Trong 3 ngày thực tế tại Phú Quốc, Kiên Giang, Đoàn thực tế đã đi thăm và nghe Bộ Tư Lệnh Vùng 5 Hải Quân thông báo tình hình biển đảo, tham quanNhà tù Phú Quốc, nghe Huyện ủy Phú Quốc t
Trang 1HỌC VIỆN CHÍNH TRỊ - HÀNH CHÍNH KHU VỰC IV
LỚP CAO CẤP CHÍNH TRỊ - HÀNH CHÍNH TẬP TRUNG
KHÓA XXIII (CÔNG AN TP CẦN THƠ)
BÁO CÁO THU HOẠCH THỰC TẾ
HỌC VIÊN: NGUYỄN TẤN THƯƠNG LỚP CAO CẤP CT - HC TẬP TRUNG KHÓA XXIII
Thành phố Cần Thơ, năm 2013
Trang 2LỜI NÓI ĐẦU
Thực hiện kế hoạch đào tạo Lớp cao cấp chính trị - hành chính tập trungKhóa XXIII, ngày 23 đến ngày 26 tháng 4 năm 2013 Học viện chính trị - hànhchính khu vực IV đã tổ chức cho 55 học viên lớp học thực tế tại Huyện đảo PhúQuốc – tỉnh Kiên Giang
Cùng đi với Lớp có Thầy Ts Nguyễn Quốc Dũng, Giám đốc Học viện(Trưởng Đoàn), Thầy Ts Nguyễn Thành Hưng, phó Giám đốc Học viện, Thầy TsTrương Quang Khải, Trưởng Khoa, giáo viên chủ nhiệm lớp…
Hành trình của Đoàn bắt đầu lúc 3 giờ sáng ngày 23/4/2013 xuất phát tạiCông an thành phố Cần Thơ, di chuyển bằng ô tô đến Rạch Gía – Kiên Giang,sau đó đi bằng tàu Cao tốc đến đảo Phú Quốc Đoàn trở về Cần Thơ lúc 22 giờngày 26 tháng 4 năm 2013
Trong 3 ngày thực tế tại Phú Quốc, Kiên Giang, Đoàn thực tế đã đi thăm
và nghe Bộ Tư Lệnh Vùng 5 Hải Quân thông báo tình hình biển đảo, tham quanNhà tù Phú Quốc, nghe Huyện ủy Phú Quốc thông báo tình hình kinh tế, văn hóa– xã hội, an ninh – quốc phòng…, tham quan làng chài Hàm Ninh, đánh bắt cá,mực tại Bắc đảo, thăm cơ sở sản xuất rượu sim, nước mắm Khải Hoàn, khu HồTiêu…
Qua chuyến đi thực tế bản thân được trải nghiệm nhiều vấn đề thú vị.Trong phạm vi báo cáo thu hoạch thực tế này, tôi xin trình bày những vấn đềtrọng tâm của chuyến đi thực tế gồm 3 phần như sau:
I TỔNG QUAN VỀ HUYỆN ĐẢO PHÚ QUỐC
II KHÁI QUÁT VỀ BỘ TƯ LỆNH VÙNG 5 HẢI QUÂN
III KINH NGHIỆM RÚT RA QUA CHUYẾN THỰC TẾ VÀ NHỮNG
ĐỀ XUẤT - KIẾN NGHỊ
Trang 3I TỔNG QUAN VỀ HUYỆN ĐẢO PHÚ QUỐC
Phú Quốc, còn được mệnh danh là Đảo Ngọc, là hòn đảo lớn nhất của Việt Nam, cũng là đảo lớn nhất trong quần thể 27 đảo tại đây, trong đó đảo
Phú Quốc là đảo lớn nhất, diện tích 567km2; chu vi bờ biển 150km; nằm
trong vịnh Thái Lan, tiếp giáp với vùng biển các nước Thái Lan, Malaysia và Camphuchia Đảo Phú Quốc cùng với các đảo khác tạo thành huyện đảo Phú Quốc trực thuộc tỉnh Kiên Giang Toàn bộ huyện đảo có tổng diện tích
589,23 km² (theo thống kê số liệu đất năm 2005), xấp xỉ diện tích đảo quốc
Singapore thập niên 1960 khi chưa san lấp lấn biển.Thị trấn Dương Đông, tọa
lạc ở phía tây bắc, là thủ phủ của huyện đảo Phú Quốc nằm cách thành phố Rạch Giá 120 km và cách thị xã Hà Tiên 45 km Năm 2006, Khu dự trữ sinh quyển ven biển và biển đảo Kiên Giang bao gồm cả huyện này được UNESCO công nhận là khu dự trữ sinh quyển thế giới.
