Trên đường hành quân xaDừng chân bên xóm nhỏ Tiếng gà ai nhảy ổ: “ Cục …cục tác cục ta” Nghe xao động nắng trưa Nghe bàn chân đỡ mỏi Nghe gọi về tuổi thơ Này con gà mái vàng Lông óng như
Trang 21 Những hình ảnh sau đây gợi cho em nhớ đến những bài thơ nào đã học trong chương trình Ngữ văn 7? Đọc thuộc những bài thơ đó?
Hang Pắc Bó
Trang 3TIẾT 53 - VĂN BẢN:
TIẾNG GÀ TRƯA
(Xuân Quỳnh )
Trang 4Trên đường hành quân xa
Dừng chân bên xóm nhỏ
Tiếng gà ai nhảy ổ:
“ Cục …cục tác cục ta”
Nghe xao động nắng trưa
Nghe bàn chân đỡ mỏi
Nghe gọi về tuổi thơ
Này con gà mái vàng
Lông óng như màu nắng
***
Tiếng gà trưa
Tay bà khum soi trứngDành từng quả chắt chiuCho con gà mái ấp
***
Cứ hàng năm hàng nămKhi gió mùa đông tới
Bà lo đàn gà toiMong trời đừng sương muối
Để cuối năm bán gàCháu được quần áo mới
***
Ôi cái quần chéo goỐng rộng dài quét đấtCái áo cánh trúc bâu
Đi qua nghe sột soạt
Rồi sau này lang mặt!
Cháu về lấy gương soi
Lòng dại thơ lo lắng
***
(Xuân Quỳnh)
Trang 5TIẾNG GÀ TRƯA ( Xuân Quỳnh)
I Đọc, tìm hiểu chung
1 Đọc
2 Chú thích
a./ Tác giả: Nguyễn Thị Xuân Quỳnh (1942 -1988)
quê ở làng La Khê, ven thị xã Hà Đông, tỉnh
Hà Tây (nay thuộc quận Hà Đông - Hà Nội)
- Là nhà thơ nữ xuất sắc trong nền thơ ca hiện đại
Việt Nam.
- Viết về những tình cảm gần gũi, bình dị trong đời
sống gia đình và cuộc sống thường ngày, biểu lộ
trái tim phụ nữ chân thành, tha thiết và đằm thắm.
Trang 6TIẾNG GÀ TRƯA (Xuân Quỳnh)
Trang 7TIẾNG GÀ TRƯA (Xuân Quỳnh)
Trang 8TIẾNG GÀ TRƯA (Xuân Quỳnh)
Trang 9TIẾNG GÀ TRƯA (Xuân Quỳnh)
- Thể thơ: Ngũ ngôn (biến thể)
- Phương thức biểu đạt: Biểu cảm.
- Bố cục:
+ Khổ thơ 1: Tiếng gà trưa khơi dậy
tình cảm làng quê.
+ Khổ thơ 2 đến 6: Tiếng gà trưa
khơi gợi kỉ niệm thời thơ ấu
+ Khổ thơ 7+8: Suy tư gợi lên từ
tiếng gà trưa
Văn bản
Xuân Quỳnh (1942 -1988)
Trang 10TIẾNG GÀ TRƯA (Xuân Quỳnh)
II Tìm hiểu chi tiết
a Tiếng gà trưa khơi dậy
tình cảm làng quê:
- Tiếng gà trưa: trên đường
hành quân xa, khi dừng
chân bên xóm nhỏ, nghe
“ Cục …cục tác cục ta”
Nghe xao động nắng trưa Nghe bàn chân đỡ mỏi Nghe gọi về tuổi thơ
Trang 11
TIẾNG GÀ TRƯA (Xuân Quỳnh)
a Tiếng gà trưa khơi dậy
tình cảm làng quê:
- Tiếng gà trưa: trên đường
hành quân xa, khi dừng
chân bên xóm nhỏ, nghe
tiếng gà ai nhảy ổ.
- Cảm giác mới lạ:
+ Nghe xao động nắng trưa
+ Nghe bàn chân đỡ mỏi
+ Nghe gọi về tuổi thơ
“ Cục …cục tác cục ta”
Nghe xao động nắng trưa Nghe bàn chân đỡ mỏi Nghe gọi về tuổi thơ
Trang 12
TIẾNG GÀ TRƯA (Xuân Quỳnh)
II Tìm hiểu chi tiết
a Tiếng gà trưa khơi dậy
tình cảm làng quê:
- Tiếng gà trưa: trên đường hành
quân xa, khi dừng chân bên xóm nhỏ,
nghe tiếng gà ai nhảy ổ.
