Để giúp các học sinh giải tốt các câu hỏi trắc nghiệm, tác giả biên soạn cuốn “Phương pháp giải bài tập trắc nghiệm Dai sé va Mỗi chương được chia thành nhiều phần tương ứng với các tiết
Trang 2NGUYỄN NGỌC KHOA
(Giáo viên THPT CHUYÊN LÊ KHIẾT - QUẢNG NGÃI)
PHƯƠNG PHÁP GIẢI BÀI TẬP
TRAC NGHIEM
ĐẠI SỐ VÀ GIẢI TÍCH
Lop 1 1
CHƯƠNG TRÌNH NÂNG CAO
NHÀ XUẤT BẢN ĐẠI HỌC QUỐC GIA HÀ NỘI
Trang 3LỜI NÓI Đầu
Gi năm học 06 - 07 Bộ Giáo dục đã thực hiện giảng dạy theo
chương trình SGK mới Song song với chương trình mới là phương
pháp kiểm tra đánh giá mới, đặc biệt là phương pháp trắc nghiệm
khách quan Theo dự định, năm học này, trong kì thi các cấp môn
toán sẽ được thi trắc nghiệm khách quan trên toàn quốc
Để giúp các học sinh giải tốt các câu hỏi trắc nghiệm, tác giả biên soạn cuốn “Phương pháp giải bài tập trắc nghiệm Dai sé va
Mỗi chương được chia thành nhiều phần tương ứng với các tiết học
trong SGK, mỗi phần có nhiều câu trắc nghiệm theo phân bố từ dễ
đến khó, cuối mỗi phần có phần hướng dẫn giải và đáp số Trong phần hướng dẫn giải, sau mỗi bài giải có nêu phương pháp cụ thể để học sinh củng cố kiến thức và nâng cao kĩ năng giải toán
Dù đã rất cố gắng nhưng không thể tránh khỏi thiếu sót, rất mong
bạn đọc gần xa góp ý để cuốn sách ngày càng hoàn thiện, tác giả vô
„ cùng biết ơn
TÁC GIẢ
Trang 4SƠ LƯỢC VỀ KIEM TRA VA DANH GIA
BANG TRAC NGHIEM
I Phan loại các phương pháp trắc nghiệm
Trac nghiệm theo nghĩa rộng là một phép đánh giă cụ thể mức độ, khả năng trong một linh vực cụ thể Trắc nghiệm viết được chia thành hai loại chính:
s Các câu hỏi tự luận: Các câu hỏi trả lời theo dạng mở, thí sinh
phải trả lời các câu hỏi nêu ra trong một bài viết (trước năm
2006 ta thi dưới dạng này)
s Các câu hỏi trắc nghiệm khách quan: Một bài thi thường gồm nhiều câu hói, thí sinh trả lời câu hỏi rất ngắn gọn (thông
thường là gạch chéo, hoặc bôi đen câu chọn đúng)
Vì thói quen ta gọi tắt trắc nghiệm khách quan là trắc nghiệm
1L Loại câu trắc nghiệm khách quan
Trong bộ môn toán ta gặp các câu dạng sau:
1 Câu ghép đôi: Thí sinh phải ghép từng cặp hai nhóm từ ở hai cột
khác nhau để được một câu phù hợp với yêu cầu
của câu hỏi nêu ra
Vi du: Gieo môt đồng tiền hai lần Xét các biến cố:
A: "Kết quả của hai lần gieo là như nhau"
B: "Có ít nhất một lần xuất hiện mặt sấp"
C: "Lần gieo thứ hai mới xuất hiện mặt sấp"
Hãy ghép môi thành phần của cột trái với một thành phần thích hợp ở cột phải để được một khẳng định đúng:
Trang 5Chú ý rằng hình thức trắc nghiệm này chỉ sử dụng kiểm tra tại lớp
2 Câu đúng sai: Đưa ra một khẳng định mà thí sinh phải lựa chọn
một trong hai phừơng án: đúng, sai
Ví dụ: Trong các khẳng định sau day, khang dinh nào đúng,
a) Câu a ta tréo vào ô đúng
b) Câu b ta tréo vào ô sai
c) Câu c ta tréo vào ô sai
Hình thức trắc nghiệm này cũng chỉ được sử dụng kiểm tra
_ tại lớp
3 Câu điển khuyết: Nêu một mệnh đề có khuyết một bộ phận, thí
sinh phải điển vào để được một mệnh dé đúng Trong bộ môn toán, hình thức trắc nghiệm này ít khi được sử dụng
4 Câu trả lời ngắn: Là câu trắc nghiệm mà thí sinh phải trả lời
ngắn gọn
Trong bộ môn toán hình thức trắc nghiệm này ít khi được sử dụng
5 Câu nhiều lựa chọn: Đưa ra một phương án và một số câu trả lời
(thường là 3 hoặc 4), thí snh chọn một
phương án đúng
Trang 6Câu trúc câu trắc nghiệm nhiều lựa chọn có hai phần:
« Phần đầu được gọi là phản dẫn: Phán này nêu ra vấn dé,
cung cấp thông tin, hoặc nêu một câu hỏi
e Phần sau nêu các phương án trả lời được đánh dấu bằng các
chữ cái a, b, c hoặc các chữ số 1 2, 3, Trong các phương
án trên chỉ có một phương án đúng
Vị dụ: Biểu diễn cung x = = với mọi số nguyên k trên đường
tròn lượng giác ta có bao nhiêu điểm phân biệt?
