Như vậy, có thể hiểu rằng BHXH là sự bảo đảm thay thế hoặc bù đắp một phần thu nhập của người lao động khi họ bị giảm hoặc mất thu nhập do ốm đau, thai sản, tai nạn lao động, bệnh nghề n
Trang 1LỜI CAM ĐOAN
Tôi xin cam đoan luận văn là công trình nghiên cứu khoa học của bản thân nghiên cứu, đúc kết từ các kiến thức đã được học Mọi sự giúp đỡ cho việc thực hiện luận văn này đã được tác giả gửi lời cảm ơn, các thông tin được trích dẫn trong luận văn đều ghi rõ nguồn gốc
Tác giả
Vũ Văn Bang
Trang 2LỜI CẢM ƠN
Tôi xin gửi lời cảm ơn chân thành đến các Quý thầy cô trong Ban giám hiệu, Viện đào tạo sau đại học và các thầy cô trong Viện kinh tế và quản lý trường Đại học Bách Khoa Hà Nội đã giúp tôi trang bị tri thức, tạo điều kiện thuận lợi nhất trong suốt quá trình học tập và thực hiện luận văn này
Với lòng kính trọng và biết ơn, tôi xin được bày tỏ lời cảm ơn sâu sắc tới PGS.TS Nghiêm Sỹ Thương đã khuyến khích, chỉ dẫn nhiệt tình cho tôi trong suốt thời gian thực hiện luận văn
Xin chân thành cảm ơn các đồng chí lãnh đạo, tập thể công chức, viên chức Bảo hiểm xã hội tỉnh Hưng Yên đã hợp tác chia sẻ thông tin, cung cấp cho tôi nhiều nguồn tư liệu hữu ích phục vụ cho nghiên cứu đề tài
Tôi xin gửi lời tri ân sâu sắc đến gia đình, bạn bè đã động viên, hỗ trợ tôi trong suốt quá trình học tập và hoàn thiện luận văn
Tác giả
Vũ Văn Bang
Trang 3‘DANH MỤC CÁC TỪ VIẾT TẮT
Trang 4MỤC LỤC
LỜI MỞ ĐẦU 1
1 Lý do chọn đề tài 1
2 Mục đích nghiên cứu 1
3 Đối tượng và phạm vi nghiên cứu 1
4 Phương pháp nghiên cứu 2
5 Kết cấu của luận văn 2
CHƯƠNG 1 NHỮNG VẤN ĐỀ LÝ LUẬN VỀ QUẢN LÝ THU BHXH 3
1.1 Các lý luận chung về Bảo hiểm xã hội 3
1.1.1 Khái niệm về BHXH 3
1.1.2 Phân loại bảo hiểm xã hội 4
1.1.2.1 Phân biệt BHXH với bảo hiểm thương mại 4
1.1.2.2 Phân loại theo loại hình BHXH của người tham gia BHXH 6
1.1.3 Đặc điểm của BHXH 6
1.1.4 Vai trò của BHXH 8
1.1.4.1 Đối với Nhà nước 8
1.1.4.2 Đối với xã hội 9
1.2 Quản lý thu BHXH 10
1.2.1 Quản lý người tham gia BHXH 10
1.2.1.1 Quyền lợi của người tham gia BHXH 11
1.2.1.2 Các chế độ trợ cấp BHXH 11
1.2.2 Lập dự toán thu BHXH 14
1.2.2.1 Xây dựng kế hoạch thu bảo hiểm xã hội 14
1.2.2.2 Giao kế hoạch thu bảo hiểm xã hội 15
1.2.2.3 Điều chỉnh kế hoạch thu bảo hiểm xã hội 15
1.2.3 Tổ chức thu BHXH 16
1.2.3.1 Tổ chức đăng ký và quy trình quản lý thu bảo hiểm xã hội bắt buộc 17
1.2.3.2 Xác định mức thu bảo hiểm xã hội 19
Trang 51.2.4 Thanh tra, kiểm tra 19
1.2.4.1 Nội dung kiểm tra 20
1.2.4.2 Kế hoạch kiểm tra 20
1.2.4.3 Phương pháp kiểm tra: 20
1.3 Các nhân tố ảnh hưởng 21
1.3.1 Nhân tố bên trong 21
1.3.2 Nhân tố bên ngoài 22
1.4 Kinh nghiệm tổ chức, thực hiện ở một số tỉnh, thành phố 22
1.4.1 Tỉnh Ninh B nh 22
1.4.2 Tỉnh Vĩnh ong 23
1.4.3 Kinh nghiệm của tỉnh Hưng Yên 23
KẾT LUẬN CHƯƠNG 1 26
CHƯƠNG 2 THỰC TRẠNG HOẠT ĐỘNG QUẢN LÝ THU BHXH
TRÊN ĐỊA BÀN TỈNH HƯNG YÊN 27
2.1 Khái quát tình hình kinh tế, xã hội của tỉnh Hưng Yên và BHXH tỉnh Hưng Yên 27
2.1.1 Khái quát tình hình kinh tế, xã hội của tỉnh Hưng Yên 27
2.1.2 Khái quát chung về BHXH tỉnh Hưng Yên 31
2.1.2.1 Quá trình thành lập, chức năng nhiệm vụ 31
2.1.2.2 Cơ cấu bộ máy tổ chức 31
2.1.2.3 Chức năng, nhiệm vụ của phòng thu 32
2.1.2.4 Tình hình đội ngũ cán bộ 34
2.2 Thực trạng quản lý thu BHXH trên địa bàn tỉnh Hưng Yên 35
2.2.1 Kết quả thu BHXH các năm gần đây 35
2.2.2 Phân tích hoạt động quản lý thu BHXH trên địa bàn tỉnh Hưng Yên 40
2.2.2.1 Công tác quản lý người nộp BHXH 40
2.2.2.2 Công tác lập dự toán thu BHXH 42
2.2.2.3 Công tác tổ chức thu BHXH 43
2.2.2.4 Công tác thanh tra, kiểm tra 57
2.2.3 Phân tích các nhân tố ảnh hưởng 59
Trang 62.2.3.1 Nhân tố bên trong 59
2.2.3.2 Nhân tố bên ngoài 62
KẾT LUẬN CHƯƠNG 2 65
CHƯƠNG 3: ĐỀ XUẤT MỘT SỐ GIẢI PHÁP NHẰM HOÀN THIỆN HOẠT ĐỘNG QUẢN Ý THU BHXH TRÊN ĐỊA BÀN TỈNH HƯNG YÊN 66
3.1 Định hướng phát triển của Ngành BHXH và của BHXH tỉnh 66
3.2 Đề xuất một số giải pháp 66
3.2.1 Nhóm giải pháp về tổ chức 66
3.2.2 Nhóm giải pháp về công tác nhân sự 67
3.3 Một số kiến nghị 70
3.3.1 Hoàn thiện cơ cấu, chức năng của ngành 70
3.3.2 Đổi mới công tác lập dự toán 71
3.3.3 Kiến nghị sửa đổi một số văn bản pháp lý 71
3.3.5 Phát huy vai trò của hệ thống chính trị 74
KẾT LUẬN CHƯƠNG 3 76
KẾT LUẬN 77
TÀI LIỆU THAM KHẢO 79
Trang 7DANH MỤC HÌNH VẼ
Hình 2.1: Bản đồ địa giới hành chính tỉnh Hưng Yên 27
Hình 2.2: Mô hình tổ chức quản lý BHXH tỉnh Hưng Yên 32
Hình 2.3: Quy trình quản lý thu BHXH 40
Hình 2.4: Sơ đồ quản lý người nộp BHXH 42
Hình 2.5: Quy trình lập dự toán 43
Hình 2.6: Quy trình tổ chức đăng ký thu bảo hiểm xã hội bắt buộc 44
Hình 2.7: Quy trình kiểm tra 58
Hình 3.1: Quy trình xử lý nghiệp vụ bổ xung sự phối hợp giữa phòng chế độ và phòng Thu 66
Hình 3.2: Đề xuất quy trình luân chuyển hồ sơ 67
Hình 3.3: Đề xuất mô hình tổ chức 70
Hình 3.4: Đề xuất quy trình lập dự toán 71
Trang 8DANH MỤC BẢNG
Bảng 1.1: Những điểm khác nhau giữa BHXH và bảo hiểm thương mại 5
Bảng 2.1: Một số chỉ tiêu của các đơn vị trực thuộc tỉnh 28
Bảng 2.2: Trình độ chuyên môn của đội ngũ cán bộ cơ quan bảo hiểm xã hội tỉnh Hưng Yên 34
Bảng 2.3: Số đơn vị tham gia bảo hiểm xã hội tại tỉnh Hưng Yên các năm 2012-2014 35
Bảng 2.4: Số lao động tham gia bảo hiểm xã hội tại tỉnh Hưng Yên các năm 2012-2014 36
Bảng 2.5: Kết quả thu bảo hiểm xã hội bắt buộc từ năm 1998 đến năm 2014 37
Bảng 2.6: Số thu bảo hiểm xã hội bắt buộc phân theo loại hình đơn vị 39
Bảng 2.7: Tình hình thực hiện kế hoạch thu BHXH bắt buộc từ năm 2012-2014 42
Bảng 2.8: Tỷ lệ đóng vào qũy bảo hiểm xã hội bắt buộc của người lao động và người sử dụng lao động 46
Bảng 2.9: Tỷ lệ đóng của người lao động và người sử dụng lao động vào các loại chế độ BHXH 48
Bảng 2.10: Số đơn vị nợ bảo hiểm xã hội bắt buộc dưới 03 tháng tại tỉnh Hưng Yên 53
Bảng 2.11: Số đơn vị nợ bảo hiểm xã hội bắt buộc từ 03 tháng trở lên tại tỉnh Hưng Yên 54
