CHỦ ĐỀ: Từ cấm khoán hộ ở Vĩnh Phúc năm 1968 , đến Nghị quyết khoán 10 năm 1988 : vai trò của đột phá thể chế quản lý Nhà nước trong 30 năm đổi mới .Bố cục : + Kim Ngọc và chủ trương “ khoán hộ ” ở Vĩnh Phúc năm 1968 + Chủ trương của Đảng về “ khoán hộ ” và Nghị quyết khoán 10 năm 1988 của ĐảngPhần 1 : Kim Ngọc và chủ trương “ khoán hộ ” ở Vĩnh Phúc năm 1968A.Cuộc đời của ông Kim NgọcTiểu sử : Ông tên thật là Kim Văn Nguộc, sinh ngày 10 tháng 10 năm 1917 tại thôn Đại Nội, xã Bình Định, huyện Yên Lạc, Vĩnh Phúc. Ông mất vào ngày 26 tháng 5 năm 1979 tại Hà Nội hưởng thọ 61 tuổi
Trang 1ĐỀ TÀI : ĐỔI MỚI THỂ CHẾ VÀ XÂY DỰNG THỂ CHẾ KINH TẾ THỊ
TRƯỜNG ĐỊNH HƯỚNG XÃ HỘI CHỦ NGHĨA
CHỦ ĐỀ: Từ cấm khoán hộ ở Vĩnh Phúc năm 1968 , đến Nghị quyết khoán 10 năm 1988 : vai trò của đột phá thể chế quản lý Nhà nước trong 30 năm đổi mới
- Bố cục : + Kim Ngọc và chủ trương “ khoán hộ ” ở Vĩnh Phúc năm 1968
+ Chủ trương của Đảng về “ khoán hộ ” và Nghị quyết khoán 10 năm 1988 của Đảng
- Phần 1 : Kim Ngọc và chủ trương “ khoán hộ ” ở Vĩnh Phúc năm 1968
A. Cuộc đời của ông Kim Ngọc
Tiểu sử : Ông tên thật là Kim Văn Nguộc, sinh ngày 10 tháng
10 năm 1917 tại thôn Đại Nội, xã Bình Định, huyện Yên Lạc, Vĩnh Phúc Ông mất vào ngày 26 tháng 5 năm 1979 tại Hà Nội hưởng thọ 61 tuổi
Quá trình hoạt động cách mạng : Năm 1939, ông gia nhập Đảng Cộng sản Việt Nam Năm 1946 ông làm Bí thư Huyện ủy Tam Dương Năm 1947 ông làm Tỉnh ủy viên Tỉnh ủy Vĩnh Yên Năm 1950 ông làm Bí thư Huyện ủy Bình Xuyên Ông từng làm Phó Bí thư Tỉnh ủy Bắc Giang, từng tham gia khu ủy Việt Bắc; Năm 1954 ông là Phó Chính ủy Quân khu Việt Bắc, Chính
ủy Cục Công binh, sau đó là Cục trưởng Cục Dân quân tự vệ Đến năm 1958 là Bí thư Tỉnh ủy tỉnh Vĩnh Phúc (từ tháng 3 năm 1952 đến tháng 10 năm 1955 và từ tháng 1 năm 1959 đến 1968) Năm 1968 hai tỉnh Vĩnh Phúc và Phú Thọ sáp nhập thành tỉnh Vĩnh Phú, ông tiếp tục giữ chức vụ Bí thư tỉnh ủy Vĩnh Phú cho đến năm 1977
Tháng 5 năm 1977, tại Đại hội Đại biểu Đảng bộ tỉnh Vĩnh Phú lần thứ III, Kim Ngọc xin rút khỏi chức bí thư Tỉnh ủy Vĩnh Phú Năm 1978, Kim Ngọc chính thức về hưu Ông được mệnh danh là "cha đẻ của khoán hộ" mà người ta quen gọi là "khoán mười", "cha đẻ của Đổi mới trong nông nghiệp" ở Việt Nam
B. Bối cảnh lịch sử của đất nước trước khi có khoán hộ
Trang 2 Miền Nam tiếp tục kháng chiến chống Mỹ Miền Bắc bắt tay vào việc xây dựng xã hội chủ nghĩa đồng thời là hậu phương vững chắc chi viện cho miền Nam kháng chiến
Đường lối của Đảng lúc bấy giờ : Tháng 11/1958, Hội nghị lần thứ 14 Ban chấp hành Trung Ương (BCHTƯ) Đảng khóa II đã
đề ra kế hoạch 3 năm cải tạo và bước đầu phát triển kinh tế miền Bắc (1958-1960), trong đó hợp tác hóa nông nghiệp là khâu then chốt của toàn bộ quá trình cải tạo XHCN ở miền Bắc nước ta Sản xuất theo mô hình HTX ( khoán việc tính theo công điểm ) – coi đó là biểu hiện điển hình cho CNXH Miền Bắc đã thành lập 600 HTX , miền Nam thì tiến hành xoá bỏ tư bản, tư doanh, để cải tạo thành xã hội chủ nghĩa Của cải, tài sản là của chung
Cuộc sống của nhân dân ta lúc bấy giờ : nhân dân ta sống trong cảnh nghèo khổ , đói ăn
C. Khoán hộ