3) 5 điểm b) 8 điểm c) 10 điểm d) 6 diém Trong các kiểu câu trắc nghiệm đã nêu, câu nhiều lựa chon lược sử dụng phổ biến, vì chúng có cấu trúc thích hợp trong
;ziệc chấm bằng máy
Trang 8Câu 4: Chọn khẳng định dúng:
al Ham so y = Vsinx co tập xác định là các đoạn
|“ +k9m;= + k2x| 2 ¬
b) Hàm số y = A€osx có tập xác định là các đoạn [k2n; m + k2m] c) Ham sé y = Vsinx + Vcosx có tập xác định là các đoạn
c' Hàm số y = tanx 1a ham số lẻ đúng, sai
d) Ham số y = cotx là hàm số lẻ |_| dung, sai Câu 6: Chọn khẳng định đúng:
Trang 9Câu 8: Trong các khẳng định dưới đầy, khẳng định nào đúng, khẳng
c) Ham sé y = sin(x + £) 66 chu ki T = x
sai
sai
Trang 10
Câu 14: Cho hàm số y = 2 + 3sinx Giá trị nhỏ nhất m, giá trị lớn nhất M của hàm số bằng bao nhiêu?
1 sinx + sin2x + sin3x = a) sin3x(2cosx + 1)
2 sin2x + sin3x + sin4x= |b)—-sin2x(—-2sinx + 1)
3 cosx — sin2x — cos3x = c) sin3x(2sinx + 1)
d) sin2x(2cosx + 1)
11
Trang 11Câu 19: Với mọi số thực x, giá trị của biểu thức
A =sinx + sin2x + sin3x + sin4x bằng giá trị biểu thức nào dưới đây:
_ Xx b) 4cosx.cos Gx sin — 2 5
Câu 20: Với mọi số thực x thuộc tập xác định, giá trị biểu thức
siỉn x + sin 2x + sin3x , ›
——————— bằng:
A=-
cos x + cos 2x + cos 3x
a) cot2x b) tanx c) cotx d) tan2x
Câu 21: Trong các khẳng định sau đây, khẳng định nao đúng, khẳng
định nào sai:
a) Với mọi số thực x, y, ta có: cosxcosy = 5 leostx — y) + cos(x + y)]
Câu 23: Với mọi tam giác ABC, giá trị của biểu thức
S = sinA + sinB + sinC bằng giá trị của biểu thức nào dưới đây:
a) asin ain gin’ b) 4cos— cos — cos —
c) 4sinAsinBsinC , _ d) 4cosAcosBeosC
Câu 23: Với mọi tam giác ABC, giá trị biểu thức
8 = cosA + cosB + cosC bằng giá trị biểu thức nào dưới đây:
a)1+ pee caa b)1+ dsm” sin ® ci ©
e)1l- dees con eos d)1— 4sin 2 in sin’
12
Trang 12Câu 24: Với mọi tam giác ABC, giá trị biểu thức
S = sin2A + sin2B + sin2C bang giá trị biếu thức nào dưới đây: a) AsinAsinBsinC b) 4cosAcosBeosC
€) 1 + 4sinAsinBsinC d) 1 + 4cosAcosBeosC
Câu 9ð: Với mọi tam giác không vuông ABC, giá trị biểu thức
8 = tanA + tanB + tanC bằng giá trị nào dưới đây:
Câu 26: Với mọi tam giác ABC, giá trị của biểu thức
S= tan Stan © + tan tan C + tan „in bằng giá trị biểu
thức nào dưới đây:
a) tan tan? ton © b) tan —- ‘ton
Câu 37: Tam giác ABC có 3 góc A, B, C thỏa man:
2sinAsinB(1 — cosC) = 1 Giá trị góc A bang bao nhiêu?
