CHƯƠNG 2 PHÂN TÍCH THỰC TRẠNG CÔNG TÁC ĐÁNH GIÁ THỰC HIỆN CÔNG VIỆC CỦA CÁN BỘ, GIẢNG VIÊN TRƯỜNG ĐẠI HỌC LAO ĐỘNG - XÃ HỘI Sử dụng lý luận cơ bản được trình bày trong chương 1, chương
Trang 1TRƯỜNG ĐẠI HỌC KINH TẾ QUỐC DÂN
- -VŨ THỊ ÁNH TUYẾT
HOÀN THIỆN CÔNG TÁC ĐÁNH GIÁ THỰC HIỆN CÔNG VIỆC CHO CÁN BỘ, GIẢNG VIÊN TẠI TRƯỜNG
ĐẠI HỌC LAO ĐỘNG - XÃ HỘI
CHUYÊN NGÀNH: QUẢN TRỊ NHÂN LỰC
TÓM TẮT LUẬN VĂN
HÀ NỘI, NĂM 2012
Trang 2TÓM TẮT LUẬN VĂN
CHƯƠNG 1
CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ CÔNG TÁC ĐÁNH GIÁ THỰC HIỆN CÔNG VIỆC CHO CÁN BỘ, GIẢNG VIÊN
TRƯỜNG ĐẠI HỌC
Chương 1, tác giả trình bày nội dung cơ bản về công tác đánh giá thực hiện công việc cho cán bộ, giảng viên trường đại học, gồm:
1.1 Đánh giá thực hiện công việc và một số khái niệm liên quan
Thực hiện công việc là cách thức, phương pháp để hoàn thành nhiệm vụ và đạt
được các kết quả
Đánh giá thực hiện công việc (ĐGTHCV) là sự đánh giá có hệ thống và chính thức tình hình thực hiện công việc của người lao động trong quan hệ so sánh với các tiêu chuẩn đã được xây dựng và thảo luận về sự đánh giá đó với người lao động
Đánh giá thực hiện công việc cho giảng viên là sự đánh giá có hệ thống và chính thức tình hình thực hiện công việc của giảng viên trong quan hệ so sánh với các tiêu chí
đă được xây dựng và thảo luận về sự đánh giá đó với giảng viên
Khái niệm giảng viên đại học: Điều 70 Luật giáo dục của nước Cộng hòa
xã hội chủ nghĩa Việt Nam quy định: "Nhà giáo là người làm nhiệm vụ giảng dạy, giáo dục trong nhà trường hoặc các cơ sở giáo dục khác” Nhà giáo phải có những tiêu chuẩn sau đây:
a) Phẩm chất, đạo đức, tư tưởng tốt;
b) Đạt trình độ chuẩn được đào tạo về chuyên môn nghiệp vụ;
c) Đủ sức khỏe theo yêu cầu nghề nghiệp;
d) Lý lịch bản thân rõ ràng
Trang 3 Đặc điểm hoạt động lao động của giảng viên đại học
Dựa trên khái niệm giảng viên đại học tác giả đưa ra đặc điểm hoạt động lao động của giảng viên bao gồm các đặc điểm sau;
Thứ nhất: Lao động của giảng viên đại học là lao động trí óc, việc đo lường và
đánh giá chính xác về hoạt động lao động của họ sẽ gặp nhiều khó khăn hơn so với các
hoạt động lao động khác; Thứ hai: Các hoạt động lao động của giảng viên đại học rất đa
quản lý hành chính ví dụ như: giờ giảng, giờ nghiên cứu khoa học, hướng dẫn luận luận
văn, … có thể kiểm soát được.; Thứ tư: Với vai trò đào tạo nguồn nhân lực có trình độ
cho đất nước, giảng viên đại học phải là người có trình độ cao, có kiến thức sâu rộng về
chuyên ngành đào tạo; Thứ năm: Sản phẩm của hoạt động lao động giảng dạy của giảng
viên đại học không phải là những sản phẩm cụ thể mà là kết quả học tập của sinh viên;
Thứ sáu: Trường đại học là một bộ phận quan trọng của hệ thống giáo dục quốc gia, cho
nên nó còn chịu sự quản lý chung của Bộ giáo dục - Đào tạo; Thứ bảy: thời gian giảng
dạy, làm việc của giảng viên đại học hoạt động lao động của giảng viên đại học khác với lao động khác Do những đặc điểm riêng có nói trên mà công tác ĐGTHCV cho giảng viên đại học ngoài việc dựa trên nền tảng ĐGTHCV cho người lao động nói chung còn đòi hỏi phải có sự điều chỉnh cho phù hợp với đặc điểm hoạt động lao động của giảng viên
hoặc một số công việc trong tổ chức
2 Nội dung của công tác đánh giá thực hiện công việc
