ĐẠI HỌC QUỐC GIA HÀ NỘI TRƯỜNG ĐẠI HỌC KINH TẾ ---o0o--- NGUYỄN THỊ CHIẾN HOÀN THIỆN CÔNG TÁC QUẢN LÝ NGÂN SÁCH NHÀ NƯỚC TẠI QUẬN CẦU GIẤY THÀNH PHỐHÀ NỘI LUẬN VĂN THẠC SĨ QUẢN LÝ
Trang 1ĐẠI HỌC QUỐC GIA HÀ NỘI TRƯỜNG ĐẠI HỌC KINH TẾ
-o0o -
NGUYỄN THỊ CHIẾN
HOÀN THIỆN CÔNG TÁC QUẢN LÝ NGÂN SÁCH
NHÀ NƯỚC TẠI QUẬN CẦU GIẤY
THÀNH PHỐHÀ NỘI
LUẬN VĂN THẠC SĨ QUẢN LÝ KINH TẾ CHƯƠNG TRÌNH ĐỊNH HƯỚNG THỰC HÀNH
HÀ NỘI - 2015
Trang 2ĐẠI HỌC QUỐC GIA HÀ NỘI TRƯỜNG ĐẠI HỌC KINH TẾ
-o0o -
NGUYỄN THỊ CHIẾN
HOÀN THIỆN CÔNG TÁC QUẢN LÝ NGÂN SÁCH NHÀ
NƯỚC TẠI QUẬN CẦU GIẤY THÀNH PHỐ HÀ NỘI
CHUYÊN NGÀNH: QUẢN LÝ KINH TẾ
MÃ SỐ: 60340410
LUẬN VĂN THẠC SĨ QUẢN LÝ KINH TẾ CHƯƠNG TRÌNH ĐỊNH HƯỚNG THỰC HÀNH
NGƯỜI HƯỚNG DẪN KHOA HỌC: TS TRẦN THỊ THU PHONG
HÀ NỘI - 2015
Trang 3MỤC LỤC
DANH MỤC HÌNH VẼ i
DANH MỤC BẢNG, BIỂU ii
DANH MỤC CÁC TỪ VIẾT TẮT iii
PHẦN MỞ ĐẦU 4 CHƯƠNG 1 Error! Bookmark not defined TỔNG QUAN TÀI LIỆU NGHIÊN CỨU, NHỮNG VẤN ĐỀ CƠ BẢN VỀ NGÂN SÁCH NHÀ NƯỚC VÀ CƠ SỞ THỰC TIỄN VỀ QUẢN LÝ NGÂN SÁCH NHÀ NƯỚCCẤP QUẬN (HUYỆN) Error! Bookmark not defined
1.1 Tổng quan tài liệu nghiên cứu Error! Bookmark not defined 1.2.Ngân sách nhà nước và hệ thống ngân sách nhà nước cấp quận, huyện Error!
Bookmark not defined
1.2.1.Ngân sách nhà nước và hệ thống ngân sách nhà nước Error! Bookmark not
defined
1.2.2 Hệ thống ngân sách nhà nước Error! Bookmark not defined
1.3 Quản lý ngân sách nhà nước cấp quận, huyện Error! Bookmark not defined
1.3.1 Khái niệm và đặc điểm NSNN cấp quận, huyện Error! Bookmark not
defined
1.3.2 Vai trò và nội dung thu, chi của NSNN cấp quận, huyện Error! Bookmark
not defined
1.3.3 Nội dung quản lý ngân sách quận, huyện Error! Bookmark not defined
1.4 Các nhân tố ảnh hưởng đến công tác quản lý NSNN cấp quận, huyện Error!
Bookmark not defined
1 4.1.Cơ chế quản lý tài chính Error! Bookmark not defined
1 4.2 Phân cấp quản lý ngân sách trong hệ thống NSNN Error! Bookmark not
defined
1.4.3 Nhận thức của địa phương về tầm quan trọng và trách nhiệm trong công tác
quản lý NSNN cấp quận, huyện Error! Bookmark not defined
Trang 41 4.4 Tổ chức bộ máy và trình độ của đội ngũ cán bộ quản lý cấp quận, huyện
Error! Bookmark not defined 1.4.5 Hệ thống thông tin, phương tiện quản lý NSNN cấp quận, huyện Error!