Câu 29: Với mọi tam giác ABC không vuông thỏa mãn:
tanA + tanB = 2eoLc Chọn khẳng định đúng:
a) Tam giác ABC cân tai A b) Tam giác ABC cân tại B
c) Néu A = 30° thi C = 30° d) Tam giác ABC cân tại C
13
Trang 13b) ginx + siny < 2cos với mọi số thực x, y
c) sinx + siny < asin = —* với mọi x, y e (Ũ; m)
d) sinx + sinny < 2cos ge với mọi x, y e (0; x)
Câu 31: Chọn khẳng định đúng:
a) cosx + cosy < eos = * với mọi x, y thỏa mãn x + y € ‘05 1)
x+ of cauh , x
b) cosx + cosy = 2cos 5 Ÿ với mọi x, y thỏa mãn x + y < 05 2)
€) cosx + cosy < 2cos ` với mọi x, y
d) cosx + cosy > 2cos = VỚI mỌIi x, y
Câu 39: Chọn khẳng định đúng:
a) sinx + sin2y > 2sin(x + y) với mọi x, y e (0; m)
b) sin2x + sin2y < 2sin(x + y) véi moi x, y € (0; m)
c) sin2x + sin2y < 2cos(x + y) với mọi x, y
d) sin2x + sin2y < 2sin(x + y) với mọi x + y e (Ô; 7)
b) tanx + tany < 2tan = vdi moi x, y € (0; a)
c) tanx + tany > 2tan Aer với mọi x, y € (0; 7)
d) Các khẳng định ở các câu trên đều sai
4A
Trang 14Câu 34: Cho tam giác ABC thỏa mãn: cosÀA + cosl3 = 2sin= Chọn
khẳng định đúng:
a) Tam giác ABC vuông tại A b) Tam giác ABC vuông tại B
c)C = A= 30° - đ) Tam giác ABC cân tại C
Câu 35: Với mọi tam giác ABC, giá trị lớn nhất của biểu thức
S = cosA + cosB + 2cosC 1a:
Câu 86: Với mọi tam giác ABC, biểu thức
8 =sin2A + sin2B + cos2C đạt giá trị lớn nhất khi:
a) A = 30° b) A= 45° c) A = 60° d) A = 75° Câu 37: Với mọi tam giác nhọn ABC Giá trị nhỏ nhất cua biểu thức
DS: dung
d) Hàm số y = cotx có tập xác dinh 14 R \ {km / Wk € Z}
DS: dung Câu 2: 1 Hàm số y = sin2x có tập xác định R
Trang 15Câu 4: a) y = ASinx xác định © sinx > 0 © x e [k2n; x + k2z]
(Điểm biểu diễn cung x nằm phía trên trục co)
Câu a sai
b) y = vcosx xác định © cosx 2 0.x = [-5 + k2n; : +k2n] : (Điểm biểu diễn cung x nằm phía tay phải trục sin)
Trang 16Cau 5: a) Hàm số y = sinx là hàm số lẻ ĐS: sai
b) Hàm số y = cosx la ham 86 chan DS: dung c) Ham số y = tanx là hàm số lẻ ĐS: dúng d) Hàm số y = cotx là hàm số lẻ DS: dung
Cau 6: a) y = cos2x
s Tập xác định D = R
sVới VxelR=>-xeR
fl—x) = cos[2(-x)] = eos(—2x) = cos2x = f(x)
Vay y = cos2x 1a ham sé chan
b) y = sin?x
se Tập xác định D = R
eV6i ¥xe R>-xeR
f(—x) = sin*(-x) = (-sinx)? = sin’x = f(x)
Vay y = sin’x 14 ham số chẩn
c) y = tan2x
ø Tập xác định D = R \ ‘3 +k= /vk eZ}
eVé6i vxe D>-xe D ‘
f(—x) = tan[2(—x)| = tan(—2x) = -tan2x = —f(x)
Aim ool - 3g) teal) mcne =
Vì f~c) = £12 nia TGA EROS phải là hàm số chắn
TRUNG TAM THONG TIN THU VIEN
f
Trang 17b) y = sin(x )y =sin(x — =), 3
Véix= =: 6
2) = sin 2 = =) =sin(-F) |
` AE) = sin? - 3) = sint—7) = sing =
Vi toc )z Re ): nén f(x) khong phai la ham s6 chắn
Vay fx) chong la ham sé 1é ĐS: Câu d
Câu 8: a) Hàm số y = sinx có chu kì T = 2 DS: sai
