒN BIÊN PHÒNG

TRONG GIAI ĐOẠN HIỆN NAY

Mã số: 5.01.02

LUẬN VĂN THẠC SĨ TRIẾT HỌC

HÀ NỘI - 2004

Trang 3

LỜI CAM ĐOAN

Tôi xin cam đoan đây là công trình nghiên cứu của riêng tôi dưới sự hướng dẫn của TS Hồ Trọng Hoài Các số liệu, tài liệu nêu ra trong luận văn là trung thực, đảm bảo tính khách quan, khoa học Các tài liệu tham khảo có nguồn gốc xuất xứ rõ ràng

Hà Nội, ngày 01 tháng 11 năm 2004

Tác giả luận văn

Vũ Ngọc Hoằng

MỞ ĐẦU

Trang 4

1 Lý do chọn đề tài

Trong thời đại ngày nay tư duy, trí tuệ luôn là nguồn lực quý giá của con người, của mỗi quốc gia, dân tộc Năng lực và trình độ tư duy của loài người ngày càng được tăng lên và ngày càng có vai trò to lớn, tác động đến mọi mặt của đời sống xã hội, đem lại những thành tựu mới cho nền văn minh nhân loại

Đối với nước ta hiện nay, vai trò của tư duy, trí tuệ lại càng quan trọng do yêu cầu của công cuộc đổi mới đất nước, của sự nghiệp xây dựng và bảo vệ tổ quốc theo tinh thần nghị quyết đại hội Đảng toàn quốc lần thứ IX Bước vào thời

kỳ mới, cách mạng nước ta vừa đứng trước những thời cơ, vận hội lớn vừa phải đối mặt với những nguy cơ, thách thức lớn không thể xem thường Nắm bắt được

cơ hội, tận dụng mọi thời cơ, đẩy lùi nguy cơ, vượt qua mọi thử thách với tinh thần cách mạng tiến công đưa cách mạng Việt nam tiến lên, đó là vấn đề có ý nghĩa sống còn đối với dân tộc ta trong thời kỳ mới

Nước ta có vị trí chiến lược quan trọng về kinh tế, chính trị, quốc phòng, an ninh và đối ngoại v.v Trên các tuyến biên giới, cả đất liền và biển - đảo đang diễn ra

xu thế hoà bình, hữu nghị, hợp tác nhưng vẫn còn chịu nhiều tác động, xâm nhập, phá hoại của các loại đối tượng, các thế lực thù địch trong và ngoài nước Chúng lợi dụng đường lối đổi mới, mở cửa của Đảng và Nhà nước ta để thực hiện chiến lược

“diễn biến hoà bình” kết hợp với “bạo loạn lật đổ” nhằm xoá bỏ chủ nghĩa xã hội ở

Việt Nam Tình hình trên, đang đặt ra yêu cầu mới cho sự nghiệp bảo vệ tổ quốc

xã hội chủ nghĩa và xây dựng quân đội nhân dân và công an nhân dân dân cách mạng, chính quy, tinh nhuệ và từng bước hiện đại

Bộ đội Biên phòng là một thành phần của Quân đội nhân dân Việt Nam, được giao nhiệm vụ nòng cốt, chuyên trách bảo vệ chủ quyền an ninh biên giới quốc gia, là lực lượng thành viên của khu vực phòng thủ của tỉnh, huyện biên giới Trong đó, đồn Biên phòng có vị trí đặc biệt quan trọng, là đơn vị cơ sở trực tiếp

Trang 5

thực hiện nhiệm vụ quản lý, bảo vệ, xây dựng biên giới của Tổ quốc ngày càng vững mạnh

Từ ngày thành lập đến nay, Bộ đội Biên phòng mà trực tiếp là các đồn Biên phòng đã phấn đấu khắc phục nhiều khó khăn, chịu đựng nhiều gian khổ, hoàn thành tốt nhiệm vụ quản lý, bảo vệ chủ quyền an ninh biên giới, tham gia thực hiện tốt các chương trình kinh tế - xã hội, góp phần to lớn trong sự nghiệp xây dựng và bảo vệ Tổ quốc