Bookmark not defined
1.5 Kinh nghiệm quản lý NSNN tại Quận Tây Hồ - Thành phố Hà Nội Error!
Bookmark not defined
1.5.1 Về tình hình kinh tế Quận Tây Hồ Error! Bookmark not defined 1.5.2 Thực tế công tác quản lý NSNN tại Quận Tây Hồ: Error! Bookmark not
defined
1.5.3 Một số bài học kinh nghiệm từ thực tế công tác quản lý NSNN tại Quận Tây
Hồ Error! Bookmark not defined
CHƯƠNG 2 PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU Error! Bookmark not defined
2.1 Các phương pháp sử dụng Error! Bookmark not defined
2.1.1 Phương pháp thu thập thông tin Error! Bookmark not defined 2.1.2 Phương pháp phân tích dữ liệu Error! Bookmark not defined
2.2 Các công cụ được sử dụng Error! Bookmark not defined 2.3 Các bước thực hiện và thu thập số liệu Error! Bookmark not defined
CHƯƠNG 3 Error! Bookmark not defined THỰC TRẠNG CÔNG TÁC QUẢN LÝ NSNN TẠI QUẬN Error! Bookmark
not defined
CẦU GIẤY – TP HÀ NỘI TRONG GIAI ĐOẠN 2012 - 2014 Error! Bookmark
not defined
3.1 Đặc điểm - tình hình kinh tế xã hội của Quận Cầu Giấy Error! Bookmark not
defined
3.1.1 Đặc điểm tự nhiên Error! Bookmark not defined 3.1.2 Đặc điểm kinh tế - xã hội Quận Cầu Giấy Error! Bookmark not defined
3.2 Thực tế tình hình công tác quản lý NSNN tại Quận Cầu Giấy trong giai đoạn
2012 – 2014 Error! Bookmark not defined
3.2.1 Đặc điểm thu, chi ngân sách Quận Cầu Giấy Error! Bookmark not defined
Trang 53.2.2 Thực trạng lập và giao dự toán ngân sách Quận Cầu Giấy Error! Bookmark
not defined
3.2.3 Thực trạng chấp hành ngân sách Quận Cầu Giấy Error! Bookmark not
defined
3.2.4 Thực tế công tác quyết toán ngân sách tại Quận Cầu Giấy Error! Bookmark
not defined
3.2.5 Thực tế công tác thanh tra, kiểm tra NSNN tại Quận Cầu Giấy Error!
Bookmark not defined
3.3 Đánh giá công tác quản lý ngân sách nhà nước tại Quận Cầu Giấy Error!
Bookmark not defined
3.3.1 Kết quả đạt được Error! Bookmark not defined 3.3.2 Hạn chế trong quản lý ngân sách nhà nước tại Quận Cầu Giấy Error!
Bookmark not defined
3.3.3 Nguyên nhân của nhữnghạn chế Error! Bookmark not defined
CHƯƠNG 4 Error! Bookmark not defined MỘT SỐ GIẢI PHÁP HOÀN THIỆN CÔNG TÁCQUẢN LÝ NGÂN SÁCH NHÀ NƯỚCTẠI QUẬN CẦU GIẤY, THÀNH PHỐ HÀ NỘI TRONG Error!
Bookmark not defined
GIAI ĐOẠN 2015 - 2025 Error! Bookmark not defined
4.1 Phương hướng, nhiệm vụ trọng tâm phát triển kinh tế - xã hội Quận Cầu Giấy
giai đoạn 2015 - 2025 Error! Bookmark not defined
4.1.1 Phương hướng Error! Bookmark not defined 4.1.2.Nhiệm vụ trọng tâm phát triển kinh tế - xã hội giai đoạn 2015 - 2025 Error!
Bookmark not defined
4.1.3.Quan điểm hoàn thiện quản lý ngân sách Quận Cầu Giấy, Thành phố Error!
Bookmark not defined
Hà Nội Error! Bookmark not defined
4.2 Những thuận lợi và khó khăn trong quá trình phát triển của quận Error!
Bookmark not defined
Trang 64.3 Giải pháp hoàn thiện công tác quản lý ngân sách nhà nước tại Quận Cầu Giấy
– TP Hà Nội trong giai đoạn 2015 – 2025 Error! Bookmark not defined
4.3.1 Các giải pháp hoàn thiện quản lý thu NSNN Error! Bookmark not defined 4.3.2 Các giải pháp hoàn thiện quản lý chi ngân sách nhà nước Error! Bookmark
not defined
4.3.3.Các giải pháp hoàn thiện công tác thanh kiểm tra và công khai NSNN Error!
