BÁO CÁO THỰC TẬP NGHỀ NGHIỆP XÍ NGHIỆP CHẾ BIẾN THỦY SẢN TRỌNG NHÂN

Phát triển đi kèm với bền vững, phấn đấu xây dựng thương hiệu có uy tín, sản phẩm đạt chất lượng cao theo tiêu chuẩn quốc tế về an toàn vệ sinh thực phẩm  Không ngừng đổi mới và áp dụng

BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO TRƯỜNG ĐẠI HỌC NÔNG LÂM TP.HỒ CHÍ MINH

KHOA MÔI TRƯỜNG VÀ TÀI NGUYÊN



ĐỀ TÀI

BÁO CÁO THỰC TẬP NGHỀ NGHIỆP

XÍ NGHIỆP CHẾ BIẾN THỦY SẢN

TRỌNG NHÂN

GVHD: Th.S LÊ THỊ LAN THẢO

Ks TRẦN MINH LUÂN SVTT: VÕ THANH BÌNH KHOA: MÔI TRƯỜNG VÀ TÀI NGUYÊN NGÀNH: KỸ THUẬT MÔI TRƯỜNG LỚP: DH11MT

NIÊN KHÓA: 2011 – 2015

Tháng 3/2015

Phần 1 MỞ ĐẦU.

1.1 ĐẶT VẤN ĐỀ.

Hiện nay, Việt Nam đã bước vào một giai đoạn hội nhập quốc tế sâu sắc và toàn diện hơn bao giờ hết Trong xu thế đổi mới và hội nhập, những năm qua đất nước ta đã tạo dựng được những xung lực mới cho quá trình phát triển, đã đạt được nhiều thành tựu về kinh tế - xã hội quan trọng Hàng ngàn công ty, xí nghiệp mọc lên với đủ các lĩnh vực, ngành nghề Kinh tế, đời sống của nhân dân được cải thiện, cơ sở hạ tầng được nâng cao Bên cạnh những lợi nhuận, cơ hội mở ra còn rất nhiều thách thức và khó khăn mà nước ta

đã, đang và sẽ đối mặt Đặc biệt là nỗi lo về suy thoái môi trường và nhiều hậu quả của biến đổi khí hậu khôn lường.Ô nhiễm môi trường ở các đô thị, khu công nghiệp, làng nghề, các lưu vực sông, các vấn đề môi trường bức xúc khác đã trở thành những vấn đề nóng và đáng quan tâm của toàn xã hội.Vì thế, để bảo vệ môi trường sạch đẹp hơn mỗi người phải có ý thức, cùng nhau hành động vì môi trường

Với đặc thù địa lý có đường bờ biển trải dọc từ Bắc vào Nam, cùng với vùng lãnh hải

vô cùng rộng lớn đã đem lại cho chúng ta nguồn hải sản vô cùng phong phú, dồi dào.Tuy nhiên, từ trước đến nay chúng ta chưa khai thác đúng mức nguồn thủy- hải sản, đánh bắt chưa hợp lý và vẫn chưa tìm được một nguồn tiêu thụ ổn định.Với chủ trương của nước

ta hiện nay là chú trọng phát triển kinh tế từ nguồn lợi thủy, hải sản TRỌNG NHÂN SEAFOOD là một trong những nhà sản xuất và xuất khẩu thuỷ sản ở Việt Nam TRỌNG NHÂN SEAFOOD được xác nhập vào Công ty Cổ Phần Thuỷ Sản và Xuất Nhập Khẩu Long An tiền thân là Công ty Thủy Sản và Xuất Nhập Khẩu Long An (Lafimexco) đã được thành lập năm 1987 Công ty có nền tản vửng chắc cho sự phát triển trong tương lai

Phát triển đi kèm với bền vững, phấn đấu xây dựng thương hiệu có uy tín, sản phẩm đạt chất lượng cao theo tiêu chuẩn quốc tế về an toàn vệ sinh thực phẩm

 Không ngừng đổi mới và áp dụng côngnghệ tiên tiến trong sản xuất, mở rộng và nâng cao công suất chế biến củacác nhà máy chế biến

