GIẢI PHÁP ĐÀO TẠO TRÌNH ĐỘ CỬ NHÂN CÔNG TÁC XÃ HỘI TRƯỚC YÊU CẦU PHÁT TRIỂN DỊCH VỤ XÃ HỘI MÃ SỐ: CB2014 – 04 - 2

3 MỤC LỤC CHƯƠNG I: CƠ SỞ KHOA HỌC VÀ THỰC TIỄN ĐÀO TẠO NGUỒN NHÂN LỰC CỬ NHÂN CTXH ĐÁP ỨNG YÊU CẦU PHÁT TRIỂN DỊCH VỤ XÃ HỘI ... 10 Chương III: KHUYẾN NGHỊ, GIẢI PHÁP THỰC HIỆN CHƯƠNG

BỘ LAO ĐỘNG - THƯƠNG BINH VÀ XÃ HỘI TRƯỜNG ĐẠI HỌC LAO ĐỘNG - XÃ HỘI

-

BÁO CÁO TÓM TẮT

ĐỀ TÀI CẤP BỘ NĂM 2014 TÊN ĐỀ TÀI:

GIẢI PHÁP ĐÀO TẠO TRÌNH ĐỘ CỬ NHÂN CÔNG TÁC XÃ HỘI

TRƯỚC YÊU CẦU PHÁT TRIỂN DỊCH VỤ XÃ HỘI

MÃ SỐ: CB2014 – 04 - 21

Hà Nội, tháng 12 năm 2014

2

Cơ quan chủ quản đề tài :

Đơn vị thực hiện :

Thời gian thục hiện :

BỘ LAO ĐỘNG - THƯƠNG BINH VÀ XÃ HỘI TRƯỜNG ĐẠI HỌC LAO ĐỘNG - XÃ HỘI Năm 2014

Chủ nhiệm đề tài: TS Nguyễn Huyền Linh, Khoa Công tác xã hội

Thư ký: ThS Nguyễn Kim Loan

Các thành viên:

PGS.TS Trịnh Khắc Thẩm ThS Nguyễn Lê Trang

TS Nguyễn Thị Hương ThS Nguyễn Hồng Linh ThS Nguyễn Tuấn Long ThS Phạm Thị Thu Trang

Cộng tác viên:

ThS Võ Xuân Hòa, Trung tâm nghiên cứu và đào tạo phát triển cộng đồng

ThS Nguyễn Văn Trài, Đại học Lao động và Xã hội

3

MỤC LỤC CHƯƠNG I: CƠ SỞ KHOA HỌC VÀ THỰC TIỄN ĐÀO TẠO NGUỒN NHÂN

LỰC CỬ NHÂN CTXH ĐÁP ỨNG YÊU CẦU PHÁT TRIỂN DỊCH VỤ XÃ HỘI 1

I Một số khái niệm và vai trò đào tào cử nhân CTXH 1

II Yêu cầu đối với cử nhân CTXH trong phát triển dịch vụ xã hội 2

III Cơ sở pháp lý đào tạo cử nhân CTXH ở Việt Nam 3

IV Các yếu tố ảnh hưởng tới đào tạo cử nhân CTXH ở Việt Nam 3

V Tiêu chí xác định nhu cầu đào tạo cử nhân CTXH 4

VI Kinh nghiệm quốc tế về đào tạo cử nhân CTXH và bài học cho Việt Nam 4

Chương II: THỰC TRẠNG CHƯƠNG TRÌNH ĐÀO TẠO CỬ NHÂN CTXH ĐÁP ỨNG YÊU CẦU PHÁT TRIỂN DỊCH VỤ XÃ HỘI 5

I Thực trạng cung – cầu cử nhân nghề CTXH 5

II Thực trạng chương trình đạo tạo cử nhân CTXH 5

III Thực trạng đội ngũ giảng viên tham gia đào tạo cử nhân CTXH 6

IV Chuẩn đầu vào và chuẩn đầu ra đối với đào tạo cử nhân CTXH 6

V Thực trạng đội ngũ giảng viên tham gia đào tạo cử nhân CTXH 7

VI Thực trạng cơ sở vật chất 8

VII Đánh giá chung và những vấn đề đặt ra 10

Chương III: KHUYẾN NGHỊ, GIẢI PHÁP THỰC HIỆN CHƯƠNG TRÌNH ĐÀO TẠO CỬ NHÂN CÔNG TÁC XÃ HỘI ĐÁP ỨNG YÊU CẦU PHÁT TRIỂN DỊCH VỤ XÃ HỘI 12