KN : Là cách HTX trực tiếp , giao ruộng cho người lao động để từng hộ chủ động canh tác HTX chỉ cung cấp giống , kỹ thuật phân bón , thuốc trừ sâu và đến vụ thu hoạch thì người LĐ chia lại một phần lúa cho HTX từ sản lượng lúa mà họ thu hoạch được
Ý nghĩa của khoán hộ đối với nhân dân : Kim Ngọc đã nhìn ra được với mô hình HTX hiện tại nông dân không tha thiết với ruộng đồng cần phải để hạt lúa , công việc sản xuất nông
nghiệp đã gắn liền với công sức và quyền lợi của người nông dân Đó sẽ là động lực thúc đẩy người nông dân tăng gia sản xuất nâng cao năng suất mang đến nhiều lợi nhuận và năng suất thu hoạch cao hơn cho chính bản thân người nông dân và hợp tác xã
Thành tựu đạt được : Chỉ sau một năm làm khoán hộ , bộ mặt nông nghiệp của Vĩnh Phúc thay đổi mạnh mẽ Năm 1967 , 75% HTX áp dụng khoán hộ , 76% số đội sản xuất khoán hộ ,
160 HTX ( chiếm 70% HTX lúc đó ) đạt năng suất lúa từ 5-7 tấn /ha , sản lượng thóc đạt 197 ngàn tấn tăng 2,7% so với năm
Trang 31964 Có những nơi năng suất lúa đạt trên 7 tấn/ha như ở huyện Vĩnh Tường và Yên Lạc
So sánh giữa HTX tập trung thực hiện khoán việc công điểm và HTX thực hiện khoán hộ
- Ưu điểm : hình thức này đã tập trung
được lực lượng sản xuất và sức mạnh
toàn dân thành một mối thống nhất
- Nhược điểm : mọi thứ đều do Nhà nước
cung cấp , chi phối Tồn tại tệ nạn
quan liêu Kẻ ghi công điểm thì không
phải lao động và có quyền ban phát
công điểm cho nông dân
- Ưu điểm : thúc đẩy phát huy được tinh thần trách nhiệm của nông dân đối với ruộng đất Năng cao năng suất lao động
- Của cải là của chung , sản xuất theo mô
hình tập thể HTX Mọi công sức của
xã viên, từ cấy hái, chăm bón đến họp
hành đều tính thành công điểm mà
người ghi điểm là cán bộ thôn, xã Cuối
mỗi vụ đều dựa vào công điểm để chia
hoa lợi
- Của cải là của hộ gia đình làm bao nhiêu hưởng bấy nhiêu , sản xuất theo hình thức hộ gia đình
- Phần 2 : Nhận định của Đảng về khoán hộ tại Vĩnh Phúc của ông Kim Ngọc
và Nghị quyết khoán 10 năm 1988 của Đảng
A. Chủ trương nhận định của Đảng ta về khoán hộ
Tháng 7/1968, Vĩnh Phúc trở thành tâm điểm chú ý khi dẫn đầu các tỉnh miền Bắc về chống hạn và sản lượng nông nghiệp
Trung Ương Đảng đã đặt dấu hỏi về sự phát triển ”bất ngờ”
này, và một tổ công tác 3 người được cử về Vĩnh Phúc để điều tra và báo cáo Trung Ương
Ngày 12/12/1968, Ban Bí thư Trung Ương Đảng ra một thông tri về việc chấn chỉnh công tác ba khoán và quản lý ruộng đất ở
Trang 4một số địa phương (vì lúc này ngoài Vĩnh Phúc, hai tỉnh Hải Dương và Hải Phòng cũng đã bắt chước khoán hộ)
TW Đảng đã coi khoán hộ của ông Kim Ngọc đã phá vỡ
QHSX , đẩy lùi tiến bộ KHKT Những quan điểm về khoán hộ của tỉnh uỷ Vĩnh Phúc bị TW Đảng phê phán là quan điểm của những người sản xuất nhỏ, chứ không phải quan điểm của giai cấp công nhân, của Đảng Tóm lại, việc khoán ruộng cho hộ nông dân đã dẫn đến những hậu quả tai hại là phát triển tư tưởng tự lợi; thủ tiêu phong trào thi đua yêu nước trong hợp tác xã; kìm hãm và đẩy lùi cách mạng kỹ thuật trong nông nghiệp
TW Đảng nói “Yêu cầu các đồng chí và bà con xã viên Vĩnh Phú hãy mau mau chấm dứt lối khoán hộ sai lầm và nguy hiểm đó!” Trung Ương yêu cầu bí thư tỉnh uỷ Vĩnh Phú Kim Ngọc