Do có tiềm năng to lớn để phát triển du lịch và có vị trí quan trọng về quốcphòng – an ninh, nên Thủ Tướng Chính Phủ đã phê duyệt Đề án tổng thể pháttriển Đảo Phú Quốc đến năm 2020 tại Quyết định số 178/2004/QĐ- TTg ngày05/10/2004; phê duyệt Quy hoạch chung đến năm 2020 và phê duyệt điều chỉnhQuy hoạch chung đến năm 2030 với mục tiêu xây dựng Phú Quốc trở thành khukinh tế - hành chính đặc biệt; trung tâm du lịch sinh thái, nghỉ dưỡng, giải trí caocấp quốc gia và quốc tế; trung tâm tài chính tầm cỡ khu vực; là đầu mối quantrọng về giao thông vận tải nội vùng và hàng không quốc tế; là trung tâm nghiêncứu khoa học công nghệ chuyên ngành; trung tâm bảo tồn đa dạng sinh học rừng
và biển của quốc gia và khu vực; có vị trí đặc biệt về an ninh và quốc phòng Đếnnăm 2020, dân số khoảng 340.000 – 380.000 người; thu hút 2 – 3 triệu lượt khách
du lịch (khách quốc tế 35 – 40%); đến năm 2030, dân số 500.000 – 550.000người, thu hút 5 -7 triệu lượt khách (khách quốc tế 45 – 50%)
Trang 4Đoàn chụp hình lưu niệm với Huyện ủy Phú Quốc
1 Về kinh tế, văn hóa – xã hội
Trong những năm qua, cùng với sự quan tâm của Trung ương, Chính Phủ,
sự hỗ trợ, giúp đỡ của các bộ, ngành Trung ương và của tỉnh, Đảng bộ và nhândân trong huyện đã không ngừng nỗ lực phấn đấu, đoàn kết quyết tâm, từng bướcđưa huyện nhà vượt qua khó khăn và có bước phát triển mới đáng mừng Kinh tếPhú Quốc trong những năm qua tăng trưởng ở mức cao và ổn định, bình quânhàng năm tăng 22%, gấp 4,9 lần so với năm 2004 GDP bình quân đầu ngườinăm 2012 (theo giá hiện hành) đạt 50 triệu đồng/người/năm, gấp 5,7 lần so vớinăm 2004 Lượt khách du lịch tăng bình quân hàng năm khoảng 13% (năm 2012khách du lịch ước đạt 362.281 lượt người, bằng 2,7 lần năm 2004) Thu ngânsách bình quân hàng năm hơn 36% (năm 2012 đạt hơn 681,1 tỷ đồng, tăng gấp15,5 lần so với năm 2004) Các lĩnh vực thương mại - dịch vụ, xây dựng, vận tải(cả đường biển, đường không và đường bộ) phát triển nhanh Đời sống nhân dânđược nâng lên, tỷ lệ hộ nghèo từ 14% năm 2004 giảm còn 1,86% năm 2012.Công tác đào tạo nghề, giải quyết việc làm, chăm lo gia đình chính sách và người
có công, hộ nghèo có nhiều tiến bộ
Ở lĩnh vực đầu tư, Phú Quốc hiện có 1.295 doanh nghiệp, vốn đăng ký24.804 tỷ đồng, số doanh nghiệp tăng gấp 5,02 lần và vốn đăng ký tăng 66,5 lần
so với năm 2004 (trong đó có 480 doanh nghiệp kinh doanh dịch vụ du lịch, vốnđăng ký 915 tỷ đồng) Đã thu hút 219 dự án đầu tư với diện tích 10.470 ha (trong
Trang 5đó 72 dự án đã được cấp giấy chứng nhận đầu tư, diện tích 4073 ha, vốn đầu tư73.482 tỷ đồng và 147 dự án được chấp thuận đầu tư với diện tích 6.397 ha); đã