I Định hướng quan điểm chủ trương 12

II Khuyến nghị một số giải pháp đào tạo cử nhân CTXH hiện nay 13

1 Giải pháp về cơ chế chính sách 13

2 Giải pháp về chương trình và giáo trình 14

3 Giải pháp đối với đội ngũ giảng viên 15

4 Giải pháp đối với thực hành, thực tập 16

5 Giải pháp đối với sinh viên 16

6 Giải pháp về cơ sở vật chất 16

7 Điều kiện và lộ trình thực hiện 17

1

CHƯƠNG I: CƠ SỞ KHOA HỌC VÀ THỰC TIỄN ĐÀO TẠO NGUỒN NHÂN LỰC CỬ NHÂN CTXH ĐÁP ỨNG YÊU CẦU PHÁT TRIỂN DỊCH VỤ XÃ HỘI

I Một số khái niệm và vai trò đào tào cử nhân CTXH

1.1 Khái niệm về Công tác xã hội, dịch vụ xã hội và nhân viên công tác xã hội

- Khái niệm Công tác xã hội (CTXH)

Theo Đề án phát triển nghề công tác xã hội Việt Nam giai đoạn 2010 -2020, CTXH là hoạt động mang tính chuyên môn, được thực hiện theo các nguyên tắc và phương pháp riêng nhằm hỗ trợ các cá nhân, gia đình, nhóm xã hội và cộng đồng dân cư trong việc giải quyết các vấn đề của họ Qua đó, CTXH theo đuổi mục tiêu vì hạnh phúc cho con người

và tiến bộ xã hội

- Dịch vụ công tác xã hội

Dịch vụ CTXH là các dịch vụ trợ giúp xã hội cho những người yếu thế trong xã hội, đặc biệt là cho người khuyết tật, trẻ em có hoàn cảnh đặc biệt, người cao tuổi, người già cô đơn không nơi nương tựa, người bị ảnh hưởng bởi HIV/AIDS, người bị bạo lực gia đình, nạn nhân của buôn bán người, người vô gia cư, người nghiện chất, người gặp các vấn đề

về sức khẻ tâm thần

- Nhân viên công tác xã hội

Nhân viên công tác xã hội là người được đào tạo và trang bị các kiến thức và kỹ năng công tác xã hội, họ có nhiệm vụ trợ giúp các đối tượng xã hội nâng cao khả năng giải quyết và ứng phó với các vấn đề phát sinh trong cuộc sống; tạo cơ hội để các đối tượng tiếp cận với các nguồn lực cần thiết; thúc đẩy sự tương tác giữa các cá nhân, giữa cá nhân với môi trường tạo ảnh hưởng tới chính sách xã hội, các cơ quan, tổ chức vì lợi ích của cá nhân, gia đình, nhóm và cộng đồng thông qua hoạt động nghiên cứu và hoạt động thực

tiễn

2

Nhân viên công tác xã là viên chức chuyên môn nghiệp vụ làm công tác xã hội, chịu

trách nhiệm thực hiện một số nghiệp vụ cụ thể trong quy trình công tác xã hội có yêu cầu đơn giản về lý thuyết, phương pháp và kỹ năng thực hành theo sự phân công Đối với

chức danh Nhân viên CTXH yêu cầu phải có trình độ trung cấp trở lên thuộc các chuyên

ngành công tác xã hội, xã hội học, tâm lý học hoặc các chuyên ngành khoa học xã hội khác phù hợp với công việc đãm nhiệm. 1

- Khái niệm đào tạo cử nhân CTXH

Đào tạo nhân cử nhân CTXH được hiểu là các chương trình, biện pháp và các hoạt động giảng dạy tại các trường đại học nhằm giúp sinh viên CTXH thuộc các hệ đào tạo chính quy, tại chức CTXH tiếp thu đủ các kiến thức, kỹ năng để được cấp bằng cử nhân CTXH

1.2 Vai trò đào tạo cử nhân CTXH

Đào tạo cử nhân CTXH hiện nay có vai trò (1) đáp ứng nhu cầu về nhân lực CTXH, (2) nâng cao dân trí và (3) bồi dưỡng nhân tài trong lĩnh vực CTXH nhằm phát triển quản lý nhà nước về CTXH và phát triển dịch vụ xã hội, nâng cao đời sống nhân dân

