Quan sát hiện tượng, giải thích và viết phương trình phản ứng.. Quan sát hiện tượng thí nghiệm, giải thích.. Mg, Al với nước Nước + vài giọt phenolphtalein 3 / 4 1 Mẩu natri nhỏ bằng h
Trang 1SỞ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO GIALAI
TRƯỜNG TRUNG HỌC PHỔ THÔNG BÁN CÔNG PHAN BỘI CHÂU
TỔ: HOÁ
HƯỚNG DẪN THIẾT KẾ
THỰC HÀNH - THÍ NGHIỆM
HOÁ HỌC LỚP 12
(THEO CHƯƠNG TRÌNH THAY SÁCH NĂM 2008)
NGƯỜI THỰC HIỆN- GIÁO VIÊN: HOÀNG VĂN HOAN
THÁNG 11 NĂM 2008
Trang 2HƯỚNG DẪN THIẾT KẾ THỰC HÀNH HOÁ HỌC LỚP 11 CHƯƠNG TRÌNH CƠ BẢN
Chương 2: CACBOHIĐRAT BÀI THỰC HÀNH SỐ 1
Bài học số: 8
SGK trang 38
-12CB -
Tên bài thực hành :
Điều chế, tính chất hoá học của este và
cacbohiđrat
Tiết số:
Thí nghiệm1 Điều chế etyl axetat
A CÁCH TIẾN HÀNH.
- Cho ancol etylic, axit axetic mỗi thứ 1 ml và 1 giọt axit sunfuric đặc vào một ống
nghiệm Lắc đều, đồng thời đun cách thủy 5 -6 phút trong nước nóng 65 – 700C
( hoặc đun nhẹ trên ngọn lửa đèn cồn, không đun sôi) Lấy ra, làm lạnh rồi rót thêm
vào 2 ml dung dịch NaCl bão hòa Quan sát hiện tượng, giải thích và viết phương
trình phản ứng
B HÌNH VE.Õ
Thí nghiệm 2 Phản ứng xà phòng hóa
THIẾT KẾ HÌNH VẼ CÁCH TIẾN HÀNH
Thực hiện tuần tự 1-2 -3 -4 Sau bước 4 để nguội quan sát.
dd NaOH
40%
Nước cất
Dung dịch NaCl bão hoà
1
Hoặc 1 gam
dầu TV
Dầu
rhực vật
1 gam
2-2,5 ml
Khuấy đều liên tục
Thỉnh thoảng thêm vài giọt nước để giữ thể tích không đổi
Sau 8 - 10 phút Rót vào hỗn hợp 4-5
ml dd NaCl bão hoà
Mỡ
1'
4
bát sứ
Cho vào bát sứ nhỏ khoảng 1 gam mỡ ( hoặc dầu thực vật) và 2 -2,5
ml dd NaOH 40% Đun hỗn hợp sôi nhẹ và liên tục khuấy đều bằng đũa thủy tinh Thỉnh thoảng thêm vài giọt nước để giữ thể tích hỗn hợp không đổi Sau 8 -10 phút, rót thêm vào hỗn hợp 4 -5 ml dd NaCl bão hòa Khuấy nhẹ, để nguội quan sát Giải thích và viết PTHH
Trang 3Thí nghiệm 3.phản ứng của glucozơ với Cu(OH)2
A CÁCH TIẾN HÀNH.
- Cho 5 giọt dung dịch CuSO4 5% vào ống nghiệm sau đó cho thêm 1 ml dung dịch NaOH 10% Lắc nhẹ, gạn bỏ phần dung dịch giữ lại phần kết tủa Cu(OH)2 Sau đó cho thêm vào 2 ml dung dịch glucozơ 1%, lắc nhẹ Quan sát hiện tượng
B THIẾT KẾ HÌNH VẼ
5
ddglucozo
5 giọt
dd
NaOH 10%
Gạn lấy kết tủa Cu(OH) 2
1%
lắc nhẹ, quan sát
3
5 giọt
Gạn lấy kết tủa Cu(OH) 2
1ml
lắc nhẹ, quan sát
4
Kết tủa Cu(OH)2
Thực hiện tuần tự các bước 1 -2 -3 -4 -5 theo chiều mũi tên.