b) Hàm số y = cosx có chu kì T=2n + DS: dung e) Hàm số y = tanx co chu ki T = x DS: ding
d) Ham 86 y = cotx co chu ki T = 2n DS; sai
Cau 10: y = sin4x,
e Chu kì của hầm số nếu có phải là số dương, câu a sai Ta kiểm
tra đẳng thưức: fx + T) = Ấx) theo giá trị dương T từ nhỏ đến lớn
kề „ 4, 2n) giái trị nào thỏa mãn ta nhận (không thử tiếp)
e Với mọi x c: Rì:
Ñx+ “)= sil4&x + : )] = sin(4x + 2m) = sin4x
18
Trang 18DS: Cau d Cau 12: a) y = sin2x
vi tt™) = sin= =1,
eu + 5) =sinlat +5 )]=sin(E +) =-sing ea #f(P)
Vậy hàm số y = sin2x không thể có chu kì bằng >:
AE) =cos% = 2
RE +20) = cos® +x) =-cos% =-2 oa)
Vay ham sé y = cos 5 không thể có chu kì bằng 2m
c) y = sin(x + s) có chu kì 2n , DS: Cau d
(trên đây ta dùng kiểu suy luận loại trừ)
Cau 18: a) Ham sé y = sinx cé tap gid tri 1A doan [-1; 1] DS: dung
b) Hàm số y = cosx c6 tap gia tri 1A doan [-1; 1] DS: sai c) Ham sé y = tanx c6 tap gia tri la R DS: ding d) Ham sé y = cotx có tập giá trị là R DS: sai
19
Trang 19Câu 14: Vì —1 < sinx < 1, nên: —1 < 2 + 3sinx < 5 hay —1 < y < 5
ey=-losinx=-lox=-2 + k2n
2
sy =5 € sinx =1 csx= 2 + kn, DS: Cau b Câu 15: Đặt t = tanx, t e R Bài toán qui về tim GTNN, GTLN cia
hàm y = t?— 4t + 2 trên R
Hàm số y = t - 4t + 2 là hàm bậc hai có =2” = 2, vì vậy y đạ 2a
GTNN bằng y(2) = -2 DS: Cau a
Câu 16: y = sin’x — 4sinx + 2
Đặt t = sinx, điều kiện: -1 < t < 1 Bài toán qui về tim GTNN, GTLN của hàm số
Câu 18: 1 sinx + sin2x + sin3x = (sin3x + sinx) + sin2x
= 2sin2xcosx + sin2x = sin2x(2cosx + 1) = 2sinxcosx(2cosx + 1)
Vay 1 > d)
20
Trang 202 sin2x + sin3x + sin4x = (sin4x + sin2x) + sin3x
= 2sin3xcosx + sin3x
= sin3x(2cosx + 1)
Vay 2 > a)
3: cosx — sin2x — cos3x = (cosx — cos3x) — sin2x
= 2sin2xsinx — sin2x = -sin2x(-2sinx + 1)
Vay 3 > b)
Cau 19: A = (sin3x + sinx) + ( sin4x + sin2x) = 2sin2xcosx + 2sin3xcosx
= 2cosx(sin2x + sin3x) = deosx.sin > cos DS: Cau c
DS: dung b) Với mọi số thực x, y, ta có: sinxsiny = 5 [eos(x — y) — cos(x + y)]
A+B A-B
= 2sin cos + 2sin — cos —
= ets AB + 2sin g cos Ệ = 2cos — (cos + ein)
Trang 21Câu 29: S = (cosA + cosB) + cosC
= aoe Bagh -8 +1 ~ 2sin?S ._C A-B - 2C _ © A-B _C
= 2S 006 — 2 + 1—2sin“— =2sin— in ain (ead 2 —Sin— sing t1
= 2sin & (cos “Bet 2B) 1
= dsin@ sin“ xin ® +1 DS: Cau b Cau 24: S = (sin2A + sin2B) + sin2C = 2sin(A + B)cos(A - B) + sin2C
= 2sinCcos(A — B) + 2sinCcosC = 2sinC[cos(A - B) + cosC]
= 2sinC[cos(A — B) — cos(A + B)] = 4sinAsinBsinC
DS: Cau a tanA + tanB
Câu 2ð: Ta có: tanC = -tan(A + B) = ————————— u a có: tan an(A + B) aha
=> tanC(tanAtanB - 1) = tanA + tanB
«© ` tanA + tanB + tanC = tanAtanBtanC
DS: Cau c
Cc A B 1-tan 2 tan Š Câu 26: Ta có: tan — = cot(= + =) = — 2 —2
+ 5 2 tan — + tan —
tan —(tan— + tan—) = 1 — tan— —
© tan “tan ^: ao ten” = ten en?