II Yêu cầu đối với cử nhân CTXH trong phát triển dịch vụ xã hội

2.1 Yêu cầu về dịch vụ xã hội

Dịch vụ xã hội hiện nay mới chỉ bao phủ được 8.4% nhu cầu DVXH của nhóm người cao tuổi, 7.5% nhu cầu DVXH của người khuyết tật, và 1% nhu cầu DVXH cho nhóm người bị ảnh hưởng bởi HIV/AIDS, người nghiện ma túy, mại dâm và nạn nhân của buôn bán người, bạo lực gia đình2

Nhu vậy, nhu cầu dịch vụ xã hội ở Việt Nam hiện nay là lớn và trong những năm tới sẽ càng lớn hơn

2.2 Yêu cầu về cán bộ, nhân viên có chuyên môn CTXH

Nhu cầu về chuyên môn CTXH trong lĩnh vực dịch vụ xã hội ở Việt Nam là rất lớn Do đó, cần tăng cường đào tạo CTXH hệ tập trung chính quy, kết hợp với các hình thức đào tạo lại, đào tạo bổ sung để đảm bảo toàn hệ thống có được nguồn nhân lực CTXH chất lượng cao, đáp ứng yêu cầu phát triển dịch vụ xã hội

2.3 Yêu cầu đối với cử nhân công tác xã hội

1

Bộ LĐTBXH (2010), Thông tư số 34/2010/TT-BLĐTBXH ngày 8/11/2010 của Bộ LĐTBXH quy định tiêu chuẩn nghiệp vụ các ngạch viên chức công tác xã hội

hệ thống cung cấp dịch vụ CTXH từ trung ương đến địa phương, Viên Khoa học Lao động, Hà Nội

3

Để đảm nhận được các hoạt động CTXH một cách chuyên nghiệp thì các nhân viên CTXH cần được trang bị hệ thống lý thuyết và kỹ năng CTXH, đồng thời cần có hệ thống các quy chuẩn, đạo đức nghề CTXH

Tuy nhiên, ở nước ta hiện nay, công tác đào tạo CTXH theo hướng chuyên nghiệp chưa nhiều, số cán bộ có chuyên môn CTXH còn ít Theo báo cáo của Bộ Giáo dục và Đào tạo năm 2014, cả nước mới có 47 trường Đại học, Cao đẳng đạo tạo nghề công tác xã hội, trong đó chỉ có 22 trường đào tạo trình độ đại học Nhưng chưa có cơ quan nào đứng ra kiểm định chất lượng đào tạo Sinh viên tốt nghiệp ngành CTXH ra trường rất khó tìm việc làm, tỷ lệ thất nghiệp cao

III Cơ sở pháp lý đào tạo cử nhân CTXH ở Việt Nam

3.1 Cở sở pháp lý về đào tạo nguồn nhân lực công tác xã hội

Chính phủ và các bộ ngành đã ban hành nhiều văn bản pháp lý về đào tạo nguồn nhân lực CTXH và đã góp phần phát triển nhanh hệ thống các cơ sở cung cấp dịch vụ xã hội và định hướng cho việc đào tạo nguồn nhân lực CTXH Tuy nhiên, về tổng thể, hệ thống những văn bản này vẫn chưa thật hoàn chỉnh Chưa có các quy định về định hướng phát triển nguồn nhân lực cho phát triển nghề CTXH

3.2 Cơ sở pháp lý đào tạo cử nhân CTXH

Chính sách của nhà nước là “xây dựng đội ngũ cán bộ, viên chức, nhân viên và cộng tác

viên công tác xã hội đủ về số lượng, đạt yêu cầu về chất lượng gắn với phát triển hệ thống cơ sở cung cấp dịch vụ công tác xã hội tại các cấp, góp phần xây dựng hệ thống an sinh xã hội tiên tiến”

IV Các yếu tố ảnh hưởng tới đào tạo cử nhân CTXH ở Việt Nam

Khung pháp lý đóng vai trò quan trọng và là yếu tố quyết định tới định hướng đào tạo CTXH hiện nay Tiếp đó là nhận thức xã hội về nghề CTXH, nhu cầu về cử nhân CTXH