2
1
Thí nghiệm 4 Phản ứng của hồ tinh bột với iot
Hồ
tinh
bột
Nước
iot
Nước iot
hoặc
Củ khoai
lang tươi
đã cắt
dd iot
Nhỏ 1-2 giọt
dd iot vào mặt cắt của củ khoai
- Cho 1-2 ml dung dịch hồ tinh bột vào ống nghiệm (1), cho tiếp vài giọt dung dịch iot (2) Quan sát màu sắc, giải thích
- Đun nóng dung dịch một lát (3), sau đó để nguội (4) Quan sát hiện tượng thí nghiệm, giải thích
- Có thể lấy củ khoai lang tươi hoặc sắn tươi, cắt bỏ một miếng sau đó nhỏ dung dịch iot vào vết cắt Quan sát sự biến đổi màu sắc và giải thích
C u S O 4
Chương 4: POLIME VÀ VẬT LIỆU POLIME
Trang 4BÀI THỰC HÀNH SỐ 2
Bài học số: 16
SGK trang 78
-12CB -
Tên bài thực hành :
Một số tính chất của protein và
vật liệu polime
Tiết số: 21
Thí nghiệm 1: Sự đông tụ protein khi đun nóng.
2 - 3 ml
Dung dịch protein 10%
(lòng trắng trứng 10%)
Đun ống nghiệm cho đến sôi trong khoảng1phút
- Cho vào ống nghiệm 2-3 ml dung dịch protein 10% ( lòng trắn trắng 10%) sau đó đun nóng ống nghiệm trên ngọn lửa đèn cồn cho đến sôi trong khoảng 1 phút
- Quan sát hiện tượng và giải thích
Thí nghiệm 2: Phản ứng màu biure.
Dung dịch CuSO4 2%
lắc nhẹ
1 ml
1 ml
dd Cu SO 4
2%
Dung dịch protein 10%
( lòng trắng trứng 10%)
dd NaOH 30%
dd
NaOH
30%
3
2
1
1 giọt
- Cho vào ống nghiệm 1
ml dung dịch protein 10% 1ml dung dịch NaOH 30% và 1 giọt dung dịch CuSO4 2%
- Lắc nhẹ ống nghiệm Quan sát màu và giải thích
Thí nghiệm 3: Tính chất của một vài vật liệu polime khi đun nóng.
Lần lượt
hơ từng thứ một gần ngọn lửa đèn cồn.
Sau đó đốt từng thứ một Sợi xenlulozơ ( bông )
4.
Cắt thành mảnh nhỏ
- Dùng 4 kẹp để kẹp 4 mẫu vật ( hình vẽ) Hơ lần lượt từng mẫu vật gần ngọn lửa đèn cồn vài phút Quan sát hiện tượng
- Sau đó đốt từng vật liệu trên Quan sát sự cháy và mùi Giải thích
Trang 5Thí nghiệm 4: Phản ứng của một vài vật liệu polime với kiềm.
A CÁCH TIẾN HÀNH
- Cho vào 4 ống nghiệm riêng rẽ là 4 mẫu vật liệu đã được chuẩn bị ( hình vẽ).
- Cho vào mỗi ống 2ml dung dịch NaOH 10%
- Đun từng ống nghiệm đến sôi Để nguội Quan sát
- Gạn từng ống nghiệm sang ống nghiệm khác, bỏ phần rắn lấy phần lỏng tương ứng là các dung dịch 1’, 2’, 3’ và 4’
- Cho vài giọt dung dịch HNO3 20% vào ống 1’ và 2’ sau đó cho thêm vài giọt AgNO3 1% Quan sát hiện tượng và giải thích
- Cho thêm vào ống 3’ và 4’ vài giọt CuSO4 quan sát rồi đun nóng đến sôi Quan sát hiện tượng và giải thích
B THIẾT KẾ HÌNH VẼ.
Chuẩn bị: Các vật liệu polime
1.Màng mỏng PE 2.Ống nhựa bằng PVC 3.Miếng vải len 4.Sợi xenlulozơ ( bông )
Tiến hành thí nghiệm theo trình tự:
Ống 1
bỏ màng
PE
2
1 1
1
2 2
1'
1' 1'
2' 2'
2'
Axit hóa bằng
dd HNO 3 20%
Axit hóa bằng
dd HNO 3 20% Thêm vài giọt dd
AgNO 3 1%
Thêm vài giọt dd AgNO 3 1%
Quan sát
Quan sát các hiện tượng và giải thích.