có 09 dự án đi vào hoạt động
Trong lĩnh vực du lịch, Phú Quốc có 100 cơ sở lưu trú với 1975 phòng,
3366 giường Nhiều công trình trọng điểm từng bước được hoàn thành như: Cảnghàng không quốc tế Phú Quốc, tiếp nhận được máy bay B767, B747-400 và cáchạng mục đạt công suất 2,5 -3 triệu lượt khách /năm, công suất hàng hóa 14.300tấn; cảnh biển quốc tế tổng hợp An Thới, Cảng nội địa Dương Đông, Bãi Thơm;đang đầu tư tiếp tục hoàn chỉnh các trục giao thông chính Bắc – Nam; đườngquanh đảo và các trục đường ngang với đô thị Dương Đông, Bãi Thơm, CửaCạn… các lĩnh vực văn hóa, giáo dục và y tế được tập trung đầu tư và đạt đượcnhững kết quả quan trọng góp phần nâng cao đời sống vật chất và tinh thần củanhân dân
2 Về quốc phòng – an ninh
Quốc phòng – an ninh được tăng cường giữ vững Trên địa bàn hiện có cáclực lượng: Bộ tư lệnh vùng 5 Hải Quân, vùng Cảnh sát biển 4, Ra Đa, Biênphòng, Công an và quân sự huyện Các lực lượng phối hợp khá chặt chẽ, đảm bảothực hiện tốt nhiệm vụ bảo vệ Tổ quốc và an ninh nội địa Đặc biệt là công tácđối ngoại đạt nhiều kết quả tiến bộ, duy trì tốt mối quan hệ trao đổi, hợp tácthường xuyên với các lực lượng giáp biên, không để xảy ra vụ việc căng thẳng,bất ngờ
3 Về hệ thống chính trị
Phú Quốc có 10 đơn vị hành chính, gồm 08 xã và 2 thị trấn (Dương Đông
và An Thới), trong đó có 2 xã đảo là Hòn Thơm và Thổ Châu); 51 ấp, khu phố;
453 tổ nhân dân tự quản Toàn huyện có 38 chi bộ, đảng bộ cơ sở trực thuộc với
2253 đảng viên, tăng gấp 1,7 lần so với năm 2005 và chiếm 2% dân số
Bộ máy chính quyền được củng cố kiện toàn (thực hiện cơ chế thí điểmkhông tổ chức Hội đồng nhân dân cấp huyện), công tác quản lý, điều hành cónhiều tiến bộ Cấp huyện có 13 phòng, ban (Văn phòng UBND huyện, Phòng Nội
Vụ, phòng Tài chính, phòng Kinh tế, phòng Quản lý đô thị, phòng Tư pháp,phòng Giáo dục và đào tạo, Văn hóa thông tin, Lao động thương binh và xã hội,Tài nguyên môi trường, phòng Dân Tộc và Thanh tra Nhà nước) với 95 biên chếquản lý nhà nước (bằng quy định của Nghị định 14 và Nghị định 12 của Chínhphủ cho cấp huyện), 38 biên chế sự nghiệp văn hóa xã hội, 1.067 giáo viên và
299 y bác sĩ Đội ngũ cán bộ công chức từng bước được nâng lên về trình độnăng lực thực tiễn giải quyết công việc nhanh chóng và có hiệu quả hơn Đội ngũcán bộ chủ chốt đều đạt chuẩn, hiện có 70,2% cán bộ Trưởng, Phó Phòng cấphuyện có trình độ chuyên môn từ đại học trở lên, 64,2% cán bộ chủ chốt xã, thịtrấn có trình độ đạt chuẩn
Trang 64 Văn hóa - tôn giáo – dân cư
