Em đã tìm hiểu các thông tin về an toàn điện và quan tâm phân tích tình huống gây mất an toàn điện khi sử dụng bình nóng lạnh – thiết bị quan trọng không thể thiếu trong mùa đông của mỗi
Trang 1TRƯỜNG ĐẠI HỌC BÁCH KHOA HÀ NỘI
VIỆN ĐIỆN TỬ - VIỄN THÔNG
TIỂU LUẬN
AN TOÀN ĐIỆN
Đề tài:
Vấn đề an toàn điện khi sử dụng thiết bị bình nóng lạnh
Giáo viên hướng dẫn: Th.s Phạm Mạnh Hùng
Sinh viên thực hiện: Ngô Nhật Lệ
MSSV: 20111753
HÀ NỘI, 12/2016
Trang 2MỤC LỤC
DANH MỤC HÌNH ẢNH 2
LỜI MỞ ĐẦU 3
CHƯƠNG 1: TỔNG QUAN VỀ AN TOÀN ĐIỆN 4
1 Thế nào là an toàn điện? 4
2 Vấn đề sử dụng an toàn điện cho bình nóng lạnh 4
3 Tác hại của dòng điện gây ra cho cơ thể con người 5
CHƯƠNG 2: PHÂN TÍCH TÌNH HUỐNG GÂY MẤT AN TOÀN ĐIỆN VÀ BIỆN PHÁP PHÒNG TRÁNH 6
1 Cấu tạo và nguyên lý hoạt động của bình nóng lạnh 7
2 Phân tích tình huống và biện pháp phòng tránh giật điện 10
KẾT LUẬN 15
TÀI LIỆU THAM KHẢO 15
DANH MỤC HÌNH ẢNH Hình 1: trường hợp bị giật điện Macro 5
Hình 2: Sơ đồ cấu tạo của bình nóng lạnh 7
Hình 3: Chú ý tắt bình nóng lạnh trước khi tắm 10
Hình 4: bình nóng lạnh cần được bảo dưỡng thường xuyên 11
Hình 5: mua bình nóng lạnh của các hãng đáng tin cậy 12
Hình 6: dây điện bị chuột cắn 12
Trang 3LỜI MỞ ĐẦU
Ngày nay, nhu cầu sử dụng các thiết bị về điện trong các khu sản xuất, phòng thí nghiệm, công sở hoặc trong chính các hộ gia đình nhỏ lẻ là rất lớn Các thiết bị điện từ lớn đến nhỏ đều giữ một vai trò rất lớn trong các cơ quan tổ chức hay gia đình
Bình nóng lạnh là một vật dụng không thể thiếu trong mỗi gia đình, cơ quan tổ chức trong mỗi mùa đông lạnh Tuy nhiên khi sử dụng bình nóng lạnh lại có rất nhiều nguy cơ tiềm ẩn dẫn đến mất an toàn điện Đã có rất nhiều trường hợp đáng tiếc xảy ra
do sơ ý và nguyên nhân chủ đạo là do không được hướng dẫn một cách bài bản khi mua thiết bị
Vì vậy, em nhận thấy việc áp dụng các nguyên tắc an toàn điện trong cuộc sống hằng ngày là rất quan trọng Nó giúp giảm thiểu tối đa các trường hợp đáng tiếc xảy ra khi sử dụng thiết bị điện Hơn nữa, khi có các kiến thức về an toàn điện còn giúp cho thiết bị bền lâu hơn
Em đã tìm hiểu các thông tin về an toàn điện và quan tâm phân tích tình huống gây mất an toàn điện khi sử dụng bình nóng lạnh – thiết bị quan trọng không thể thiếu trong mùa đông của mỗi gia đình Phần báo các của em tập trung chủ yếu vào phân tích tình huống gây mất an toàn điện và đưa ra những giải pháp hạn chế nguy cơ gây nên mất an toàn điện khi sử dụng bình nóng lạnh
Em xin cảm ơn thầy Phạm Mạnh Hùng đã hướng dẫn em trong suốt quá trình tìm hiểu và làm báo cáo Do thời gian tìm hiểu còn hạn chế, nên sẽ có thể có những sai xót, mong thầy hướng dẫn them để báo cáo của em được hoàn thiện, hơn nữa
Em xin chân thành cảm ơn!