Ống 2
bỏ mẩu
PVC
Ống 3
bỏ sơi
ï len
Ống 4
bỏ bông
sợi vải
3
4
3 3
4 4
4'
3' 3'
3'
4' 4'
Để nguội quan sát
Đun các ống đến sôi
Mỗi ống nhỏ vào 2ml dd NaOH 10%
Cho các
vật liệu
polime
vào từng
ống
Gạn bỏ phần rắn lấy lại phần lỏng
Thêm vài giọt dd CuSO 4 2%
Thêm vài giọt dd CuSO 4 2%
Quan sát rồi đun nóng đến sôi
Thực hiện tuần tự theo chiều mũi tên này
Trang 6Chương 5: ĐẠI CƯƠNG VỀ KIM LOẠI
BÀI THỰC HÀNH SỐ 3
Bài học số: 24
SGK trang 104
-12CB -
Tên bài thực hành:
Tính chất, điều chế kim loại, sự ăn
mòn kim loại
Tiết số:
Thí nghiệm 1: Dãy điện hóa của kim loại
kẹp gỗ
Sau đó cho vào 3 ống 3 mẩu kim loại tương
ứng có kích thước tương đương là Al, Fe, Cu
dd HCl
loãng
Cho vào mỗi ống 3ml dd HCl loãng
Mẩu
nhôm
Mẩu
Có thể đặt các ống nghiệm trên giá
- Cho vào 3 ống nghiệm, mỗi ống 3 ml dung dịch HCl loãng
- Cho 3 kim loại là Al, Fe, Cu có kích thước tương đương vào
3 ống
- Quan sát, so sánh lượng bọt khí thoát ra ở từng ống nghiệm
- Rút ra kết luận về mức độ hoạt động hóa học của từng kim loại
kim loại yếu trong dung dịch
Đinh sắt sạch
Đinh sắt sạch thả vào
Dung dịch
dd CuSO4
2%
- Bỏ một đinh sát đã cạo sạch gỉ vào dung dịch CuSO4
- Đợi sau khoảng 10 phút, quan sát màu trên đinh sắt và màu của dung dịch
- Rút ra kết luận và viết phương trình hóa học
Thí nghiệm 3: Ăn mòn hóa học
Nhỏ thêm vào ống 1
Axit
Sunfuric
Quan sát bọt khí thoát ra
2
1
Viên
kẽm
Viên kẽm
3ml
3ml
Dung dịch
H2SO4 loãng
* Sau cùng rút ra kết luận và giải thích
So sánh lượng bọt khí thoát
ra ở
2 ống
2-3 giọt
dd
Cu SO 4
dung dịch CuSO4
2 '
1 '
Ống 2 giữ nguyên
- Rót vào 2 ống nghiệm , mỗi ống 3 ml dung dịch H2SO4
loãng và cho vào mỗi ống một viên kẽm
- Quan sát bọt khí thóa ra ở 2 ống
- Nhỏ thêm 2 -3 giọt dung dịch CuSO4 vào ống 1
- Quan sát lượng bọt khí thoát
ra ở ống 1 và ống 2
- Rút ra kết luận và giải thích
Trang 7Chương 6 : KIM LOẠI KIỀM , KIM LOẠI KIỀM THỔ, NHÔM
BÀI THỰC HÀNH SỐ 4
Bài học số: 30
SGK trang 135
-11CB -
Tên bài thực hành:
Tính chất của natri, magie, nhôm và hợp chất của chúng
Tiết số:
Thí nghiệm1: So sánh khả năng phản ứng của Na Mg, Al với nước
Nước + vài giọt
phenolphtalein 3 / 4
1
Mẩu natri nhỏ bằng hạt gạo
5 ml nước + vài
giọt phenolphtalein
Mẩu magie
2
Đặt vào giá
Quan sát hiện tượng xảy ra
Sau cùng đun, quan sát
5 ml nước + vài
giọt phenolphtalein
Mẩu nhôm cạo sạch lớp oxit
3
Đặt vào giá
Quan sát hiện tượng xảy ra
đun, quan sát
- Rót vào ống nghiệm 1 cao đến
¾ ống nước, cho thêm vài giọt dung dịch phenolphtalein, đặt ống nghiệm vào giá và bỏ vào ống nghiệm mẩu natri bằng hạt gạo
- Ống nghiệm thứ 2 rót vào 5 ml nước, thêm vài giọt dung dịch phenolphtalein, đặt ống nghiệm vào giá và bỏ và ống mẩu kim loại magie Quan sát hiện tượng
- Ống nghiệm thứ 2 rót vào 5 ml nước, thêm vài giọt dung dịch phenolphtalein, đặt ống nghiệm vào giá và bỏ và ống mẩu kim loại nhôm cạo sạch lớp oxit trên bề mặt Quan sát hiện tượng
- Đun nóng cả ống 2 và 3 quan sát
