Chuong 5- Duong loi xay dung nen kinh te thi truong dinh huong XHCN.pdf

Chuong 5- Duong loi xay dung nen kinh te thi truong dinh huong XHCN.pdf

1 Mục tiêu và quan điểm cơ bản

2 Một số chủ trương tiếp tục hoàn thiện thể chế kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa

3 Kết quả, ý nghĩa, hạn chế và nguyên nhân

I Qúa trình đổi mới nhận thức về kinh tế thị trường

1 Cơ chế quản lý kinh tế thời kỳ trước đổi mới

2 Sự hình thành tư duy của Đảng về kinh tế thị trường trước thời kỳ đổi mới

II Tiếp tục hoàn thiện thể chế kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa ở nước ta

Cơ chế kế hoạch hóa tập trung quan liêu, bao cấp

 Nhà nước quản lý nền kinh tế chủ yếu bằng mệnh lệnh hành chính

 Cơ quan hành chính, doanh nghiệp không bị ràng buộc trách nhiệm với sản xuất, kinh doanh

 Quan hệ hiện vật là chủ yếu

 Bộ máy quản lý cồng kềnh, nhiều cấp trung gian

Hình thức thực hiện chế độ bao cấp

● Bao cấp qua giá

● Bao cấp qua chế độ tem phiếu

● Bao cấp theo chế độ cấp phát

vốn của ngân sách

Chỉ thị số 100-CT/TW, bù giá vào lương ở Long An, Nghị quyết Trung ương 8 khóa V(1985), Nghị định số 25 và Nghị định số 26-CP.v.v

Đại hội IX của Đảng (4-2001):

nền KTTT định hướng XHCN là

mô hình kinh tế tổng quát của nước ta thời kỳ quá độ lên chủ nghĩa xã hội

Kiểu tổ chức kinh tế:

 Tuân theo quy luật của KTTT

 Dựa trên cơ sở và chịu sự dẫn

dắt chi phối bởi các nguyên tắc

và bản chất của CNXH

Đại hội X của Đảng (4-2006):

làm sáng tỏ thêm nội dung cơ bản của định hướng XHCN trong phát triển KTTT ở nước ta:

 Mục tiêu phát triển

 Phương hướng phát triển

 Định hướng xã hội và phân phối

 Cơ chế quản lý

 Nhận thức và chủ trương về nền kinh tế nhiều thành phần

Thể chế

kinh tế

Thể chế kinh tế thị trường

Mục tiêu hoàn thiện

Quan điểm hoàn thiện

Thể chế kinh tế thị trường là một tổng thể bao gồm các bộ quy tắc, luật lệ và

hệ thống các thực thể, tổ chức kinh tế

được tạo lập nhằm điều chỉnh hoạt động

trên thị trường

Nền

KTTT định hướng XHCN KTTT định hướng XHCN Thể chế

Làm cho các thể chế kinh tế phù hợp với những nguyên tắc cơ bản của KTTT, thúc đẩy KTTT định hướng XHCN phát triển nhanh, hiệu quả, bền vững, hội nhập kinh tế quốc tế thành công, giữ vững định hướng XHCN, xây dựng và bảo vệ vững chắc Tổ quốc Việt Nam

 Nhận thức đầy đủ, tôn trọng và vận dụng đúng đắn các quy luật khách quan

 Tính đồng bộ giữa các bộ phận cấu thành của thể chế kinh tế

 Thành tựu của nhân loại và kinh nghiệm ở nước ta, hội nhập kinh tế quốc tế

 Độc lập, chủ quyền quốc gia, giữ vững an ninh chính trị, trật tự an toàn xã hội

 Các vấn đề lý luận và thực tiễn

 Đảng, Nhà nước, hệ thống chính trị

 Thống nhất nhận thức về nền kinh tế thị trường định

hướng xã hội chủ nghĩa

 Hoàn thiện thể chế về sở hữu và các thành phần kinh tế,

loại hình doanh nghiệp và các tổ chức sản xuất kinh doanh

 Hoàn thiện thể chế đảm bảo đồng bộ các yếu tố thị trường

và phát triển đồng bộ các loại thị trường

 Hoàn thiện thể chế gắn tăng trưởng kinh tế với tiến bộ,

công bằng xã hội trong từng bước, từng chính sách phát triển và bảo vệ môi trường

 Hoàn thiện thể chế về vai trò lãnh đạo của Đảng, quản lý

của Nhà nước và sự tham gia của các tổ chức quần chúng vào quá trình phát triển kinh tế - xã hội

 Cần thiết sử dụng KTTT làm phương tiện xây dựng chủ nghĩa xã hội

 KTTT là cơ sở kinh tế của sự phát triển theo định hướng XHCN

 KTTT định hướng XHCN là nền kinh tế vừa tuân theo quy luật của KTTT, vừa chịu sự chi phối bởi các quy luật kinh tế của CNXH và các yếu tố đảm bảo tính định hướng XHCN

Kết quả Ý nghĩa Hạn chế Nguyên nhân

 Chúng ta chuyển đổi thành công từ thể chế kinh tế kế hoạch tập trung quan liêu, bao cấp sang thể chế KTTT định hướng XHCN

 Chế độ sở hữu với nhiều hình thức và cơ cấu kinh tế nhiều thành phần được hình thành

Các thị trường cơ bản đã ra đời và từng bước phát triển thống nhất trong cả nước, gắn với thị trường khu vực và thế giới

 Gắn phát triển kinh tế với giải quyết các vấn đề xã hội, xóa đói, giảm nghèo đạt được một số kết quả tích cực

==> thúc đẩy tăng trưởng kinh tế nhanh và bền vững, khắc phục được khủng hoảng kinh tế - xã hội, tạo ra những tiền đề cần thiết đẩy nhanh quá trình CNH,HĐH và sớm đưa nước ta ra khỏi tình trạng kém phát triển

 Nhiều vấn đề liên quan tới thể chế kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa chưa giải quyết tốt

 Hệ thống luật pháp, cơ chế, chính sách chưa đầy đủ, đồng bộ và thống nhất; Bộ máy nhà nước còn nhiều bất cập, hiệu quả thấp…

 Tệ tham nhũng, lãng phí, quan liêu vẫn nghiêm trọng…

 Lĩnh vực văn hóa, xã hội còn nhiều hạn chế, bất cập…

 Vấn đề chưa có tiền lệ trong lịch sử, công tác lý luận chưa theo kịp đòi hỏi của thực tiễn

 Năng lực thể chế hóa và quản lý, tổ chức thực hiện chậm chạp

 Hoạt động của cơ quan dân cử, Mặt trận Tổ quốc, các đoàn thể chính trị - xã hội, nghề nghiệp còn chưa hiệu quả