Bookmark not defined
4.3.4 Các giải pháp hoàn thiện bộ máy quản lý NSNN Error! Bookmark not
defined
4.4 Kiến nghị Error! Bookmark not defined
4.4.1 Đối với Trung ương Error! Bookmark not defined 4.4.2 Kiến nghị với Chính phủ, Bộ Tài chính Error! Bookmark not defined 4.4.3 Đối với UBND Thành phố Hà Nội Error! Bookmark not defined
KẾT LUẬN Error! Bookmark not defined DANH MỤC CÁC GIÁO TRÌNH THAM KHẢO 6
Trang 7i
DANH MỤC HÌNH VẼ
Hình 1.1: Hệ thống ngân sách nhà nước ở Việt Nam Error! Bookmark not
defined
Trang 8ii
DANH MỤC BẢNG, BIỂU
Bảng 3.1: Giá trị sản xuất các ngành trên địa bàn Quận Cầu Giấy Error! Bookmark
not defined
(giai đoạn 2002-2006) Error! Bookmark not defined
Bảng 3.2 Một số chỉ tiêu kinh tế - xã hội Quận Cầu Giấy giai đoạn 2012 – 2014
Error! Bookmark not defined
Bảng 3.3: Tình hình lập dự toán thu và giao dự toán thu ngân sách Quận Cầu Giấy
giai đoạn 2012-2014 Error! Bookmark not defined
Bảng 3.4: Tình hình lập dự toán chi và giao dự toán chi ngân sách Quận Cầu Giấy
giai đoạn 2012-2014 Error! Bookmark not defined
Bảng 3.5: Tình hình thực hiện thu ngân sách Quận Cầu Giấy giai đoạn 2012 – 2014
Error! Bookmark not defined Bảng 3.6: Thực hiện chi ngân sách Quận Cầu Giấy và tỷ trọng các khoản chi Error!
Bookmark not defined
(%) giai đoạn 2012-2014 Error! Bookmark not defined Bảng 3.7: Thực hiện chi thường xuyên giai đoạn 2012-2014 Quận Cầu Giấy Error!
Bookmark not defined
Bảng 3.8: Tình hình quyết toán thu NSNN Quận Cầu Giấy giai đoạn 2012-2014
Error! Bookmark not defined
Bảng 3.6: Tình hình quyết toán chi NSNN Quận Cầu Giấygiai đoạn 2012-2014
Error! Bookmark not defined
Trang 9iii
DANH MỤC CÁC TỪ VIẾT TẮT
1 CNH – HĐH Công nghiệp hóa- Hiện đại hóa
2 GTGT Giá trị gia tăng
3 GTSX Giá trị sản xuất
4 HĐND Hội đồng nhân dân
5 KBNN Kho bạc nhà nước
7 KT-XH Kinh tế - xã hội
10 NSNN Ngần sách nhà nước
11 UBND Ủy ban nhân dân
14 TNDN Thu nhập doanh nghiệp
15 TTĐB Tiêu thụ đặc biêt
16 XDCB Xây dựng cơ bản
18 XHCN Xã hội chủ nghĩa
Trang 104
PHẦN MỞ ĐẦU
1 Tính cấp thiết của đề tài nghiên cứu
Trải qua gần 30 năm thực hiện đường lối đổi mới và xây dựng chủ nghĩa xã hội,
kể từ Ðại hội VI (năm 1986), Việt Nam đã thu được những thành tựu to lớn, hết sức quan trọng Thực hiện đường lối đổi mới, với mô hình kinh tế tổng quát là xây dựng nền kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa, chủ động hội nhập kinh tế quốc tế,đất nước ta đã thoát khỏi khủng hoảng kinh tế - xã hội, tạo được những tiền đề cần thiết để chuyển sang thời kỳ phát triển mới - thời kỳ đẩy mạnh công nghiệp hóa, hiện đại hóa.Đặc biệt là từ khi Luật ngân sách nhà nước được Quốc hộikhoá XI kỳ họp thứ hai thông qua ngày 16/12/2002 và có hiệu lực thi hành từnăm ngân sách