Ở đảo Phú Quốc, vào ngày rằm tháng 7 âm lịch người dân thường đi chùatại thị trấn Dương Đông Vào ngày này sinh hoạt tôn giáo diễn ra khá nhộn nhịp
Cũng như những nơi khác ở Việt Nam, Phật giáo là tôn giáo có nhiều tín
đồ và có ảnh hưởng nhất ở Phú Quốc với những ngôi chùa có hàng trăm năm tuổinhư chùa Sùng Hưng, Sùng Đức, Sư Muôn (còn gọi là chùa Hùng Long)
Phú Quốc được xem là nơi phát tích của đạo Cao Đài Ngày nay trên đảo
có hai Thánh thất Cao Đài ở thị trấn Dương Đông Một là Thánh thất DươngĐông thuộc Hội Thánh Cao Đài Tòa Thánh Tây Ninh, hai là Thánh thất Cao ĐàiHội Thánh thuộc phái Cao Đài Chiếu Minh Tam Thanh Vô Vi
Phú Quốc này trước đây có một số nhà nguyện, nhà thờ: Khoảng năm
1930, một số giáo dân miền bắc vào đảo này làm đồn điền cao su ở gần BãiKhem Hai linh mục người Malaysia là Albelza và Merdrignac đã cho xây mộtnhà nguyện tạm bằng lá để làm nơi cầu nguyện, lễ lạc Việc trồng cao su thất bạinên một số lớn dân chúng vào đất liền chỉ còn lại ít dân nhà nguyện dần dần bị bỏhoang Năm 1955, một linh mục cho xây nhà thờ ở thị trấn Dương Đông Saunăm 1975, nhà thờ này lại bỏ trống, hiện nay được nhà nước quản lý
Sau năm 1954, có khoảng 1.000 giáo dân quê quán ở Nghệ An ra đảo sinhsống, dưới sự dẫn dắt của linh mục Giuse Trần Đình Lữ Nhà thờ An Thới đượcthành lập vào năm 1957 để phục vụ nhu cầu đời sống tôn giáo của các giáo dân.Những năm sau đó, nhiều linh mục và thầy giảng đã được Giám mục Giáo phậnLong Xuyên sai đến để phục vụ Hiện tại, chính xứ là Linh mục Gioan Trần VănTrông, với sự giúp đỡ của 2 phó xứ là Linh mục Hải Đăng và Vinh Sơn NguyễnVăn Cảnh Số giáo dân hiện tại khoảng 2.000 người
Trước năm 1975 dân số trên đảo chỉ hơn 5000 người Sau năm 1975, dân
số trên đảo tăng lên nhanh chóng do hiện tượng di dân Đến năm 2003, theothống kê của tỉnh Kiên Giang dân cư sinh sống trên đảo đã lên đến trên 79.800người, (hiện nay khoảng 100.000 người) với mật độ trung bình là 135 người/km²,thấp hơn mật độ trung bình của cả nước 253 người/km²
Các khu dân cư chính: Thị trấn Dương Đông; Thị trấn An Thới; Làng chài Hàm Ninh; Làng chài Cửa Cạn; Xã đảo Hòn Thơm
5 Khí hậu - Thủy văn – giao thông
Thời tiết mát mẻ mang tính nhiệt đới gió mùa Khí hậu chia hai mùa rõ rệt.Mùa khô: Đảo Phú Quốc chịu ảnh hưởng gió mùa Đông Bắc Nhiệt độ cao nhất
35 độ C vào tháng 4 và tháng 5 Mùa mưa: Đảo Phú Quốc là cửa ngõ đón giómùa Tây - Tây Nam, độ ẩm cao từ 85 đến 90%
Trang 7Giao thông: Rạch Giá có các chuyến tàu thủy kết nối với Phú Quốc Sânbay quốc tế Phú Quốc có các tuyến bay với Hà Nội, Thành phố Hồ Chí Minh,Cần Thơ và Rạch Giá.