Tuy nhiên, trong sự nghiệp đổi mới ở nước ta hiện nay, bên cạnh những thành tích to lớn đã đạt được, BĐBP đặc biệt là cấp đồn Biên phòng còn bộc lộ một số hạn chế, ảnh hưởng đến việc tổ chức thực hiện nhiệm vụ của mình Một trong những hạn chế đó là năng lực tư duy lý luận của đội ngũ sĩ quan chỉ huy đồn Biên phòng còn nhiều bất cập, đã ảnh hưởng đến nhận thức và hiệu quả thực hiện nhiệm vụ Đây là một trong những điểm yếu mà kẻ thù đang triệt để lợi

dụng, khoét sâu nhằm thực hiện chiến lược "Diễn biến hoà bình" Để góp phần

khắc phục mặt hạn chế, nâng cao sức mạnh chiến đấu của Bộ đội Biên phòng,

mà trước hết là đội ngũ sĩ quan chỉ huy đồn Biên phòng đáp ứng yêu cầu, nhiệm

vụ trong giai đoạn hiện nay, tác giả chọn đề tài: "Nâng cao năng lực tư duy lý

luận cho đội ngũ sĩ quan chỉ huy đồn Biên phòng trong giai đoạn hiện nay" thiết

nghĩ là một đề tài có ý nghĩa thiết thực cả về lý luận và thực tiễn

2 Tình hình nghiên cứu đề tài

Vấn đề tư duy từ lâu đã thu hút nhiều nhà lý luận nghiên cứu Ở nước ta, gần đây do yêu cầu thực tiễn đổi mới đất nước nhất là từ đại hội Đảng toàn quốc lần thứ VI (1986) đến nay, đã có nhiều công trình nghiên cứu được công bố đề cập khá toàn diện với những góc độ khác nhau, liên quan đến đề tài của luận văn, phải kể đến những công trình sau:

Trang 6

- GS.TS Nguyễn Ngọc Long: “Năng lực tư duy lý luận trong quá trình đổi

mới tư duy ”, Tạp chí Cộng sản, số 10 năm 1987

- GS.TS Lê Hữu Nghĩa: “Một số căn bệnh trong phương pháp tư duy của

cán bộ ta ”, Tạp chí Triết học, số 2 năm 1988

- GS.TS Phạm ngọc Quang: "Yêu cầu mới về năng lực, trí tuệ của Đảng

trong giai đoạn hiện nay", Tạp chí Triết học, số 2 năm 1994

- Hồ Văn Thông: "Một số vấn đề tư duy và đổi mới tư duy hiện nay" , Tạp

chí Cộng sản ,Tháng 10 năm 1987

- Hồ Bá Thâm: "Nâng cao năng lực tư duy của đội ngũ cán bộ cấp xã hiện

nay" , Nhà xuất bản Chính trị quốc gia, Hà Nội 1995

- Nguyễn Đình Trãi: Luận án tiến sỹ triết học: "Nâng cao năng lực tư duy lý

luận cho cán bộ giảng dạy lý luận Mác - Lênin ở các trường chính trị tỉnh"

- Đào Văn Tiến: Luận án tiến sỹ khoa học quân sự: “Nâng cao năng lực tư

duy sáng tạo của đội ngũ sĩ quan cấp phân đội quân đội nhân dân Việt Nam hiện nay ”

- Dương Minh Đức: Luận văn thạc sỹ triết học: "Nâng cao năng lực tư duy

lý luận cho cán bộ lãnh đạo chủ chốt cấp tỉnh trong giai đoạn hiện nay qua thực

tế tỉnh Bắc Giang "

- Kiều Hồng Mai: luận văn thạc sỹ triết học: "Nâng cao năng lực tư duy lý

luận cho đội ngũ cán bộ cấp huyện trong tình hình hiện nay qua khảo sát tỉnh

Hà Tây " v.v

Tuy nhiên, vấn đề năng lực tư duy lý luận với tư cách là một phẩm chất của người sĩ quan chỉ huy đồn Biên phòng trong lực lượng BĐBP hiện nay với

tư cách là một luận văn thạc sỹ triết học, thì chưa có một tác giả nào đi sâu nghiên cứu Hơn nữa, việc đánh giá thực trạng năng lực tư duy lý luận và đề ra những giải pháp cụ thể nhằm nâng cao năng lực tư duy lý luận cho đội ngũ sĩ

Trang 7

quan chỉ huy đồn Biên phòng còn rất mới mẻ Vì vậy, với đề tài luận văn này, tác giả hy vọng sẽ góp phần nhỏ bé của mình vào công tác xây dựng và phát triển đội ngũ cán bộ chỉ huy đồn Biên phòng trong giai đoạn hiện nay

3 Mục đích và nhiệm vụ của đề tài

3.1 Mục đích của đề tài

Trên cơ sở đánh giá thực trạng năng lực tư duy lý luận của đội ngũ sĩ quan chỉ huy ở đồn Biên phòng, luận văn đề xuất một số giải pháp chủ yếu nhằm từng bước nâng cao năng lực tư duy lý luận cho đội ngũ cán bộ này nhằm đáp ứng yêu cầu mới của sự nghiệp bảo vệ chủ quyền an ninh biên giới của Tổ quốc

3.2 Nhiệm vụ của đề tài

- Làm rõ năng lực tư duy lý luận, trên cơ sở đó phân tích vai trò của năng lực tư duy lý luận đối với hoạt động lãnh đạo, chỉ huy của người sĩ quan ở các đồn Biên phòng