Trang 4CHƯƠNG 1: TỔNG QUAN VỀ AN TOÀN ĐIỆN
1 Thế nào là an toàn điện?
Sự an toàn được hiểu là không có nguy hiểm An toàn cơ bản là sự bảo vệ khỏi những mối nguy hiểm vật lý khi thiết bị điện được sử dụng trong điều kiện thường hoặc điều kiện có thể dự đoán được
Có các mối nguy hiểm thường gặp như: nguy hiểm về điện, cơ khí, môi trường, sinh học, bức xạ…
Các nguyên nhân chủ yếu là:
Do đó việc nắm được các nguyên tắc về an toàn điện là vô cùng cần thiết đối với tất cả mọi người
2 Vấn đề sử dụng an toàn điện cho bình nóng lạnh
Hiện nay, nhu cầu sử dụng các thiết bị điện là rất lớn, đặc biệt là thiết bị bình nóng lạnh Bình nóng lạnh luôn có ở mỗi gia đình, nhưng không phải ai cũng biết sử dụng đúng cách, an toàn dẫn đến rất nhiều trường hợp đáng tiếc xảy ra
Có 2 loai bình nóng lạnh chủ yếu hiện nay là: bình nóng lạnh trực tiếp và bình nóng lạnh gián tiếp Xét về mặt khoa học thì bình nóng lạnh là thiết bị phòng tắm có thể gây rò điện
Trang 53 Tác hại của dòng điện gây ra cho cơ thể con người
Khi cơ thể người tiếp xúc với mạng điện, sẽ có dòng điện chạy qua người và dòng điện sẽ tác dụng vào cơ thể người Trường hợp bị điện giật do ấm đun nước bằng điện đều là các trường hợp điện giật macroshock, khi gây bởi dòng lớn, nhưng chủ yếu đi trên
cả bề mặt da chứ không trực tiếp đi qua tim Trường hợp bị giật như vậy thì có thể cảm nhận được
Hình 1: trường hợp bị giật điện Macro
Dòng điện đi qua cơ thể con người gây nên phản ứng sinh lý phức tạp như:
- Huỷ hoại cơ quan thần kinh điều khiển các giác quan bên trong của người, làm tê liệt cơ bắp,
- Huỷ hoại cơ quan hô hấp, sưng màng phổi,
- Huỷ hoại cơ quan tuần hoàn máu
Trang 6CHƯƠNG 2: PHÂN TÍCH TÌNH HUỐNG GÂY MẤT AN TOÀN ĐIỆN VÀ
BIỆN PHÁP PHÒNG TRÁNH
Hình 3: Hình ảnh của bình nóng lạnh
Trang 71 Cấu tạo và nguyên lý hoạt động của bình nóng lạnh
a Cấu tạo
Hình 2: Sơ đồ cấu tạo của bình nóng lạnh
Vỏ bình:
Vỏ bình nóng lạnh thường làm bằng nhựa cao cấp đối với bình nhỏ và bằng thép sơn tĩnh điện đối với loại bình cỡ lớn
Lớp xốp cách nhiệt được chế tạo bằng Polyurethan(PU) được bơm vào giữa khoảng trống giữa vỏ nhựa và lõi bình với mật độ dày làm giữ nhiệt và giảm tối đa tổn thất nhiệt khi đun nước nóng trong bình, giúp tiết kiệm điện
Lõi bình nóng lạnh
Thường được chia làm 2 loại chính là loại có tráng men kim cương chống
ăn mòn kim loại và loại không tráng men
- Lõi bình thông thường: được làm từ tấm thép chuyên dùng, thép này được dập thành 2 nửa rồi được xử lý bề mặt rồi sau đó được hàn kín lại rất công phu
Trang 8- Lõi bình có tráng men: gần như các hang sản xuất bình nóng lạnh ngày nay đều sử dụng công nghệ này
Thanh gia nhiệt:
Thanh gia nhiệt (mayso) thường được làm bằng hợp kim thép hoặc đồng Thanh gia nhiệt phải đảm bảo những điều kiện như truyền nhiệt tốt, cách điện tốt, thời gian sử dụng cao
Thanh này thường được chế tạo bằng chất hóa học Magie có tác dụng trung hòa các tạp chất trong nước, đảm bảo chống ăn mòn điện hóa, làm tăng tuổi thọ bình nóng lạnh, cũng như bảo vệ thanh gia nhiệt
Role nhiệt độ
Role nhiệt độ thường có 2 chức năng:
- Chức năng điều khiển nhiệt độ: khi nhiệt độ đạt ngưỡng thì role tự ngắt nguồn điện cấp cho thanh gia nhiệt(mayso), còn khi nhiệt độ giảm xuống thì role cấp nguồn cho thanh gia nhiệt(mayso) hoạt động
- Chức năng bảo vệ: trong trường hợp role bị hư chế độ điều khiển nhiệt độ thì nó sẽ ngắt điện toàn bộ hệ thống, đảm bảo an toàn cho người sử dụng