Bảng 2.12: Số tiền nợ bảo hiểm xã hội bắt buộcdưới 03 tháng tại tỉnh Hưng Yên 55 Bảng 2.13: Số tiền nợ bảo hiểm xã hội bắt buộc từ 03 tháng trở lên tại tỉnh Hưng Yên 56
Bảng 2.14: Kết quả kiểm tra 3 năm: 2012-2014 58
Bảng 2.15: Trình độ của công chức, viên chức ngành BHXH 60
Bảng 2.16: Cơ sở vật chất 61
Bảng 3.1: Đề xuất tuyển dụng 67
Bảng 3.2: Đề xuất kế hoạch tập huấn 68
Trang 9LỜI MỞ ĐẦU
1 Lý do chọn đề tài
An sinh xã hội là vấn đề quan trọng trong quá trình phát triển của mỗi quốc gia, góp phần thực hiện tiến bộ và công bằng xã hội, trong đó chính sách Bảo hiểm
xã hội(BHXH), Bảo hiểm y tế (BHYT) là hai trụ cột chủ yếu của hệ thống an sinh
xã hội Đây là những chính sách giúp người dân giải quyết những rủi ro trong cuộc sống như: ốm đau, bệnh tật, tuổi già, tai nạn lao động, bệnh nghề nghiệp, thất nghiệp…
Cùng với sự phát triển của nền kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa, thì BHXH ngày một phát triển và trưởng thành nhanh chóng BHXH là một trong những bộ phận cấu thành và đóng vai trò quan trọng trong các chính sách xã hội Nó là một bộ phận không thể thiếu và có tính ổn định trong hệ thống an sinh xã hội
Nhưng trên thực tế, tại nước ta, hoạt động thu BHXH còn gặp rất nhiều khó khăn trong tổ chức thực hiện Trong quá trình làm việc tại BHXH tỉnh Hưng Yên và trực tiếp làm công tác thu BHXH, học viên đã tìm hiểu về hoạt động quản lý thu
BHXH Từ đó, học viên đã chọn đề tài " Hoàn thiện hoạt động quản lý thu
BHXH trên địa bàn tỉnh Hƣng Yên" làm đề tài luận văn thạc sỹ của mình
2 Mục đích nghiên cứu
Phân tích thực trạng về hoạt động quản lý thu BHXH trên địa bàn tỉnh, rút ra những kết quả đạt được, hạn chế, nguyên nhân, từ đó đề xuất một số giải pháp nhằm hoàn thiện hoạt động quản lý thu BHXH
3 Đối tƣợng và phạm vi nghiên cứu
- Đối tượng nghiên cứu: Hoạt động quản lý thu BHXH
- Phạm vi nghiên cứu:
+ Không gian: Địa bàn tỉnh Hưng Yên
+ Thời gian: Giai đoạn 2012 - 2014
Trang 104 Phương pháp nghiên cứu
Trên cơ sở thu thập, xử lý số liệu về lĩnh vực thu BHXH, học viên sử dụng tổng hợp các phương pháp: thống kê, phân tích, tổng hợp số liệu nhằm tiếp cận vấn
đề, giải quyết vấn đề một cách phù hợp, hiệu quả
5 Kết cấu của luận văn
Luận văn gồm 3 chương:
Chương 1: Những vấn đề lý luận về quản lý thu BHXH
Chương 2: Thực trạng hoạt động quản lý thu BHXH trên địa bàn tỉnh Hưng Yên Chương 3: Đề xuất một số giải pháp nhằm hoàn thiện hoạt động quản lý thu BHXH trên địa bàn tỉnh Hưng Yên
Vì thời gian có hạn, khả năng còn hạn chế do đó luận văn thạc sỹ không thể tránh khỏi những thiếu sót, học viên rất mong nhận được sự góp ý của các thầy, cô giáo để luận văn được hoàn thiện hơn
Học viên xin được bày tỏ lòng biết ơn tới các thầy, cô giáo trường Đại học Bách Khoa Hà Nội và đặc biệt cảm ơn sâu sắc tới PGS.TS Nghiêm Sỹ Thương, người đã tận tình hướng dẫn học viên trong suốt thời gian thực hiện luận văn này
Em xin chân thành cảm ơn
Trang 11CHƯƠNG 1 NHỮNG VẤN ĐỀ LÝ LUẬN VỀ QUẢN LÝ THU BHXH 1.1 Các lý luận chung về Bảo hiểm xã hội
ro và đền bù các thiệt hại theo các phương pháp của thống kê".(1)
- Xét góc độ kỹ thuật tính: Bảo hiểm có thể định nghĩa là một phương sách
hạ giảm rủi ro bằng cách kết hợp một số lượng đầy đủ các đơn vị đối tượng để biến tổn thất cá thể thành tổn thất cộng đồng và có thể dự tính được
Theo các chuyên gia Pháp, một định nghĩa vừa đáp ứng được khía cạnh xã hội (dùng cho BHXH) vừa đáp ứng được khía cạnh kinh tế (dùng cho bảo hiểm thương mại) và vừa đầy đủ về khía cạnh kỹ thuật và pháp lý có thể phát biểu như sau:
Bảo hiểm là một hoạt động qua đó một cá nhân có quyền được hưởng trợ cấp nhờ vào một khoản đóng góp cho mình hoặc cho người thứ 3 trong trường hợp xảy
ra rủi ro Khoản trợ cấp này do một tổ chức trả, tổ chức này có trách nhiệm đối với toàn bộ các rủi ro và đền bù các thiệt hại theo các phương pháp của thống kê
Theo Từ điển Bách khoa Việt Nam: BHXH là một chế độ pháp định bảo vệ người lao động, sử dụng nguồn tiền đóng góp của người lao động, của người sử dụng lao động và được sự tài trợ, bảo hộ của Nhà nước nhằm trợ giúp vật chất cho
(1)
: Internet: https://vi.wikipedia.org/wiki/Bảo_hiểm
Trang 12người được bảo hiểm và gia đình trong trường hợp bị giảm hoặc mất thu nhập bình thường do ốm đau, tai nạn lao động, bệnh nghề nghiệp, thai sản, thất nghiệp, hết tuổi lao động theo quy định của pháp luật hoặc chết
Theo Điều 3 Luật BHXH số 71/2006/QH11 ngày 29 tháng 6 năm 2006:
“BHXH là sự bảo đảm thay thế hoặc bù đắp một phần thu nhập của người lao động khi họ bị giảm hoặc mất thu nhập do ốm đau, thai sản, tai nạn lao động, bệnh nghề nghiệp, thất nghiệp, hết tuổi lao động hoặc chết, trên cơ sở đóng vào quỹ BHXH”(2)
Mặc dù cách diễn đạt khác nhau nhưng nhìn chung cả hai khái niệm trên đều thể hiện rõ bản chất và đặc trưng cần có của BHXH Cụ thể đã nêu rõ được:
- BHXH là những quy định của Nhà nước nhằm đảm bảo quyền lợi cho người lao động
- Người lao động được trợ giúp vật chất trong trường hợp ốm đau, thai sản, tai nạn lao động, bệnh nghề nghiệp, mất việc làm, hết tuổi lao động, chết
- Người lao động phải có trách nhiệm đóng góp để bảo đảm quyền lợi cho chính họ
Như vậy, có thể hiểu rằng BHXH là sự bảo đảm thay thế hoặc bù đắp một phần thu nhập của người lao động khi họ bị giảm hoặc mất thu nhập do ốm đau, thai sản, tai nạn lao động, bệnh nghề nghiệp, thất nghiệp, hết tuổi lao động hoặc chết, trên cơ sở đóng vào quỹ BHXH do Nhà nước đứng ra tổ chức thực hiện, thông qua việc hình thành và sử dụng quỹ tài chính do sự đóng góp của các bên tham gia và có
sự tài trợ, bảo hộ của Nhà nước; nhằm góp phần bảo đảm ổn định đời sống cho người lao động và gia đình họ; qua đó góp phần thực hiện tốt công tác an sinh xã hội, phát triển đất nước
1.1.2 Phân loại bảo hiểm xã hội
1.1.2.1 Phân biệt BHXH với bảo hiểm thương mại
(2) Quốc hội (2006), Luật bảo hiểm xã hội số 71/2006/QH11 ngày 29/6/2006.