- So sánh mức độ phản ứng ở cả 3 ống Viết các PTHH đã xảy ra
Thí nghiệm 2: Nhôm tác dụng với dung dịch kiềm
dd NaOH
loãng Bỏ thêm một mẩu nhôm
2- 3ml
Đun nóng
Quan sát bọt khí thoát ra
dd NaOH
loãng
- Rót 2 -3 ml dung dịch NaOH loãng vào ống nghiệm và bỏ vào đó một mẩu nhôm
- Đun nóng nhẹ để phản ứng xảy
ra nhanh hơn
- Quan sát bọt khí thoát ra
- Viết PTHH cảu các phản ứng
Trang 8Thí nghiệm 3: Tính chất lưỡng tính của Al(OH)3
1
2
1'
2'
1''
2''
dd
AlCl 3
dung dịch
AlCl3
3ml
3ml
dd
NH3
Nhỏ đến dư
dd NaOH
dd H 2 SO 4
dd NaOH
Lắc nhẹ
Lắc nhẹ
dd
H 2 SO 4
Có thể đặt các ống nghiệm trên giá
- Rót vào 2 ống nghiệm (1 và 2) , mỗi ống 3 ml dung dịch AlCl3 rồi nhỏ đến dư dung dịch NH3 để thu được kết tủa Al(OH)3 ( 1’ và 2’)
- Nhỏ dung dịch H2SO4
loãng vào ống 1’, lắc nhẹ (1’’)ï Quan sát hiện tượng
- Nhỏ dung dịch NaOH vào ống 2’, lắc nhẹ (2’’) Quan sát hiện tượng
- Viết PTHH của các phản ứng và giải thích hiện tượng
Trang 9Chương 7: SẮT VÀ MỘT SỐ KIM LOẠI QUAN TRỌNG
BÀI THỰC HÀNH SỐ 5
Bài học số: 39
SGK trang 168
-12CB -
Tên bài thực hành:
Tính chất hoá học của sắt, đồng và những hợp chất của sắt, crom
Tiết số:
Đinh sắt
sạch Dung dịch HCl
dd HCl
3-4ml
Đun nóng nhẹ
- Cho đinh sắt sạch vào ống nghiệm Rót thêm vào 3 -4 ml dung dịch HCl Đun nóng nhẹ để thấy bọt khí sủi lên
- Nhận xét màu của dung dịch tạo thành khi phản ứng gần kết thúc ( khi bọt sủi chậm)
- Viết PTHH cảu phản ứng
A CÁCH TIẾN HÀNH.
- Đun sôi 4 -5 ml dung dịch NaOH trong ống nghiệm để đẩy hết khí oxi hóa tan trong dung dịch, rót nhanh 2 -3 ml dung dịch FeCl2 (vừa điều chế được ở thí nghiệm 1) vào dung dịch NaOH
- Quan sát màu kết tủa thu được Giữ kết tủa này đến cuối buổi thí nghiệm để quan sát tiếp Viết PTHH của phản ứng
B THIẾT KẾ HÌNH VẼ
Bỏ đinh ra
Lấy phần dung dịch FeCl2
Đun sôi ống nghiệm 2
chứa 4 -5 ml dd NaOH
để đuổi hết oxi tan
trong dd NaOH
1
2
1'
2' 2
1
1
Rót nhanh ống 1 vào ống 2
Quan sát
Sản phẩm
phản ứng
ở thí nghiệm 1
Có thể đặt các ống nghiệm trên giá và dùng kẹp ống nghiệm
Trang 10Thí nghiệm 3: Thử tính oxi hóa của K2Cr2O7
Qan sát hiện tượng xảy ra
Đinh sắt
cạo sạch gỉ
Ống nghiệm
chứa sẵn
4 - 5 ml H2SO4
loãng
dd
K2Cr2O7
Điều chế dd FeSO4 dd FeSO4
Nhỏ từng giọt
- Điều chế FeSO4 bằng cách dùng đinh sắt đã cạo sạch gỉ vào ống nghiệm chứa 4 -5 ml dung dịch
H2SO4 loãng
- Nhỏ dần từng giọt dung dịch
K2Cr2O7 vào dung dịch FeSO4 vừa điều chế được, lắc ống nghiệm
- Quan sát hiện tượng xảy ra
Thí nghiệm 4: Phản ứng của đồng với dung dịch H2SO4 đặc, nóng.
A CÁCH TIẾN HÀNH:
- Cho 1-2 miếng đồng vào ống nghiệm chứa 2 -3 ml dung dịch H2SO4 đặc rồi đun nóng
- Quan sát hiện tượng xảy ra và viết PTHH của phản ứng
- Nhỏ vài giọt dung dịch NaOH vào dung dịch vừa thu được
- Tiếp tục quan sát hiện tượng và viết PTHH của phản ứng
B HƯỚNG DẪN THIẾT KẾ :
dd NaOH
Miếng đồng
Ống nghiệm
chứa 2- 3ml
dd H2SO4 đặc
Đun nóng rồi quan sát (1) dd CuSO thu được4
Vài giọt
Quan sát (2)
Hà Giang