Mục đích của đánh giá thực hiện công việc; Tiêu chuẩn đánh giá thực hiện công việc; Lựa chọn và thiết kế phương pháp đánh giá ; Xác định chu kỳ đánh giá; Lựa chọn người đánh giá; Đào tạo người đánh giá; Phỏng vấn đánh giá
3 Mối quan hệ giữa đánh giá thực hiện công việc với các hoạt động quản trị nhân lực khác
Trang 4ĐGTHCV sử dụng kết quả của phân tích công việc làm cơ sở đánh giá Các bản mô tả công việc, bản yêu cầu của công việc đối với người thực hiện cho ta biết công việc cần được thực hiện như thế nào, các yêu cầu đối với người thực hiện ra sao, từ đó có thể tiến hành so sánh, đánh giá xem tình hình thực hiện công việc của người lao động là tốt hay chưa tốt, hoàn thành hay chưa hoàn thành nhiệm vụ công việc được giao
Kế hoạch hoá nguồn nhân lực là quá trình đánh giá, xác định nhu cầu về CB, GV
để đáp ứng mục tiêu công việc của nhà trường (như nâng cao chất lượng giảng dạy, công tác; mở rộng quy mô đào tạo; mở thêm ngành học mới ) và xây dựng các kế hoạch có liên quan đến CB, GV để đáp ứng được các nhu cầu đó
ĐGTHCV như trên đã nói là cơ sở hoạch định nguồn nhân lực của tổ chức - qua
đó xây dựng kế hoạch tuyển mộ, tuyển chọn, hay nói một cách khác, ĐGTHCV xác định nhu cầu cho tuyển mộ, tuyển chọn; đồng thời ĐGTHCV cung cấp những căn cứ để lựa chọn những CB, GV thích hợp nhất đặc biệt với GV tập sự Cuối cùng, ĐGTHCV góp phần đánh giá xem các ứng viên được tuyển dụng có đáp ứng được các yêu cầu mà tổ chức đã đề ra hay không
Dựa trên kết quả ĐGTHCV để quyết định thuyên chuyển, đề bạt thì quyết định đó mới thật công bằng, chính xác và được sự chấp nhận, ủng hộ của những người lao động trong tổ chức Bố trí nhân lực theo đúng năng lực chuyên môn của mỗi người và xuất phát từ yêu cầu thực tế của công việc là cơ sở để quá trình ĐGTHCV được tiến hành một cách dễ dàng hơn
Thông qua các kết quả ĐGTHCV giúp CB, GV phát hiện ra các vấn đề thực hiện công việc còn tồn tại trong tổ chức, từ đó lên kế hoạch và thực hiện chương trình đào tạo
Trang 5và phát triển phù hợp Đồng thời ĐGTHCV từ đó rút kinh nghiệm cho các quá trình đào tạo, phát triển sau này
Trang 6 Với thù lao lao động
Việc sử dụng các kết quả ĐGTHCV vào việc trả thù lao giúp cho hệ thống thù lao đạt được các mục tiêu: sự thoả đáng, công bằng và có tác dụng kích thích tạo động lực cho người lao động
Kết quả ĐGTHCV sẽ cho biết một cách chính xác quá trình thực hiện công việc của người lao động có xảy ra sai phạm nào hay không, nếu có thì đây chính là cơ sở để đưa ra các quyết định kỷ luật lao động đối với người vi phạm Đối với CB, GV dựa vào kết quả của ĐGTHCV để xem xét hình thức kỷ luật đối với họ, có thể là giảm hệ số thi đua hoặc kéo dài thời gian thăng tiến lên vị trí khác, …
4 Các nhân tố ảnh hưởng đến công tác đánh giá thực hiện công việc
5 Đánh giá thực hiện công việc tại các trường Đại học và bài học kinh nghiệm cho trường Đại học Lao động xã hội
Đánh giá thực hiện công việc tại một số trường đại học: Trường đại học Kinh tế
quốc dân- Đại học quốc gia Hà nội; Trường Đại học Sư Phạm Vinh
Trang 7CHƯƠNG 2 PHÂN TÍCH THỰC TRẠNG CÔNG TÁC ĐÁNH GIÁ THỰC HIỆN CÔNG VIỆC CỦA CÁN BỘ, GIẢNG VIÊN
TRƯỜNG ĐẠI HỌC LAO ĐỘNG - XÃ HỘI
Sử dụng lý luận cơ bản được trình bày trong chương 1, chương 2 tác giả tiến hành phân tích thực trạng đánh giá thực hiện công việc cho cán bộ, giảng viên trường Đại học Lao động – xã hội, gồm những nội dung sau:
1 Một số đặc điểm của trường ĐHLĐ-XH ảnh hưởng đến công tác đánh giá thực hiện công việc của cán bộ, giảng viên- Nhóm nhân tố thuộc môi trường bên trong
- Cơ cấu tổ chức của trường;
- Quy mô và cơ cấu cán bộ, giảng viên của trường;
- Đặc điểm lao động của cán bộ, giảng viên Trường ĐHLĐ-XH;
- Quy mô và kết quả đào tạo của trường ĐHLĐ-XH;
Nhóm nhân tố thuộc môi trường bên ngoài ảnh hưởng đến công tác đánh giá thực hiện công việc của cán bộ, giảng viên tại trường ĐHLĐ- XH
- Chính sách pháp luật của nhà nước
- Sự phát triển và đổi mới của hệ thống giáo dục
- Sự phát triển của khoa học kỹ thuật công nghệ
- Cơ chế chính sách của Bộ Lao động thương binh- Xã hội
2 Tác giả đã phân tích thực trạng công tác đánh giá thực hiện công việc của cán bộ, giảng viên trường ĐHLĐ-XH
viên trường ĐHLĐ-XH
Trong phần này, tác giả mô tả mẫu nghiên cứu: Tác giả đã tiến hành phát ra là 200
phiếu điều tra (Phiếu khảo sát theo phụ lục 1) Trong đó, số phiếu thu về 160 phiếu, có
105 phiếu của giảng viên và 55 phiếu của cán bộ, cụ thể có số liệu như sau: Trong 160
Trang 8phiếu thu về, số phiếu của giảng viên là 105 phiếu, chiếm 65%, 55 phiếu của cán bộ, chiếm 34% Kết quả phản ánh trong bảng 2.7 khá phù hợp với đặc điểm tổng thể trường
viên trường ĐHLĐ-XH
- Mục đích đánh giá thực hiện công việc cho cán bộ, giảng viên trường
Mục đích của công tác đánh giá do phòng tổ chức cán bộ đưa ra là nhằm đánh giá chức trách nhiệm vụ được giao của CB,GV từng phòng, khoa, ban trong suốt năm học để qua
đó kiểm soát và nâng cao chất lượng hiệu quả làm việc cho CB,GV
- Thực trạng tiêu chuẩn đánh giá thực hiện công việc cán bộ, giảng viên trường ĐHLĐ-XH Trong luận văn, tác giả đã trình bày Cơ sở xây dựng tiêu chuẩn đánh giá, Tiêu chuẩn đánh giá thực hiện công việc của cán bộ, giảng viên trường đang thực hiện
- Thực trạng phương pháp đánh giá thực hiện công việc cho cán bộ, giảng viên trường: Trường sử dụng 2 phương pháp đánh giá: Phương pháp xếp hạng cho điểm; Phương pháp bỏ phiếu tín nhiệm
- Thực trạng chu kỳ đánh giá: Trường ĐHLĐ-XH thực hiện chu kỳ đánh giá một năm một lần vào cuối mỗi năm học Kết thúc năm học phòng tổ chức cán bộ gửi phiếu đánh giá đến các phòng, khoa, ban căn cứ vào các chỉ tiêu trên phiếu CB,GV sẽ đối chiếu
và cho điểm Sau đó sẽ gửi lên hội đồng thi đua khen thưởng của Trường ra quyết định hình thức khen thưởng
- Thực trạng người đánh giá: Theo quy trình đánh giá thực hiện công việc tại trường ĐHLĐ-XH sau khi nhận được phiếu đánh giá bản thân CB,GV tự đánh giá, sau đó gửi bản tự đánh giá cho trưởng bộ môn hoặc khoa và trình lên hội đồng thi đua khen thưởng của trường xem xét và quyết định hình thức thi đua khen thưởng dành cho tập thể
và cá nhân
- Thực trạng đào tạo người đánh giá: Đối với trường ĐHLĐ- XH công tác đào tạo người đánh chưa thực hiện, tại trường chỉ dừng lại việc các phòng ban chức năng và những người có liên quan xây dựng tổng thể nội dung đánh giá, sau đó phòng tổ chức cán
bộ sẽ thực hiện đánh giá theo nội dung sẵn có
Trang 9- Thực trạng phỏng vấn đánh giá: Trường ĐHLĐ-XH hiện tại chưa có các cuộc phỏng vấn đánh giá chính thức cho CB,GV
