an toàn sử dụng thiết bị điện trong gia đình

LỜI MỞ ĐẦU Như chúng ta đã biết, điện năng đã được phát hiện từ rất lâu, điện năng đã đưa loài người sang một kỉ nguyên mới, một tầm cao mới, mà ở đó con người được hỗ trờ bởi các thiết

ĐẠI HỌC BÁCH KHOA HÀ NỘI

VIỆN ĐIỆN TỬ VIỄN THÔNG

====o0o====

BÁO CÁO TIỂU LUẬN MÔN: AN TOÀN ĐIỆN TRONG Y TẾ

ĐỀ TÀI: AN TOÀN SỬ DỤNG THIẾT BỊ ĐIỆN TRONG GIA ĐÌNH

Giáo viên hướng dẫn: THS Phạm Mạnh Hùng

Sinh viên thực hiện:

Nguyễn Đức Thuận MSSV: 20124985

LỜI MỞ ĐẦU 3

I Điện năng trong gia đình 4

1 Vai trò của điện năng trong gia đình 4

2 Những nguy cơ tiềm ẩn khi sử dụng các thiết bị điện trong gia đình 4

2.1. Các thiết bị điện có nguy cơ gây cháy cao 4

2.2 Các thiết bị điện có nguy cơ rò rỉ, chạm chập điện 6

II Các nguyên tắc sử dụng điện an toàn trong gia đình 6

1 Quy tắc an toàn lắp dây dẫn trong gia đình 6

2 Qui tắc an toàn lắp đặt thiết bị bảo vệ , đóng cắt điện 8

3 Quy tắc sử dụng an toàn điện trong gia đình 9

III Một số lưu ý khi dùng thiết bị điện trong gia đình 9

1 Các việc nên làm : 9

2 Các việc không nên : 12

IV Các sự cố về điện trong gia đình thường xảy ra, cách khắc phục và phòng tránh 12

1 Phòng cháy chữa cháy do điện gây ra 13

2 Phòng ngừa sự cố và tai nạn điện khi có bão lụt 15

LỜI MỞ ĐẦU

Như chúng ta đã biết, điện năng đã được phát hiện từ rất lâu, điện năng đã đưa loài người sang một kỉ nguyên mới, một tầm cao mới, mà ở đó con người được hỗ trờ bởi các thiết

bị điện, hay dùng điện năng để phục vụ vào sản suất và đời sống, nhớ đó mà hiệu suất làm việc tăng lên gấp nhiều lần so với trước khi không có điện, góp phần to lớn vào việc thúc đẩy sự phát triển về mọi mặt như kinh tế, văn hóa, xã hội, quốc phòng – an ninh v.v Điện năng đã cho chúng ta thấy được tầm quan trọng không thể thiếu của nó, tuy nhiên không phải ai cũng sử dụng điện đúng cách, vì vậy đã có rất nhiều trường hợp tai nạn về điện xảy ra, và gây thiệt hại rất lớn về người và của Vì vậy, để sử dụng điện năng một cách hiệu quả và an toàn thì chúng ta phải chấp hành nghiêm túc các nguyên tắc an toàn

về điện để tránh những hậu quả đáng tiếc xảy ra khi sử dụng điện Hiểu được tầm quan trọng của việc an toàn trong sử dụng điện, em xin thực hiện đề tài bài tiểu luận của mình

về chủ đề “An toàn sử dụng điện trong gia đình” nhằm cung cấp những kiến thức cơ

bản về an toàn điện trong gia đình, cũng như cách xử lý với một số trường hợp xảy ra sự

cố về điện trong gia đình thường gặp phải Trong quá trình em thực hiện bài tiểu luận, chắc chắn sẽ không tránh khỏi những sai sót, em mong thầy giáo và các bạn góp ý để bài viết của em được hoàn thiện hơn

Em xin chân thành cảm ơn!