6 Một số đặc sản và danh lam thắng cảnh Phú Quốc
Tại huyện đảo Phú Quốc chúng tôi có dịp tham quan nhiều danh lam thắngcảnh, khu di tích lịch sử như làng chài Hàm Ninh, Bờ Bãi Dài Bắc Đảo, Vùng 5Hải Quân, Nhà tù Phú Quốc, Giếng Gia Long và thưởng thức những đặc sản củaquê hương biển đảo này như: Nước mắm Phú Quốc; Còi biên mai; Tiêu PhúQuốc; Cá khô Thiều; Rượu Sim; Nấm Tràm; Rượu Mỏ quạ; Rượu Hải mã; HảiSản; Ngọc trai biển; Cá bớp; Điều Phú Quốc; Cá Trích…
Tham gia lưới cá tại Bờ Bài dài Phú Quốc
6.1 Nước mắm
Nước mắm Phú Quốc là tên gọi chung cho các loại nước mắm được sảnxuất tại Phú Quốc, một đảo lớn ở phía tây nam của Việt Nam, thuộc tỉnh KiênGiang Nó là một trong các loại nước mắm không những nổi tiếng ở Việt Nam
mà còn được biết ở nhiều nước trên khắp thế giới
Từ năm 2001, Cục Sở hữu Công nghiệp đã công nhận tên gọi xuất xứ nướcmắm Phú Quốc và đến năm 2005, Bộ Thuỷ sản đã ban hành Quy định tạm thời
về sản xuất nước mắm mang tên gọi xuất xứ Phú Quốc, trong đó bắt buộc sau 3năm, chỉ có nước mắm đóng chai tại Phú Quốc theo TCN230:2006 mới đượcchứng nhận xuất xứ từ Phú Quốc
Vùng biển xung quanh đảo Phú Quốc có nhiều rong biển và phù du làmthức ăn cho các loài cá cơm, cho nên có nguồn lợi cá cơm rất lớn Việc sử dụngnguồn lợi này để làm nước mắm ở Phú Quốc đã có lịch sử trên 200 năm Cuối thế
Trang 8kỷ 19, người dân trên đảo Phú Quốc đã bán nước mắm sang Campuchia, TháiLan Tuy nhiên, nước mắm Phú Quốc chỉ nổi tiếng từ những năm 1950, đạt cựcthịnh vào những năm 1965-1975 Trong thời kỳ bao cấp ở giai đoạn 1975-1986,ngành sản xuất này mất dần thị phần, nhiều nhà thùng đóng cửa, chuyển nghề.Tuy nhiên, kể từ khi nền kinh tế dần chuyển sang cơ chế thị trường, nghề làmnước mắm ở Phú Quốc dần dần hồi phục Đến nay, nước mắm Phú Quốc đã đạt 8triệu lít/năm.