Thực trạng sử dụng kết quả đánh giá thực hiện công việc trong các hoạt động quản trị nhân lực của trường ĐHLĐ-XH: Đối với trường ĐHLĐ-XH sau khi có kết quả bình xét thi đua kết quả này được sử dụng để trả lương và được tính vào lương kỳ 2 theo hệ số thi đua
3.Nhận xét công tác đánh giá thực hiện công việc cho cán bộ, giảng viên tại trường Đại học Lao động- Xã hội
Bước đầu xây dựng công tác ĐGTHCV , xây dựng các tiêu chí ĐG phần nào cụ thể
cho từng đối tượng; Thực hiện ĐG một cách đều đặn theo chu kỳ hàng năm
phù hợp với đặc điểm hoạt động lao động của CB, GV; Sử dụng kết quả ĐGTHCV trong
Quy trình ĐGTHCV chưa được xác định cụ thể; Các tiêu chí ĐG còn chung chung, chưa phù hợp; Phương pháp sử dụng còn mang tính hình thức, chưa khoa học ; Người
ĐG còn thiếu ; Thông tin phản hồi chưa được quan tâm ;Sử dụng kết quả ĐGTHCV trong các hoạt động QTNL còn thiếu
Thứ nhất, hệ thống văn bản chính sách, chế tài liên quan đến đánh giá thực hiện công
việc còn nhiều hạn chế Thứ hai, công tác đánh giá thực hiện công việc tại trường chưa thực
sự được chú trọng, quá trình đánh giá diễn ra còn mang nặng tính hình thức; Thứ ba, quy
trình xây dựng đánh giá thực hiện công việc chưa khoa học, thiếu sót rất nhiều trong các
khâu thực hiện; Thứ tư, đa số tiêu chuẩn đánh giá thực hiện công việc của CB,GV chưa cụ thể, chưa phù hợp với đặc điểm hoạt động của trường cũng như với từng đối tượng; Thứ
năm, công tác đánh giá phụ thuộc rất lớn vào kết quả của phân tích công việc; Thứ sáu,
phòng Tổ chức cán bộ chưa có cán bộ chuyên môn được trang bị đầy đủ kiến thức về quản
trị nhân lực; Thứ bảy, chiến lược phát triển của trường chưa cụ thể, công khai, lộ trình phát
Trang 10triển chưa xây dựng; Thứ tám, quan điểm của lãnh đạo đơn vị về đánh giá thực hiện công
việc chưa thật sự coi đánh giá thực hiện công việc là nhân tố ảnh hưởng và tác động lớn nhất
đến kết quả làm việc của cán bộ công nhân viên trong trường; Thứ tám, hệ thống máy
móc,trang thiết bị phục vụ công tác đánh giá thực hiện công việc còn hạn chế
CHƯƠNG 3 GIẢI PHÁP HOÀN THIỆN CÔNG TÁC ĐÁNH GIÁ THỰC HIỆN CÔNG VIỆC CHO CÁN BỘ, GIẢNG VIÊN
TRƯỜNG ĐẠI HỌC LAO ĐỘNG - XÃ HỘI
Nội dung chương 3, tác giả đưa ra định hướng phát triển của trường và một số giải pháp cũng như kiến nghị, dựa trên nhưng hạn chế và nguyên nhân của hạn chế đã trình bày trong chương 2
1 Định hướng phát triển của trường Đại học Lao động xã hội
- Mở rộng quy mô đào tạo
- Phát triển đội ngũ giảng viên
- Xây dựng và hoàn thiện chương trình giảng dạy
- Nghiên cứu khoa học và hợp tác quốc tế
- Công tác tổ chức cán bộ
- Các hoạt động khác
2 Giải pháp hoàn thiện công tác đánh giá thực hiện công việc cho cán bộ, giảng viên trường ĐHLĐ-XH
Tiêu chuẩn đánh giá thực hiện công việc được xây dựng dựa trên hoạt động phân tích công việc Để công tác đánh giá thực hiện công việc đạt hiệu quả cao thì phải xây dựng và thực hiện tốt hoạt động phân tích công việc Tác giả xây dựng chương trình phân tích công việc để lấy đó làm cơ sở xây dựng các tiêu chuẩn đánh giá thực hiện công việc cho CB,GV Trường
Trang 11 Hoàn thiện nội dung của công tác đánh giá thực hiện công việc cho cán bộ,
giảng viên tại trường ĐHLĐ-XH
- Hoàn thiện mục đích đánh giá