và chất lượng đào tạo

- Yếu tố chính sách và pháp luật của nhà nước

- Yếu tố nhận thức của xã hội về nghề CTXH

- Yếu tố về chất lượng đào tạo cử nhân CTXH

- Yếu tố cơ sở vật và trang thiết bị phục vụ dạy học có ảnh hưởng tới chất lượng

đào tạo

4

V Tiêu chí xác định nhu cầu đào tạo cử nhân CTXH

- Tiêu chí 1: nhu cầu tuyền dụng cử nhân CTXH của các cơ quan nhà nước và các

cơ sở cung cấp dịch vụ CTXH

- Tiêu chí 2: kiến thức, kỹ năng và thái độ cần có ở nhân viên CTXH

- Tiêu chí 3: nhu cầu của người học cử nhân CTXH

Việc xác định nhu cầu đào tạo cử nhân CTXH cần dựa trên các tiêu chí cụ thể, trong đó cần quan tâm tới nhu cầu của các nhà tuyển dụng, những yêu cầu của nghề CTXH và nhu cầu của người học Từ đó, có thể xác định cần phải trang bị những kiến thức, kỹ năng và thái độ gì cho người học, bằng phương pháp và loại hình đào tạo nào nào phù hợp nhất Việc xác định nhu cầu đào tạo cử nhân CTXH cũng cần phải chỉ ra nên đào tạo nguồn nhân lực mới (chính quy, dài hạn) hay đào tạo lại cho đội ngũ hiện đang làm việc trong lĩnh vực CTXH (đào tạo tại chức, vừa học, vừa làm)

VI Kinh nghiệm quốc tế về đào tạo cử nhân CTXH và bài học cho Việt Nam

Xu hướng phổ biến hiện nay ở các nước phát triển là đào tạo công tác xã hội chuyên nghiệp ở cấp đại học

năng tiếp cận, tìm kiếm việc làm của các cử nhân

- Nguồn cung cử nhân CTXH ở Việt Nam hiện nay là khá lớn, tuy nhiên CTXH là một trong 5 nghề có tỷ lệ thất nghiệp cao nhất ở Việt Nam

2 Thực trạng nhu cầu cử nhân CTXH

- Theo ước tính của Bộ LĐTBXH, nhu cầu về cử nhân CTXH hiện nay là 16.000 người Tuy nhiên, đến cuối năm 2013 Việt Nam đã đào tạo 10.386 cử nhân CTXH, và mỗi năm các trường đại học ở Việt Nam lại đào tạo thêm khoảng 2.600 cử nhân CTXH Với tốc độ này, chỉ đến năm 2017, có thể sẽ vượt mức mục tiêu 16.000 cử nhân CTXH mà Đề án phát triển nghề CTXH đã đề ra cho cả giai đoạn 2010 - 2020

- Nhu cầu tuyển dụng cử nhân CTXH trong các cơ sở dịch vụ xã hội trong vòng 5 năm tới là tăng, nhưng thể xác định số lượng cụ thể 67% số người được hỏi trả lời rằng trong vòng 5 năm tới các cơ sở dịch vụ xã hội có nhu cầu tuyển dụng cử nhân CTXH Tuy nhiên, họ không biết rõ ràng về thời gian và số lượng tuyển dụng Trong các cuộc thảo luận, có nhiều ý kiến cho rằng: các tổ chức xã hội thường không chủ động được nguồn ngân sách hoạt động dài hạn nên khó có thể xác định nhu cầu về nhân lực trong tương lai

II Thực trạng chương trình đạo tạo cử nhân CTXH

- Về chương trình khung đào tạo: mặc dầu đa số ý kiến cho rằng chương trình khung đào tạo cử nhân CTXH hiện nay là phù hợp Tuy nhiên, có 29% cho rằng mục tiêu của Chương trình đào tạo cử nhân CTXH hiện nay là chưa phù hợp, 32% cho rằng việc quy định khối lượng kiến thức tối thiểu và thời gian đào tạo là không phù hợp, và 23% cho rằng cấu trúc kiến thức của chương trình là không phù hợp

- Về nội dung đào tạo: 25% ý kiến cho rằng nội dung của các môn học khoa học cơ bản là không phù hợp, 27% cho rằng thời gian giảng dạy môn giáo dục thể chất (17

6

đơn vị học trình như hiện nay) là “không phù hợp” 29% cho rằng nội dung đào tạo ngoại ngữ và tin học trong chương trình đào tạo cử nhân CTXH hiện nay là “không

phù hợp” Chưa có giáo trình dạy ngoại ngữ dành riêng cho sinh viên CTXH có 22%

cho rằng các môn học chuyên ngành tự chọn hiện nay là “không phù hợp” 25% cho rằng kiến thức chuyên ngành bắt buộc “không phù hợp”