 Phát triển các sản phẩm mới giá trịgia tăng

 Tôn trọng và luôn lắng nghe ý kiếnkhách hàng để đảm bảo chất lượng phục vụ khách hàng một cách tốt nhất

Phát triển thêm các sản phẩm mới mang lại Giá trị gia tăng cao

Không ngừng cải tiến kỹ thuật, đổi mới thiết bị, công nghệ trong sản xuất chế biến để sản phẩm làm ra đạt chất lượng cao, an toàn với người sử dụng đáp ứng các yêu cầu, tiêu chuẩn quốc tế

Với đề tài này, tôi hi vọng nâng cao hiểu biết của mình trong về các chỉ tiêu môi trường trong chế biến thủy sản xuất khẩu, nắm được các nguyên tắc làm việc về chuyên ngành kỹ thuật môi trường trong môi trường của một xí nghiệp chế biến thủy sản xuất khẩu, đóng góp những kiến nghị của mình về hoạt động môi trường cho xí nghiệp và hoàn thiện các kỹ năng nghề nghiệp của mình cho công việc sau này

1.2 MỤC TIÊU ĐỀ TÀI.

Đây là đợt thực tập của sinh viên trước khi thực hiện Đồ án tốt nghiệp Mục đích của đợt thực tập là giúp sinh viên tìm hiểu các quy trình công nghệ xử lý cụ thể trong thực

tế phục vụ Đồ án tốt nghiệp và sau khi ra trường

1.3 TỔNG QUAN NỘI DUNG THỰC TẬP.

1.3.1 Những kiến thức đã nắm bắt trong quá trình thực tập.

- Tổng quan về đơn vị thực tập

Tên công ty, địa điểm

Chức năng - nhiệm vụ, cơ cấu tổ chức

Tổng mặt bằng công ty

Quy trình sản xuất

Hệ thống cấp nước, thoát nước

An toàn lao động, PCCC

- Quy trình công nghệ xử lý chất thải

Sơ đồ công nghệ xử lý chất thải, bản vẽ thiết kế thi công

Các công trình chính: nhiệm vụ, cấu tạo, nguyên lý hoạt động và phương

pháp vận hành

Hiệu quả xử lý của từng công đoạn

Quy trình vận hành, sự cố và cách khắc phục

Nhu cầu đầu tư máy móc thiết bị và công trình xây dựng

Chi phí hóa chất, năng lượng cho hệ thống xử lý

- Các kỹ năng thực tập

Kỹ năng thu thập thông tin

Kỹ năng phân tích, đánh giá bản vẽ thiết kế, vận hành quy trình xử lý

1.3.2 Những việc đã thực hành trong quá trình thực tập.

Tham khảo tài liệu về xí nghiệp chế biến thủy sản Trọng Nhân

Tìm hiểu về hệ thống cấp, thoát nước của đơn vị

Tham khảo tài liệu thiết kế các công trình mà công ty đã thực hiện (hồ sơ thuyết minh

Phần 2 BÁO CÁO THỰC TẬP CHI TIẾT TẠI XÍ NGHIỆP

CHẾ BIẾN THỦY SẢN TRỌNG NHÂN.

CHƯƠNG 1 TỔNG QUAN VỀ XÍ NGHIỆP.

1.1 Thơng tin chung.

Hình 1 Xí nghiệp chế biến thủy sản Trọng Nhân.

1 Tên doanh nghiệp: XÍ NGHIỆP CHẾ BIẾN THỦY SẢN TRỌNG NHÂN

2 Cơ quan chủ quan : CÔNG TY TNHH THỦY SẢN TRỌNG NHÂN

3 Địa chỉ : 31 Nguyễn Thị Bảy, Phường 6, TP Tân An, Tỉnh Long An

4 Điện thoại : 0723.(525854 – 526854)

5 Fax : 0723.525853

6 Ngành nghề kinh doanh chủ yếu :

- Thu mua chế biến thủy sản

- Xuất nhập khẩu thủy sản

7 Số lượng công nhân : 350

8 Tóm tắt quá trình hoạt động:

Xí nghiệp được thành lập và bắt đầu hoạt động từ tháng 09/2009 cho đến nay nhằm mục đích chế biến các mặt hàng thủy sản đông lạnh xuất khẩu