Trang 13Hoạt động của bảo hiểm thương mại dựa trên các rủi ro khách quan như: thiên tai, hoả hoạn hoặc tai nạn, rủi ro của con người như bệnh tật, chết Đối tượng được bảo hiểm không nhất thiết phải là người lao động, mà có thể là con người, tài sản vật thể và phi vật thể Khi tham gia họ phải trả một mức phí bao gồm phí bảo hiểm, phí quản lý và có thể cả lãi suất cho cơ quan bảo hiểm, các công ty, đơn vị bảo hiểm thương mại mang tính chất kinh doanh rõ rệt
BHXH hay bảo hiểm thương mại nhìn chung đều hướng về một mục đích là
ổn định đời sống con người, bảng sau cho thấy những điểm khác nhau của hai hình thức bảo hiểm
Bảng 1.1: Những điểm khác nhau giữa BHXH và bảo hiểm thương mại
Có thể dài hay ngắn tuỳ theo từng loại bảo hiểm cụ thể
3 Nguồn quỹ hình
thành
Do người lao động và chủ sử dụng lao động đóng góp
Phí đóng của người tham gia
4 Tính chất hoạt
động
Mang tính xã hội cao, có hạch toán nhưng không mang tính chất kinh doanh
Nguồn quỹ được bảo tồn và phát triển nhằm chi trả trợ cấp cho các đối tượng được hưởng
Hạch toán kinh doanh; lời
ăn, lỗ chịu
Trang 145 Mục đích chi
Chi các chế độ BHXH, chi phí quản lý và dự phòng, không phải nộp thuế
Chi bồi thường, chi ngăn ngừa tai nạn có thể xảy ra; chi quản lý, dự phòng và nộp thuế ngân sách
(Nguồn: Luật BHXH và Luật kinh doanh bảo hiểm)
1.1.2.2 Phân loại theo loại hình BHXH của người tham gia BHXH
Bảo hiểm xã hội có hai loại: BHXH bắt buộc và BHXH tự nguyện
Bảo hiểm xã hội bắt buộc là loại hình bảo hiểm xã hội mà người lao động và người sử dụng lao động phải tham gia
Bảo hiểm xã hội bắt buộc bao gồm các chế độ sau đây:
Bảo hiểm xã hội tự nguyện là loại hình bảo hiểm xã hội mà người lao động
tự nguyện tham gia, được lựa chọn mức đóng và phương thức đóng phù hợp với thu nhập của mình để hưởng bảo hiểm xã hội
Bảo hiểm xã hội tự nguyện bao gồm các chế độ sau đây:
Trang 15sự phát triển và đa dạng của BHXH BHXH được hình thành trên cơ sở quan hệ lao động giữa các bên cùng tham gia và được hưởng BHXH Nhà nước ban hành các chính sách BHXH, tổ chức ra cơ quan chuyên trách, thực hiện nhiệm vụ quản lý hoạt động BHXH Chủ sử dụng lao động và người lao động có trách nhiệm đóng góp để hình thành quỹ BHXH Người lao động và gia đình của họ được cung cấp tài chính từ quỹ BHXH khi họ có đủ điều kiện theo chính sách BHXH quy định, đó chính là mối quan hệ của các bên tham gia BHXH
Từ mối quan hệ về BHXH, cho ta thấy nếu xem xét một cách toàn diện thì BHXH hàm chứa và phản ánh những đặc điểm cơ bản sau:
Thứ nhất, BHXH là hoạt động dịch vụ công, mang tính xã hội cao, lấy hiệu
quả xã hội làm mục tiêu hoạt động Hoạt động BHXH là quá trình tổ chức, triển khai thực hiện các chế độ, chính sách BHXH của tổ chức quản lý BHXH đối với người lao động tham gia và hưởng các chế độ BHXH
Thứ hai, BHXH do Nhà nước cung cấp, nên việc tham gia BHXH về
nguyên tắc là bắt buộc đối với mọi người lao động, do Nhà nước quản lý và cung cấp dịch vụ (có một số nước trên thế giới do khu vực tư nhân quản lý và cung cấp dịch vụ) Hiện nay, ở nước ta việc tham gia BHXH bắt buộc do Nhà nước quản lý
và cung cấp
Thứ ba, cơ chế hoạt động của BHXH theo cơ chế ba bên: Cơ quan BHXH -
Người sử dụng lao động - Người lao động, cộng thêm cơ chế quản lý của Nhà nước BHXH bắt buộc do Nhà nước đứng ra thực hiện do vậy thực sự chưa có thị trường BHXH ở Việt Nam Xét thực chất thị trường BHXH ở Việt Nam thể hiện độc quyền, đó là: Cung BHXH do Nhà nước độc quyền cung, cầu thì bắt buộc cầu và mức hưởng BHXH còn thấp nên dẫn đến chất lượng dịch vụ còn kém
Thứ tƣ, thực hiện thống nhất việc quản lý Nhà nước về BHXH, thực hiện
nhiệm vụ thu, quản lý và chi trả các chế độ BHXH chặt chẽ, đúng đối tượng và đúng thời hạn Nguồn đóng góp của các bên tham gia được đưa vào quỹ riêng, độc lập với ngân sách Nhà nước và quỹ BHXH được quản lý tập trung, thống nhất và
Trang 16được sử dụng theo nguyên tắc hạch toán cân đối thu - chi theo quy định của pháp luật, bảo toàn và phát triển
Thứ năm, người lao động được hưởng trợ cấp BHXH trên cơ sở mức đóng
và thời gian đóng BHXH, có chia sẻ rủi ro và thừa kế Thông thường, mức đóng góp và mức hưởng trợ cấp đều có mối liên hệ đến thu nhập (tiền lương, tiền công) của người lao động Điều này thể hiện tính công bằng xã hội gắn liền giữa quyền và nghĩa vụ của người lao động
Tóm lại, BHXH là những chế độ, chính sách do Nhà nước quy định để đảm bảo quyền lợi vật chất cho người tham gia BHXH dựa trên quan hệ cung cầu trên thị trường BHXH bắt buộc do Nhà nước quản lý và cung cấp; hoạt động trên nguyên tắc lấy số đông bù số ít, chia sẻ rủi ro; quỹ BHXH độc lập với ngân sách Nhà nước và được quản lý tập trung, thống nhất
1.1.4 Vai trò của BHXH
1.1.4.1 Đối với Nhà nước
a) Góp phần đảm bảo an sinh xã hội
Kể từ khi nền kinh tế chuyển sang nền kinh tế thị trường theo định hướng xã hội chủ nghĩa đã mang lại gương mặt tươi sáng cho sự phát triển toàn diện của đất nước Cùng với sự phát triển kinh tế là sự lớn mạnh không ngừng của hệ thống an sinh xã hội, đặc biệt là chính sách BHXH đã phát huy vai trò trụ cột trong hệ thống
an sinh xã hội, góp phần tích cực vào việc ổn định xã hội, thực hiện mục tiêu “dân giàu, nước mạnh, xã hội dân chủ, công bằng và văn minh”
Hệ thống an sinh xã hội là một hệ thống tổng hợp gồm nhiều chế độ, chính sách mà trong đó mỗi chế độ, chính sách đều có vai trò, chức năng và phạm vi hoạt động riêng, mang tính kết hợp nhằm tạo ra một mạng lưới an sinh xã hội rộng khắp, bao gồm toàn bộ dân cư của một quốc gia Hệ thống này có mục tiêu bảo vệ mọi thành viên trước những rủi ro và giữ gìn cuộc sống của họ với những biện pháp thích hợp hay những quyền lợi hợp lý trước những biến động bất thường xảy ra hay trong những hoàn cảnh và điều kiện đặc biệt Tuy nhiên, trong hệ thống an sinh xã hội thì hệ thống BHXH giữ vai trò trụ cột, bền vững nhất Phát triển BHXH sẽ là
Trang 17tiền đề và điều kiện để thực hiện tốt các chính sách an sinh xã hội, góp phần phát triển kinh tế - xã hội của đất nước
b) Góp phần vào việc phân phối lại thu nhập quốc dân
BHXH là một công cụ đắc lực của Nhà nước, góp phần vào việc phân phối lại thu nhập quốc dân một cách công bằng, hợp lý giữa các tầng lớp dân cư, đồng thời giảm chi cho ngân sách nhà nước, bảo đảm an sinh xã hội bền vững
c) Góp phần tăng nguồn vốn cho phát triển đất nước
Quỹ BHXH càng phát triển lớn mạnh thì phần quỹ BHXH nhàn rỗi được đầu
tư trở lại nền kinh tế, như vậy sẽ tăng được nguồn vốn cho phát triển đất nước, tạo việc làm cho người lao động và nguồn thu cho đất nước…
1.1.4.2 Đối với xã hội
a) Góp phần ổn định cuộc sống của người lao động
Thực hiện tốt chính sách BHXH nhằm ổn định cuộc sống của người lao động, cụ thể:
Đối với người lao động khi sinh con hoặc nuôi con nhỏ dưới 04 tháng tuổi thì được nghỉ việc và hưởng trợ cấp thai sản như vậy cuộc sống của người lao động
và gia đình ổn định hơn, có điều kiện chăm sóc gia đình tốt hơn
Đối với người lao động khi gặp rủi ro như ốm đau, tai nạn lao động, bệnh nghề nghiệp, nếu tham gia BHXH thì được hưởng các chế độ BHXH tương ứng do
cơ quan BHXH chi trả, như vậy giúp người lao động giảm được gánh nặng trong cuộc sống và yên tâm công tác