= tan dan 4 tan Bee? + tan” tan & =1
Ds; Cau d
Câu 27: 2sinAsinB(1 — cosC) = 1 © [cos(A — B) — cos(A + B)1 — tosC) = 1
© [cos(A — B) + cosC](1 ~ cosC) = 1
© cos(A — B)(1 — cosC) + eosC — cos?C — 1 = 0
© [1-cos(A-— B)Ì(1 — cosC) +cosC=0 (*)
2
Trang 22Do 1 - cos(A — B) > 0; 1 — cosC > 0; cos”C > 0, nên
© asin? = 2cosAcosB <> 1 — cosC =cos(A + B) + cos(A— B )
< 1-cosC = -cosC + cos(A — B) <= cos(A — Bì = L
oA=B
Vậy ABC là tam giác cân tại C BS: Canc
Trang 23Câu 30: Ta chứng minh câu c đúng: sinx + siny = 2sin x2 Y cog XL
2
Với mọi x, y e (0; x) > == e (0; x) > sin —= > 0
Lai do cos~ = < 1, vì vậy từ (*) ta có
Sinx + siny < 2sin z 5 Ÿ với mọi x, y e (0;rø) DS: Cauc
Øf,¿ ý: Ta có thể chọn câu trả lời theo phương pháp loại trừ:
e Chox=y= E: sinx + siny = 1; 2cos*7¥ = V3
Vậy khẳng định ở câu a sai
e Cho x = y= 27 SinX + siny = 2; 2eos~—* =0
Vậy khẳng định ở câu b, câu d sai
Vậy khẳng định ở câu c đúng
Câu 81: Ta chứng minh khẳng định ở câu a đúng:
cosx + cosy = 2c0s~*¥ cos “ae (*)
Với mọi x + y € (0; 1) > a € (0; 2) = co >0
x—
Lại do cos Bg 1, nên từ (*) ta có:
cosx + cosy < 2eos*-* : DS: Ciu a
Tu cũng có thể dùng phương pháp loạt trừ để trả lời câu hỏi này
Câu 82: Chọn khẳng định đúng:
Ta có thể chứng minh câu d đúng Ta cu
sin2x + sin2y = 2sin(x + y)cos(x—y) (#)
Với mọi x + y e (0; n) ta có sin(x + y) > 0 Lại do cos(x — y) < L, vì vậy từ (*) ta có:
sin2x + sin2y < 2sin(x + y) DS: Céu d
24
Trang 24Câu 33: 'Ta chứng minh khẳng định ở câu a đúng
D&u "=" © cos = 7 =1©A=B DS: Cau d
Câu 335: Theo cau 34 ta cé cosA + cosB < 2sin © , đấu "="© A=B
>> S< asin = + 2cosC = Sein’ #2 asint®
Trang 25Vậy GTLN của S bằng - DS: Ciu b
Câu 86: Theo câu 14, ta có: sin2A + sin2B < 2sinC, dấu "=' © A=B
=> S<QsinC + (1— 2sin?C) = -2sin?C + 2sinC + 1
Đặt t = sinC, điều kiện 0 < t < 1
Bài toán qui vẻ tính GTLN của ham ft) = —2tẺ + 2t + 1 với 0< t< 1ˆ
Áp dụng bất đẳng thức Côsi cho 2 số dương Beot và 6tam S , tecd:
9cotC + 6tan C >2 |I2cotC tan =443
Trang 26PHƯƠNG TRÌNH LƯỢNG GIÁ? CƠ BẢN
Câu 1: Biểu diễn cung x = = vdi moi sé nguvén k trén dudng tron lượng giác, ta có bao nhiêu điểm phan biệt?
a) 5 điểm b) 8 điểm €) 10 điêm d) 6 điểm
Câu 2: Biểu diễn cung x = 5 + = với mọi số nguyên k trên đường
tròn lượng giác ta có bao nhiêu điểm phân biệt?
a) 5 điểm b) 8 điểm e) 10 điểm d) 12 điểm
Câu 8: sin với mọi số nguyên k nhận bao nhiêu giá trị khác nhau?
a) 3 giá trị b) 4 giá trị €) 5 giá tri d) 6 giá trị:
câu 4: tần ST với mọi số nguyên k nhận bao nhiêu giá trị khác nhau?
a) 3 giá trị b) 4 giá trị c) 5 gia tri d)6 giá trị
Caiu 5: cos as với mọi số nguyên k nhận bao nhiêu giá = khác nhau?
a) 3 giá trị b) 4 giá trị ce) 5 gia tri d) 6 gia tri
câu 6: Cho a là số thực bất kì Trong các khẳng định sau đây, khẳng định nào đúng, khăng định nào sai:
a) Với mọi số thưc a, phương trình sinx = sina «> x = + a + k2n,
với mọi số nguyên k đúng Sai
d) Với mọi a # x + kx, k e Z, phương trinh cotx = cota <> x = a + k2n, ,
với mọi số nguyên k đúng sai
Trang 27Câu 7: Trong các giá trị dưới đây, giá trị nào là nghiệm của phương
Câu 9: Phương trinh sinx = sin2x có bao nhiêu nghiệm trên (0; 2x]?