- Phân tích thực trạng năng lực tư duy lý luận của đội ngũ sĩ quan chỉ huy

ở các đồn Biên phòng từ năm 1996 đến nay và chỉ ra những nguyên nhân của thực trạng đó

- Đề xuất một số giải pháp chủ yếu nhằm nâng cao năng lực tư duy lý luận cho đội ngũ sĩ quan chỉ huy ở đồn Biên phòng trong giai đoạn hiện nay

4 Đối tượng, phạm vi nghiên cứu của đề tài

Luận văn không nghiên cứu tất cả những sĩ quan Biên phòng và các phẩm chất của người sĩ quan chỉ huy, mà chỉ nghiên cứu năng lực tư duy lý luận và vai trò của năng lực tư duy lý luận đối với hoạt động lãnh đạo, chỉ huy của người sĩ quan chỉ huy đồn Biên phòng, đó là các chức danh: Đồn trưởng và các phó đồn trưởng đồn Biên phòng dưới góc độ triết học

5 Cơ sở lý luận, nguồn tài liệu và phương pháp nghiên cứu

Trang 8

- Luận văn vận dụng lý luận của chủ nghĩa duy vật biện chứng và chủ

nghĩa duy vật lịch sử, tư tưởng Hồ Chí Minh, quan điểm của Đảng ta về con người, về năng lực tư duy lý luận của người cán bộ lãnh đạo nói chung và đội ngũ sĩ quan trong quân đội nói riêng Luận văn còn kế thừa kết quả nghiên cứu của các tác giả đi trước về vấn đề này

- Luận văn sử dụng các tài liệu của các cấp uỷ Đảng, Chính quyền và các tài liệu liên quan đến đề tài của các cơ quan chức năng của Bộ tư lệnh BĐBP, Học viện Biên phòng và kết quả khảo sát của tác giả ở các đồn Biên phòng

- Để hoàn thành luận văn này, tác giả sử dụng các phương pháp nghiên cứu như phân tích và tổng hợp, lịch sử và lô gíc, cụ thể và trừu tượng, phương pháp hệ thống, phương pháp điều tra xã hội học, phương pháp thống kê và các phương pháp khác

6 Đóng góp của luận văn

- Luận văn có thể sử dụng làm tài liệu tham khảo phục vụ cho công tác giảng dạy, nghiên cứu triết học ở các trường đại học, sĩ quan trong quân đội

- Luận văn có thể sử dụng làm tài liệu tham khảo cho việc xây dựng, hoạch định kế hoạch đào tạo, bồi dưỡng đội ngũ sĩ quan chỉ huy ở các đồn Biên phòng trong Bộ đội Biên phòng

7 Kết cấu của luận văn

Ngoài phần mở đầu, kết luận, danh mục tài liệu tham khảo Luận văn gồm

3 chương, 6 tiết

Trang 9

DANH MỤC TÀI LIỆU THAM KHẢO

1 Ban Tư tưởng - Văn hoá Trung ương (2003),Tài liệu học tập nghị quyết hội

nghị lần thứ Tám ban chấp hành Trung ương Đảng khoá X Nxb Chính trị

quốc gia, Hà nội

2 Hoàng Chí Bảo (1989), “Từ tư duy kinh nghiệm tới tư duy lý luận”, Thông

tin lý luận, (6)

3 Bộ Tư lệnh Bộ đội Biên phòng - Trường Đại học Biên phòng (2000) Giáo

trình Tổ chức chỉ huy bảo vệ biên giới

4 Nguyễn Đức Bình (1992), “Về công tác lý luận trong giai đoạn hiện nay”,

Tạp chí Cộng sản, (6)

5 Vũ Đình Chuyên, Nâng cao năng lực tư duy lý luận của đội ngũ lãnh đạo,

quản lý cấp huyện ở nước ta hiện nay qua thực tế tỉnh Kiên Giang, Luận

văn Thạc sĩ Triết học Hà Nội

6 Đảng bộ quân đội, Đảng uỷ Bộ đội Biên phòng (2001), Văn kiện đại hội

đại biểu Đảng bộ Bộ đội Biên phòng lần thứ XI

7 Đảng Cộng sản Việt Nam (1987), Văn kiện Đại hội đại biểu toàn quốc lần

thứ VI, Nxb Sự thật, Hà Nội

8 Đảng Cộng sản Việt Nam (1991), Văn kiện Đại hội đại biểu toàn quốc lần

thứ VII , Nxb Sự thật,.Hà Nội

9 Đảng Cộng sản Việt Nam (1994), Văn kiện Đại hội đại biểu toàn quốc giữa

nhiệm kỳ khoá VII, Nxb Sự thật, Hà Nội

10 Đảng Cộng sản Việt Nam (1996), Văn kiện Đại hội đại biểu toàn quốc lần

thứ VIII, Nxb Cính trị quốc gia, Hà Nội

11 Đảng Cộng sản Việt Nam (2001), Văn kiện Đại hội đại biểu toàn quốc lần

thứ IX, Nxb Chính trị quốc gia, Hà Nội

12 Vương Tất Đạt (1992), Lôgíc học, Đại học sư phạm Hà nội I

Trang 10

13 Dương Minh Đức (2001), Nâng cao năng lực tư duy lý luận cho đội ngũ

cán bộ lãnh đạo chủ chốt cấp tỉnh trong giai đoạn hiện nay (Qua thực tế tỉnh Bắc Giang), Luận văn thạc sỹ triết học, Học viện CTQGHCM