Nhà thùng nước mắm Phú Quốc
Trước năm 1945, ở Phú Quốc đã có gần 100 nhà thùng làm nước mắm, chủyếu tập trung ở Dương Ðông và Cửa Cạn Trong thời gian chiến tranh, các nhàthùng ở Cửa Cạn bị tàn phá, nên các nhà thùng dần chuyển qua Dương Ðông
và An Thới như hiện nay
Nước mắm Phú Quốc được ngâm ủ trong những thùng gỗ lớn bằng gỗ bờilời có tại rừng Phú Quốc, hoặc thay thế bằng vên vên hoặc chai do bời lời khótìm Kích thước thùng từ 1,5-3m đường kính, cao từ 2-4m, ủ được từ 7-13 tấn cá.Mỗi thùng được niềng bằng 8 sợi đai, mỗi sợi bện bằng 120 sợi song mây lấy từnúi Ông Tám và Bắc Đảo Mỗi thùng có thể dùng tới 60 năm nếu được sử dụngthường xuyên
Bất cứ loại cá nào cũng có thể sử dụng để làm nước mắm, nhưng người sảnxuất nước mắm Phú Quốc chỉ sử dụng cá cơm làm nguyên liệu Cá cơm cókhoảng chục loại, nhưng chỉ có Sọc Tiêu, Cơm Ðỏ và Cơm Than là cho chấtlượng nước mắm cao nhất
Trang 9Ðiểm khác biệt của nước mắm Phú Quốc là cá cơm được trộn tươi trên tàu.Mùa đánh bắt chủ yếu trong năm là từ tháng 7 đến tháng 12 Khi lưới cá vừađược kéo cặp mạn, cá sẽ được vớt bằng vợt, loại bỏ tạp chất và súc rửa bằngnước biển, sau đó trộn đảo ngay với muối với tỷ lệ 3 cá 1 muối rồi đưa xuốnghầm tàu Cách trộn cá tươi như vậy giữ cho thịt cá không bị phân huỷ, nước mắm
có hàm lượng đạm cao nhất, không có mùi hôi
Cá cơm Phú Quốc thường được ướp với muối Bà Rịa - Vũng Tàu, có hàmlượng tạp chất thấp Muối cũng được lưu kho không ít hơn 3 tháng để các muốitạp gốc Can-xi và Ma-giê - vốn tạo ra vị chát trong nước mắm - lắng xuống dưới.Khi sử dụng để muối cá, phần muối lắng ở dưới sẽ bị bỏ đi
Cá cơm đã được ướp muối gọi là chượp Khi tàu cá cập bến, chượp đượcđưa vào thùng gỗ để ủ theo phương pháp gài nén (đăt vỉ và xếp đá trên mặt đã rảimột lớp muối) Quy trình ủ chượp tiêu chuẩn ở Phú Quốc là 12 tháng, cá biệt tới
15 tháng Sau thời gian này, nước mắm mới được rút: ban đầu là nước mắm cốt
có độ đạm trên 30, tiếp đến là nước mắm long có độ đạm trên 20 Sau khi đã kéorút kiệt đạm trong chượp, các loại nước mắm mới được đấu trộn lại để có độ đạmtheo tiêu chuẩn
Bằng phương pháp kéo rút nước nhất - phơi - đổ lại vào thùng mắm cái,một số nhà sản xuất ở Phú Quốc đã cho ra nước mắm có độ đạm tổng tới 42o,cao nhất bằng cách chế biến tự nhiên
Sự khác biệt chính yếu của nước mắm Phú Quốc là màu cánh gián đặctrưng, hoàn toàn tự nhiên chứ không bằng cách pha màu như những nơi khác.Màu cánh gián này có được nhờ cách ướp tươi còn máu trong thân cá và thờigian ủ trong thùng gỗ tới 12 tháng
6.2 Hồ tiêu