1.2 Mặt bằng công ty:

Hình 2: Mặt bằng tổng thể xí nghiệp chế biến thủy sản Trọng Nhân

Xí nghiệp chế biến thuỷ sản TRỌNG NHÂN đặt tại số 31 Nguyễn Thị Bảy, P.6, Tp Tân An, Tỉnh Long An Có diện tích đất rất rộng Nằm ở trung tâm của tỉnh Long An, cách thành phố Hồ Chí Minh khoảng 30 km thuận lợi cho thông thương hàng hoá xuất khẩu Gần quốc lộ 1A là con đường thông thương với các tỉnh đồng bằng sông Cửu Long Trong vòng bán kính 30 km, có nhiều cảng cá, và hơn 50,000 hecta nuôi tôm, chủ yếu là Tôm Sú với sản lượng hàng năm hơn 30,000- 40,000 tấn Do đó, công ty có thể thumua được nguyên liệu liệu có chất lượng tốt và thuận lợi cho vận chuyển nguyên liệu Thiên nhiên thuận lợi , trang thiết bị hiện đại , nhân lực có trình độ tốt và luôn được đào tạo chúng tôi đảm bảo những sản phẩm do công ty chúng cung cấp có chất lượng tốt, đặc biệt có giá cả cạnh tranh và là nền tản vửng chắc cho sự phát triển trong tương lai

1.3 Hệ thống quản lí chất lượng và vệ sinh an toàn thực phẩm :

GMP, SSOP, BRC, ISOvà kế hoạch HACCP đảm bảo sản phẩm tốt nhất đến với sản

phẩm trong và ngoài nước

+ Đạt Code xuất hàng vào thị trường EU: DL 54

CHƯƠNG 2 TỔNG QUAN VỀ QUY TRÌNH CHẾ BIỂN THỦY SẢN TẠI

XÍ NGHIẾP CHẾ BIẾN THỦY SẢN TRỌNG NHÂN.

2.1 Các sản phẩm chính của xí nghiệp:

Các mặt hàng sản xuất của Xí nghiệp chủ yếu gồm các loại : tôm đông lạnh, mực và bạch tuộc đông lạnh ( dạng sơ chế sẳn ), nghêu đông lạnh xuất sang các thị trường khu vực Đông Nam Á, Anh , Mỹ, Hàn Quốc, Nhật Bản vàEU

Hình 3 Tơm thẻ PD

Trong thời gian gần đây, xí nghiệp chỉ chuyên sản xuất tơm đơng lạnh

2.2 Quy trình cơng nghệ

2.2.1 Nguyên liệu và phụ liệu:

- Nguyên liệu : bao gồm các loại thủy sản tươi sống được thu mua từ các đại lí cung cấp : từ các nguồn đánh bắt và nuôi trồng các tỉnh : Bến Tre, CàMau và các tỉnh Đồng Bằng Sông Cửu Long … với số lượng hơn 180 tấn nguyên liệu/ tháng

- Phụ liệu : Chlorine, xà phòng,…

BẢNG 1: BẢNG LIỆT KÊ NGUYÊN LIỆU, NHIÊN LIỆU, HÓA CHẤT SỬ DỤNG

2.2.2 Năng lượng:

BẢNG 2: THỐNG KÊ NĂNG LƯỢNG SỬ DỤNG

Hiện nay, Trọng Nhân có khoảng 390 công nhân có tay nghề cùng với cơ sở hạ tầng

và máy móc thiết bị mới

BẢNG 3 BẢNG LIỆT KÊ THIẾT BỊ SỬ DỤNG CHO SẢN XUẤT

2.2.3 Dây chuyền sản xuất.

Hình 4 Quy trình sản xuất

• Thuyết minh quy trình

Nguyên liệu được xí nghiệp thu mua từ các đại lý ở các tỉnh đồng bằng sông CửuLong, Bến Tre và Cà Mau Nguyên liệu được vận chuyển đến xí nghiệp bằng xe chuyêndụng Trong quá trình vận chuyển, nguyên liệu thường được bảo quản bằng các thùngcách nhiệt Nhiệt độ được giữ mức dưới 4oC