Ngày nay, trong tất cả các bình nóng lạnh đều có dây nguồn tiết kiệm từ 1.5mm2 đến 4mm2 tùy theo loại dung tích và gắn thêm bộ chống giật ELBC Khi mayso bị rò điện ra ngoài vỏ bình ngay lập tức bộ chống giật sẽ hoạt động cắt nguồn điện cấp vào đến role nhiệt độ nên đảm bảo an toàn tuyệt đối cho người và thiết bị
Chức năng để cho người dùng biết được khi bình được cấp điện, khi bình hoạt động, và khi đủ nhiệt
Đường nước ra – vào của bình nóng lạnh được thiết kế với đường ống có ren lớn, giúp đấu nối dây dễ dàng và chắc chắn
Chức năng: xả nước khi gặp sự cố hay tháo bình chuyển đi chỗ khác, đảm bảo an toàn cho người sử dụng và dễ dàng cho người lắp đặt
Trang 9b Nguyên lý hoạt động
Nguyên lý hoạt động của bình nóng lạnh cũng giống như ấm đun nước bằng điện, tức là làm nóng bằng dây điện trở công suất lớn(1500W, 2500W, có thể lên tới 6000W) Mặc dù bình nóng lạnh được thiết kế hiện đại hơn nhưng nguy cơ gây giật cho người sử dụng của 2 thiết bị này là như nhau
Hiện tượng rò điện vẫn có thể xảy ra khi có sự thông mạch từ dây mayso với môi trường bên ngoài Điều này sẽ trở thành sự thật khi lớp cách điện của mayso bị ăn mòn hay bong tróc trong quá trình sử dụng và gây nguy hiểm cho người sử dụng Về mặt khoa học, bình nóng lạnh là một trong các thiết bị phòng tắm có thể gây ra rò điện
Rất nhiều người cho rằng, vì đã có role ngắt điện nên yên tâm để cắm điện suốt 24/24, kể cả trong lúc đang sử dụng, mà không biết đó là nguyên nhân khiến dây mayso cũng như một số bộ phận – nhất là bộ phận cách điện khác bị hỏng do hoạt động quá tải Đồng thời đó cũng là nguyên nhân gây nên tiêu tốn tiền điện của các hộ gia đình
Trang 102 Phân tích tình huống và biện pháp phòng tránh giật điện
Rất nhiều người sai lầm khi luôn cắm bình nóng lạnh 24/24, kể cả khi tắm,
để tiết kiệm thời gian dun nước và để giữ nhiệt lâu Điều này gây ra nguy
cơ giật điện rất lớn
Hình 3: Chú ý tắt bình nóng lạnh trước khi tắm
Trang 11 Không bảo trì, bảo dưỡng thường xuyên
Có rất nhiều gia đình dùng bình nóng lạnh nhưng không để ý đến vấn đề bảo trì, bảo dưỡng dẫn đến role nhiệt hoặc các thiết bị cách điện bị mòn, bong tróc Điều này gây ảnh hưởng trực tiếp đến việc sử dụng của con người
Hình 4: bình nóng lạnh cần được bảo dưỡng thường xuyên
Trang 12 Mua thiết bị không thực sự an toàn, thiết bị không đảm bảo an toàn điện Đối với thiết bị không an toàn, khi dùng trực tiếp rất dễ gây ra giật điện và
có thể dẫn đến tử vong do khi đó chân tiếp xúc trực tiếp với đất tạo thành vòng kín
Hình 5: mua bình nóng lạnh của các hãng đáng tin cậy
Trường hợp này thường xảy ra khi lâu ngày không bảo trì bảo dưỡng dây cắm hoặc bị tác nhân bên ngoài nào đó làm cho dây dẫn điện bị hở Đây là trường hợp rất nguy hiểm và rất hay gặp tại các hộ gia đình
Hình 6: dây điện bị chuột cắn
Trang 132.2 Phân tích tình huống và biện pháp tránh giật điện
a Không tắt thiết bị khi sử dụng
Về nguyên lý, bình nóng lạnh có cấu tạo giống như ấm đun nước bằng điện, chỉ khác là có dung tích lớn với công suất thanh đun lớn hơn Tuy nhiên, bình nóng lạnh có trang bị thêm nhiều thiết bị để có thể vận hành, bảo vệ theo chế độ của người sử dụng