Hồ tiêu Phú Quốc có vị thơm và cay nồng, và đặc biệt là đậm vị hơn nhiềuloại hồ tiêu đến từ những vùng miền khác, trong đó phải kể đến tiêu đỏ (tiêuchín) Tiêu được người dân Phú Quốc thu hoạch từng đợt chín và chủ yếu là bằngthủ công, chọn lựa những quả chín phơi riêng gọi là tiêu chín (tiêu đỏ), nhữngquả còn xanh sau khi phơi khô được gọi là tiêu cội (tiêu đen) Do nhu cầu của thịtrường, người dân đã dùng tiêu đen tẩy bỏ vỏ chỉ còn lại phần lõi hạt gọi là tiêu
sọ Trong các loại tiêu thì tiêu chín là ngon nhất và đắt tiền nhất
Một đặc tính canh tác nữa là hàng năm người trồng tiêu thường lấy nhữngvùng đất mới xung quanh vườn bón xung quanh gốc cây (còn gọi là "đất xâythầu") Cây nọc (choái) chủ yếu là lấy từ lõi của các loại cây quí như ổi rừng,kiềng kiềng, trai, chay, săn đá, Phân bón chủ yếu là phân bò, phân cá, xác mắm(phần xác cá cơm bị loại bỏ sau khi hoàn tất quy trình sản xuất nước mắm)
Trang 10Hom giống chủ yếu trồng từ hom thân nên giá thành rất cao Trung bình đểtrồng xong một ha từ 300 - 400 triệu/ha nên ít có nông dân đủ tiền trồng một lần
đủ diện tích lớn mà phải trồng từ từ nhiều năm, nên một vườn tiêu ở Phú Quốcthường là có nhiều tuổi khác nhau
Tham quan khu trồng Hồ tiêu
Cây Hồ tiêu được trồng ở Phú Quốc hàng trăm năm Với diện tích trungbình là 471ha tập trung ở 3 xã Cửa Dương, Cửa Cạn và Dương Tơ Thời điểmdiện tích lớn nhất là vào những năm 1995-2000 là hơn 1000 ha Đây là thời điểmgiá tiêu cao nhất (100 - 120.000 đồng/kg tương đương 30 – 40 kg gạo) ngườitrồng tiêu có lời từ 200 - 300 triệu/ha (thời điểm năm 1995 - 2000)
Giống trồng chủ yếu là 2 giống Hà Tiên và Phú Quốc (HT lá lớn và HT lánhỏ) Hai nhóm giống này có thới gian thu hoạch gần tương đương nhau từ tháng
11 âm lịch kéo dài hết tháng 2 âm lịch Giống Hà Tiên có năng suất cao hơnnhóm Phú Quốc nhưng tuổi thọ và kháng sâu bệnh kém hơn
Năng suất tiêu ở Phú Quốc trung bình là 2000 – 3000 kg/ha, mật độ trồng
từ 2500 - 3000 nọc/ha
6.3 Rượu sim
Trang 11Rượu sim là một loại rượu đặc sản của Phú Quốc, Việt Nam Mặc dù câysim có ở nhiều nơi, nhưng sim ở Phú Quốc có những đặc điểm riêng Ví dụ, sim
ở Phú Quốc chín rộ vào dịp tháng Giêng âm lịch, còn sim ở miền Bắc ViệtNam thì chín vào dịp tháng Bảy
Cây sim có 2 loại, đó là hồng sim và tiểu sim, đều có lá mặt dưới màutrắng có lông, trái khi chín có màu tím đen Trái sim dùng làm rượu ở Phú Quốcchủ yếu là hồng sim
Trái sim nguyên liệu đưa về rửa sạch, chọn quả chín mọng xay nhuyễn và
ủ lên men với đường cát theo một tỷ lệ nhất định (còn được giữ bí mật để cho rađược sản phẩm tốt) trong môi trường hiếm khí từ 40 đến 45 ngày Sau khi sảnphẩm lên men hoàn chỉnh ta sẽ được một loại rượu màu hồng, uống có vị caychua ngọt như rượu vang nho với nồng độ khoảng 11,5%