Đối với người lao động hết tuổi lao động hoặc không còn khả năng lao động, nếu đã tham gia BHXH thì được hưởng các chế độ BHXH như hưu trí, chế độ khám, chữa bệnh bảo hiểm y tế
b) Góp phần ổn định tình hình trật tự, an ninh xã hội và phát triển kinh
tế
Thực hiện tốt chính sách BHXH góp phần ổn định và nâng cao chất lượng lao động, bảo đảm sự bình đẳng về vị thế xã hội của người lao động trong các thành
Trang 18phần kinh tế khác nhau, góp phần ổn định tình hình an ninh, trật tự xã hội, thúc đẩy sản xuất, kinh doanh phát triển
c) Góp phần giảm bớt gánh nặng cho xã hội
Quỹ BHXH là do các bên tham gia quan hệ lao động đóng góp trong quá trình lao động, việc chi trả các chế độ BHXH cho người tham gia BHXH được trích
từ quỹ BHXH như vậy nhà nước cũng bớt gánh nặng trong thực hiện các chính sách
xã hội
1.2 Quản lý thu BHXH
1.2.1 Quản lý người tham gia BHXH
Tại Điều 2 Luật BHXH số 71/2006/QH11 ngày 29/6/2006 quy định đối tượng áp dụng (tham gia BHXH bắt buộc) bao gồm:
- Người lao động tham gia BHXH bắt buộc là công dân Việt Nam, bao gồm: + Người làm việc theo hợp đồng lao động không xác định thời hạn, hợp đồng lao động có thời hạn từ đủ ba tháng trở lên;
+ Cán bộ, công chức, viên chức;
+ Công nhân quốc phòng, công nhân công an;
+ Sĩ quan, quân nhân chuyên nghiệp quân đội nhân dân; sĩ quan, hạ sĩ quan nghiệp vụ, sĩ quan, hạ sĩ quan chuyên môn kỹ thuật công an nhân dân; người làm công tác cơ yếu hưởng lương như đối với quân đội nhân dân, công an nhân dân;
+ Hạ sĩ quan, binh sĩ quân đội nhân dân và hạ sĩ quan, chiến sĩ công an nhân dân phục vụ có thời hạn;
+ Người làm việc có thời hạn ở nước ngoài mà trước đó đã đóng BHXH bắt buộc
- Người sử dụng lao động tham gia BHXH bắt buộc bao gồm cơ quan nhà nước, đơn vị sự nghiệp, đơn vị vũ trang nhân dân; tổ chức chính trị, tổ chức chính trị - xã hội, tổ chức chính trị xã hội - nghề nghiệp, tổ chức xã hội - nghề nghiệp, tổ chức xã hội khác; cơ quan, tổ chức nước ngoài, tổ chức quốc tế hoạt động trên lãnh thổ Việt Nam; doanh nghiệp, hợp tác xã, hộ kinh doanh cá thể, tổ hợp tác, tổ chức khác và cá nhân có thuê mướn, sử dụng và trả công cho người lao động
Trang 191.2.1.1 Quyền lợi của người tham gia BHXH
Quyền lợi của người tham gia BHXH được quy định tại Điều 15 Luật BHXH
số 71/2006/QH11 ngày 29/6/2006, bao gồm:
- Được cấp sổ BHXH;
- Nhận sổ BHXH khi không còn làm việc;
- Nhận lương hưu và trợ cấp BHXH đầy đủ, kịp thời;
- Hưởng bảo hiểm y tế trong các trường hợp sau đây:
+ Đang hưởng lương hưu;
+ Nghỉ việc hưởng trợ cấp tai nạn lao động, bệnh nghề nghiệp hằng tháng; + Đang hưởng trợ cấp thất nghiệp;
- Ủy quyền cho người khác nhận lương hưu, trợ cấp BHXH;
- Yêu cầu người sử dụng lao động cung cấp thông tin quy định tại điểm h, Khoản 1, Điều 18; yêu cầu Tổ chức BHXH cung cấp thông tin quy định tại Khoản
11, Điều 20 của Luật này;
- Khiếu nại, tố cáo về BHXH;
- Các quyền khác theo quy định của pháp luật
1.2.1.2 Các chế độ trợ cấp BHXH
a Trợ cấp ốm đau
Người lao động khi bị ốm đau phải tạm nghỉ việc được trả trợ cấp bằng 75% tiền lương trong thời gian từ 30 ngày đến 60 ngày trong một năm, tuỳ vào thời gian tham gia BHXH và tính chất công việc (nặng nhọc, độc hại, nguy hiểm ) Nếu là bệnh dài ngày thì được trợ cấp trong 180 ngày đầu là 75% tiền lương, tiền công tham gia BHXH; quá thời hạn trên thì mức trợ cấp sẽ là 65% đến 45% tiền lương, tiền công, tuỳ theo thời gian đóng BHXH
Ngoài ra còn có chế độ dưỡng sức, phục hồi sức khoẻ sau khi ốm đau: Người lao động sau thời gian hưởng chế độ ốm đau theo quy định mà sức khoẻ còn yếu thì được nghỉ dưỡng sức, phục hồi sức khoẻ từ 05 ngày đến 10 ngày trong một năm Mức hưởng 01 ngày bằng 25% mức lương tối thiểu chung nếu nghỉ dưỡng sức,
Trang 20phục hồi sức khoẻ tại gia đình; bằng 40% mức lương tối thiểu chung nếu nghỉ dưỡng sức, phục hồi sức khoẻ tại cơ sở tập trung
b Trợ cấp thai sản
Lao động nữ sinh con hoặc người lao động nhận nuôi con nuôi dưới 4 tháng tuổi thì được trợ cấp một lần bằng hai tháng lương tối thiểu chung cho mỗi con Trường hợp chỉ có cha tham gia BHXH mà mẹ chết khi sinh con thì cha được trợ cấp một lần bằng hai tháng lương tối thiểu chung cho mỗi con
Thời gian nghỉ sinh con đối với lao động nữ từ 04 đến 06 tháng tuỳ theo nghề hoặc công việc và điều kiện lao động
Lao động nữ được hưởng các chế độ khi thực hiện các biện pháp tránh thai, khám thai, sảy thai
Thời gian lao động nữ nghỉ sinh con, thực hiện các biện pháp tránh thai, khám thai, sẩy thai được hưởng 100% mức lương bình quân tiền lương, tiền công tháng đóng BHXH của 06 tháng liền kề trước khi nghỉ việc
Thời gian nghỉ việc hưởng các chế độ thai sản được tính là thời gian đóng BHXH mặc dù thời gian này người lao động và người sử dụng lao động không phải đóng BHXH
Ngoài ra, nếu lao động nữ sau thời gian hưởng chế độ thai sản theo quy định
mà sức khoẻ còn yếu thì được nghỉ dưỡng sức, phục hồi sức khoẻ từ 05 đến 10 ngày trong một năm Mức hưởng 01 ngày bằng 25% mức lương tối thiểu chung nếu nghỉ dưỡng sức, phục hồi sức khoẻ tại gia đình; bằng 40% mức lương tối thiểu chung nếu nghỉ dưỡng sức, phục hồi sức khoẻ tại cơ sở tập trung
c Trợ cấp tai nạn lao động, bệnh nghề nghiệp
Người lao động bị suy giảm khả năng lao động từ 5% đến 30% thì được hưởng trợ cấp một lần; suy giảm 5% khả năng lao động thì được hưởng 05 tháng lương tối thiếu chung, sau đó cứ suy giảm thêm 1% thì được hưởng thêm 0,5 tháng lương tối thiểu chung Người lao động bị suy giảm khả năng lao động từ 31% trở lên thì được hưởng trợ cấp hàng tháng; suy giảm 31% khả năng lao động thì được
Trang 21hưởng bằng 30% mức lương tối thiểu chung, sau đó suy giảm thêm 1% thì được hưởng thêm 2% mức lương tối thiểu chung
Ngoài ra còn được hưởng thêm khoản trợ cấp tính theo số năm đã đóng BHXH, từ 01 năm trở xuống thì được tính bằng 0,5 tháng, sau đó cứ thêm mỗi năm đóng BHXH được tính thêm 0,3 tháng tiền lương, tiền công đóng BHXH của tháng liền kề trước khi nghỉ việc để điều trị Người lao động sau khi điều trị ổn định thương tật do tai nạn lao động hoặc bệnh nghề nghiệp mà sức khoẻ còn yếu thì được nghỉ dưỡng sức phục hồi sức khoẻ từ 05 đến 10 ngày; mức hưởng 01 ngày bằng 25% mức lương tối thiểu chung nếu nghỉ dưỡng sức, phục hồi sức khoẻ tại gia đình; bằng 40% mức lương tối thiểu chung nếu nghỉ dưỡng sức, phục hồi sức khoẻ tại cơ
sở tập trung
d Trợ cấp hưu trí
- Người lao động có đủ 20 năm đóng BHXH trở lên được hưởng lương hưu khi thuộc một trong các trường hợp sau:
+ Nam đủ 60 tuổi, nữ đủ 55 tuổi;
+ Nam từ đủ 55 tuổi đến đủ 60 tuổi, nữ từ đủ 50 tuổi đến đủ 55 tuổi và có đủ
15 năm làm nghề hoặc công việc nặng nhọc, độc hại, nguy hiểm hoặc có đủ 15 năm làm việc ở nơi có phụ cấp khu vực hệ số 0,7 trở lên;
Mức lương hưu hàng tháng của người lao động trong trường hợp này được tính bằng 45% mức bình quân tiền lương, tiền công tháng đóng BHXH (có cách tính mức bình quân tiền lương cụ thể cho từng nhóm đối tượng) tương ứng với 15 năm đóng BHXH, sau đó cứ thêm mỗi năm đóng BHXH thì tính thêm 2% đối với nam và 3% đối với nữ; mức tối đa bằng 75%
- Người lao động đã đóng BHXH từ đủ 20 năm trở lên, bị suy giảm khả năng lao động từ 61% trở lên, hưởng lương hưu với mức thấp hơn so với người đủ điều kiện hưởng lương hưu nói trên khi thuộc một trong các trường hợp sau:
+ Nam đủ 50 tuổi, nữ đủ 45 tuổi trở lên;
+ Có đủ 15 năm trở lên làm nghề hoặc công việc đặc biệt nặng nhọc, độc hại, nguy hiểm theo quy định
Trang 22Mức lương hưu hàng tháng của người lao động trong trường hợp này được tính tương tự như trường hợp trên Tuy nhiên, cứ mỗi năm nghỉ hưu trước tuổi quy định thì giảm 1%
Mức lương hưu hàng tháng thấp nhất bằng mức lương tối thiểu chung
Ngoài ra người lao động đã đóng BHXH trên 30 năm đối với nam, trên 25 năm đối với nữ khi nghỉ hưu, ngoài lương hưu còn được hưởng trợ cấp một lần Mức trợ cấp một lần được tính theo số năm đóng BHXH từ năm thứ 31 trở đi đối với nam và năm thứ 26 trở đi đối với nữ Cứ mỗi năm đóng BHXH thì được tính bằng 0,5 tháng mức bình quân tiền lương, tiền công tháng đóng BHXH
Người lao động tham gia BHXH mà không đủ điều kiện để hưởng lương hưu hàng tháng thì được hưởng BHXH một lần, mức hưởng tính theo số năm đã đóng BHXH, cứ mỗi năm tính bằng 1,5 tháng mức bình quân tiền lương, tiền công tháng đóng BHXH
Người lao động có thể bảo lưu thời gian tham gia BHXH, chuyển tham gia ở nơi khác, chờ đủ điều kiện để hưởng chế độ hưu trí
đ Trợ cấp tử tuất
Người lao động tham gia BHXH hoặc đang hưởng chế độ BHXH (hưu trí, tai nạn lao động, bềnh nghề nghiệp) khi chết thì người lo mai táng được nhận trợ cấp mai táng, mức trợ cấp mai táng bằng 10 tháng lương tối thiểu chung
Người lao động tham gia BHXH hoặc đang hưởng chế độ BHXH (hưu trí, tai nạn lao động, bềnh nghề nghiệp) khi chết thì thân nhân có thể được hưởng tiền tuất hằng tháng hoặc trợ cấp tuất một lần theo quy định
1.2.2 Lập dự toán thu BHXH
1.2.2.1 Xây dựng kế hoạch thu bảo hiểm xã hội
- Đối với BHXH cấp huyện:
Căn cứ tình hình thực hiện năm trước, 6 tháng đầu năm và khả năng mở rộng đối tượng tham gia BHXH trên địa bàn theo phân cấp quản lý thu, lập 02 bản kế hoạch thu BHXH (mẫu K01-TS) gửi 01 bản đến BHXH tỉnh trước ngày 10/6 hằng năm
Trang 23- Đối với BHXH tỉnh:
Phòng Thu lập 02 bản kế hoạch thu BHXH, tổng hợp toàn tỉnh; lập 02 bản kế hoạch thu BHXH (mẫu K01-TS), gửi BHXH Việt Nam 01 bản trước ngày 15/6 hằng năm
- Đối với BHXH Việt Nam:
Ban Thu căn cứ tình hình thực hiện kế hoạch năm trước, ước thực hiện năm nay và các yếu tố ảnh hưởng đến công tác thu BHXH, lập kế hoạch thu BHXH, phối hợp với Ban Kế hoạch - Tài chính báo cáo Tổng Giám đốc BHXH Việt Nam, bảo vệ kế hoạch thu với Nhà nước
1.2.2.2 Giao kế hoạch thu bảo hiểm xã hội
- Đối với BHXH Việt Nam:
Ban Thu căn cứ chỉ tiêu, kế hoạch thu BHXH được Nhà nước giao, tình hình thực hiện kế hoạch năm trước, năm nay và khả năng phát triển lao động của từng địa phương, tổng hợp, lập kế hoạch thu BHXH cho từng địa phương (BHXH các tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương) vào tháng 12 hằng năm, trình Tổng Giám đốc BHXH Việt Nam phê duyệt
- Đối với BHXH cấp tỉnh:
Căn cứ kế hoạch thu BHXH do BHXH Việt Nam giao, phòng Thu và phòng
Kế hoạch - Tài chính tiến hành phân bổ kế hoạch thu BHXH cho BHXH tỉnh và BHXH các huyện, thành phố trực thuộc trên cơ sở tình hình thực hiện kế hoạch năm trước, tiềm năng và khả năng phát triển lao động của từng huyện, thành phố… sau
đó trình Giám đốc BHXH tỉnh phê duyệt
1.2.2.3 Điều chỉnh kế hoạch thu bảo hiểm xã hội
- Đối với BHXH cấp huyện:
Trước ngày 01/8 hằng năm, căn cứ kế hoạch thu BHXH được BHXH tỉnh giao, tình hình thực hiện 6 tháng đầu năm và các yếu tố ảnh hưởng đến kế hoạch thu BHXH trong năm, tiến hành rà soát, tính toán khả năng thực hiện kế hoạch thu BHXH, báo cáo BHXH tỉnh
- Đối với BHXH tỉnh:
Trang 24Trước ngày 15/8 hằng năm, phòng Thu căn cứ kế hoạch thu BHXH được BHXH Việt Nam giao, tình hình thực hiện 6 tháng đầu năm, tiến hành rà soát, tính toán khả năng thực hiện kế hoạch thu BHXH, phân tích, tổng hợp trình Giám đốc BHXH tỉnh báo cáo BHXH Việt Nam
- Đối với BHXH Việt Nam:
Ban Thu căn cứ chỉ tiêu, kế hoạch thu BHXH được Nhà nước giao, tình hình thực hiện 6 tháng đầu năm, văn bản điều chỉnh kế hoạch thu BHXH của BHXH các tỉnh gửi đến, tiến hành rà soát, tính toán, lập phương án điều chỉnh kế hoạch và phối hợp với Ban Kế hoạch - Tài chính báo cáo Tổng Giám đốc BHXH Việt Nam điều chỉnh kế hoạch thu BHXH vào tháng 10 hằng năm
Tiền mặt: Nộp trực tiếp tại ngân hàng hoặc Kho bạc Nhà nước
- Chuyển tiền thu BHXH:
BHXH cấp huyện, BHXH cấp tỉnh thực hiện chuyển toàn bộ số tiền đã thu BHXH kịp thời vào tài khoản chuyên thu của cơ quan BHXH cấp trên theo quy định
Số tiền thực thu BHXH là số tiền đã chuyển vào tài khoản chuyên thu của BHXH các cấp theo chứng từ báo có của ngân hàng, Kho bạc Nhà nước
- Hoàn trả: Được thực hiện theo quy định trong các trường hợp sau:
+ Đơn vị giải thể, phá sản, chấm dứt hoạt động theo quy định của pháp luật hoặc di chuyển nơi đăng ký tham gia đã đóng thừa, đóng trùng tiền BHXH
+ Đơn vị chuyển tiền vào tài khoản chuyên thu không phải là đơn vị thuộc đối tượng tham gia BHXH do cơ quan BHXH quản lý
+ Số tiền đơn vị, cá nhân đã chuyển vào tài khoản chuyên thu không phải là tiền đóng BHXH
Trang 25+ Kho bạc Nhà nước hoặc ngân hàng hạch toán nhầm vào tài khoản chuyên thu của cơ quan BHXH
1.2.3.1 Tổ chức đăng ký và quy trình quản lý thu bảo hiểm xã hội bắt buộc
Được quy định tại Quyết định số 1111/QĐ-BHXH ngày 25 tháng 10 năm
2011 của Tổng Giám đốc BHXH Việt Nam ban hành quy định quản lý thu BHXH, BHYT; quản lý sổ BHXH, thẻ BHYT
a) Đăng ký tham gia BHXH bắt buộc (đối với đơn vị tham gia lần đầu, đơn
vị di chuyển từ địa bàn tỉnh, thành phố khác đến): Lập 01 bộ hồ sơ, trong đó:
> Phương án sản xuất, kinh doanh của đơn vị;
> Phương thức trả lương cho người lao động
- Người lao động: Tờ khai tham gia BHXH, BHYT (mẫu TK1-TS),
b) Quy trình quản lý thu bảo hiểm xã hội
- Đối với người tham gia:
+ Lập và kê khai đầy đủ hồ sơ theo quy định tại Bước 1;
+ Nộp hồ sơ cho đơn vị;
+ Nộp tiền cho đơn vị (trích từ tiền lương, tiền công);
+ Nhận thông báo kết quả đóng BHXH
- Đối với đơn vị sử dụng lao động:
+ Hướng dẫn người tham gia BHXH kê khai Tờ khai; kiểm tra đối chiếu và
ký trong tờ khai của người lao động
+ Nộp hồ sơ theo quy định cho cơ quan BHXH trong thời hạn 30 ngày kể từ ngày giao kết hợp đồng lao động hoặc hợp đồng làm việc hoặc ngày có hiệu lực của quyết định tuyển dụng (dữ liệu điện tử có thể chuyển qua mạng internet)
Trang 26+ Chuyển tiền đóng BHXH đúng thời hạn theo phương thức đã đăng ký với
cơ quan BHXH
Trường hợp đã quá thời hạn phải đóng theo quy định mà đơn vị chưa đóng hoặc đóng thiếu thì ngoài việc phải đóng số tiền chưa đóng, chậm đóng, đơn vị còn phải đóng số tiền lãi tính trên số tiền chưa đóng, chậm đóng
+ Nhận sổ BHXH từ cơ quan BHXH, bảo quản và trả kịp thời cho người lao động
+ Trong tháng có lao động giảm hoặc thay đổi thông tin đóng BHXH thì thực hiện nộp hồ sơ theo quy định cho cơ quan BHXH để xác định số tiền đóng BHXH, cấp sổ BHXH, xác nhận sổ BHXH, giải quyết quyền lợi cho người lao động
+ Người lao động nghỉ hưởng chế độ ốm đau từ 14 ngày trở lên trong tháng
và không hưởng tiền lương, tiền công thì đơn vị và người lao động không phải đóng BHXH; người lao động nghỉ việc hưởng chế độ thai sản khi sinh con hoặc nuôi con dưới 04 tháng tuổi theo quy định của pháp luật về BHXH thì đơn vị và người lao động không phải đóng BHXH