I Điện năng trong gia đình

1 Vai trò của điện năng trong gia đình

Trong thời đại ngày nay, hầu hết tất cả các hộ gia đình đều có các thiết bị sử dụng điện,

từ bóng đèn thắp sáng cho tới các thiết bị phục vụ sản xuất như máy bơm nước, hay các thiết bị gia dụng , điện lạnh v.v qua đó cho ta thấy vai trò to lớn không thể thiếu của điện năng trong đời sống gia đình

Dưới đây là các hình ảnh quen thuộc chúng ta thường thấy về ứng dụng của dòng điện trong gia đình:

2 Những nguy cơ tiềm ẩn khi sử dụng các thiết bị điện trong gia đình

Bản chất các thiết bị điện vốn không nguy hại, tuy nhiên luôn có những nguy cơ tiềm ẩn

mà chúng có thể gây ra với người dùng, có thể là trực tiếp hoặc hoặc do gián tiếp như: điều kiện môi trường, độ ẩm, v.v

2.1 Các thiết bị điện có nguy cơ gây cháy cao

 Các loại đồ điện gia dụng có khả năng gây rò rỉ, cháy nổ điện cao là bàn ủi, bếp điện, lò nướng điện, nồi cơm điện, ấm điện, bình thủy điện, máy nước nóng

 Nguyên lý hoạt động chung của các thiết bị này là đều sử dụng dây đốt (điện trở)

để làm nóng trực tiếp hoặc gián tiếp, nên nguy cơ rò rỉ điện rất cao nếu nhà sản xuất sử dụng nguyên liệu không bảo đảm chất lượng hoặc lắp ráp không đúng kỹ

thuật Dây dẫn sử dụng v

dẫn đến giòn, nứt hoặc b

 Dây dẫn điện không đạt chu

mạch Dây đốt sử dụng nguyên li

sẽ chạm vào thành bao, ho

trường nhiệt cao, các linh ki

 Ngoài ra, việc sử dụng và b

điện trở nên kém an toàn

Sử dụng bàn là không đúng cách d cháy

ng vỏ bọc bằng nhựa kém chất lượng, không đúng k

c bị chảy

t chuẩn dẫn đến tình trạng quá tải gây nóng, ch

ng nguyên liệu kém chất lượng, lắp ráp không đúng k

m vào thành bao, hoặc mâm nhiệt gây chập điện Do sử dụng trong môi

t cao, các linh kiện dễ bị lão hóa, gỉ sét cũng dẫn đến ch

ng và bảo quản không đúng cách cũng làm cho các thi toàn

ng bàn là không đúng cách dễ bị gây

ng, không đúng kỹ thuật dễ

i gây nóng, chảy, chạm

p ráp không đúng kỹ thuật

ng trong môi

n chập điện

àm cho các thiết bị

2.2 Các thiết bị điện có nguy cơ r

 Các loại bếp điện, lẩu đi

nếu điện bị rò rỉ sẽ tác đ

 Ngoài ra, hiện nay trên th

chỉ mất khoảng 3 phút nư

nên nếu ổ cắm, dây dẫn không b

II Các nguyên tắc sử

1 Quy tắc an toàn lắp dây d

 Dây dẫn điện trong nhà không đư

điện chất lượng tốt Tiế

các dụng cụ điện , có tính đ

có tiết diện nhỏ cho thiế

có thể gây hoả hoạn hoặ

Bếp điệ

n có nguy cơ rò rỉ, chạm chập điện

u điện, lò nướng, lò vi ba đều được sản xuất bằ tác động nhanh chóng đến người sử dụng

n nay trên thị trường có bán khá nhiều loại bình nấu nư

ng 3 phút nước sẽ sôi Do loại bình này có công suất lớ

n không bảo đảm chất lượng rất dễ gây chập đi

ử dụng điện an toàn trong gia đình

p dây dẫn trong gia đình

n trong nhà không được dùng dây trần mà phải dùng dây có b

ết diện dây dẫn phải chọn đủ khả năng tải dòng

n , có tính đến khả năng phát triển phụ tải sau này C

ết bị cho thiết bị có công suất lớn nhằm tránh cháy dây và

ặc cháy nhà

ện, lẩu điện v.v rất dễ bị dò điện

ằng kim loại,

u nước siêu nhanh,

ớn đến 2.000W

p điện

i dùng dây có bọc cách

i dòng điện đến

i sau này Cấm dùng dây

m tránh cháy dây và

 Dây dẫn xuyên tường phải đặt trong ống nhựa hoặc sứ bảo vệ , không để nước mưa đọng lại trong ống hoặc chảy theo ống vào nhà Tại đầu hồi của nhà có thể dùng giá đỡ bắt chặt vào tường để đỡ dây điện vào nhà Khoảng cách từ sứ trên giá đỡ đến mặt đất không được nhỏ hơn 3,5 m