Sai khi nguyên liệu được nhập về sẽ được bộ phận KCS kiểm tra và đánh giá chấtlượng nguyên liệu Nguyên liệu không đạt chuẩn được trả lại cho đơn vị cung cấp

Các nguyên liệu đạt chuẩn được rửa lần 1 bằng hổn hợp nước, đá và cholorine (nồng

độ 50 ppm) nhằm loại bỏ tạp chất và vi sinh vật bám trên thân nguyên liệu

Quá trình phân cỡ được thực hiện sau công đoạn rửa lần 1, nguyên liệu được tiếnhành sơ chế, loại bỏ các phần không ăn được, không có giá trị về mặt cảm quan, giá trị vềmặt kinh tế và theo yêu cầu kỹ thuật Trong suốt quá trình sơ chế, nguyên liệu được bảoquản trong đá vảy, đảm bảo nhiệt độ thân nguyên liệu luôn dưới 4oC Phế phẩm sau khi

sơ chế được đưa vào thùng có nắp đậy và chuyển khỏi khu vực sản xuất để tránh lâynhiễm

Nguyên liệu bán thành phẩm sẽ được tiếp tục đưa qua công đoạn rửa lần 2, nguyênliệu được nhúng lần lượt qua 3 bồn nước đã được làm lạnh có pha chlorine nồng độ lầnlượt là 30ppm, 10ppm và 0ppm, loại bỏ tạp chất lẫn trong nguyên liệu sau quá trình sơchế cũng như diệt khuẩn cho nguyên liệu Sauk hi rửa lần 2, nguyên liệu được chuyểnqua công đoạn xử lý hóa chất Thủy sản được ngâm trong dung dịch 1% muối + 3%photpho với mục đích tang thời gian bảo quản và giữ chất lượng thủy sản

Đối với một số đơn hàng cĩ yêu cầu, nguyên liệu được đưa vào lị hấp chin trước khi tiến hành cấp đơng.

Nguyên liệu bán thành phẩm sau quá trình sơ chế sẽ được phân cỡ theo kích thước, khối lượng, yêu cầu của đơn hàng và sắp xếp vào khuơn Khuơn tơm được đưa vào kho lạnh để bảo quản trước khi tiến hành cấp đơng sản phẩm

Trong giai đoạn cấp đơng, nhiệt độ than tơm được hạ dưới điểm đĩng băng NHiệt độ tâm sản phẩm thường dưới -18 oC Quá trình cấp đơng sẽ làm chậm quá trình hư hỏng sảnphẩm, kéo dài thời gian sử dụng

Sản phẩm sau cấp đơng được chuyển sang vịi phun sương Cĩ nhiệt độ từ 0 oC đến

4 oC để tạo lớp băng mỏng trên bề mặt sản phẩm Lớp bang mỏng trên bề mặt sản phẩm

- Rác thải vô cơ chủ yếu là bao bì giấy, PE… xuất phát từ khu đóng gói thải ra Cácloại này được xử lý bằng cách bán phế liệu

- Chất thải nguy hại : bóng đèn, dầu nhớt, cặn dầu, giẻ lau … Số lượng rác thảinày rất ít

BẢNG 4 Danh sách chất thải nguy hại đã đăng ký phát sinh trung bình trong 01 tháng tại xí nghiệp :

3.1.2 Khí thải:

Các máy móc thiết bị chủ yếu là thiết bị lạnh phục vụ cho công việc cấp đông hàng hóa, bảo quản thành phẩm và sản xuất nước đá Do vậy có khả năng thải vào không khí các môi chất làm lạnh như : NH3, R22 khi thiết bị xảy ra sự co árò rỉ hoặc vỡ đường ống nén khí

