bài giảng ngữ văn lớp 9 tiết 121 sang thu

Trên hàng cây đứng tuổiTín hiệu báo thu về Quang cảnh đất trời sang thu Biến đổi trong lòng cảnh vật và suy ngẫm của nhà thơ... Tín hiệu báo thu về: Hình như Cảm xúc tâm thế ngỡ ngàng,

Hữu Thỉnh

Tiết 121 - Ngữ văn 9

I Tìm hiểu chung:

1 Tác giả:

- Nguyễn Hữu Thỉnh sinh năm 1942

Quê: Huyện Tam Dương, tỉnh Vĩnh Phúc

Ông là nhà thơ thuộc thế hệ các nhà thơ chống Mĩ,

ngòi bút gắn bó với đề tài chiến tranh, người lính

và cuộc sống nông thôn

- Phong cách thơ: Thiết tha, nhỏ nhẹ, sâu lắng

Ông đã đạt nhiều giải thưởng trong và ngoài nước

Một số tác phẩm chính của Hữu Thỉnh:

2 Tác phẩm:

Hoàn cảnh sáng tác:

- Đất nước vừa bước từ chiến

tranh sang hoà bình (1977)

- Bài thơ in trong tập: Từ chiến

hào tới thành phố

Sang thu

Bỗng nhận ra hương ổi

Phả vào trong gió se

Sương chùng chình qua ngõ Hình như thu đã về.

Sông được lúc dềnh dàng Chim bắt đầu vội vã

Trên hàng cây đứng tuổi

Tín hiệu báo thu về

Quang cảnh đất trời sang thu

Biến đổi trong lòng cảnh vật

và suy ngẫm của nhà thơ

Bỗng nhận ra hương ổi Phả vào trong gió se Sương chùng chình qua ngõ Hình như thu đã về

II Phân tích :

1 Tín hiệu báo thu về:

Hình như

Cảm xúc tâm thế ngỡ ngàng, ngạc nhiên, bất ngờ

Tâm trạng ngỡ ngàng của nhà thơ khi chợt nhận ra thu về.

Sông được lúc dềnh dàng Chim bắt đầu vội vã

Có đám mây mùa hạ

Vắt nửa mình sang thu

2 Quang cảnh đất trời ngả dần sang thu:

Sông - dềnh dàng

Chim – vội vã

Mây – vắt nửa mình

Từ láy

Nhân hóa

Đất trời chuyển biến sang thu Nhẹ nhàng mà rõ rệt.

Sông được lúc dềnh dàng

Chim bắt đầu vội vã

Cảm xúc ngất ngây, say sưa trước sự vận động giao mùa của cảnh vật.

Vẫn còn bao nhiêu nắng

Đã vơi dần cơn mưa

Sấm cũng bớt bất ngờ Trên hàng cây đứng tuổi

3 Biến chuyển trong lòng cảnh vật và suy ngẫm của nhà thơ:

Chững chạc, điềm tĩnh

? Câu hỏi thảo luận

Có ý kiến cho rằng: Hai câu thơ cuối của khổ thơ thứ ba vừa có tính tả thực,vừa chứa đựng nhiều hàm ý sâu xa Em có đồng ý không? Vì sao?

Sấm cũng bớt bất ngờ Trên hàng cây đứng tuổi

Tả thực: sấm và hàng cây lúc sang thu

Ý nghĩa ẩn dụ:

Sấm : vang động bất thường của ngoại cảnh, của cuộc đời

Hàng cây đứng tuổi: con người từng trải, sâu sắc, chín chắn hơn

Bất giác, ngỡ ngàng

Đất trời sang thu

Tri giác say sưa

Đổi thay đậm nét

Trầm ngâm suy ngẫm

III TỔNG KẾT:

Tính đa nghĩa của bài thơ

Đất trời

Đời sống

Đời người

Sang thu

* Ghi nhớ: (SGK)

* Ý nghĩa:

Củng cố:

1 Dòng nào nêu đúng nhất nội dung bài “Sang thu”?

A Miêu tả cảnh thiên nhiên trời đất sang thu.

B Nhận xét về cảnh vật thiên nhiên lúc sang thu.

C Thể hiện tình yêu tha thiết với mùa thu quê hương.

D Từ những cảm nhận tinh tế về cảnh vật sang thu gợi những suy nghĩ kín đáo, sâu xa về con người và cuộc đời.

2 Đặc sắc nghệ thuật của bài “Sang thu” là:

A Ngôn ngữ trong sáng, cô đọng.

B Lời thơ tinh tế, hình ảnh giàu sức biểu cảm.

C Ý thơ hàm súc, chứa chan tình cảm.

D Hình ảnh chọn lọc, gợi tình cảm nhiều hơn tả thực.

Hãy đọc những câu thơ về mùa thu mà em biết!

Nêu cảm nhận về một câu thơ mà em yêu thích nhất

Hướng dẫn tự học:

- Học thuộc bài thơ

- Viết một đoạn văn ngắn nêu cảm nhận của em về bài thơ này

- Đọc, soạn bài: Nói với con (Y Phương)