a) 2 nghiệm b) 3 nghiệm c) 4 nghiệm d) 5 nghiệm Câu 10: Phương trình cos3x = cosx có bao nhiêu nghiệm trên [0; 3m)? a) 4 nghiệm b) 5 nghiệm c) 6 nghiém d) 7 nghiém Câu 11: Phương trình cos3x = sinx có bao nhiêu nghiệm trên [0; 3n] a) 8 nghiệm b) 9 nghiệm c) 10 nghiệm d) 7 nghiệm Câu 12: Tổng các nghiệm của phương trình: tan2x = tanx trên đoạn
c) Co 4 nghiệm d) Co nhiéu hon 4 nghiém
Câu 15: Biểu diễn trên đường tròn lượng g:ác nghiệm cua phương
trình tan5x + cot( Stee 0 ta có bao nhieu diém phan biệt?
a) 4 điểm b) 6 điểm c) 8 điểm d) 10 điểm
28
Trang 28Jâu 16: Nghiệm dương nhỏ nhất của phương trình:
tanx sin’x — 2sin’x = 3(cos2x + sinxcosx) ]a:
Jâu 17: Nghiệm âm lớn nhất cúa phương trình:
cos3x + cos5x + cos7x = 0 là:
c) cosx = 0 d) Ca 3 khang dinh trén déu sai
câu 20: Phương trình: 1 + sin2x + cos2x = 0 là phương trình hệ quả
của phương trình:
a) eos?x = 1 b) sintx — 7 =0
c) cos(x — : )=0 d) Ca ba câu trên đều sai
(Câu 21: Phương trinh 5cosx — 2sin2x = 0 có tập nghiệm là:
ets +kn/keZ¡ ah tetas K binh
a) {5(8 + 4k) /k eZ] b) [2 +km/k€Z)
29
Trang 29Câu 23: Phương trình sin2x = —sin4x là phương trình tương đương của phương trình:
a) sinxcosx = 0 b) (4sin’x — 3)sinx = 0
Câu 24: Cho 3 phương trình:
sinx + sin3x + sin5x = 0 có tập nghiệm S;
x = kên
— 5
k =0 thì x = 0: ta có điểm biểu diễn tương ứng Mọ
k=1 thì x= =: ta có điểm biểu diễn tương ứng MỊ
k = 2 thi x = 4%: ta có điểm biểu diễn tương ứng Mạ 5
k= Sthix = °: ta có điểm biểu điễn tương ứng Mụ
8m
k=4thì x= 5 : ta có điểm biểu diễn tương ứng Mụ
k= 5 thì x = 2n: ta có điểm biểu diễn tương tng Ms = My
Vậy cung x có 5 điểm biểu diễn DS: Cau a Cau 2: Tương tự như câu 1 ta có 10 điểm biểu điẫn ĐS: Câu c 30
Trang 30Ohi lý bế quá sau: Cung x = KP” với p, q là 2 số nguyên dương
q
nguyên tố cùng nhau và p là số le, có 2q điểm biểu diễn
Cung x = kF” với Ðp q là 2 số nguyên đương nguyên tố cùng
q
nhau và p là số chắn, có q điểm biểu diễn
Câu 3: Biểu diễn cung <, ke Z trên đường tròn lượng giác ta có 6
arg; A, & om), hon
iém ới cá ó số đo Ö; —; —; 1; —
điểm ứng với các cung có số đo gi 3 T 3° 3
a ; $ _ 7 «2m 4m or
xét rằng: sin0 = sinz; sins = sin —; sin— = aa —-
Vay sin có 3 giá trị khác nhau DS: Cau a
Chủ y rang ta cé thé ding MTBT dé tinh sin cde cung 6 (*) dé
bết luận
Câu 4: Biểu dién cung x = trên đường tròn lượng giác ta có 5
điểm iểm ứng ứng với năm cung với nă :Ũ; —; —; —: — el els
Kiểm tra bằng MTBT ta có tan của 5 giá trị trên khác nhau từng
ee „ với mọi số nguyên k DS: sai x=mẽ-a+k2n
b) Với mọi số thực a, phương trình cosx = eosa © x = ‡a + k2n,
với mọi số nguyên k DS: dung
"31
Trang 31c) Với mọi a z ; +kn,k e Z, phương trình tanx = tana © x = a + km, với mọi số nguyên k DS: ding
d) Véi moi a # x + kn, k € Z, phuong trinh cotx = cota <> x =a + kz,
với mọi số nguyên k DS: sai
Câu 7: Đây là dạng trắc nghiệm tính toán, thế trực tiếp các giá trị