Xin lưu ý những loại rượu sau không được coi là rượu sim: gồm sim tươingâm trực tiếp với rượu, cây sim (thân, rễ lá) ngâm rượu vì rượu sim truyềnthống là loại rượu lên men tự nhiên từ trái sim Một số sản phẩm rượu Sim đã sảnxuất được ở Phú Quốc bao gồm: rượu Sim 39%vol, rượu Sim 30%vol, rượu vangSim 12%vol
Ở Phú Quốc có một số gia đình sản xuất rượu sim cung cấp cho thị trườngkhách du lịch ở đảo và được đăng ký nhãn hiệu chất lượng tại Sở Y tế tỉnh KiênGiang như Sim Sơn, Bảy Gáo, Thành Long
6.4 Di tích lịch sử – nhà tù Phú Quốc
Vốn là một trại giam do thực dân Pháp xây dựng để giam cầm những
người Việt, năm 1967, chính quyền Sài Gòn xây dựng lại Nhà lao Cây Dừa hay
còn gọi là Trại giam tù binh chiến tranh Phú Quốc, hay Trại giam tù binh cộngsản Phú Quốc trên diện tích khoảng 400ha Đây là nơi giam giữ “cán binh cộng
sản” lớn nhất miền Nam với hơn 32.000 tù binh từng bị giam giữ Có lúc lên tới
40.000 nếu tính cả tù chính trị nhiều thời kỳ
Nhà tù Phú Quốc có tất cả 12 khu được đánh số từ 1 đến 12, do 3 tiểu
đoàn quân cảnh (7, 8, 12) canh giữ Riêng khu 13, 14 được xây dựng thêm vàocuối năm 1972 Mỗi khu trại giam có thể chứa khoảng 3.000 tù nhân Mỗi khutrại giam được chia làm nhiều phân khu, mỗi phân khu chứa được 950 tù binh,riêng phân khu B2 dành riêng để giam giữ các sĩ quan
Trang 12Tham quan nhà tù Phú Quốc
Bao quanh mỗi khu nhà lao là trùng trùng hàng rào kẽm gai 10 – 15 lớpkẽm cứng với hệ thống điện chiếu sáng dày đặc Bên cạnh bộ máy cai ngục, lúccao nhất tới bốn tiểu đoàn lính gác trang bị đầy đủ vũ khí và phương tiện cơđộng, canh giữ, tuần tiễu ngày đêm Ngoài biển thường xuyên có một hải đoànhải quân tuần tiễu vòng ngoài…
Lực lượng canh giữ tù binh đông đến mức 2 người tù có 1 người lính trônggiữ Bộ máy đàn áp lên đến 4.000 người gồm cả hải, lục, không quân Với bộmáy này, địch tin rằng không những đàn áp mà đánh bại bất cứ một lực lượngngoại nhập nào tính liều mạng giải phóng tù binh nhà lao Cây Dừa
Nhà tù Phú Quốc là một bằng chứng sống động ghi dấu tội ác vô cùng dãman của chế độ thực dân, đế quốc xâm lược, đồng thời nói lên tinh thần bất khuấtđấu tranh kiên cường của các chiến sĩ cách mạng Tù binh chiến tranh tại nhà tùPhú Quốc đã phải chịu những hình phạt, tra tấn rất dã man như đóng đinh vàotay, chân, đầu; đốt dây kẽm cháy đỏ đâm vào da thịt, đục răng, trùm bao bố chếnước sôi hoặc đổ lửa than, ném vào chảo nước sôi, thiêu sống, chôn sống… Songvới ý chí kiên cường, dũng cảm mưu trí, anh em đã đối phó với chúng bằng nhiềuhình thức đấu tranh từ thấp đến cao, phân hoá hàng ngũ địch, diệt ác ôn, tổ chứcvượt ngục…
6.5 Giếng Gia Long
Dân giang truyền rằng, trong cơn quẫn bách, không có nước ngọt choquân, Nguyễn Ánh đã dậm chân chỉ mũi kiếm thần vào lòng đất, làm bắn ra một