III Thực trạng đội ngũ giảng viên tham gia đào tạo cử nhân CTXH

Trình độ chuyên môn CTXH của đội ngũ giảng viên tham gia đào tạo cử nhân CTXH hiện nay còn nhiều hạn chế

CTXH và cũng chưa tìm hiểu sâu về các dịch vụ CTXH chuyên nghiệp

- Năng lực nghiên cứu khoa học của đội ngũ giảng viên CTXH hiện nay còn hạn chế

- Nhận xét chung về đội ngũ giảng viên CTXH hiện nay, phần lớn cho điểm “đạt” và

“rất đạt” Tuy nhiên, số người cho điểm “chưa đạt” vẫn chiếm tỷ lệ khá cao Về kỹ năng thực hành của giảng viên CTXH, có 50% cho là chưa đạt, 30% cho là chưa đạt

về trình độ chuyên môn, 40% cho rằng chưa đạt về kỹ năng nghiên cứu khoa học, và 10% cho là chưa đạt về đạo đức nghề nghiệp

- số giảng viên CTXH có trình độ tiến sỹ mới chỉ chiếm khoảng 10% Tỷ lệ này thấp hơn so với tỷ lệ tiến sỹ ở các ngành khác tại Việt Nam là 14.7% Hơn thế nữa, số giảng viên có trình độ tiến sỹ chuyên ngành CTXH chỉ chiếm tỷ lệ rất nhỏ trong tổng

số giảng viên tham gia giảng dạy cử nhân CTXH (khoảng gần 5%)

IV Chuẩn đầu vào và chuẩn đầu ra đối với đào tạo cử nhân CTXH

a) Chuẩn đầu vào

- Đánh giá về chuẩn đầu vào đối với hệ chính quy, 51% chọn bình thường, 39% chọn thấp và 10% cao Trong các cuộc thảo luận nhóm, đa số ý kiến khuyến nghị

rằng: việc tuyển sinh không chỉ dựa vào điểm số thi như hiện nay mà còn phải dựa

vào các yếu tố khác như: đạo đức, thái độ của người học để tuyển sinh Sinh viên học ngành CTXH phải là những người có động cơ học tập rõ ràng, có phẩm chất đạo đức tốt và phải có tình yêu với nghề CTXH

- Đánh giá chuẩn đầu vào của hệ đào tạo tại chức CTXH, 40% chọn là bình thường,

và có tới 60% cho là thấp Điều này, cho thấy cần phải nâng cao chuẩn đầu vào đối với hệ đào tạo tại chức

7

- Đánh giá về chuẩn đầu vào của hệ đào tạo liên thông, 30% cho là thấp, 60% chọn bình thường và 10% chọn là cao Trong các cuộc thảo luận nhóm, đa số các ý kiến

cho rằng chuẩn đầu vào của hệ đào tạo liên thông CTXH không cao, nhưng các

quy định về chính sách tuyển sinh và đào tạo liên thông ngành CTXH không ổn định, đã gây khó khăn cho người học

b) Đánh giá về chuẩn đầu ra đối với với cử nhân CTXH

- 51% số người được hỏi cho rằng chuẩn đầu ra hiện nay là không phù hợp, 49% cho rằng chuẩn đầu ra là phù hợp Đa số ý kiến thảo luận nhóm cho rằng chuẩn đầu ra của các trường hiện nay mới chỉ mô tả các yêu cầu về kiến thức, nhưng chưa mô tả các chuẩn về kỹ năng thực hành, và chưa có các chỉ số để đánh giá mức độ đạt chuẩn đầu ra

- Việc thực hiện chuẩn đầu ra trong thực tế, 20% cho là tốt, 50% cho là bình thường và 30% cho là không tốt Điều này cho thấy việc áp dụng yêu cầu về chuẩn đầu ra của chương trình đào tạo cử nhân CTXH trong thực tế vẫn còn nhiều hạn chế

V Thực trạng đội ngũ giảng viên tham gia đào tạo cử nhân CTXH

Đánh giá chung về đội ngũ giảng viên CTXH

- Nhận xét chung về đội ngũ giảng viên CTXH hiện nay, phần lớn cho điểm “đạt”

và “rất đạt” Tuy nhiên, số người cho điểm “chưa đạt” vẫn chiếm tỷ lệ khá cao Về

kỹ năng thực hành của giảng viên CTXH, có 50% cho là chưa đạt, 30% cho là chưa đạt về trình độ chuyên môn, 40% cho rằng chưa đạt về kỹ năng nghiên cứu khoa học, và 10% cho là chưa đạt về đạo đức nghề nghiệp