 Nếu lắp đật dây dẫn đi nổi trong nhàn có thể dùng sứ kẹp , puli sứ hoặc luồn dây trong ống nhựa bảo vệ Nếu dùng sứ kẹp hoặc puli sứ thì khoảng cách giữa hai sứ không được quá 0,7 m Khoảng cách giữa hai dây và tường nhà , trần nhà , kèo

là 1 cm Khi nối dây dẫn điện phải nối so le và quấn băng cách điện ngoài mối nối ( trong nhà cần hạn chế các mối nối )

 Nếu lắp đặt dây điện đi ngầm trong tường thì dây không được có mối nối và phải dùng dây bọc có 2 lớp cách điện thật tốt Không kéo dây chéo qua tường để đề phòng đóng đinh phải dây gây sự cố , tai nạn Các mối nối phải đặt trong hộp kỹ thuật để có thể kiểm tra sữa chữa khi cần thiết

Đi dây dẫn phải đảm bảo các nguyên tắc an toàn

2 Qui tắc an toàn lắp đặt thiết bị bảo vệ , đóng cắt điện

 Các nhánh sau công tơ về nhà đều phải đặt cầu chì hoặc Áptomat

Cầu dao cầu chì , Áptomat tổng trong gia đình phải đặt gần cửa chính ra vào để khi cần thiết có thể cắt điên được toàn bộ gia đình

 Điện nguồn phải được lấy từ dây pha qua cầu chì hoặc Áptomat rồi mới vào ổ cắm

và công tắc đèn , quạt Khi rút cầu chì kiểm tra thì phía đầu cực nối vào phải có điện , phía nối vào ổ cắm và công tắc đi ra đèn , quạt phải mất điện Kiểm tra bằng bút thử điện cả hai lỗ ổ cắm đều không có điện

 Dòng điện định mức của cầu chì , Áptômat phải chọn phù hợp với công suất thiết

bị Khi có chạm , chập gây ngắn mạch hoặc khi quá tải vượt 1,3 công suất định mức thì cầu chì hoặc Áptômat phải tác đông sau một thời gian nhất định

 Cầu dao và cầu chì phải có nắp đậy an toàn để tránh người vô ý chạm vào điện Cấm dùng giấy bạc , dây đồng , dây thép có tiết diện tuỳ tiện để thay dây chảy cầu chì

Thiết bị tự động ngắt bảo vệ mạch điện

3 Quy tắc sử dụng an toàn đi

 Nếu trong gia đình có tr

điện, ổ cắm điện phải đ

 Khi chân tay ướt, đi chân tr

dây chảy cầu chì, đóng c

 Khi thấy dây điện trong nhà b

hiện tượng bị rò điện ph

 Người không có kiến th

III Một số lưu ý khi dùng thi

1 Các việc nên làm :

 Che chắn toàn bộ ổ cắm đi

thế ngay những thiết bị

Hình 1 Ô c

 Khi nấu, nướng xong nên ng

ng an toàn điện trong gia đình

ình có trẻ nhỏ hoặc khi nền nhà bị úng ngập nước thì dây

ặt trên cao , cách nền nhà từ 1,4-1,6 m

, đi chân trần không được thao tác cắm hoặc rút phích đi , đóng cắt cầu dao

rong nhà bị sờn , thiết bị điện trong nhà bị hư hỏ

n phải cắt điện và tổ chức sửa chữa ngay

n thức về điện không được tự ý tháo lắp , sữa ch

ý khi dùng thiết bị điện trong gia đình

m điện và công tắc điện trên tường bằng tấm che, và thay

bị hỏng

Ô cắm điện cần tấm che để an toàn

ng xong nên ngắt nguồn điện

c thì dây điện bảng

c rút phích điện thay

ỏng hoặc có

a chữa điện

m che, và thay

 Khi ra ngoài nên tắt hết tất cả các thiết bị điện để tránh rủi ro

 Bảo vệ trẻ nhỏ bằng cách dùng tấm bảo vệ che tất cả những ổ cắm không sử dụng, thiết kế dây điện ngoài tầm nhìn và tầm với của trẻ

Hình 2 Bảo vệ trẻ nhỏ an toàn điện trong nhà

 Đảm bảo mọi thiết bị điện trong tình trạng hoạt động tốt, cách điện tốt và sử dụng chúng một cách an toàn Vì rằng khi dây điện bên trong thiết bị bị hỏng và chạm vào vỏ máy, thì những thiết bị này cũng nguy hiểm như dây điện không có vỏ bọc bên ngoài vậy

 Chỉ dùng dây nối điện cho những trường hợp sử dụng tạm thời

 Thường xuyên kiểm tra mọi phích cắm, ổ cấm và dây điện trong nhà Sửa chữa ngay những chỗ nối bị hở Nếu cảm thấy phích cắm điện nóng một cách bất

thường, phải tắt máy và rút phích ra khỏi ổ cắm Kiểm tra dây điện, ổ cắm điện và thiết bị sử dụng điện

 Cách ly mọi thiết bị điện với nguồn nước

 Treo bảng cảnh báo ở cầu dao hoặc thiết bị ngắt điện để không ai chạm vào trong khi đang thực hiện những sửa chữa nhỏ Nếu không chắc sẽ sửa chữa mạch điện nào, thì phải đóng cầu dao chính hoặc rút cầu chì chính Nên gọi thợ điện kiểm tra

và sửa chữa khi xảy ra những trường hợp chập điện, hỏng hóc thiết bị không rõ nguyên nhân

Hình 3 Lắp biển cảnh báo nguy hiểm

 Khi trong nhà có mùi cháy khét của dây điện, lập tức kiểm tra và tìm phích cắm đang quá tải và cháy hoặc thiết bị điện cháy do quá nóng để rút phích cắm và tất thiết bị điện đó

 Khi xảy ra cháy do chập điện, phải cắt ngay nguồn điện rồi dùng bình cứu hỏa đặc biệt cho sự cố cháy vì điện nếu có Trong trường hợp này không sử dụng nước, vì nước là chất dẫn điện nên có thể gây điện giật chết người

 Lắp đặt cầu dao chống rò rỉ điện, bộ phận chống giật Loại cầu dao này không giống như những loại câu dao thông thường, nó có chức năng phát hiện và tự động

ngắt ngay khi có hiện tượng rò điện Đặc điểm để nhận biết loại cầu dao này là ngoài công tắc On/Off nó còn có một nút Test cho phép kiểm tra thử chức năng ngắt điện

Hình 4 Cầu dao chống rò rỉ điện

2 Các việc không nên :

 Giật dây điện khỏi ổ cắm, cách làm này có thể làm hỏng cả phích cắm lẫn ổ cắm

 Cố dính dây điện vào một bề mặt khác bằng đinh hoặc đinh kẹp, cách làm này có thể làm hỏng vỏ bọc của dây điện Xoắn, kéo căng hoặc đi trên dây điện cũng có thể làm hỏng phần vỏ bọc

 Đóng đinh vào tường gần ổ điện đi ngầm

 Sử dụng dây điện mà phần vỏ ngoài trở nên giòn hoặc bị hỏng, cho dù phần lõi vẫn chưa lòi ra ngoài Cần quấn băng keo cách điện chung quanh trong khi chờ thay dây mới

 Sửa chữa thiết bị điện khi chưa ngắt nguồn điện Sửa chữa điện khi tay bị ướt

 Cắm vào ổ điện số phích cắm nhiều hơn số phích mà nó có thể chịu được một cách

an toàn, do hệ thống quá tải có thể dẫn đến cháy nổ, hỏng hóc

IV Các sự cố về điện trong gia đình thường xảy ra, cách khắc phục và

phòng tránh

Khi xảy ra sự cố về điện trong gia đình như cháy chập, rò rỉ điện v.v ta cần có những hành động ngay lúc đó để ngăn chặn, hạn chế hậu quả như sau:

Việc cần làm ngay lúc đó là ngắt cầu giao tổng, tìm các dụng cụ có thể chữa cháy, cứu hỏa nếu xảy ra hỏa hoạn và gọi ngay cho nhân viên cứu hỏa để chữa cháy, tránh tình trạng đám cháy lan rộng, gây thiệt hại nhiều hơn cho con người và tổn thất về vật chất Tất nhiên khi đã khắc phục xong hỏa hoạn ( nếu có ) việc cần làm tiếp theo là gọi ngay cho một đơn vị chuyên về xử lý sự cố điện nước trong gia đình để được kiểm tra toàn bộ

hệ thống điện nước và khắc phục hậu quả

1 Phòng cháy chữa cháy do điện gây ra

Do sơ suất khi sử dụng điện cũng có thể gây cháy Trong các trường hợp chập mạch, quá tải , nhiệt độ trên dây dẫn điện tăng cao làm cháy vỏ cách điện rồi cháy lan sang các vật khác Khi đóng mở cầu dao , cầu chì, bật công tắc , mối nối không chặt thường sinh tia lửa điện Nếu trong môi trường đó có hơi, khí và bụi cháy rất dễ gây cháy nổ Các dụng