Bình nóng lạnh có bộ phận chứa nước thường được làm bằng nhôm dày, chịu được áp suất và áp lực cột nước lạnh cũng như hơi nước đã được đun nóng gây ra được cách nhiệt xung quanh bằng bọt xốp Floryurethane, còn bộ phận thanh điện trở có công suất 1,2-4KW tùy theo dung tích và kiểu bình Bộ phận van một chiều và van an toàn thường được chế tạo thành một khối, để tránh nước trong bình tăng do nhiệt độ nước trong bình tăng Van an toàn dùng để xả hơi và nước trong bình trong trường hợp role bị hỏng, thanh đun nước gây áp lực quá lớn trong bình, tránh cho bình khỏi bị nổ
Bộ phận role điều chỉnh nhiệt độ nước dùng để điều chỉnh nhiệt độ nước theo yêu cầu sử dụng, thường từ nhiệt độ môi trường đến 850C Role sẽ ngắt khi nhiệt độ đủ cao và ngược lại sẽ đóng điện cấp cho thanh đun nếu nhiệt độ quá thấp
Vì bình nóng lạnh là loại đun nước trực tiếp dùng thanh điện trở, nên rất dễ xảy ra hiện tượng giật điện chết người bởi người dùng thường tiếp xúc trực tiếp với nước khi tắm, rửa tay chân, bát đĩa
Cũng giống như bất kì các thiết bị nào sử dụng lâu ngày cũng bị hỏng hóc, bong tróc, thanh điện trở xảy ra hiện tượng bám lớp cặn dày, nhiệt độ thanh tăng cao làm cát thạch anh bên trong giãn nở gây nứt vở vỏ thanh điện trở và rò điện ra nước
Vì vậy, để an toàn khi sử dụng bình nóng lạnh, chúng ta nên ngắt điện trước khi sử dụng là cách an toàn nhất
b Không bảo trì bảo dưỡng thường xuyên
Phần lớn người sử dụng hiện nay không có thói quen bảo trì, bảo dưỡng máy theo định kì Do ý thức chủ quan của người sử dụng và tin tưởng tuyết đối vào thiết bị Mọi
Trang 14người luôn nghĩ rằng role nhiệt sẽ tự động ngắt điện khi cần thiết mà không hề biết rằng nguy cơ tiềm ẩn lại ở chính role nhiệt này
Thật vậy, khi thiết bị không được bảo trì thường xuyên dẫn đến role nhiệt và các thiết bị cách điện bị bào mòn, bong tróc dẫn đến rò điện ra ngoài Điều này rất nguy hiểm
Vì vậy, mỗi gia đình nên có ý thức bảo trì, bảo dưỡng bình nóng theo định kỳ, theo đúng khuyến cáo của nhà sản xuất
c Mua thiết bị không đảm bảo chất lượng
Ngày nay, trên thị trường có rất nhiều thiết bị làm giả, rẻ tiền và không đảm bảo chất lượng cũng như không đảm bảo về mặt an toàn điện
Ngay chính trong thiết bị đã có nguy cơ tiềm ẩn về giật điện như role nhiệt kém chất lượng hoặc các thiết bị cách điện không đảm bảo dẫn đến rò điện khi sử dụng
Vì vậy, mỗi gia đình nên có ý thức tìm mua thiết bị chính hãng để đảm bảo an toàn khi sử dụng
d Dây cắm bị hở
Đây là nguyên nhân gây giật điện ở hầu hết các thiết bị điện Khi dây cắm điện vì một số nguyên nhân tác động bên ngoài nào đó bị bong tróc lớp cách điện bên ngoài Điều đó gây nên mối nguy hiểm khi người dùng sờ hoặc vô tình chạm tay vào
Vì vậy, việc bảo vệ dây cắm điện là yêu cầu rất cần thiết khi sử dụng thiết bị điện, đặc biệt là bình nóng lạnh
Trang 15KẾT LUẬN
Qua bài tiểu luận này, em đã thu được rất nhiều kiến thức về an toàn điện à sử dụng thiết bị điện đúng cách
Đặc biệt là cách sử dụng an toàn bình nóng lạnh Đây chính là bài học bổ ích cho tất cả mọi người đang sử dụng bình nóng lạnh Để sử dụng an toàn và đúng cách bình nóng lạnh cần phải tuân thủ chặt chẽ các nguyên tắc trên và tránh xảy ra hiện tượng bị giật điện như đã kể ở trên
Qua đây, em cũng mong muốn qua bài tiểu luận này, sẽ có nhiều người tránh được các nguy cơ gây ra điện giật khi sử dụng bình nóng lạnh
TÀI LIỆU THAM KHẢO
[1] Bài giảng thiết bị điện tử y tế tập 1, Đại học Bách Khoa Hà Nội, năm 2004
[2] http://dientudienlanhhanel.com/cach-phong-tranh-dien-giat-khi-su-dung-binh-nong-lanh/
[3] http://dientudienlanhbachkhoa.com/may-dieu-hoa/684/Bo-chong-giat-dien-Binh-Nong-Lanh.html