- Cảm giác mới lạ:
+ Nghe xao động nắng trưa
+ Nghe bàn chân đỡ mỏi
+ Nghe gọi về tuổi thơ
- Điệp từ: “nghe” => Chuyển đổi
“ Cục …cục tác cục ta” Nghe xao động nắng trưa Nghe bàn chân đỡ mỏi Nghe gọi về tuổi thơ
Trang 13
- Ổ rơm hồng những trứng
- Này con gà mái mơ – hoa đốm trắng
vàng – óng như màu nắng…
b Tiếng gà g ọ i về tuổi thơ:
► Từ ngữ gợi tả hình ảnh, màu sắc.
-> Vẻ đẹp tươi sáng, đầm ấm, hiền hoà, bình dị của làng quê và sự gần gũi của con người đối với quê hương.
Trang 15- Ôi cái quần chéo go …
Cái áo cánh trúc bâu …
-> Niềm vui đơn sơ và ấm áp tình bà cháu.
Trang 16-> Lời kể, tả
=> Kỷ niệm đẹp đẽ tuổi thơ và tình
bà cháu sâu nặng thắm thiết.
Trang 17* Điệp ngữ “ Tiếng gà trưa”: Biểu hiện tình cảm nồng hậu, gần gũi, thân
thương, gắn bó của con người với gia đình, làng quê.
Trang 18Tiếng gà trưa
Mang bao nhiêu hạnh phúc
Đêm cháu về nằm mơ
Trang 19c Tiếng gà khơi dậy những suy tư:
- Tiếng gà trưa Mang bao nhiêu hạnh phúc
- Cháu chiến đấu…
Vì tổ quốc
xóm làng bà
tiếng gà … ổ trứng hồng…
Trang 20=> Tiếng gà đem lại hạnh phúc và tình yêu rộng lớn, sâu sắc, cao cả với đất nước, quê
c Tiếng gà khơi dậy những suy tư
-> Điệp ngữ
Trang 21Thực hiện theo kĩ thuật khăn trải bàn( 5’) ?
Khái quát giá trị nghệ thuật, nội dung
và ý nghĩa văn bản “Tiếng gà trưa”
Trang 22 ND: Tiếng gà trưa đã gọi về kỷ niệm đẹp
đẽ của tuổi thơ và tình bà cháu Tình cảm gia đình làm sâu sắc thêm tình yêu quê
hương đất nước.
NT: Bài thơ theo thể năm tiếng có cách diễn đạt tình cảm tự nhiên và nhiều hình ảnh bình dị, chân thực.
II/ Tổng kết: ghi nhớ SGK/151
Trang 23* Ý nghĩa văn bản: Những kỉ niệm về người
bà tràn ngập yêu thương làm cho người chiến sĩ thêm vững bước trên đường ra trận.
Trang 24? Viết đoạn văn ngắn nêu cảm nhận của
em về hình ảnh người bà trong bài thơ.
Trang 25III/ Luyện tập:
1/ Tình cảm, cảm xúc nào thể hiện trong bài thơ “tiếng gà trưa”?
A.Hoài niệm về tuổi thơ
B.Tình bà cháu
C.Tình quê hương thắm thiết
D.Cả ba ý trên D
Trang 262/ Đặc sắc nghệ thuật của bài thơ trên là gì?
A.Cách diễn đạt tự nhiên với những hình ảnh giản dị chân thực
B.Ngôn ngữ cô đọng, hàm súc
C Sử dụng các biện pháp so sánh, nhân hóa có giá trị biểu cảm cao
D Sử dụng rộng rãi lối liên tưởng, tưởng tượng.
CÂU HỎI TRẮC NGHIỆM
A
Trang 27Hướng dẫn về nhà:
em thích.
- Hoàn thành bài tập
- Soạn bài: Điệp ngữ
+ Trả lời các câu hỏi sgk
+ Nắm được khái niệm, các dạng điệp ngữ và tác dụng của điệp ngữ.
+ Làm các bài tập.