+ Đơn vị chuyển địa bàn, chấm dứt hoạt động, giải thể, phá sản phải đóng đủ BHXH cho người lao động đến thời điểm di chuyển,chấm dứt hoạt động, giải thể, phá sản để làm căn cứ ghi, xác nhận thời gian đóng BHXH, giải quyết quyền lợi cho người lao động
Đối với đơn vị được tạm dừng đóng vào quỹ hưu trí và tử tuất theo quy định tại Phần 2, Mục C Thông tư số 03/2007/TT-BLĐTBXH, trong thời gian được tạm dừng đóng, đơn vị vẫn phải đóng đủ tiền vào quỹ ốm đau và thai sản, quỹ tai nạn lao động, bệnh nghề nghiệp Hết thời hạn được tạm dừng đóng, đơn vị tiếp tục đóng BHXH theo phương thức đã đăng ký với cơ quan BHXH và thực hiện truy đóng vào quỹ hưu trí, tử tuất trong thời gian 12 tháng kể từ thời điểm hết hạn sử dụng đóng Quá thời hạn 12 tháng mà chưa đóng hoặc đóng không đủ thì đơn vị phải đóng cả tiền lãi tính trên số tiền chưa đóng, chậm đóng theo quy định
Trang 27+ Hằng tháng, nhận Thông báo kết quả đóng BHXH của tháng trước (mẫu C12-TS) do cơ quan BHXH gửi đến; kiểm tra, đối chiếu, nếu phát hiện sai sót thì liên hệ với cơ quan BHXH để xử lý
+ Hằng năm, nhận tờ rời sổ BHXH của người lao động do cơ quan BHXH gửi đến hoặc trực tiếp nhận tại cơ quan BHXH; kiểm tra, lưu vào sổ BHXH của người lao động
1.2.3.2 Xác định mức thu bảo hiểm xã hội
- Cơ quan BHXH căn cứ hồ sơ tham gia của đơn vị và người tham gia để xác định đối tượng, tiền lương, mức đóng, số tiền phải đóng BHXH đối với người tham gia và đơn vị theo phương thức đóng của đơn vị, người tham gia
- Người lao động có số ngày không làm việc và không hưởng lương từ 14 ngày trở lên trong tháng thì không tính đóng BHXH của tháng đó
- Người lao động có số ngày không làm việc và không hưởng lương dưới 14 ngày trong tháng thì tính đóng BHXH đối với đơn vị và người lao động cả tháng đó
Mức đóng cụ thể: Mức đóng hằng tháng bằng tỷ lệ (%) mức tiền lương, tiền công tháng của người lao động, như sau:
- Từ 01/01/2010 đến 31/12/2011: bằng 22%, trong đó người lao động đóng 6%, đơn vị đóng 16%
- Từ 01/01/2012 đến 31/12/2013: bằng 24%, trong đó người lao động đóng 7%, đơn vị đóng 17%
- Từ 01/01/2014 trở đi: bằng 26%, trong đó người lao động đóng 8%, đơn vị đóng 18%
1.2.4 Thanh tra, kiểm tra
Theo quy định của pháp luật, thanh tra lao động - thương binh và xã hội, thanh tra y tế có chức năng thanh tra chuyên ngành về BHXH, BHYT Cơ quan BHXH không có chức năng thanh tra độc lập
Hàng năm, dựa trên kế hoạch kiểm tra do BHXH Việt Nam giao, BHXH tỉnh lập kế hoạch kiểm tra tình hình đóng BHXH đối với các đơn vị tham gia BHXH trên địa bàn
Trang 281.2.4.1 Nội dung kiểm tra
Bao gồm: Tình hình đăng ký tham gia BHXH: số lao động, hồ sơ tham gia, tiền lương, tiền công đóng BHXH của đơn vị, người lao động
1.2.4.2 Kế hoạch kiểm tra
Căn cứ tình hình cụ thể của địa phương và kế hoạch kiểm tra do BHXH Việt Nam giao hàng năm, BHXH tỉnh, BHXH huyện lập kế hoạch kiểm tra đối với các đơn vị đang tham gia BHXH; Báo cáo UBND cùng cấp để có kế hoạch phối hợp với các cơ quan có thẩm quyền hoặc thành lập đoàn kiểm tra để tổ chức thực hiện
1.2.4.3 Phương pháp kiểm tra:
Căn cứ hồ sơ đăng ký và hồ sơ điều chỉnh của đơn vị gửi cơ quan BHXH trong quá trình đóng BHXH, BHYT, BHTN, các thông báo kết quả đóng BHXH, BHYT của đơn vị và người lao động do cơ quan BHXH gửi hàng tháng, hàng năm
để kiểm tra, đối chiếu với hồ sơ, chứng từ đóng BHXH tại đơn vị như danh sách lao động trong biên chế của đơn vị, danh sách trả lương, hợp đồng lao động, các quyết định của đơn vị đối với người lao động; các chứng từ chuyển tiền đóng BHXH; kiểm tra thực tế việc bảo quản sổ BHXH tại đơn vị
Lập biên bản về tình hình đóng BHXH
Giải thích, hướng dẫn đơn vị khắc phục các sai sót, nhầm lẫn trong quá trình đóng BHXH; quản lý sổ BHXH theo đúng quy định của pháp luật Các trường hợp đơn vị kê khai thiếu lao động hoặc kê khai nhầm mức tiền lương, tiền công của người lao động thì yêu cầu đơn vị kê khai điều chỉnh và đóng theo đúng quy định
Đối với những trường hợp vi phạm pháp luật về BHXH, BHYT như trốn đóng BHXH, BHYT, BHTN; đóng không đúng tiền lương, tiền công của người lao động, thu tiền của người lao động nhưng không đóng, đóng không kịp thời, đóng không đủ số tiền phải đóng thì yêu cầu đơn vị truy đóng đủ cho người lao động, đồng thời báo cáo cơ quan nhà nước có thẩm quyền để kiểm tra, xử lý theo quy định của pháp luật
Trang 291.3 Các nhân tố ảnh hưởng
1.3.1 Nhân tố bên trong
a Tổ chức, lãnh đạo
Công tác quy hoạch, luân chuyển cán bộ được thực hiện thường xuyên; tạo
ra môi trường bình đẳng, trong sạch trong cán bộ đảng viên, cán bộ công chức có cơ hội phấn đấu vào vị trí lãnh đạo, quản lý phù hợp với năng lực, phẩm chất và sở trường của mình
b Nhân sự
Đội ngũ cán bộ công chức vững vàng về chuyên môn nghiệp vụ, lý luận chính trị, quản lý nhà nước; đội ngũ công chức tin học có trình độ chuyên môn sâu đáp ứng cho việc triển khai công tác ứng dụng tin học trong hoạt động thu BHXH; triển khai nhiều chương trình phần mềm ứng dụng vào công tác thu BHXH, chương trình khai báo giao dịch điện tử
Số lượng viên chức làm công tác thu BHXH cũng ảnh hưởng rất lớn đến kết quả đạt được Với số lượng doanh nghiệp ngày càng tăng, các nghiệp vụ phát sinh phức tạp, các thủ đoạn luồn lách trốn đóng ngày càng tinh vi thì việc thanh tra, kiểm tra cần đảm bảo một tần suất nhất định Nếu nguồn lực thanh tra thiếu thì không thể đạt hiệu quả cao Nhưng nếu bộ máy thanh tra cồng kềnh sẽ gây lãng phí nguồn nhân lực, trở thành gánh nặng cho công tác quản lý cũng như ngân sách nhà nước
c Cơ sở vật chất, công nghệ, trang thiết bị
Về hiện đại hoá cơ sở vật chất: Máy phát điện, thiết bị tin học (Máy vi tính, máy in, thiết bị tin học khác ); Điều hoà nhiệt độ, bàn ghế, hệ thống âm thanh hội trường, máy huỷ tài liệu cho các đơn vị; trang bị máy ảnh, máy ghi âm, camera cầm tay cho lực lượng thanh tra, kiểm tra; lắp đặt hệ thống mạng Internet cho tất cả viên chức và trang bị tài sản, thiết bị tin học phục vụ triển khai hoạt động của các phòng chuyên môn
Về ứng dụng công nghệ thông tin: Quan tâm chú trọng đến hạ tầng công nghệ thông tin, hiện tại hạ tầng công nghệ thông tin đáp ứng yêu cầu thực hiện thủ
Trang 30tục kê khai giao dịch điện tử, bao gồm: Hệ thống trang thiết bị máy tính, hệ thống mạng, đường truyền đáp ứng yêu cầu
Khả năng áp dụng có hiệu quả phần mềm vào công tác quản lý thu BHXH Thường xuyên hoàn thiện và nâng cấp các chương trình phần mềm nghiệp vụ và cập nhật thông tin kịp thời, chính xác phục vụ tra cứu văn bản liên quan Thường xuyên kiểm tra và nâng cấp hệ thống máy chủ, máy trạm tại các đơn vị trực thuộc, đảm bảo hệ thống thông tin thông suốt
1.3.2 Nhân tố bên ngoài
a Cơ chế chính sách
Cơ chế, chính sách còn nhiều bất cập, thiếu đồng bộ Bởi thực tế hiện nay, quy định mức lãi suất chậm đóng BHXH thấp hơn mức lãi suất vay ngân hàng, vô tình đã khuyến khích doanh nghiệp cố tình nợ BHXH để chiếm dụng quỹ BHXH Mặt khác theo quy định, cơ quan BHXH lại không được quyền xử phạt, nên hiệu quả công tác kiểm tra, giám sát, xử lý không cao
b Kinh tế