2004 với mục tiêu và ý nghĩa hết sức quan trọng trong việcquản lý và điều hành ngân sách nhà nước, phát triển kinh tế- xã hội; Tăngcường tiềm lực tài chính đất nước; quản lý thống nhất nền tài chính quốc gia;xây dựng ngân sách nhà nước lành mạnh, thúc đẩy vốn và tài sản nhà nướctiết kiệm, hiệu quả; Tăng tích luỹ để thực hiện công nghiệp hoá, hiện đại hoáđất nước; Đảm bảo các nhiệm vụ quốc phòng an ninh và đối ngoại
Từ yêu cầu đó, Ngân sách nhà nước với vai trò là nội lực tài chính để phát triển đã khẳng định được tầm quan trọng của mình đối với toàn bộ nền kinh tế, trong mọi lĩnh vực.Nhà nước có thể điều tiết vĩ mô nền kinh tế xã hội thành công khi có nguồn tài chính đảm bảo, điều này phụ thuộc vào việc quản lý các nguồn thu, chi NSNN Tuy nhiên, trong quá trình thực hiện quản lý thu, chi NSNN vẫn còn nhiều hạn chế bất cập với tình hình thực tế của đất nước và địa phương, cần phải tiếp tục điều chỉnh, bổ sung phù hợp
Với chủ trương phát triển toàn diện của Đảng, ngân sách cấp quận, là một ngân sách cấp trung gian giữa ngân sách cấp tỉnh, thành phố và ngân sách cấp xã phường Hiện nay, ngân sách cấp quận, chưa thể hiện được vai trò, chức năng, nhiệm vụ của mình với nền kinh tế địa phương và đã có rất nhiều quan điểm, kiến nghị về việc tổ
Trang 115
chức, đổi mới lại hệ thống hành chính nhằm làm rõ chức năng, nhiệm vụ của cấp mình
Có thể nói, là một đô thị mới của trung tâm thành phố Hà Nội, Quận Cầu Giấy có vai trò quan trọng nối liền với các quận, huyện ngoại thành ở phía Tây và các quận, huyện phía Bắc Những năm qua, quận đã phát triển mạnh mẽ về hạ tầng kỹ thuật,
hạ tầng xã hội tạo sức hút người dân đến sinh sống và làm việc Đặc biệt với sự lãnh đạo, chỉ đạo toàn diện của Đảng bộ quận đã huy động và khai thác có hiệu quả mọi nguồn lực đầu tư cho phát triển kinh tế.Việc quản lý thu, chi ngân sách trên địa bàn
để đảm bảo tính cân đối ngân sách là vấn đề đáng quan tâm Vì vậy, hơn bao giờ hết hoàn thiện trong đổi mới công tác quản lý ngân sách quận là một nhiệm vụ luôn
được đặt lên hàng đầu, do vậy trong bối cảnh đó việc nghiên cứu “Hoàn thiện công
tác quản lý ngân sách nhà nước tại Quận Cầu Giấy, Thành phố Hà Nội”là thực
sự cần thiết về cả mặt lý luận cũng như thực tiễn
2.Mục tiêu nghiên cứu
* Mục tiêu chung:
Trên cơ sở làm rõ những lý luận cơ bản về NSNN, đánh giá đúng thực trạng tình hình quản lý ngân sách tạiQuận Cầu Giấy từ đó đề xuất giải pháp chủ yếu hoàn thiện công tác quản lý ngân sách nhà nước Quận Cầu Giấy, góp phần phát triển kinh
tế xã hội của quận
* Mục tiêu cụ thể:
- Hệ thống hoá những vấn đề lý luận và thực tiễn về quản lý NS cấp quận
- Đánh giá thực trạng tình hình quản lý ngân sách Quận Cầu Giấy
- Đề xuất những giải pháp chủ yếu nhằm hoàn thiện công tác quản lý ngân sách cấp quận ở Quận Cầu Giấy
3 Đối tƣợng và phạm vi nghiên cứu
*Đối tượng nghiên cứu:Đề tài nghiên cứu những vấn đề lý luận và thực trạng công