đã cho vào phương trình để kiểm tra DS: Cau d
Có thể giải như sau: cot(2x — 109) = 5
Câu 10: cos3x = cosx © ax = mw de ° kr
Trang 32dụng cung phụ sinx = cosí( Zo x)
Phương trình đã cho tương duong vdi cos3x = cos 5 — x)
Vay kn # 5 + Ïn với mọi số nguyên k, ¿
Trên (0; 6x) phương trình đã cho có các nghiệm x = x; x = 21; x=ðn: x =4n; x = 5n
Vậy tổng các nghiệm bằng lỗn DS: Cau d
33
Trang 33Câu 13: Cách 1: Thử trực tiếp và kết luận
Cách 2: ĐK: cosx.cos2x z 0 Phương trình đã cho tương đương vớ
sin2x.sinx = cos2x.cosx ¢> cos2x.cosx — sin2x.sinx =0-
Cách 3: PHương trình đã cho tương đương với
tan2x = cotx © tan2x = tan( — x)
Fm=vselk NO LÊ với vk, 1c,
@hu ý: Phương trình dạng cotu = C0EV c> he eln
Câu 15: Biến đổi phương trình đã cho về dạng tanu = tanv, dựa vào
công thức cot(2 + x) =-tan5x
Trang 34Biểu diễn trên đường tròn lượng giác cung x = kt ta có 8 điểm
bỏ đi 2 điểm biểu diễn của cung : +m, còn lại 6 điểm
là nghiệm ta nhận (không thủ tiếp) DS: Cau c Câu 18: Câu hói này thuộc dạng tinh toán Ta thử trực tiếp:
øe Với x = + — + ki, ta có:
QOthde Iai: Phuong trinh f(x) = 0 (1) la phuong trinh hé quả của
phương trình g(x) = 0 (2), nếu tập nghiệm của phương
trình (1) chứa tập nghiệm của phương trình (2)
Để giải bài nay ta tim nghiệm của từng phương trình ở câu q, b,
e, d rồi thay uào phương trình đã cho ở đầu bài
35
Trang 35+ sinx =1 €sx= 2 + kủ,
Với x= : + km: cos2x ~— cos4x = cos(x + 2k) — cos(2r + 4km)
= cosn — cos2n = -2
Vay x = 5 +krrkhông là nghiệm của phương trình cos2x:— cos4x = 0
hay phương trình cos2x — cos4x = 0 không là phương trình hệ quả
của phương trình sinx = 1
esinx = 0 > x= kz
V6i x = km: cos2x — cos4x = cos2kn - cosdkn = 0- O=0
Vay x = kn la nghiém cua phuong trinh cos2x — cos4x = 0 hay phương trình cos2x — cosáx = 0 là phương trình hệ qua của phương trình sinx = 0 DS: Cau b Câu 20: Cách 1: Giải như câu 15
Cách 2: Ta có: 1 + sin2x + cos2x = 22 cos(x — : Jcosx (ban doc
hãy chứng minh chỉ tiết đẳng thức này )
[cos x =0
1 + sin2x + cos2x = 0 1
| costx = a =0
Vậy phương trình: 1 + sin2x + cos2x = 0 là phương trình
hệ quả của các phương trình
cosx = 0, cos(x — : )=0 DS: Cau c
Câu 21: 5cosx — 2sin2x = 0 <> 5cosx — 4sinxcossx = 0 <> cosx(5 — 4sinx) = 0
Trang 36Ahde fạ¿: 2 phương trình được gọi là 2 phương trình tương đương
mếu tập nghiệm của chúng bằng nhau
Như vậy để chứng minh 2 phương trình tương đương, ta
có hai cách chứng minh sau:
e Chứng minh 2 phương trình có cùng tập nghiệm
e Biến đổi tương đương phương trình này thành phương
Trang 37Biểu (1) và (II) trên đường tròn lượng giác ta thấy tập nghiệm (I
Cách 2: sin4x = —sin2x © sin2x + sin4x = 0
Trang 38PHƯƠNG TRÌNH LƯỢNG GIÁC THƯỜNG GẶP
Câu 1: Phương trình sin”x - 3sinx + 2 = 0 có tập nghiệm là:
Câu 2: Phuong trinh: 2sin’x — (2 + V2 )sinx + J2 = 0 có bao nhiêu nghiệm trên nửa khoảng [0; 2m)?