Tình hình kinh tế - xã hội cũng ảnh hưởng trực tiếp đến công tác thu BHXH, nếu nền kinh tế gặp nhiều khó khăn, tốc độ tăng trưởng chậm, sản xuất kinh doanh đình đốn, thì công tác thu BHXH càng gặp nhiều khó khăn và ngược lại
c Người nộp BHXH
Bản chất doanh nghiệp luôn tìm kiếm lợi nhuận do vậy bên cạnh các doanh nghiệp thực thi nghiêm túc qui định của Pháp luật, thì không ít doanh nghiệp tìm kiếm lợi nhuận trên cơ sở gian lận trong hoạt động kinh doanh nói chung và trong công tác nộp BHXH nói riêng với các hình thức, phương pháp ngày càng tinh vi, thậm chí một số trường hợp có sự trợ giúp của chính cán bộ BHXH
1.4 Kinh nghiệm tổ chức, thực hiện ở một số tỉnh, thành phố
1.4.1 Tỉnh Ninh B nh
Trên cơ sở quán triệt sâu sắc mục tiêu “mở rộng đối tượng” là nhiệm vụ trọng tâm số một của ngành và thực hiện phương châm “thu đúng, thu đủ, đảm bảo cho quyền lợi BHXH cho người lao động” Đồng thời, dự báo, đánh giá chính xác
Trang 31những thuận lợi và khó khăn tác động đến việc thực hiện thu BHXH Do đó, đã chủ động chỉ đạo chặt chẽ từ khâu rà soát, cân đối, giao chỉ tiêu kế hoạch thu cho BHXH các huyện, thị xã, thành phố sát với tình hình thực tế ở mỗi địa phương Tăng cường bám sát các đơn vị sử dụng lao động để kiểm tra, nắm bắt tình hình hoạt động sản xuất kinh doanh của đơn vị
Phát huy những kết quả trong việc tuyên truyền các quy định của Luật BHXH tới chủ sử dụng lao động và người lao động trong những năm, BHXH tỉnh Ninh Bình tích cực phổ biến, tuyên truyền Luật BHXH, các quy định mới về chính sách BHXH đến với các cấp ủy đảng, chính quyền địa phương, các sở, ban, ngành, đoàn thể, doanh nghiệp, người lao động và nhân dân, qua đó đã tạo sự chuyển biến tích cực trong nhận thức của họ về việc thực hiện BHXH Vì vậy, tuy có gặp nhiều khó khăn thách thức nhưng với những biện pháp thiết thực đó, công tác thu BHXH của BHXH tỉnh Ninh Bình luôn luôn vượt chỉ tiêu kế hoạch BHXH Việt Nam giao cho
1.4.2 Tỉnh Vĩnh ong
Với mục tiêu “BHXH cho mọi người lao động, BHXH toàn dân” BHXH tỉnh Vĩnh Long từng bước hoàn thiện cơ cấu tổ chức, nâng cao trình độ chuyên môn nghiệp vụ và các quy định hiện hành, nắm bắt tình hình thực tế, kịp thời tháo gỡ những khó khăn vướng mắc cho các đơn vị, doanh nghiệp và người lao động khi tham gia BHXH Tập trung chỉ đạo việc khai thác mở rộng đối tượng tham gia, tăng cường công tác tuyên truyền, phổ biến Luật BHXH, BHYT đối với người sử dụng lao động và người lao động được tiến hành thường xuyên, liên tục nhằm giúp cho
họ nắm bắt những quy định của luật để ngày càng có nhiều người tham gia và được thụ hưởng chính sách, chế độ BHXH
1.4.3 Kinh nghiệm của tỉnh Hƣng Yên
Bảo hiểm xã hội tỉnh đã tích cực triển khai nhiều giải pháp để hoàn thành kế hoạch chỉ tiêu thu, chỉ tiêu phát triển đối tượng hàng năm và giảm tỷ lệ nợ đọng, chống thất thu đảm bảo được quyền lợi của người lao động Đặc biệt là các giải pháp tham mưu với Cấp ủy chính quyền địa phương ban hành các văn bản chỉ đạo
Trang 32các cấp các nghành phối hợp cùng với cơ quan BHXH tỉnh triển khai, giám sát, thanh tra kiểm tra đối với các đơn vị tổ chức các nhân có thuê mướn lao động làm việc và hưởng lương phải có trách nhiệm tham gia BHXH, cụ thể như sau:
- Đối với cơ quan BHXH tỉnh: Thường xuyên tham mưu báo cáo tỉnh Ủy về việc thực hiện Nghị quyết số 21/NQ/TW ngày 21/11/2012 của Bộ Chính trị ”Tăng cường sự lãnh đạo của Đảng đối với công tác BHXH, BHYT giai đoạn 2012-2020” đảm bảo mọi người lao động được tham gia BHXH
- Hàng tháng cơ quan Bảo hiểm xã hội trên cơ sở các đơn vị đã tham gia BHXH thực hiện rà soát phân loại các đơn vị nợ theo khối loại hình để báo cáo các
cơ quan liên quan như Thanh tra nhà nước, Sở Lao động thương binh và xã hội, Liên quan Lao động Cơ quan điều tra kinh tế Công an tỉnh để có biện pháp đôn đốc, thanh kiểm tra kịp thời Đồng thời chủ động xây dựng quy chế phối hợp với ngành liên quan như ngành Thuế, Sở Kế hoạch và Đầu tư để phối hợp chủ động trong việc xác định đối tương phải khai thác mở rộng tạo nguồn thu
- Phối hợp với các cơ quan truyền thông tích cực đẩy mạnh công các tuyên truyền về pháp luật BHXH đối với các tổ chức, các nhân để từ đó người lao động, người sử dụng lao động nhận thức được trách nhiệm, quyền lợi cũng như ý nghĩa của chính sách an sinh xã hội của Đảng và Nhà nước
Thường xuyên giáo dục chính trị tư tưởng đến với mỗi cán bộ viên chức bảo hiểm xã hội nêu cao ý thức, trách nhiêm và thái độ phục vụ
Tiếp tục đẩy mạnh công tác cải cách hành chính theo mô hình một cửa, giảm bớt và đề xuất loại bỏ các thủ tục rườm rà, xây dựng quy trình, thủ tục rút ngắn thời gian giải quyết chế độ chính sách so với quy định, tạo điều kiện tốt nhất cho các tập thể, cá nhân tham gia thu hưởng chính sách BHXH một cách nhanh nhất
Đẩy mạnh công tác áp dụng công nghệ thông tin vào công tác quản lý nghiệp
vụ, sử dụng phần mềm TS24 trong giao dịch giải quyết hồ sơ tham gia BHXH, phấn đấu giảm còn 49 giờ trong năm đối với đơn vị có giao dịch với cơ quan BHXH về chính sách BHXH
Trang 33Bên cạnh việc tăng cường công tác tham mưu, chỉ đạo, giáo dục chính trị, tư tưởng đối với cán bộ công chức, viên chức ngành BHXH, áp dụng khoa học công nghệ thông tin tạo môi trường làm việc thông thoáng để đôn đốc việc thu nộp BHXH thì BHXH tỉnh Hưng Yên cũng xây dựng kế hoạch khởi kiện đối với các đơn vị có hành vi trốn đóng, chậm đóng chiếm dụng quỹ BHXH của người lao động
để tạo ra môi trường kinh doanh bình đẳng giữa các doanh nghiệp và đảm bảo được quyền lợi của người lao động, giảm nợ đọng, chống thất thu quỹ BHXH trên địa bàn tỉnh
Trang 34KẾT LUẬN CHƯƠNG 1
Với những nội dung đã trình bày, tác giả đã khái quát hóa những nội dung cơ bản về Bảo hiểm xã hội, các nội dung của hoạt động quản lý thu Bảo hiểm xã hội, vai trò của Bảo hiểm xã hội đối với nhà nước cũng như xã hội
Tham gia BHXH là nhiệm vụ, nghĩa vụ của các đơn vị sử dụng lao động nhằm thực hiện quyền lợi cho NLĐ nhằm thực hiện quyền lợi cho NLĐ Việc đóng góp vào quỹ BHXH của các bên tham gia BHXH là tất yếu vì nguyên tắc có đóng
có hưởng Vậy thu từ đóng góp của những người tham gia BHXH là nguồn nguồn thu chủ yếu quan trọng nhất cho quỹ BHXH ở hầu hết các quốc gia
Trên cơ sở nhiệm vụ của công tác thu là phải thu đúng, thu đủ, thu đúng đối tượng và rõ ràng minh bạch nhằm đảm bảo tính công bằng và quyền lợi giữa những người tham gia BHXH Bên cạnh đó cần phải tổ chức theo dõi, ghi chép kết quả đóng BHXH của từng người, đơn vị để làm cơ sở cho việc tính mức hưởng BHXH theo quy định
Trong quá trình tiến hành công tác thu với phương châm là thu đúng đối tượng, đúng phạm vi thu và quan trọng hơn nữa là thu được đủ số tiền đóng BHXH
từ các đối tượng tham gia BHXH thì việc tăng cường công tác quản lý thu BHXH là vấn đề được các cơ quan quản lý và mọi người rất quan tâm Để hình thành nên một
kế hoạch thu, một chính sách thu BHXH thích ứng với cơ chế quản lý kinh tế đang trong quá trình đổi mới, đòi hỏi phải nghiên cứu, giải quyết hàng loạt vấn đề cả về
lý luận và thực tiễn
Trang 35CHƯƠNG 2 THỰC TRẠNG HOẠT ĐỘNG QUẢN LÝ THU BHXH
TRÊN ĐỊA BÀN TỈNH HƯNG YÊN
2.1 Khái quát tình hình kinh tế, xã hội của tỉnh Hưng Yên và BHXH tỉnh Hưng Yên
2.1.1 Khái quát tình hình kinh tế, xã hội của tỉnh Hưng Yên