tác quản lý NSNN cấp quận như công tác quản lý thu, quản lý chi ngân sách nhà nước từ khâu lập dự toán, chấp hành, quyết toán và kiểm tra NSNN
*Phạm vi nghiên cứu:
Trang 126
DANH MỤC CÁC GIÁO TRÌNH THAM KHẢO
1 Bộ Tài chính (2003), Thông tư 59/2003/TT-BTC ngày 23/3/2003 hướng dẫn
thực hiện Nghị định 60/2003/NĐ-CP ngày 6/6/2003 của Chính phủ quy định chi tiết và hướng dẫn thi hành Luật ngân sách nhà nước, NXB Tài chính, Hà
Nội
2 Bộ Tài chính (2005), Thông tư hướng dẫn thực hiện quy chế công khai tài chính đối với các đơn vị dự toán Ngân sách và các tổ chức được Ngân sách nhà nước hỗ trợ, Hà Nội
3 Bộ Tài chính (2001), Giáo trình Ngân sách nhà nước, NXB Tài chính, Hà
Nội
4 Ban chấp hành Đảng bộ Quận Cầu Giấy (2010), Nghị quyết kỳ họp thứ II về
phát triển kinh tế-xã hội nhiệm kỳ 2011-2015, Hà Nội
5 Chính phủ (2003), Nghị định số 60/2003/NĐ-CP ngày 06/06/2003 quy định
chi tiết và hướng dẫn thi hành Luật Ngân sách nhà nước, NXB Tài chính, Hà
Nội
6 Đặng Văn Thanh (2005), Phát triển tài chính Việt Nam giai đoạn 2001 – 2005
và định hướng giai đoạn 2006 – 2010 , tr 18 – 22, Tạp chí Cộng sản, Hà Nội
7 Học viện Tài chính (2005), Ngân sách nhà nước, NXB Tài chính, Hà Nội
8 HĐND Thành phố Hà Nội (2008), Nghị quyết số 15/2008/NQ-HĐND ngày
10/12/2008 về phân cấp nguồn thu, nhiệm vụ chi giữa các cấp ngân sách Thành phố Hà Nội giai đoạn 2009-2010; định mức phân bổ dự toán chi ngân sách Thành phố Hà Nội giai đoạn 2009-2010, Hà Nội
9 Quốc hội nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam (1998), Luật sửa đổi bổ
sung một số điều của Luật Ngân sách nhà nước, NXB Chính trị Quốc gia, Hà
Nội
10 Quốc hội nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam (2002), Luật Ngân sách
nhà nước, NXB Chính trị Quốc gia, Hà Nội
11 Tổng cục thống kê (2009), Niên giám thống kê, NXB Thống Kê, Hà nội
12 Trường Đại học Kinh tế quốc dân (1998), Giáo trình quản lý nhà nước trong
lĩnh vực kinh tế, NXB Giáo dục, Hà Nội
Trang 137
13 Tào Hữu Phùng (2006), “Về định hướng và giải pháp công tác Tài chính
ngân sách - Ngân sách nhà nước giai đoạn 2006 -2010”, tr 22 – 27, Tạp chí
Cộng sản, Hà Nội
14 Thành ủy Hà Nội (2010), Văn kiện đại hội đại biểu lần thứ XV Đảng bộ thành
phố Hà Nội, Hà Nội
15 UBND Thành phố Hà Nội (2008), Quyết định số 51/2008/QĐ-UBND ngày
16/12/2008 về việc phân cấp quản lý nhà nước một số lĩnh vực kinh tế-xã hội trên địa bàn Thành phố giai đoạn 2009-2010, Hà Nội
16 UBND Thành phố Hà Nội (2008), Quyết định số 53/2008/QĐ-UBND ngày
16/12/2008 về ban hành định mức phân bổ dự toán chi thường xuyên ngân sách Thành phố Hà Nội giai đoạn 2009-2010, Hà Nội
17 UBND quận Cầu Giấy (2012-2014), Báo cáo phân bổ dự toán ngân sách Nhà
nước quận Cầu Giấytừ năm 2012 đến năm 2014, Hà Nội
18 UBND quận Cầu Giấy (2012-2014), Báo cáo tổng quyết toán ngân sách Nhà
nước quận Cầu Giấytừ năm 2012đến năm 2014, Hà Nội