3.1.3 Nước thải:

Nước thải trong quá trình sản xuất chủ yếu là lượng nước dùng để vệ sinh công nghiệp và rửa nguyên liệu Với các loại hình sản xuất này, trong nước thải còn lẫn một lượng dư Chlorine và các cặn bã hữu cơ Đây là vấn đề mà đơn vị thấy cần quan tâm hàng đầu nhằm hạn chế tối thiểu gây ô nhiễm môi trường và nước thải sau khi ra khu dân cư phải đạt theo tiêu chuẩn qui định Nước thải sinh hoạt đi vào bể tự hoại, định kỳ hợp đồng với cơ sở hút hầm

3.2 Cơng tác bảo vệ mơi trường tại xí nghiệp chế biến thủy sản Trọng Nhân:

3.2.1 Điều kiện làm việc:

Với đặc thù sản xuất và công nghệ chế biến hiện nay ở đơn vị, sẽ có nhiều yếu tố làm ảnh hưởng đến môi trường sức khỏe công nhân và cần phải khắc phục :

Hình 5: Điều kiện làm việc.

 Biện pháp thực hiện trong thời gian qua:

a) Nhiệt độ làm việc:

Do đặc điểm quá trình công nghệ đòi hỏi điều kiện làm việc của các phòng các khu vực sản xuất phải mát Trên dây chuyền sản xuất luôn sử dụng nước đá Hiện nay, phía công ty có lắp đặt thêm hệ thống điều hòa

3.2.2 Chất thải rắn:

* Rác thải sinh hoạt: khảng 100kg/ngày

* Rác, chất thải nguy hại : bóng đèn, mực in, nhớt, cặn dầu, giẻ lau

máy,

Hình 6 Kho chứa chất thải nguy hại.

* Rác thải vô cơ : bao bì bằng giấy, PE,

* Rác thải hữu cơ : đầu, vỏ tơm,

=> Biện pháp phịng ngừa trong thời gian qua:

- Rác thải sinh hoạt + rác: hợp đồng Cty Công Trình Đô Thị Tân An

- Rác thải vô cơ: bán cho cơ sở thu mua phế liệu – Long An

- Rác thải hữu cơ: hợp đồng với Cty TNHH Kỹ nghệ sinh hĩa THỊNH LONG –

Cà Mau

- Rác + chất thải nguy hại : đã đăng kí chủ nguồn thải chất thải nguy hại với Sở Tài nguyên và môi trường, đã được cấp sổ đăng ký số 80.000383T ngày 04/10/2011 Hiện tại số lượng này rất ít (dự trữ tại khu vực chứa chất thải nguy hại của xí nghiệp)

3.2.3 Các yếu tớ hĩa học:

* Các thiết bị máy móc lạnh : do có sử dụng môi chất NH3 và R22 khí có khả năng thải ra môi trường không khí khi các thiết bị đó bị xảy ra sự cố (việc này có thể xảy ra

ở khu phòng máy)

=> Biện pháp phịng ngừa trong thời gian qua: sự rò rỉ của NH3 và R22.

- Tuân thủ qui trình vận hành và kiểm tra an toàn theo TCVN 4206-86

- Kiểm định đúng theo qui định của Nhà nước.

- Xử lý khi bị rò rỉ : có sử dụng hệ thống van chặn để cô lập bộ phận khi

bị sự cố nhằm hạn chế sự thất thoát NH3 và dựa vào tính dễ hòa tan của NH3

trong nước để xả lượng dư NH3 trong nước và dùng vòi phun vào vị trí bị sự cốđể hạn chế sự lan tỏa trong không gian Việc vận hành an toàn thiết bị lạnh theođúng qui trình, quy phạm kết hợp với phương án xử lý sự rò rỉ NH3 sẽ đảm bảohạn chế tối đa tác động của NH3 và R22 đối với môi trường xung quanh và con

người Thực tế trong thời gian qua việc ảnh hưởng này ít xảy ra và nếu có xảy racũng đã xử lý kịp thời không gây ảnh hưởng xung quanh.