Hưng Yên là một tỉnh nằm ở trung tâm Đồng bằng sông Hồng, được tái lập
từ tháng 01 năm 1997, trên cơ sở chia tách tỉnh Hải Hưng cũ thành tỉnh Hưng Yên
và tỉnh Hải Dương Trung tâm hành chính của tỉnh Hưng Yên đặt tại thành phố Hưng Yên nằm cách thủ đô Hà Nội 64 km về phía Đông Nam, cách thành phố Hải Dương 50 km về phía Tây Nam Phía Bắc tỉnh Hưng Yên giáp tỉnh Bắc Ninh, phía Đông giáp tỉnh Hải Dương, phía Tây và Tây Bắc giáp thủ đô Hà Nội, phía Nam giáp tỉnh Thái Bình và phía Tây Nam giáp tỉnh Hà Nam
Hình 2.1: Bản đồ địa giới hành chính tỉnh Hưng Yên
Tỉnh Hưng Yên có tổng diện tích 926,03 km2; có 10 đơn vị hành chính cấp huyện trực thuộc, bao gồm 09 huyện và 01 thành phố; với tổng số 161 xã, phường,
Trang 36thị trấn; dân số toàn tỉnh hơn 1.151.640 người (dân số nông thôn chiếm 86%, thành thị chiếm 14%), cụ thể như bảng 3.1
Bảng 2.1: Một số chỉ tiêu của các đơn vị trực thuộc tỉnh
(km2)
Dân số (người)
Số xã, phường, thị trấn
Trang 37Bên cạnh đó Hưng Yên có điều kiện địa lý thuận lợi, đó là có Quốc lộ số 5 chạy qua, nối Hà Nội - Hải Phòng, nằm trong khu vực trọng điểm tam giác kinh tế Bắc bộ nên Hưng Yên có nhiều ưu thế để phát triển kinh tế công nghiệp và dịch vụ
b Điều kiện kinh tế - xã hội
Hưng Yên là tỉnh nằm trong khu vực trọng điểm tam giác kinh tế Bắc bộ nên Hưng Yên có nhiều ưu thế để phát triển kinh tế công nghiệp và dịch vụ Hưng Yên được ví như Bình Dương của miền Bắc Năm 2009, mặc dù khủng hoảng kinh tế thế giới nhưng GDP của Hưng Yên tăng 7,01% Hưng Yên là một tỉnh công nghiệp phát triển nhanh và mạnh nhất của miền Bắc Hiện nay, trên địa bàn tỉnh có rất nhiều các khu công nghiệp lớn như Phố Nối A, Phố Nối B (Khu Công nghiệp Dệt may), Khu Công nghiệp Thăng Long II (Mitsutomo - Nhật Bản), Khu Công nghiệp Như Quỳnh, Khu Công nghiệp Minh Đức, Khu Công nghiệp nhỏ Kim Động Sản phẩm công nghiệp của tỉnh là dệt may, giày da, ô tô, xe máy, công nghiệp thực phẩm cơ cấu theo hướng phát triển kinh tế công nghiệp và dịch vụ đang là chủ đạo Nhưng phân hoá kinh tế không đồng đều giữa các khu vực trong tỉnh đang làm đau đầu cán bộ lãnh đạo trong tỉnh Tình hình đó sẽ được cải thiện khi quốc lộ 5B, tỉnh lộ 200 (chạy song song với quốc lộ 39A chạy qua Tiên Lữ, Ân Thi, Yên Mỹ), quốc lộ 39B (nối từ chợ Gạo đi qua Tiên Lữ, Phù Cừ sang Hải Dương) đi vào hoạt động Con đường rộng 8 làn hiện đại bậc nhất Việt Nam, xuất phát từ cầu Thanh Trì đến thành phố cảng Hải Phòng Nó chạy qua các huyện Văn Giang, Yên Mỹ, Ân Thi với tổng chiều dài 29km Hiện đang triển khai con đường chạy theo đê sông Hồng bắt đầu từ thành phố Hưng Yên tới Văn Giang Sẽ làm cân bằng kinh tế giữa các vùng trong tỉnh Hiện nay, trên địa bàn tỉnh có rất nhiều các khu đô thị mới xây dựng với quy hoạch rất hiện đại và văn minh như: Khu đô thị Ecopark (Văn Giang), Khu đô thị Phố Nối B, Khu đô thị Đại học Phố Hiến (thành phố Hưng Yên và huyện Tiên Lữ) Khu Phố Nối là một khu vực kinh tế phát triển, trung tâm thương mại, tài chính, ngân hàng của tỉnh Hưng Yên, hiện đang được đầu tư phát triển cơ sở hạ tầng để nâng cấp lên thành thị xã Phố Nối Đây sẽ là đơn vị đầu ngành về kinh tế,
Trang 38tài chính, thương mại của tỉnh Hưng Yên và của vùng Hà Nội Kinh tế Mỹ Hào phát triển nhanh, thay đổi theo từng ngày Các khu dịch vụ vui chơi giải trí, mua sắm mọc lên khắp nơi Đây cũng là nơi tập trung nhiều trường đại học, cao đẳng như: Trường Đại học Sư phạm Kỹ thuật Hưng Yên, Trường Đại học Chu Văn An, Trường Cao đẳng Bách khoa Hưng Yên
c Một số kết quả phát triển kinh tế - xã hội của tỉnh năm 2014
Tốc độ tăng trưởng kinh tế (GDP) năm 2014 đạt 7,25%; giá trị sản xuất nông nghiệp và thuỷ sản tăng 1,82%; giá trị sản xuất công nghiệp tăng 7,45%; giá trị các ngành dịch vụ tăng 9,43%; GDP bình quân đầu người đạt 35,6 triệu đồng; cơ cấu kinh tế Nông nghiệp, thủy sản 14,86% - Công nghiệp, Xây dựng 47,89% - Dịch vụ
là 37,25% (KH 17% - 48% - 35%); kim ngạch xuất khẩu 2.098 triệu USD (KH 2.000 triệu USD); thu ngân sách trên địa bàn 6.853 tỷ đồng (KH 6.350 tỷ đồng); tỷ
lệ tăng dân số tự nhiên 0,91%; tỷ lệ hộ nghèo còn 3%; tỷ lệ lao động qua đào tạo đạt 52%; tạo thêm việc làm mới cho 2 vạn lao động; tỷ lệ xã đạt chuẩn quốc gia về y tế
là 40%; tỷ lệ làng, khu phố văn hoá đạt kế hoạch 84% GDP của tỉnh năm 2014 đạt 10.332 tỷ đồng, tăng 1.072 tỷ đồng (tức 11,58% so với năm 2013)
Về sản xuất công nghiệp: Giá trị sản xuất công nghiệp đạt 22.948 tỷ đồng, toàn tỉnh thu hút thêm 86 dự án (45 dự án trong nước, 41 dự án nước ngoài) với tổng số vốn đăng ký 3,67 nghìn tỷ đồng và 192,2 triệu USD, đưa tổng số lên 1.172
dự án đầu tư trên địa bàn với tổng số vốn đăng ký 70,64 nghìn tỷ đồng và 2,61 tỷ USD; đã có thêm 65 dự án mới đi vào hoạt động (nâng tổng số lên 740 dự án), tạo việc làm thường xuyên cho gần 12 vạn lao động
Về thương mại dịch vụ: tổng mức bán lẻ hàng hoá đạt 16.167 tỷ đồng; kim ngạch xuất khẩu đạt 2.097 triệu USD (trong đó khu vực kinh tế tư nhân 943,6 triệu USD, khu vực kinh tế có vốn đầu tư nước ngoài 1.153,4 triệu USD) Các mặt hàng xuất khẩu tăng khá, như: hàng dệt may, giày dép, điện tử, hàng thủ công mỹ nghệ (báo cáo hội đồng nhân dân tỉnh Khóa XV (năm 2014) , Nhiệm kỳ 2011-2016, Kỳ họp thứ 9)
Trang 392.1.2 Khái quát chung về BHXH tỉnh Hƣng Yên
2.1.2.1 Quá trình thành lập, chức năng nhiệm vụ
Bảo hiểm xã hội tỉnh Hưng Yên được thành lập theo Quyết định số 1600/QĐ-BHXH-TCCB ngày 16 tháng 9 năm 1997 của Tổng Giám đốc BHXH Việt Nam, trên cơ sở chia tách từ BHXH tỉnh Hải Hưng cũ và chính thức đi vào hoạt động từ ngày 01 tháng 10 năm 1997
BHXH tỉnh Hưng Yên là cơ quan trực thuộc BHXH Việt Nam, nằm trong hệ thống tổ chức của BHXH Việt Nam, có chức năng giúp Tổng Giám đốc BHXH Việt Nam tổ chức thực hiện các chính sách, chế độ BHXH, bảo hiểm y tế và quản lý Quỹ BHXH, bảo hiểm y tế trên địa bàn tỉnh
BHXH tỉnh Hưng Yên chịu sự quản lý trực tiếp toàn diện của BHXH Việt Nam, chịu sự quản lý hành chính trên địa bàn lãnh thổ của Uỷ ban nhân dân tỉnh Hưng Yên
2.1.2.2 Cơ cấu bộ máy tổ chức
Thực hiện Nghị định số 05/2014/NĐ-CP của Chính phủ ngày 17 tháng 01 năm 2014 quy định chức năng, nhiệm vụ, quyền hạn và cơ cấu tổ chức của BHXH Việt Nam và các Quyết định của Tổng Giám đốc BHXH Việt Nam về thực hiện Nghị định 05/2014/NĐ-CP Hiện nay, BHXH tỉnh Hưng Yên đang hoạt động với quy mô 11 phòng chức năng (tăng 2 phòng) và 10 đơn vị BHXH các huyện, thành phố trực thuộc, với tổng số 279 cán bộ, công chức, viên chức, người lao động
Sơ đồ sau cho thấy nhiệm vụ của ngành bảo hiểm xã hội ngày càng hoàn thiện hơn, phân cấp rõ chức năng, nhiệm vụ đối với các phòng, đơn vị để thực hiện thắng lợi nhiệm vụ mà đảng, nhà nước giao
Trang 40Hình 2.2: Mô hình tổ chức quản lý BHXH tỉnh Hƣng Yên
2.1.2.3 Chức năng, nhiệm vụ của phòng thu
Quyết định số 99/QĐ-BHXH ngày 28/11/2014 của Tổng Giám đốc BHXH Việt Nam, quy định chức năng, nhiệm vụ, quyền hạn của Bảo hiểm xã hội địa phương, Quyết định số 4969/QĐ-BHXH ngày10/11/2008 của Tổng Giám đốc
P Kiểm tra
P Thu
P Tiếp nhận, quản lý HS
P Tổ chức Văn phòng
Phòng Giám định BHYT Phòng Kế hoạch tài chính Phó giám đốc 1
Phòng Kiểm tra
Phòng Thu
Phòng Tiếp nhận, quản lý
HS Phòng Tổ chức
Thành phố Hưng Yên Huyện Văn Lâm Huyện Yên Mỹ