chuong 3 su hinh thanh pt tam ly y thuc

Sự hình thành và phát triển Tâm lý – ý thức... Sự hình thành và phát triển tâm lýLoài nào có tâm lý?... Về phương diện loàia/ Tiêu chuẩn xác định sự nảy sinh tâm lýĐó là tính cảm ứng...

Chương 3 Sự hình thành

và phát triển

Tâm lý – ý thức

I Sự hình thành và phát triển tâm lý

Loài nào có tâm lý?

1 Về phương diện loài

a/ Tiêu chuẩn xác định sự nảy sinh tâm lýĐó là tính cảm ứng

b/ Các thời kì phát triển:

- cảm giác -> tri giác -> tư duy

2 Về phương diện cá thể

S hình thành và phát triển tâm lý là quá trình ự hình thành và phát triển tâm lý là quá trình

chuyển đổi liên tục từ cấp độ tâm lý này

sang cấp độ tâm lý khác trong suốt một đời người

b Các giai đoạn phát triển tâm lý

theo lứa tuổi:

- Sơ sinh & hài nhi

+ 0 – 2 tháng (sơ sinh):

Ăn ngủ + 2 – 12 tháng (hài nhi):

Giao lưu cảm xúc

- Giai đoạn trước tuổi đi học:

+ Vườn trẻ (1 - 3 tuổi):

Hoạt động với đồ vật+ Mẫu giáo (3 - 6 tuổi):

Hoạt động vui chơi

- Giai đoạn tuổi đi học:

+ HS tiểu học: học tập

+ HS THCS: học tập và giao lưu

+ HS THPT: học tập hướng nghiệp, HĐXH

- Giai đoạn trưởng thành:

+ Sinh viên:

Học tập nghề nghiệp

+ Thanh niên, trung niên:

Lao động

- Già:

Nghỉ ngơi

Câu chuyện

• - Về con tò vò đất và con muồm muỗm

• - Về gà mẹ và chú gà con mắc nạn

• - Về bà mẹ chim sẻ

II SỰ HÌNH THÀNH VÀ PHÁT

TRIỂN Ý THỨC

3 cấp độ:

- Cấp độ chưa ý thức: vô thức, tiền thức, tiềm thức

- Cấp độ ý thức: ý thức và tự ý thức

- Cấp độ ý thức nhóm và tập thể

Có ý thức

Chưa được ý thức

Một số cử chỉ:

+ Thói quen+ Bắt tay

+ Nói dối

1 Ý thức

a/ Khái niệm:

Ý thức là hình th c ph n ánh tâm lý cao nhất chỉ có ở ức phản ánh tâm lý cao nhất chỉ có ở ản ánh tâm lý cao nhất chỉ có ở con người, là sự phản ánh bằng ngôn ngữ những gì con người đã tiếp thu được trong quá trình quan hệ qua lại với thế giới khách quan.

 Ý thức là phản ánh của phản ánh, hiểu biết của

Ví dụ:

• - Con ong và nhà kiến trúc, ai giỏi hơn?

NGƯỜI BỊ I B Ị THÔI MIÊN KHÁC GÌ SO VỚI

NGƯỜI BÌNH THƯỜNG?

Giới thiệu về Ý thức

Hoạt động:

Hãy lấy một tờ giấy và trả lời câu hỏi sau:

b Tự ý thức

- Định nghĩa: là ý thức về chính bản thân mình

• Điểm chung của những hiện tượng sau là

• - Các hành động tâm thần

• Điểm chung của những hiện tượng sau là

2 Cấp độ chưa ý thức

a/ Định nghĩa:

Là toàn bộ những hiện tượng tâm lý vượt qua ngoài ý thức

b/ Biểu hiện:

? Hãy nêu một số biểu hiện mà anh/chị cho là vô thức?

- Vô thức thể hiện trong nhận thức:

+ Cảm giác: giấc mơ báo bệnh…

+ Tri giác: hoang tưởng…

+ Trí nhớ: ngủ nhưng vẫn nhớ, học trong lúc ngủ…

+ Tư duy: giải quyết vấn đề trong mơ…

- Vô thức thể hiện trong ngôn ngữ:

Nói mớ, lỡ lời, nói nhầm mà không biết, viết sai…

- Vô thức thể hiện trong hành động:

+ Động tác thừa

+ Hành vi bệnh lý

+ Hành vi bắt chước

+ Hành động tự động hóa, thói quen

+ Hành động khác: ngoại cảm, lên đồng…

- Các dạng đặc biệt khác: linh tính, trực

giác, tâm thế…

3 Ý thức nhóm và tập thể

• Là một dạng của ý thức cá nhân nhưng nội dung ý thức đặc trưng cho một nhóm, tập thể

• VD: Ý thức gia đình, YT dòng họ, YT dân

tộc, YT trong một lớp…