cụ tiêu thụ điện có công suất lớn như bàn là, bếp điện, lò sưởi, tủ sấy, bòng đèn tròn… khi tỏa nhiều nhiệt sức nóng trên bề mặt rất lớn Nếu để các dụng cụ có nhiệt độ cao này gần các vật dễ cháy như vải, giấy , gỗ cũng có thể gây cháy Dùng giấy làm chụp đèn cũng có thể gây cháy vì nhiệt độ bắt cháy của giấy là 184 độ C, còn vỏ bóng đèn tròn có thể nóng đến 290 độ C

Đối với đám cháy do điện gây ra cũng như đám cháy có dây dẫn điện bên trong, khi chữa cháy cũng dễ gặp nguy hiểm về điện Nên làm cả hai công việc đồng thời là dập cháy và cắt điện Nếu chưa cắt điện mà dập cháy thì phải đề phòng nguy hiểm do điện Khi chưa cắt điện thì không thể đổ nước vào đám cháy , vì nước sẽ dẫn điện , nước chảy lan dần đến đâu, điện dẫn đến đó, rất dễ gây ra tai nạn điện

Trong các loại bình chữa cháy , chỉ có bình chữa cháy dùng CO2 là thích hợp để chữa cháy ở các đám cháy do điện gây ra, cũng như dập các đám cháy mà còn có các dây dẫn điện đang có ở bên trong

Bình chữa cháy khí CO2 là một bình thép chịu lực, chứa khí CO2 lỏng vơi van xả, ống dẫn khí và loa phun

Bình chữa cháy khí CO 2

Khí CO 2 có hai tác dụng dập cháy :

vào vùng cháy và đẩy không khí ra ngoài, làm loãng hỗn hợp hơi cháy tới dưới nồng độ cháy cần thiết, lửa sẽ tắt

thay đổi áp suất đột ngột, CO2 phun ra có dạng như tuyết và rất lạnh, nhiệt độ của đám cháy bị giảm xuống, đám cháy cũng bị dập tắt

Khi chữa cháy bằng bình CO2 cần chú ý :

 Càng đưa loa phun vào gần lửa càng tốt

 Trong trường hợp dập lửa với điện cao thế phải mang đầy đủ găng tay và ủng cách điện

 Phải phun liên tục cho đến khi lữa tắt hoàn toàn , không phun gián đoạn

2 Phòng ngừa sự cố và tai nạn điện khi có bão lụt

Nước ta bị ảnh hưởng của các cơn bão từ biển Đông, năm nào cũng có một số vùng bị bão lụt Bão lụt thường gây ra nhiều sự cố về điện, gây hư hỏng cột điện, đứt dây điện, gây ngắn mạch dẫn đến cháy nhà cửa, nghiêm trọng hơn có thể gây ra tai nạn điện

Ở những vùng có nguy cơ bị úng lụt, các dụng cụ điện phải được đặt trên cao kể cả ổ cắm

đề phòng nước ngập dây điện, ổ cắm, dụng cụ điện Khi có nguy cơ nước ngập dây điện,

ổ cắm điện, để đề phòng điện truyền ra nước, phải cắt điện dẫn vào khu vực có nguy cơ

bị ngập Chuẩn bị các trang bị phòng hộ như ủng, găng cách điện, mũ bảo hộ lao động bằng nhựa

TỔNG KẾT

Qua bài tiểu luận này em đã tìm hiểu và biết được cách sử dụng một số thiết bị điện thông dụng trong nhà một cách an toàn, biết được các việc nên và không nên làm để đảm bảo an toàn cho gia đình khi sử dụng điện Hiểu biết về an toàn điện là một kĩ năng sinh tồn, và điện thì rất gần gũi với cuộc sống hàng ngày ngay tại gia đình Vì vậy có các biện pháp bảo vệ an toàn điện trong nhà là rất cần thiết

Do thời gian tìm hiểu không nhiều nên bài tiểu luận này của em sẽ không tránh khỏi sai sót, vì vậy em rất mong nhận được góp ý từ thầy để em nắm rõ hơn

Một lần nữa em xin chân thành cảm ơn thầy Phạm Mạnh Hùng đã cho em biết những kiến thức bổ ích trên lớp, và tận tình hướng dẫn để em hoàn thành bài tiểu luận này Em xin cảm ơn thầy !