viết kiểm điểm về việc tự ý thực hiện khoán hộ và TW Đảng
đã cấm việc thực hiện khoán hộ trên cả nước
B. Tình hình đất nước sau khi khoán hộ bị cấm Sự ra đời của NQ
Khoán 10
Kinh tế đất nước lâm vào tình trạng sa sút , khủng hoảng
Do thực hiện hợp tác hóa nông nghiệp nhưng lại theo mô hình khoán việc tính công điểm nên dân không mặn mà với đồng ruộng nên tình hình nông nghiệp bị đình trệ
Tệ nạn xã hội quan liêu , bao cấp , làm ăn gian dối có xu hướng gia tăng
Hậu quả : Diện tích đồng ruộng bỏ hoang ngày càng cao, đến năm 1975, toàn tỉnh Vĩnh Phú đã có tới hai vạn hecta đất canh tác không được sử dụng! Năm 1981, thực trạng nông dân ngày càng nghèo đói, sản lượng lương thực ngày càng sút giảm, nạn đói bắt đầu xảy ra trên diện rộng Là một quốc gia có 2 vựa lúa lớn và phì nhiêu là ĐB châu thổ S.Hồng và ĐB S Cửu Long nhưng lại có hơn 60 triệu dân chết đói
Trước tình hình đó , Trung Ương mới bắt đầu xem xét đến khoán hộ mà ông Kim Ngọc đã từng làm khi xưa Ngày 13/01/1981 Ban Bí Thư đã ra chỉ thị 100 về khoán sản phẩm đến nhóm và người lao động, thường gọi tắt là khoán 100, công nhận một phần khoán hộ Chỉ thị 100 sau
Trang 57 năm thực hiện đã như mũi tên đi hết tầm, nông dân có chăm sóc đất đai tốt hơn, nhưng vẫn sợ bị HTX lấy lại nên không dốc toàn bộ sức lực, họ vẫn để “một chân” chạy chợ buôn bán lòng vòng Trước tình hình đó, Nghị quyết 10 của Bộ Chính trị (tháng 4-1988) ra đời còn được gọi là
“khoán 10”
C. Thành tựu đạt được sau NQ khoán 10 của TW Đảng
Sau 1 năm đến năm 1989 sản lượng gạo của đất nước đạt 21,5 triệu tấn ; lần đầu tiên VN xuất khẩu được 1,2 triệu tấn lúa gạo
ra nước ngoài Sang năm 1989 chúng ta bỏ luôn chế độ sổ gạo
Cho đến nay từ một đất nước thiếu thốn về mọi mặt đã đạt được nhiều thành tựu - trở thành nước xuất khẩu gạo lớn thứ 2 trên
TG sau Ấn Độ Năm 2012 , sản lượng gạo VN đạt 43,7 triệu tấn ; sản lượng xuất khẩu đạt 7,7 triệu tấn mang lại 3,5 tỷ USD
NQ khoán 10 là cây đũa thần
- Phần 3 : Vai trò đột phá thể chế quản lý sản xuất nông nghiệp của Nhà nước trong 30 năm đổi mới và sự vinh danh ông Kim Ngọc
A. TW Đảng vinh danh ông Kim Ngọc
Kim Ngọc được truy tặng Huân Chương Hồ Chí Minh, danh hiệu cao quý thứ hai của Nhà nước XHCN Việt Nam
Tên của ông đã được lấy để đặt cho con đường đẹp nhất tại
xã Vĩnh Yên – Vĩnh Phúc
B. Vai trò
Đưa đất nước thoát khỏi đói nghèo , cuộc sống người dân được cải thiện
Đưa nước ta thoát khỏi thời kỳ bao cấp khoán việc công điểm
- Kết luận : Sáng kiến “ khoán hộ ” năm 1966 của Kim Ngọc đã hé mở ra một con đường mới cho bộ mặt sản xuất nông nghiệp của nước ta để rồi từ đó ra đời “ khoán 100” , “ khoán 10 ” hay Nghị quyết “ khoán 10 ” của TW Đảng năm 1988 – là bước ngoặt cho sự phát triển của đất nước trong thời kỳ đi lên XHCN Với Nghị quyết “ khoán 10 ” đã đưa đất nước thoát khỏi tình cảnh
cơ chế quản lý lạc hậu , đói nghèo để cho đến nay trở thành một đất nước xuất khẩu gạo lớn thứ 2 trên TG Nghị quyết “ khoán 10 ” của TW Đảng đã ngầm thừa nhận chính sách “ khoán hộ ” của ông Kim Ngọc và nó còn là sự
áp dụng những kinh nghiệm thực tiễn của bộ chính trị Đảng
Trang 6Mật khẩu chống copy : hanachan
Cách gỡ : Review / Protect Document / Resttrict … / Stop …