- số giảng viên CTXH có trình độ tiến sỹ mới chỉ chiếm khoảng 10% Tỷ lệ này thấp hơn so với tỷ lệ tiến sỹ ở các ngành khác tại Việt Nam là 14.7% Hơn thế nữa,

số giảng viên có trình độ tiến sỹ chuyên ngành CTXH chỉ chiếm tỷ lệ rất nhỏ trong tổng số giảng viên tham gia giảng dạy cử nhân CTXH (khoảng gần 5%)

- Về phương pháp và kỹ năng giảng dạy, đa số giảng viên hiện nay thường xuyên

sử dụng phương pháp thuyết trình (chiếm 90%), phương pháp trực quan 30%; và 20% thường xuyên sử dụng phương pháp thảo luận nhóm, vấn đáp 5% số giảng viên chưa bao giờ sử dụng phương pháp trực quan, thảo luận nhóm, 30% chưa từng sử dụng phương pháp phân tích tình huống, sắm vai, làm mẫu và 40% chưa từng kết hợp nhiều phương pháp trong quá trình giảng bài Kết quả phỏng vấn sâu cho biết rằng vì số lượng sinh viên trong mỗi lợp học đông, thời lượng cho mỗi môn học ngắn và phương tiện giảng dạy còn thiếu thốn nên các giảng viên rất khó

8

vận dụng các phương pháp giảng dạy như sắm vai, hội thảo hoặc phân tích tình

huống

- Về năng lực nghiên cứu, chỉ có 14% giảng viên chọn rất thường xuyên, 26%

chọn thường xuyên; 40% chọn thỉnh thoảng; 16% chọn hiếm khi và 4% chọn chưa

bao giờ tham gia nghiên cứu khoa học trong vòng 3 năm gần đây

- Về hướng dẫn sinh viên thực hành, thực tập, 10% số người được hỏi cho rằng

khả năng ứng dụng lý thuyết trong thực hành và năng lực của kiểm huấn viên là phù hợp, 25% chọn thời gian tổ chức thực tập là phù hợp và 25% chọn nội dung thực tập là phù hợp Số đông chọn “bình thường” hoặc “không phù hợp” Điều này cho thấy công tác tổ chức hướng dẫn sinh viên thực tập CTXH của đội ngũ giảng

viên CTXH hiện nay còn nhiều hạn chế Kết quả của nghiên cứu này cũng tương

đối giống với những phát hiện Vũ Thị Kim Dung rằng : công tác hướng dẫn thực hành, thực tập cho sinh viên CTXH ở Việt Nam còn nhiều yếu kém Đội ngũ quản

lý và giảng viên CTXH chưa thực sự quan tâm đầu tư vào công tác đào tạo thực hành và thực tập của sinh viên Nhiều giảng viên chưa được đào tạo các kỹ năng hướng dẫn sinh viên thực hành Hầu hết các trường không chưa có mạng lưới kiểm huấn viên CTXH Các trường chưa kết nối với các cơ sở cung cấp dịch vụ CTXH để tổ chức cho sinh viên thực tập đúng chuyên ngành.3

- Về đạo đức nghề nghiệp của đội ngũ giảng viên, 90% số người được hỏi cho là

trung bình và mức cao Đa số những người được phỏng vấn cho rằng động cơ

chính của họ khi làm giảng viên CTXH là vì yêu nghề

VI Thực trạng cơ sở vật chất

a) Về cơ sở hạ tầng phục vụ đào tạo cử nhân CTXH

- Về giảng đường, phòng học và hội trường trong trường học, 50% số người hài

lòng và 25% rất hài lòng với thực trạng phòng học, giảng đường và hội trường hiện có và chỉ có 25% không hài lòng

- 30% số người được hỏi cho rằng diện tích, không gian của các phòng học hiện nay chưa phù hợp Phòng học quá rộng, bàn ghế bố trí không phù hợp, không tạo được

sự tham gia tích cực của người học và người dạy 10% cho rằng hệ thống chiếu sáng chưa phù hợp, đèn chiếu sáng khi bị hỏng chậm được thay thế 20% cho rằng

hệ thống âm thanh không ổn định Microphone có nhiều khi hết pin, âm thanh bị

cho công tác đào tạo, Nxb Thanh niên, Hà Nội Tr.214-220