Thứ nhất: ĐGTHCV nhằm đánh giá đúng mức độ thực hiện nhiệm vụ, chức trách được giao của giảng viên trên cơ sở đó tiến hành xếp loại CB,GV và bình xét các danh hiệu thi đua hàng năm và làm căn cứ trả lương, các hoạt động quản trị nhân lực khác như: tuyển dụng, đào tạo, thăng tiến,
Thứ hai: ĐGTHCV phải giúp cho mỗi CB,GV có thể thấy được kết quả thực hiện công việc của mình trong một năm học đã qua Từ đó rút ra kinh nghiệm, đưa ra hướng cải thiện thực hiện công việc trong năm học tới
Thứ ba: giúp Ban giám hiệu và lãnh đạo đơn vị trực thuộc nhận thấy được tất cả những mặt còn hạn chế trong công tác của trường để có những biện pháp kịp thời để động viên, khuyến khích sự thực hiện công việc của CB,GV trong toàn trường
Thứ tư: ĐGTHCV giúp cho trường có được các thông về sự thực hiện công việc của CB,GV đúng với thực tế nhằm làm căn cứ để bố trí, sử dụng, bổ nhiệm, đề bạt, đào tạo, bồi dưỡng và thực hiện các chính sách đối với CB,GV
- Hoàn thiện tiêu chuẩn đánh giá thực hiện công việc
Căn cứ kết quả của phân tích công việc qua điều tra thu thập được, tác giả tiến hành xây dựng lại tiêu chuẩn đánh giá đảm bảo khoa học và công tác đánh giá đạt hiệu quả cao nhất Trong các tiêu chuẩn đánh giá thực hiện công việc trong phiếu đánh giá thi đua dành cho CB,GV Trường nhìn chung các tiêu chí đã phần nào lượng hoá được, tuy nhiên một số tiêu chí còn chung chung
Tác giả luận văn xin cụ thể hóa một số tiêu chí trong đánh giá như sau:
Trang 12Đối với giảng viên:
Tiêu chuẩn 1: Phẩm chất cá nhân, đạo đức chính trị tư tưởng, gồm: Chấp hành
đúng đường lối chính sách của Đảng và pháp luật của Nhà nước; Sinh hoạt lành mạnh, sống giản dị, đoàn kết nội bộ; Thực hiện giờ dạy nghiêm túc, thực hiện đúng quy chế trong thi cử; Quản lý sử dụng hiệu quả tài sản trong phạm vi phụ trách
Tiêu chuẩn 2: Công tác giảng dạy, gồm: Số lượng giờ giảng: + Đạt giờ chuẩn
theo quy định; + Vượt giờ chuẩn dưới 100%; + Vượt giờ chuẩn trên 100%
Chất lượng: + Đánh giá thông qua dự giờ bộ môn ( Phụ lục 8); + Đánh giá thông qua ý kiến của sinh viên ( Phụ lục 9)
Tiêu chuẩn 3: Nghiên cứu khoa học, gồm: Đề tài khoa học cấp khoa; Đề tài khoa học
cấp trường; Đề tài khoa học cấp bộ; Bài báo được đăng trên tạp chí chuyên ngành; Giáo trình, bài tập được nghiệm thu; Hội thảo khoa học mang tính chất chuyên môn
Tiêu chuẩn 4: Học tập nâng cao trình độ: Tham gia đầy đủ các khóa đào tạo do trường tổ
chức; Tham gia các hội thảo chuyên đề do bộ môn, khoa, trường tổ chức; Tham gia dự giờ của giảng viên khác; Học tập nâng cao trình độ bản thân (thạc sỹ, tiến sỹ, )
Tiêu chuẩn 5: Năng lực sư phạm, gồm: Thực hiện đúng tác phong nghề nghiệp; Quản
lý tốt học sinh- sinh viên; Sáng kiến, đổi mới trong công tác giảng dạy, nghiên cứu
Đối với cán bộ
Tiêu chuẩn 1: Phẩm chất cá nhân, đạo đức chính trị tư tưởng, gồm: Chấp hành đúng
đường lối chính sách của Đảng và pháp luật của Nhà nước; Sinh hoạt lành mạnh, sống giản dị, đoàn kết nội bộ; Thực hiện công tác nghiêm túc, thực hiện đúng quy chế trong thi cử, quy định; Quản lý sử dụng hiệu quả tài sản trong phạm vi phụ trách
Tiêu chuẩn 2: Công tác chuyên môn, gồm: Số lượng: + Xây dựng và thực hiện kế
hoạch công tác kịp thời, đúng quy định; + Tham gia đầy đủ, đúng giờ các cuộc họp phòng/ban, trường Chất lượng:+ Đánh giá thông qua ý kiến của người quản lý trực tiếp và đồng nghiệp; + Đánh giá thông qua ý kiến của sinh viên (cách cư xử, giao tiếp, )