* Mùi hôi từ nguyên liệu bốc ra: mùi hôi ở đây xuất phát từ 2 dạng :

+ Do bản thân nguyên liệu có mùi hôi đặc trưng của nguyên liệu tươi sống

+ Mùi hôi thối do nguyên liệu giảm chất lượng bốc ra

=> Biện pháp phịng ngừa trong thời gian qua:

- Đảm bảo chế độ vệ sinh công nghiệp

- Muối ướp bảo quản nguyên liệu, bán thành phẩm theo đúng yêu cầu

kỹ thuật

- Trang bị đầy đủ và đúng qui định đồ bảo hộ lao động

- Ngoài ra về các phần nguyên liệu không đạt tiêu chuẩn xuất khẩu thì trả lại cho các đại lý cung cấp nguyên liệu

- Đối với mùi hôi của phế phẩm như: vỏ, đầu tôm thì được chứa trong phi có nấp đậy và để trong kho phế liệu, sau đó tập kết ra bãi phế liệu để cơ sở lấy mỗi ngày Các phế phẩm này được bán cho cơ sở thu gom vỏ tép ( Cty TNHH Kỹ nghệ sinh hĩa THỊNH LONG – Cà Mau )

3.2.4 Phương án xử lý nước thải:

a) Lưu lượng nước sử dụng.

Hình 7 và 8 Mặt bằng thốt nước thải và mặt bằng thốt nước mưa.

Nước thải ở đây bao gồm: nước thải do sản xuất, nước sinh hoạt và nước mưa, trong đó:

- Nước thải sản xuất : 160 -180 m3/ngày

- Nước thải sinh hoạt : 10 -20 m3/ ngày

- Riêng phần nước mưa không xác định được, có tách riêng một phần hệ thống nước mưa ra hệ thống cống công cộng

Với qui mô về công nghệ sản xuất hiện nay lưu lượng nước thải không tính nước mưa, lưu lượng nước thải cần xử lý: 160 – 180 m3/ngày Theo thực tế lượng nước này thấp hơn do nhiều lúc nguồn nguyên liệu không đáp ứng đủ, có ngày không có nguyên liệu

b) Hệ thớng sử lý nước thải:

* Thành phần và tính chất nước thải

BẢNG 5 THƠNG SỐ KỸ THUẬT NƯỚC THẢI ĐẦU VÀO

STT THƠNG SỐ ĐƠN VỊ GIÁ TRỊ

* Sơ đồ dây chuyền công nghệ:

Hình 9 Sơ đồ dây chuyền công nghệ

* Mặt bằng:

Hình 10 Mặt bằng bố trí đường ống lắp đặt

* Thuyết minh quy trình:

Nước thải từ trong nhà máy chảy ra theo đường cống dẫn trước khi đến bể gom được song chắn rác giữ lại rác có kích thước lớn

Từ bể gom nước thải được bơm về bể điều hòa để chứa và ổn định lưu lượng Sau đo,ù từ bể điều hòa nước thải được bơm lên bồn lắng inox 1 Tại bồn này nước thải được hòa trộn với hóa chất P.A.C và polyme để lắng cặn Liều lượng hĩa chất châm vào là một bao 2 kg PAC/1000 lit nước và 2200-300gram polymer/1000 lit nước.Nước sau lắng sẽ chảy tràn xuống bể Anoxic Tại đây, nước thải sẽ được hòa trộn với bùn hoạt tính nhờ máy khuấy chìm đểlàm gia tăng hiệu quả xử lý Nitơ và Photphotrong nước thải, sau đó nước thải sẽchảy tràn qua bể Aerotank Bể Aerotank là bể baogồm hỗn hợp nước thải vàbùn hoạt tính vi sinh hiếu khí Tại bể Aerotank, các chất hữu cơ sẽ được vi sinh hiếu khí sử dụng làm thức ăn Sản phẩm của quá trình này là

CO2 và các sinh khối vi sinh vật

Tiếp theo nước thải từ bể Aerotank sẽ được bơm lên bồn lắng inox 2 Tại đây, cặn sẽ được lắng xuống đáy và phần cặn lắng này sẽ được hoàn lưu về bểAnoxic Phần nước lắng trong sẽ chảy tràn qua bể chứa để lắng thêm một lần nữa Từ bể chứa nước sẽ được bơm qua bồn lọc thơ được bố trí một lớp vật liệu lọc bao gồm cát sỏi đá để giữ lại cặn lơ lững, sau đó chảy qua bể khử trùng