14 Giáo trình triết học Mác-Lênin (1999), Nxb Chính trị quốc gia, Hà nội

15 Kiều Hồng Mai (1998), Nâng cao năng lực tư duy lý luận cho đội ngũ cấp

huyện trong tình hình hiện nay qua khảo sát tỉnh Hà Tây, Luận văn thạc sĩ

triết học, Trường Đại học Khoa học Xã hội và Nhân văn, ĐHQG Hà Nội

16 Nguyễn Thế Kiệt (2001), Thực trạng tư duy lý luận của cán bộ lãnh đạo,

quản lý nước ta hiện nay Trong sách học tập phong cách tư duy Hồ Chí

Minh, Nxb Chính trị quốc gia, Hà Nội

17 Đặng Xuân Kỳ (1987), “Vai trò của đổi mới tư duy”, Tạp chí Cộng sản, (8)

18 V.I.Lênin (1975), Toàn tập, tập 6, Nxb Tiến bộ Matxcơva

27 Nguyễn Văn Linh (1987), Đổi mới tư duy và phong cách, Nxb Sự thật, Hà Nội

28 Nguyễn Ngọc Long (1987), “Năng lực tư duy lý luận trong quá trình đổi

mới tư duy”, Tạp chí Cộng sản, (10)

29 C.Mác - Ph.Ăngghen (1995), Toàn tập, tập 1, Nxb Chính trị quốc gia, Hà

Nội

30 C.Mác-Ph.Ăng ghen (1995), Toàn tập, tập 3, Nxb Chính trị quốc gia, Hà

Nội

Trang 11

31 C.Mác- h.Ăng ghen (1994), Toàn tập, tập 12, Nxb Chính trị quốc gia, Hà

Nội

35 Hồ Chí Minh (2000), Toàn tập, tập 5, Nxb Chính trị quốc gia, Hà Nội

39 Nghị quyết số 11/NQ-TW ngày 8/8/1995 của Bộ Chính trị (khoá VIII) về

xây dựng Bộ đội Biên phòng trong tình hình mới

40 Nghị quyết Bộ Chính trị về công tác lý luận trong giai đoạn hiện nay

(1992), Nxb Sự thật, Hà Nội

41 Lê Hữu Nghĩa (1988), “Một số căn bệnh trong phương pháp tư duy của cán

bộ ta”, Tạp chí Triết học, (2)

42 Bùi Thanh Quất (1998), Giáo trình lôgíc hình thức, Trường Đại học Khoa

học Xã hội nhân văn

43 Đào Duy Quát (1991), “Đổi mới hoạt động lý luận trong giai đoạn hiện

nay”, Tạp chí Thông tin lý luận, (7)

44 Phạm Ngọc Quang (1994), Yêu cầu đổi mới về năng lực trí tuệ của Đảng trong giai đoạn hiện nay Triết học (2)

45 Hồ Bá Thâm (1995) Nâng cao năng lực tư duy của đội ngũ cán bộ lãnh đạo, quản lý chủ chốt cấp xã hiện nay, Nxb CTQG Hà Nội

46 Hồ Văn Thông (1987), “Một số vấn đề tư duy và đổi mới tư duy hiện nay ở

nước ta”, Tạp chí Cộng sản, (10)

Trang 12

47 Đào Văn Tiến ( 1988 ), Nâng cao năng lực tư duy sáng tạo của đội ngũ sĩ

quan cấp phân đội quân đội nhân dân Việt nam hiện nay, Luận án tiến sỹ

Khoa học quân sự, Học viện Chính trị Quân sự

48 Trần Hữu Tiến (1990), “Công tác tổng kết thực tiễn trong điều kiện đổi

mới”, Tạp chí Cộng sản, (7)

49 Lại Văn Toàn (1988), “Đổi mới tư duy lý luận trong sự nghiệp đổi mới”,

Tạp chí Triết học, (1)

50 Từ điển triết học (1976), Nxb Sự thật, Hà Nội

51 Từ điển tiếng Việt (2000), Nxb Đà Nẵng

Định dạng
Số trang	12
Dung lượng	389,36 KB