a) 2 nghiệm b)3nghiệm 'c) 4 nghiệm d) 5 nghiệm
Câu 3: Cho 2 phương trình: 2eos”x - 3eosx + 1=0 (1)
sinx(2cosx — 1) = 0 (2)
Trong các khẳng định sau, khẳng định nào đúng:
a) (1) và (2) là hai phương trình tương đương
b) (1) là phương trình hệ quả của (2)
c) (2) là phương trình hệ quả của (1)
d) Các khẳng định ở a, b, e đều sai
Câu 4: Trên đoạn [0; 3x] phương trình: cos’x — 2sinx + 2 = 0 có:
a) 3 nghiệm b) 2 nghiệm c) 4 nghiệm d) 6 nghiệm Câu ð: Cho phương trình: 2sin?x — 5sinx - 3 = 0 có tập nghiệm là S
Ký hiệu:
S, = {-30° + k360° / Vk © Z}; Sp = {210° + k360°/ vk e Z} Chon khang dinh dung:
a) (S,;U S2) ¢ S va (S; US.) #8 b) Sc (S,; US.) va (S; U S2) +S
e) S =(S¡ 2 8¿) d)S=8; `
Câu 6: Cho phương trình: 6sin”x - 5sinx + 1 = 0 có tập nghiệm S
Sị= Lễ + kên /Vk © 2}; S = {72 + k2n/ Vk e Z}
Chon khang dinh dung:
a) (S; U 82) c S va (S; US.) #8 b)Sc (S; US.) va (S; US.) +S
Trang 39Câu 7: Tổng các : nghiệm của phương trình: tạn” '2x~ (1 + V3 )tan2x + v3 =0
Câu 8: Tích các nghiệm của phương trình:
cot?3x — 15 cons +1 =0 trên [0; m] là:
a) 2 nghiệm b) 3 nghiệm c) 1 nghiệm d) Vô nghiệm
Câu 11: Phương trình tan”x - 2mtanx + 2m” - 4 = 0 có nghiệm khi
Câu 18: Biểu diễn nghiệm của phương trình lượng giác:
3sin’x — 423 sinxcosx + 3eos”x = 0 trên đường tròn lượng giác ta được bao nhiêu điểm phân biệt?
a) 2 điểm b) 4 điểm c) 6 điểm d) 8 diém Câu 14: Phuong trinh sin*x + 5 sin2x + 2cos’x — 3 = 0 có phương
trinh hé qua 1a phuong trinh:
a) (sinx — cosx)sinx = 0
b) (2sinx — cosx)sin2x = 0
c) (sinx — cosx)(2sinx’— cosx)sin2x = 0
d) Cả 3 câu trên đều sai
40:
Trang 40Câu 15: Phuong trinh: sin*x — 6sin”xcosx + 11sinxeos”x — 6eos”x = 0
là phương trình hệ quả của phương trình:
a) c0SX = sinx b) sinx = 2cosx
c) sinx = 3eosx d) Cả 3 câu trên đều đúng
Câu 16: Phương trinh: sin®x — 7sin’xcosx + 11sinxcos’x — 7cos*x + cosx = 0
tương đương với phương trình:
a) (co'sx — sinx)(sinx — 2cosx)(sinx — 3cosx) = 0
b) (c0sx + sinx)(s¡i^x + 2cosx)(sinx + 3cosx) = 0
c) (cosx — sinx)(sin + 2eosx)(sinx + 3cosx) = 0
) Cả ba câu trên đều sai
Câu 17: Phuong trinh: cos*x + cosx.sin’x + sinx = 0 có bao nhiêu
nghiệm trên [—2r; 2x]?
a) 2 nghiệm b) 4 nghiệm e) 6 nghiệm d) 8 nghiệm Câu 18: Tập nghiệm của phương trình: A3 sinx — cosx = 1 là:
a) S = {kt / Vk © 2} b)S= {2 +k2n/ Wk © Z}
c)S= {7 +kn/ vk Z} d) Cả 3 câu a, b, c đều sai
Câu 19: Phương trình 3sinx — 4cosx = 5 tương đương với phương trình a) sinw = 2cosx b) sin* = 2eos >
c) sinw = 3cosx d) sing = Beos >
Cau 20: Hay ghép mỗi dòng ở cột trái với một dòng thích hợp ở cột
phải điể được một khẳng định đúng:
1 Phương trình: 3sinx + 4cosx = m | a) m € (—«; —5] U [5; +00)
có mghiệm khi và chỉ khi b) m e [~4; 0]
2 Phương trình: m.sinx +(m + 1)cosx e)m e (—œ; —4] L2 [0; +ø)
=m -] có nghiệm khi và chỉ khi
d) m c[—5; 5]
Câu 21: Phuong trình (m? + 2)sinx + 4msinx.cosx = m + 3 có
nghiệm khi và chỉ khi: