Cơ cấu tạo chuyển động đột ngột Snap motion 16 http://youtu.be/BwABcO1k2l0 Khi ấn khâu màu lục, chêm hồng ép con trượt màu cam xuống và thanh xanh bị lò xo vàng đẩy bật sang phải.. Khi
Trang 2Tài liệu gồm 3 phần:
Phần 1: Truyền chuyển động quay liên tục
Phần 2: Biến đổi dạng chuyển động
Phần 3: Các cơ cấu công dụng khác
Phần 4: Các cơ cấu trong các ngành khác nhau
Các video mô phỏng được làm nhờ phần mềm Autodesk Inventor
Chúng có ở kênh YouTube “thang010146”
Dòng chữ màu hồng tiếng Anh là tên của cơ cấu trên YouTube
Mong muốn của tác giả là đưa thật nhiều cơ cấu hiện có vào đây Nhưng khả năng tác giả và phần mềm Inventor có hạn Do đó còn thiếu cơ cấu có kết cấu phức tạp hoặc có khâu biến dạng trong khi chuyển động
Tài liệu sẽ được bổ sung theo thời gian vì video mới vẫn được tiếp tục tạo ra, chừng nào còn có thể Thời điểm cập nhật nêu ở trang 1
Tài liệu này có thể có ích cho những ai:
- hàng ngày phải làm việc với các cơ cấu cơ khí
- thích giải trí với các cơ cấu cơ khí
Để tài liệu này được hữu dụng, rất mong nhận được mọi sự phê bình và góp ý Bản tiếng Anh của tài liệu có tại:
http://www.mediafire.com/download/272h088npb5kktk/2100AMMe.zip
Thông tin về tác giả:
Tên: Nguyễn Đức Thắng
Năm sinh: 1946
Nơi sinh: Huế, Việt Nam
Nơi ở: Hà Nội, Việt Nam
Quá trình học:
Kỹ sư cơ khí, 1969, Đại học Bách khoa Hà Nội, Việt Nam
Phó tiến sĩ cơ khí, 1984, Đại học Kỹ thuật Kosice, Slovakia
Quá trình làm việc:
Thiết kế cơ khí tại các xí nghiệp cơ khí nhỏ ở Hà Nội
Về hưu năm 2002
Email: thang010146@gmail.com
Trang 3Mục lục
11 Cơ cấu phân độ, định vị và khóa lẫn 4
12 Cơ cấu thanh thẳng hàng 11
13 Cơ cấu tạo chuyển động đột ngột 13
14 Cơ cấu tạo dao động 19
15 Cơ cấu an toàn 27
16 Cơ cấu vẽ các đường 31
16.1 Đường thẳng 31
16.2 Đường cônic 42
16.3 Các đường cong khác 50
17 Cơ cấu toán 68
18 Cơ cấu điều khiển vị trí một vật 72
19 Cơ cấu tự điều khiển hướng của vật chuyển động 79
20 Cơ cấu gập và co duỗi 87
21 Cơ cấu đóng mở cửa 92
22 Cơ cấu thủy khí 102
23 Khảo sát một số cơ cấu 106
23.1 Khớp động cơ khí 106
23.2 Cơ cấu phẳng 110
23.3 Cơ cấu không gian 115
23.4 Lò xo 121
Trang 4Indexing mechanism 1
http://youtu.be/FktyDQTLi78
Cơ cấu phân độ
Khâu dẫn: trục xanh, mỗi lần đẩy làm đĩa màu lục quay 90 độ
Các lò xo nâu và phần vuông trên đĩa lục góp phần làm quay và định vị đĩa
lục
Lò xo dẹt màu cam duy trì tiếp xúc giữa cóc màu hồng và đĩa lục
Indexing mechanism 2
http://youtu.be/0bRevPdhEco
Cơ cấu phân độ
Khâu dẫn: Núm vặn màu hồng, mỗi lần quay 45 độ làm đĩa xanh
quay đúng 90 độ
Đầu ngoài của lò xo xoắn phẳng kẹp vào núm hồng
Đầu trong của lò xo xoắn phẳng kẹp vào moay ơ đĩa xanh
Đĩa di chuyển dọc trục nhờ rãnh xoắn trên đĩa
Indexing mechanism 3
http://youtu.be/-6uhkv5A29w
Cơ cấu phân độ
Khâu dẫn: bánh cóc màu hồng có 2 răng, quay 180 độ nhờ lực lò xo
xoắn phẳng, mỗi khi cóc màu vàng rời khỏi bánh cóc
Đầu ngoài của lò xo xoắn phẳng kẹp vào đĩa hồng
Đầu trong của lò xo xoắn phẳng kẹp vào moay ơ bánh cóc xanh
Cóc màu cam không cho bánh cóc xanh quay cùng chiều kim đồng
Trang 5Để định vị bằng tay đĩa quay gián đoạn
Trọng lượng của đòn màu lục giữ cho nó đứng yên ở hai vị trí giới hạn
khi tiếp xúc với chốt màu hồng
Đường kính lỗ chứa bi hơi nhỏ hơn đường kính bi
Có khe hở theo chiều dọc giữa chốt cố định và lỗ ở hai đầu lò xo nên
định vị không được chính xác
Trang 6Cơ cấu định vị
Lò xo hình chữ V luôn ép hai chốt hồng về phía khâu màu xám
Rãnh tròn của khâu này cho phép có thể có chuyển động quay giữa
khâu xanh và khâu xám
Các khâu được cắt bỏ một nửa cho dễ hiểu
Push-push button 1
https://youtu.be/Meltd5Kclqs
Nút ấn hai lần Một nửa của bi đỏ nằm trong rãnh vòng của nút vàng,
nửa kia trong rãnh díc dắc của bạc xám Mỗi lần ấn, nút đến một
trong hai vị trí của nó Bên phải là hình khai triển của bạc xám Nút
hoặc bạc có cấu trúc lắp ghép (không thể hiện) để có thể lắp bi vào
rãnh
Push-push button 2
https://youtu.be/5JzjSsxSsb8
Nút ấn 2 lần Thanh hồng lắp chốt quay với đế Biên dạng rãnh của con
trượt xanh bảo đảm chốt hồng di chuyển trong rãnh hình trái tim theo
chiều kim đồng hồ khi ấn và thả nút màu xanh Chú ý các điều sau, chữ
cái trên bản vẽ chỉ các góc của biên dạng:
a’ ở bên phải của a
b’ ở bên trái của b
c’ ở bên phải của c
d’ ở bên trái của d
Xem các video liên quan:
Cơ cấu hai nút ấn Nút xanh lắp khớt trượt với đế xám
Ấn nút xanh để nó nhô ra Ấn nút vàng để đưa nút xanh về vị trí ẩn
Cơ cấu dùng để di chuyển ruột bút bi
Mechanism for adjusting angular position of a lever
http://youtu.be/gK9jWWiTxYQ
Cơ cấu chỉnh góc của thanh
Càng đàn hồi cố định màu xám tạo khe hở để điều chỉnh vị trí
của thanh lục Cam hồng dùng để kẹp thanh sau khi chỉnh Có
thể bỏ vành răng: kẹp bằng lực ma sát
Trang 7Differential angular adjustment 1
https://youtu.be/OWjTHBFNcGk
Điều chỉnh góc vi sai, một cách để điểu chỉnh góc bé
Điều chỉnh góc giữa bánh răng xanh và cam vàng bằng cách quay
cam rồi cố định lại bằng then hồng
N1: số rãnh trên bánh răng
N2: số rãnh trên cam
Nếu N1 = N2 = 6, góc nhỏ nhất có thể điều chỉnh được A = 360/N1 =
60 deg
Nếu N2 = N1 + 1, góc nhỏ nhất có thể điều chỉnh được B = 360/(N1.N2) deg
Trong video này: N1 = 6, N2 = 7, B = 360/42 = 8,57 deg
Hãy so với cách thông thường:
Chốt hồng di trượt trong lỗ cố định cho phép tại một thời điểm chỉ
một trục có thể quay Trục kia bị khóa do chốt hồng ăn khớp với
lỗ trên trục này Cơ cấu được dùng cho trường hợp nếu hai trục
Đòn hồng cho phép tại một thời điểm chỉ một trục có thể quay Trục
kia bị khóa do đòn hồng ăn khớp với rãnh trên trục này Cơ cấu
được dùng cho trường hợp nếu hai trục cùng quay sẽ gây sự cố
Nhược điểm: phải đưa cơ cấu về vị trí xuất phát để thay đổi trục
chuyển động
Interlocking shafts 3
http://youtu.be/oDN9V8v1cKM
Khóa lẫn trục quay
Tại một thời điểm chỉ một đĩa có thể quay
Một đĩa bị khóa do cung lõm của nó ăn khớp với mặt trụ ngoài của
đĩa kia
Bán kính cung lõm của đĩa này bằng bán kính mặt trụ ngoài của
đĩa kia
Cơ cấu được dùng cho trường hợp nếu hai trục cùng quay sẽ gây sự cố
Nhược điểm: phải đưa cơ cấu về vị trí xuất phát để thay đổi trục chuyển động
Trang 8Interlocking shafts 4
http://youtu.be/uE8Yk5-Y0y4
Khóa lẫn hai khâu chuyển động
Tại một thời điểm chỉ một khâu có thể chuyển động
Một khâu bị khóa do chỗ lõm của nó ăn khớp với mặt ngoài của
Khóa lẫn hai trục tịnh tiến
Tại một thời điểm chỉ một trục có thể chuyển động
Một trục bị khóa do rãnh vòng của nó ăn khớp với bi màu
Khóa lẫn nhiều trục tịnh tiến
Tại một thời điểm chỉ một trục có thể chuyển động hết độ dài hành
Khóa lẫn nhiều trục tịnh tiến
Tại một thời điểm chỉ một trục có thể chuyển động
Tay gạt tím tránh được nhược điểm đó nhờ có tiếp xúc giữa phần nhô của
chốt cố định và hai đòn phụ (màu xanh và lục)
Trang 9Lever of stable neutral position 2
https://youtu.be/8U76DPUmG8o
Tay gạt có vị trí giữa ổn định
Tay gạt tím không có vị trí giữa ổn định Vị trí này phụ thuộc độ cứng của 2
lò xo màu lục
Tay gạt hồng tránh được nhược điểm đó nhờ có tiếp xúc giữa các vòng
(màu xám và xanh) và hai bạc trượt màu lục
Slider of two positions 1
https://youtu.be/m6YHJn2tS6M
Con trượt 2 vị trí
Tay gạt lục đưa con trượt xanh đến một trong hai vị trí của nó
Con trượt được giữ chắc chắn ở đó nhờ lò xo
Ở vị trí trái, đường tâm của chốt hồng thấp hơn đường tâm khớp quay của
tay gạt
Lò xo ép tay gạt quay ngược chiều kim đồng hồ
Ở vị trí trái thì ngược lại
Lever of stable neutral position 3
Tay đòn lục có vị trí giữa ổn định khi không có ngoại lực tác động lên nó
Lever of stable neutral position 6
https://youtu.be/5zoZn1KJKRE
Tay đòn lục có vị trí giữa ổn định khi không có ngoại lực tác động lên nó
Trang 10Lever of stable neutral position 7
Trang 1112 Cơ cấu thanh thẳng hàng
Toggle linkage 1a
http://youtu.be/1MmgKShth7w
Cơ cấu dùng cho máy nghiền đá
Hai cơ cấu thanh thẳng hàng nối tiếp cho hệ số tăng lực lớn Khi
khâu màu lục đạt vị trí cao nhất, nó thẳng hàng (chập) với tay quay
hồng Cùng lúc, hai khâu màu xanh cũng thẳng hàng (duỗi) Phép
nhân đó cho lực rất lớn ở hàm nghiền màu cam
Toggle linkage 1b
http://youtu.be/FOe7o0dueI4
Hai cặp thanh (thanh lục và thanh xanh) đạt thẳng hàng khi chập vào
nhau (không duỗi thẳng hàng) cũng cho hệ số tăng lực lớn ở chày đột
màu cam
Toggle linkage 1c
http://youtu.be/MpuejSlBvjM
Máy tán ri vê dùng xi lanh pit tông
Với lực pit tông không đổi, lực của đầu tán màu cam đạt trị số max khi
các thanh xanh và lục thẳng hàng
Toggle linkage 2
http://youtu.be/dzcvYAQQSL4
Trong 1 vòng quay của tay quay dẫn màu hồng, con trượt màu cam
thực hiện hai hành trình, một dài một ngắn Ở vị trí tận cùng bên phải
của mỗi hành trình các thanh thẳng hàng nên hệ số tăng lực lớn và
tốc độ chậm
Vít tím và con trượt vàng để chỉnh vị trí hành trình
Cơ cấu được dùng cho máy dập nguội đầu ri vê, khi cần hai lần đập
của chày (con trượt màu cam) trong 1 vòng trục khủy (tay quay)
Toggle linkage 3
http://youtu.be/U2-SPNLPMeE
Khâu dẫn: con trượt màu hồng
Khâu bị dẫn: con trượt màu cam
Một hành trình kép của con trượt hồng ứng với hai hành trình của
con trượt màu cam Con trượt này dừng lâu ở đầu trái hành trình,
khi thanh truyền vàng và lục vào vị trí thẳng hàng với con trượt đỏ
và vàng
Trang 12Toggle linkage 4a
http://youtu.be/dmbLL-MSkyE
Cơ cấu thanh đóng mở cửa có tỷ số vận tốc lớn Khi cánh cửa
đóng, thanh màu lục vào vị trí thẳng hàng với thanh giảm chấn
màu hồng, gây vận tốc góc lớn làm bộ giảm chấn hoạt động hiệu
quả hơn trong việc giảm vận tốc lúc cửa gần đóng sát
Toggle linkage 4b
http://youtu.be/TAPhhX3ti8s
Thanh màu hồng quay với vận tốc hằng, còn thanh màu cam đi
chậm ở đầu và cuối hành trình Nó đi nhanh hơn ở quãng giữa
hành trình khi đòn màu cam và đòn lục vào vị trí thẳng hàng Khối
lượng gắn ở đòn màu cam hấp thụ năng lượng rồi giải phóng vào
hệ thống khi nó đi chậm lại
Cơ cấu này được dùng với vai trò giảm xung động trong cầu dao điện cỡ lớn
Trang 1313 Cơ cấu tạo chuyển động đột ngột
Snap motion 16
http://youtu.be/BwABcO1k2l0
Khi ấn khâu màu lục, chêm hồng ép con trượt màu cam xuống
và thanh xanh bị lò xo vàng đẩy bật sang phải
Kéo thanh xanh trở về cho lần bật sau
Các mũi tên chỉ tác động của lực ngoài
Spring toggle mechanism 1
http://youtu.be/u4oW1ZiiRGA
Cơ cấu chập có lò xo cho phép bật nhanh đòn màu xanh đến vị trí biên và
giữ nó chắc chắn ở đó
Trong cơ cấu này lò xo chịu nén dùng thay cho lò xo chịu kéo
Quạt màu tím đóng vai trò lực gạt của tay người
Spring toggle mechanism 2
http://youtu.be/T4EoESBFYLw
Cơ cấu chập có lò xo cho phép bật nhanh tay gạt màu tím đến vị trí biên
và giữ nó chắc chắn ở đó đồng thời có thể giữ nó ở vị trí trung gian
Các chốt màu hồng làm cữ chặn tay gạt tím
Càng màu vàng đóng vai trò lực gạt của tay người
Spring toggle mechanism 3
http://youtu.be/l-G_uejx0Rs
Cơ cấu chập có lò xo cho phép bật nhanh đòn màu xanh đến vị trí biên và
giữ nó chắc chắn ở đó
Càng màu tím đóng vai trò lực gạt của tay người
Spring toggle mechanism 4
http://youtu.be/KaRBadgcUlU
Cơ cấu chập có lò xo cho phép bật nhanh đòn màu lục đến vị trí biên và giữ
nó chắc chắn ở đó
Càng màu tím đóng vai trò lực gạt của tay người
Spring toggle mechanism 5
http://youtu.be/vYSJn0U0kXI
Cơ cấu chập có lò xo cho phép bật nhanh đòn màu hồng đến vị trí biên và
giữ nó chắc chắn ở đó
Càng màu tím đóng vai trò lực gạt của tay người
Cơ cấu này được dùng trong công tắc điện
Trang 14Cam-guided latch
http://youtu.be/53_QBnREziY
Cơ cấu cam có lò xo cho phép bật nhanh tay gạt màu vàng đến vị trí biên và
giữ nó chắc chắn ở đó đồng thời có thể giữ nó ở vị trí trung gian (vị trí chờ
bật, “lên cò”)
Càng màu tím đóng vai trò lực gạt của tay người
Spring toggle mechanism 8
http://youtu.be/ymgxwQHVQUw
Cơ cấu chập có lò xo cho phép bật nhanh đòn màu cam đến vị trí biên và giữ
nó chắc chắn ở đó
Càng màu hồng đóng vai trò lực gạt của tay người
Spring toggle mechanism 9
Cò màu cam và đòn màu lục chịu tác động của lò xo nên ấn có màu cam sẽ
thả đòn màu lục Vị trí của nó được giữa chắc chắn Có các chốt trên đế
dùng làm chốt quay, cữ chặn hay để móc lò xo Có lò xo xoắn luôn ép cò
màu cam vào đòn màu lục
Snap motion 2
http://youtu.be/tR1LWzVCjk0
Lẫy màu hồng lắp trên đòn màu xanh nên dùng 1 tay có thể tác động đến cả
hai
Gạt lẫy quay theo chiều kim đồng hồ để nhả đòn xanh
Gạt đòn xanh ngược chiều kim đồng hồ để trở về vị trí ban đầu
Một lò xo xắn luôn ép lẫy màu hồng quay ngược chiều kim đồng hồ
Snap motion 6
http://youtu.be/k1BAA75eR_0
Cam quay theo một chiều có thể làm đòn màu vàng có chuyển động đột
ngột
Trang 15Snap motion 6B
http://youtu.be/jeKxnC6DffQ
Moay ơ của cam có nửa rãnh vòng và chốt của trục dẫn chạy trong đó
Chuyển động đột ngột xẩy ra khi mô men do lò xo gây ra đặt vào cam đổi
Hai đòn bật có hình dạng giống nhau có thể đổi vai trò cho nhau
Các bán kính của mặt trượt được chọn để khớp nhau Lực được đặt
vào lần lượt lên hai đòn
Spring toggle mechanism 6a
https://www.youtube.com/watch?v=YydcGLWbuZg
Cơ cấu phân độ Cơ cấu chập lò xo cho phép bật đòn xanh đến 5 vị trí
và giữ nó ở đó Chốt màu hồng đại diện cho lực gạt của người
Spring toggle mechanism 6b
http://youtu.be/VftCJ6mScNQ
Cơ cấu phân độ Cơ cấu chập lò xo cho phép bật đòn xanh đến 3 vị
trí và giữ nó ở đó Chốt màu hồng đại diện cho lực gạt của người
Spring toggle mechanism 7
http://youtu.be/kjRbsF9gkyI
Cơ cấu chập lò xo cho phép bật đòn xanh đến vị trí biên và giữ nó ở
đó chắc chắn Chốt màu hồng đại diện cho lực gạt của người
Trang 16Cable drive for snap switching 1
Cối giã bằng dòng nước
Dòng nước quay bánh xe nước mang vấu để nâng và thả chày đột ngột
Snap motion 3
http://youtu.be/7APpIiiLziI
Ống vàng có rãnh chữ L
Một chốt trên trục màu lục chạy trong rãnh Đẩy và xoay trục để nạp
năng lượng Quay ngược lại để có chuyển động đột ngột
Snap motion 4
http://youtu.be/igdo6b4tg9s
Dùng chuyển động dọc trục của lẫy màu cam và trục màu lục để
vận hành cơ cấu Kéo trục để nạp năng lượng, kéo lẫy để có
chuyển động đột ngột Làm rãnh vòng trên trục nếu trục cần
quay tròn
Trang 17Snap motion 5
http://youtu.be/p4kDKY3UNFI
Quay đòn hồng theo chiều kim đồng hồ để nạp năng lượng
Quay ngược lại để có chuyển động đột ngột
Snap motion 7A
http://youtu.be/J8r2zXYFT84
Chi tiết màu xanh bị lò xo ép có vát góc ở hai đầu
Chuyển động dọc của cần đẩy màu hồng ép chi tiết màu
xanh vào chốt lò xo màu cam lắp trên khung Khi chi tiết
màu xanh có đủ lực ép thắng được lực lò xo của chốt, nó
đột ngột bật sang phải
Đẩy cần màu hồng sang trái để về vị trí ban đầu
Các chốt tím đại diện cho lực đẩy của người
Snap motion 7B
http://youtu.be/RYcTAr8j2P0
Chi tiết màu xanh bị lò xo ép có vát góc ở hai đầu
Chuyển động dọc của cần đẩy màu lục ép chi tiết màu xanh
vào chốt lò xo màu cam lắp trên khung Khi chi tiết màu
xanh có đủ lực ép thắng được lực lò xo của chốt, nó đột
ngột bật sang phải
Hoạt động này được lặp lại về phía bên trái
Các chốt tím đại diện cho lực đẩy của người
Snap motion 9
http://youtu.be/3ggXrotERfo
Đẩy thanh trượt hồng để có chuyển động đột ngột Hoạt
động này được thực hiện cả hai chiều
Các chốt màu cam đại diện cho lực đẩy của người
Spring toggle mechanism 10
http://youtu.be/HtLDYQnP1QQ
Cơ cấu chập có lò xo cho phép bật nhanh đòn màu lục đến vị
trí biên và giữ nó chắc chắn ở đó Tuy nhiên lực ép đòn màu
lục vào các chốt hồng không được lớn
Các chốt vàng đại diện cho lực đẩy của người
Snap motion 11
http://youtu.be/bt58Gw82938
Móc tự thả dùng trong máy đóng cọc
Khi vật nặng màu hồng được nâng lên đủ cao, đầu trên của móc kéo vật nặng
chạm vào mặt trong của rãnh ở đỉnh khung Do đó vật nặng đột nhiên bị thả ra
và rơi lên đầu cọc với thế năng đã tích được
Trang 18Snap motion 14
http://www.youtube.com/watch?v=yg1xDM0GDYM
Chày màu xanh có thanh răng đột ngột rơi xuống khi quạt răng màu cam rời
thanh răng Các chốt nhỏ trên chày và trên quạt răng nhằm bảo đảm quạt răng
và thanh răng vào khớp đúng
Snap motion 13
http://youtu.be/p2pdrXaIc_Y
Moay ơ của vật nặng màu lục có nửa rãnh vòng, trong đó có chốt
của trục xanh chuyển động Chuyển động đột ngột xẩy ra do vật
nặng rơi
Snap motion 15
http://youtu.be/uMwHehjRyVo
Bánh răng dẫn màu hồng chuyển động quay tới lui
Bàn trượt màu lục chuyển động thẳng đi lại
Bàn trượt vàng chuyển động thẳng đi lại có dừng và có chuyển
động đột ngột
Interrupted linear motion 1
http://youtu.be/oDlOwSwk1JQ
Chuyển động gián đoạn
Thanh cóc xanh có khuynh hướng đi về trái do tác dụng của lò xo
Chi tiết màu cam là lò xo lá
Nút lục được nối với các tiếp điểm điện (không thể hiện)
Switch mechanism for speed selection 1
Trang 1914 Cơ cấu tạo dao động
Gravity and spring pendulums
http://youtu.be/NycJBVNkmGI
Con lắc trọng lực và con lắc lò xo
Cả hai đều dao động lắc điều hòa
Con lắc bên phải dao động do trọng lực
Con lắc bên trái dao động do đĩa lục và lò xo phẳng Một đầu lò xo
cố định với moay ơ của đĩa lục, đầu kia với giá cố định
Harmonic motions
http://youtu.be/FRpUAQlCbIc
Dao động thẳng điều hòa
Con trượt màu cam dao động do lò xo xanh
Con trượt màu hồng dao động do cơ cấu sin
Cả hai đều cho dao động điều hòa
Kiểu bố trí lò xo cơ sở này cho độ cứng dao động bằng không
Vật màu hồng đại diện cho trọng vật cần cách rung
Spring vibration isolation 2
Trang 20Spring vibration isolation 3
http://www.youtube.com/watch?v=vIltfnIVBEc
Cách rung bằng lò xo
Kiểu bố trí lò xo cơ sở này cho độ cứng dao động bằng không khi
cácthanh vàng thẳng hàng
Vật màu hồng đại diện cho trọng vật cần cách rung
Spring vibration isolation 4
http://www.youtube.com/watch?v=OECw5X_geVE
Cách rung bằng lò xo
Kiểu bố trí lò xo cơ sở này cho độ cứng dao động bằng không khi các
lò xo chịu nén màu vàng thẳng hàng
Vật màu hồng đại diện cho trọng vật cần cách rung
Spring vibration isolation 5
http://www.youtube.com/watch?v=0OB55DXQ5lw
Cách rung bằng lò xo
Kiểu bố trí lò xo cơ sở này cho độ cứng (dao động xoắn) bằng
không khi các lò xo chịu nén thẳng hàng
Vật màu hồng đại diện cho trọng vật cần cách rung
Wheel spring suspension
http://www.youtube.com/watch?v=9A9ln_SbBfk
Bộ phận treo bánh xe
Độ cứng của hệ có thể giảm bớt bằng cách thêm lò xo ngang
Seat spring suspension
Tạo rung bằng khối lượng lệch tâm
Băng tải rung
Khâu màu xanh rung theo hai phương (thẳng đứng và
ngang) dưới tác động của lực ly tâm gây ra bởi khối
lượng lệch tâm màu cam để di chuyển vật liệu (đỏ)
Góc A giữa hai khối lệch tâm ảnh hưởng đến đặc tính rung Ở đây A = 0 độ
Đường màu lục là quỹ đạo của một điểm trên khâu xanh (gần như một elip)
Không có rung nếu A = 180 độ
Trang 21Eccentric vibrator 1A2
http://youtu.be/7wWUhWTBIw0
Tạo rung bằng khối lượng lệch tâm
Khâu màu xanh rung theo phương thẳng đứng dưới tác động của lực ly
tâm gây ra bởi khối lượng lệch tâm màu hồng
Dùng cho búa rung và đầm rung
Eccentric vibrator 2A1
http://youtu.be/7zFYThhjm3s
Tạo rung bằng khối lượng lệch tâm
Khâu màu xanh rung dưới tác động của lực ly tâm gây ra bởi hai
trục gắn khối lượng lệch tâm
Đặc tính rung phụ thuộc:
- chiều quay và vận tốc trục
- góc A giữa các khối lệch tâm trên cùng một trục
- góc B giữa các khối lệch tâm trên hai trục (chỉnh trước khi chạy máy)
Có thể chỉnh để cơ cấu để chỉ rung ngang (hoặc đứng) hoặc cả hai phương
Trường hợp này chỉ cho rung ngang khi:
- Hai trục quay ngược chiều nhau
- A = 90 độ
- B = 90 độ
Eccentric vibrator 2A2
http://youtu.be/dHlVU5Uprzw
Tạo rung bằng khối lượng lệch tâm
Khâu màu xanh rung dưới tác động của lực ly tâm gây ra
bởi hai trục gắn khối lượng lệch tâm
Đặc tính rung phụ thuộc:
- chiều quay và vận tốc trục
- góc A giữa các khối lệch tâm trên cùng một trục
- góc B giữa các khối lệch tâm trên hai trục (chỉnh trước khi chạy máy)
Trường hợp này cho rung cả hai phương khi:
- Hai trục quay ngược chiều nhau
Tạo rung bằng khối lượng lệch tâm
Khâu màu xanh rung trong mặt phẳng đứng dưới tác động của trọng lực và
lực ly tâm gây ra bởi các khối lượng lệch tâm
Trang 22Eccentric vibrator 3B
http://youtu.be/uZVF7w9jwLk
Tạo rung bằng khối lượng lệch tâm
Khâu màu lục rung trong mặt phẳng ngang dưới tác động của
lực ly tâm gây ra bởi các khối lượng lệch tâm Vị trí lúc khởi
động của các khối lệch tâm cũng ảnh hưởng đến đặc tính rung
Eccentric vibrator 3C
http://youtu.be/8r3M03JvvEg
Tạo dao động xoắn bằng khối lượng lệch tâm
Đòn màu hồng dao động lắc bởi lực ly tâm do khối lượng lệch
tâm màu vàng quay cùng chiều gây ra
Sẽ không có dao động nếu một khối quay đi 180 độ so với khối
kia hoặc hai khối quay ngược chiều nhau
Eccentric vibrator 4A
http://youtu.be/zj9yAVBzRWw
Tạo rung bằng khối lượng lệch tâm
Vật màu xanh chuyển động phức tạp do lực ly tâm từ các khối lệch
tâm
Đường màu lục là quỹ tích của một điểm trên vật xanh
Eccentric vibrator 4B
http://youtu.be/Nksp0f3O_uI
Tạo rung bằng khối lượng lệch tâm
Vật màu xanh chuyển động phức tạp do lực ly tâm từ các khối lệch
tâm
Đường màu lục là quỹ tích của một điểm trên vật xanh
Eccentric vibrator 6A1
http://youtu.be/0GuQCGycMDA
Tạo rung bằng khối lượng lệch tâm
Với cách bố trí các khối lệch tâm như thế này vật màu xanh dao động
quanh trục đứng và đi lại dọc trục đứng do lực ly tâm từ các khối lệch
tâm
Eccentric vibrator 6A2
http://youtu.be/CkdOZcf7v_8
Tạo rung bằng khối lượng lệch tâm
Với cách bố trí các khối lệch tâm như thế này vật màu xanh quay
quanh trục đứng và đi lại dọc trục đứng do lực ly tâm từ các khối lệch
tâm
Trang 23Eccentric vibrator 6A3
http://youtu.be/8p66DsDp554
Tạo rung bằng khối lượng lệch tâm
Với cách bố trí các khối lệch tâm như thế này vật màu xanh chỉ dao
động dọc trục đứng (không lắc) do lực ly tâm từ các khối lệch tâm
Vibrating screen machine 1
http://youtu.be/JGF-8mG0OG0
Máy sàn rung
Trục trong màu lục mang khối lệch tâm dài quay trong sàn hình côn
Sàn này quay trên hai ổ có lò xo đỡ Trục trong và sàn được truyền
động nhờ các khớp Các đăng kép (không thể hiện)
Vibrating screen machine 2
Khung máy rung theo hai phương: đứng và ngang do lực ly tâm từ
các khối lệch tâm Góc A giữa hai khối lệch tâm ảnh hưởng đến
đặc tính rung Trường hợp này A = 0
Con trượt màu đỏ được hai lò xo lục đỡ, không có tiếp xúc giữa con
trượt và vỏ máy Con trượt đi lại dưới tác động của hai lò xo lục, hai
lò xo vàng và cơ cấu tay quay con trượt
Trang 24Sand mold vibrating machine
http://youtu.be/Ig5z7Zk1IPc
Máy rung khuôn cát
Bàn khuôn màu vàng lên xuống và rung dưới tác động của 3 lò xo và
cơ cấu tay quay con trượt
Vibrating screen machine 3
http://youtu.be/EjE1yw8odMw
Máy sàn rung
Ổ đỡ và con trượt của cơ cấu thanh được đỡ giữa các lò xo và có
thể đi lại theo đường trượt Các mặt sàn được gắn vào chúng Tay
quay màu đỏ được dẫn động qua khớp Các đăng kép (không thể hiện)
Trang 25Leaf spring hammer 1
Bàn rung Khâu dẫn: trục hồng mang quả lệch tâm và tay quay
Khâu bị dẫn: bàn xanh dao động đứng và ngang đồng thời
Tổng các thành phần ngang của lực ly tâm bằng 0
Tổng các thành phần đứng của lực ly tâm có thể hướng lên hoặc
xuống
Nếu hướng xuống, các đòn lục và lò xo nén màu cam ngăn khung
xanh đi xuống
Nếu hướng lên, chúng để khung xanh đi lên
Nhả đòn màu lục từng lúc để đi xuống Đây là một quá trình chạy giật cục
Trang 26Vibration propulsor 2
https://youtu.be/UIiytVIaZFQ
Động cơ rung
Khâu dẫn: quả lệch tâm hồng quay đều Đổi chiều quay để đảo
chiều chuyển động của khung lục Khung lục di chuyển khi lực ly
tâm do quả lệch tâm gây ra hướng lên trên
Vibration propulsor 3
https://youtu.be/0RJP5WO1ltI
Động cơ rung
Khâu dẫn: quả lệch tâm hồng quay đều Đổi chiều quay để đảo chiều
chuyển động của khung xanh Chuyển động của khung xanh phụ
thuộc vào nhiều yếu tố: hình học của động cơ, thông số lò xo, lực ly
tâm do quả lệch tâm hồng gây ra
Trang 2715 Cơ cấu an toàn
Safety clutch 3
http://youtu.be/b6uouA9Pqzo
Ly hợp côn gồm côn ngoài trên trục và côn trong ở lỗ bánh răng
Xiết đai ốc tăng lực ép của lò xo để tăng mô men xoắn truyền động
Chốt màu hồng đi ra cản trục quay để thể hiện lúc quá tải
Safety clutch 4
http://youtu.be/Rrpg253rWto
Các đĩa ma sát được lò xo ép, lực ép điều chỉnh được
Đĩa vuông khớp với lỗ vuông ở trục phải và đĩa tròn lỗ vuông
khớp với đầu vuông của trục trái
Chốt màu hồng đi ra cản trục quay để thể hiện lúc quá tải
Safety clutch 5
http://youtu.be/YSp9pUJTfZI
Các chêm trượt được ép vào đầu vát phẳng của trục
Khi quá tải chúng tách ra Lực lò xo kéo giữ các chêm với nhau
xác định mô men giới hạn
Chốt màu hồng đi ra cản trục quay để thể hiện lúc quá tải
Safety clutch 6 (spring arm)
http://youtu.be/KJ4pp4CCnTc
Mô men được truyền từ trục xanh đến trục lục qua chốt
hồng lắp trên đòn màu cam Khi quá tải (thể hiện bởi vị trí
của con trượt đỏ), chốt bật ra khỏi rãnh của trục lục, truyền
động bị ngắt
Safety clutch 7
http://youtu.be/ynfwLNaXU08
Trục vát góc tạo thành cơ cấu hạn chế mô men truyền
Lò xo ép các mặt vát vào nhau Các mặt không khớp góc
khi có quá tải Lực lò xo xác định mô men giới hạn
Mô phỏng này có một nhược điểm: lò xo đứng yên, không
quay như trong thực tế
Trang 28Safety clutch 8
http://youtu.be/6-cJUOWY9q8
Bạc cam màu lục nối trục dẫn màu hồng với trục bị dẫn
màu xanh Chốt bị dẫn màu xanh không cho bạc đi về bên
phải Khi có quá tải, chốt dẫn màu hồng đẩy bạc sang trái
và chốt bị dẫn màu xanh rơi vào rãnh chữ L, giữ cho các
trục không truyền động
Khôi phục trạng thái làm việc của cơ cấu bằng cách quay
trục bị dẫn ngược lại
Mô phỏng này có một nhược điểm: lò xo đứng yên, không quay như trong thực tế
Safety clutch 9 (oblique arm)
http://youtu.be/ZyfyPQlkXwc
Trục dẫn màu vàng Bình thường, lực chiều trục của lò xo và đòn
dẫn màu cam ở trạng thái cân bằng Khi quá tải (thể hiện bởi vị trí
của chốt trượt hồng) lực cản vượt lực lò xo và đẩy bánh răng lục
Trục dẫn màu vàng Bình thường, lực chiều trục của lò xo và thành
phần dọc trục của lực ăn khớp bánh răng của bộ truyền bánh răng
nghiêng ở trạng thái cân bằng Khi quá tải (thể hiện bởi vị trí của chốt
trượt hồng) lực cản vượt lực lò xo và đẩy bánh răng lục ra khỏi vị trí ăn
khớp
Mô phỏng này có một nhược điểm: lò xo đứng yên, không quay như trong thực tế
Safety clutch 11
http://youtu.be/plYw36oOPwY
Bánh đai màu vàng là khâu dẫn Bánh vít màu lục là khâu bị dẫn Trục vít
màu xanh quay được nhờ ma sát giữa côn ngoài trên trục vít và côn
trong trên bánh đai dưới lực ép của lò xo
Khi quá tải (thể hiện bởi vị trí của chốt trượt hồng) trục vít xanh bị đẩy
sang phải, không còn tiếp xúc mặt côn và ngắt truyền động, giảm mòn
các mặt côn
Safety clutch 1
http://youtu.be/IUZAmjjQ7MA
Chốt bị cắt loại bỏ lực kéo trong cơ cấu này
Cơ cấu thanh thẳng hàng cắt chốt đỏ (vật liệu mềm) nên hàm kẹp
mở ra, tránh quá tải
Trang 29Safety clutch 2
http://youtu.be/trfFKC7xnTw
Thanh xám và thanh tím kẹp với nhau bằng bu lông đỏ
Khi con trượt hồng va với chi tiết vàng, bu lông đỏ bị đứt,
thanh xám và tím giờ nối với nhau bằng khớp quay tránh
quá tải cho các khâu khác
Safety clutch 2B
http://youtu.be/YJbl6bSFY4U
Khi con trượt lục của máy dập va phải vật màu nâu, đĩa màu đỏ bị cắt bởi
chày vàng (tạo ra một đĩa nhỏ hơn) Điếu đó tránh quá tải cho các khâu
khác
Safety clutch 12
http://youtu.be/zd1RT89jKVI
Thanh truyền gồm hai phần có thể trượt lên nhau
Lò xo kẹp chúng với nhau khi chạy bình thường Lúc con
trượt va phải vật đỏ, lò xo bị nén lại, hai phần nói trên
trượt lên nhau, tránh hỏng các khâu khác
Safety clutch 13 - Spring pestle
http://youtu.be/_EriVQKos3k
Máy giã
Lò xo nằm giữa con trượt và chày giã giúp tránh quá tải và bảo đảm không
có khe hở giữa chày và cối khi chày ở vị trí thấp nhất
Safety clutch 14
http://youtu.be/Apye3XXRpYU
Cần cam gồm hai phần (màu cam và hồng) có thể quay tương đối
với nhau Lò xo lá màu tím kẹp chúng với nhau khi chạy bình
thường Lúc con trượt va phải vật đỏ, lò xo bị uốn, hai phần nói trên
quay tương đối với nhau, tránh hỏng các khâu khác
Trang 30Safety clutch 15 (balance springs)
http://youtu.be/aUTmtQZtLKo
Ở điều kiện làm việc bình thường, thanh màu tím đứng yên dưới
lực ép cân bằng của hai lò xo Thanh màu hồng lắc quanh chốt của
Ở điều kiện làm việc bình thường, thanh màu tím đứng yên do
được giữ bằng lực ma sát do lò xo ép tạo nên Thanh màu hồng lắc
quanh chốt của thanh tím
Lúc con trượt va phải vật đỏ, thanh tím đi về bên phải, tránh hỏng
các khâu khác
Định vị lại thanh tím để khôi phục vị trí làm việc
Safety clutch 17
http://youtu.be/3E0dW7UV9Ao
Khâu dẫn là trục màu xám có mặt trụ trong xẻ rãnh
Khâu bị dẫn là trục màu lục lắp khớp trụ với đĩa xanh
Đĩa ma sát hồng lắp then trượt với trục xám
Đĩa ma sát màu cam lắp then trượt với đĩa xanh
Ở điều kiện làm việc bình thường, lò xo màu lục ép các đĩa xanh,
hồng và cam vào đĩa của trục màu lục, đóng ly hợp
Khi quá tải (thể hiện bởi vị trí của chốt hồng), trục màu lục bị giữ đứng yên, các bi đỏ (nằm trong lỗ côn trên mặt đầu của trục lục và đĩa xanh) đẩy đĩa xanh sang phải và ngắt ly hợp Lúc đó không có tiếp xúc giữa các đĩa nên chúng đỡ bị mòn
Trang 3116 Cơ cấu vẽ các đường
16.1 Đường thẳng
Straight line drawing mechanism 1
http://www.youtube.com/watch?v=8WCee-fP9rg
Cơ cấu elip
Mỗi điểm trên vòng tròn nhỏ màu hồng (vòng ngoại tiếp của tam
giác cân ACD) vạch đường thẳng tím
Tâm vòng tròn ngoại tiếp của tam giác ACD vạch vòng tròn
Cơ cấu vẽ đường thẳng
Đây là cơ cấu e lip cho ta cách vẽ đường thẳng (màu lục) đồng quy với
hai đường thẳng cắt nhau (màu vàng và hồng) Mỗi điểm trên đường
Cơ cấu elip
Mỗi điểm trên vòng tròn nhỏ màu hồng (đường kính AC) vạch
Cơ cấu tay quay con trượt tam giác cân
Mỗi điểm trên vòng tròn nhỏ màu hồng (cố định với thanh truyền
và và bán kính bằng chiều dài thanh truyền) vạch đường thẳng
Cơ cấu vẽ đường thẳng
Đây là cơ cấu tay quay con trượt tam giác cân Mỗi điểm trên đường
tròn nhỏ (cố định với thanh truyền tím và có bán kính r bằng chiều dài
thanh truyền) vạch nên một đường thẳng
Đường tròn nhỏ lăn bên trong đường tròn lớn bán kính 2r Chúng là
các đường tròn Cac đăng
Trang 32Straight line drawing mechanism 4a
https://youtu.be/6ZVUsxgcfYk
Cơ cấu vẽ đường thẳng
Khâu vàng, lục và hồng tạo nên cơ cấu bình hành
Chiều dài khâu lục: a
Chiều dài khâu vàng: 4a
Chiều dài khâu hồng: a + a
Chiều dài các khâu xanh: 5a
Tâm khớp quay của hai khâu xanh vạch nên đường lục, phần dưới của nó gần như thẳng
Straight line drawing mechanism 4b
https://youtu.be/fsxm2iCkvyg
Cơ cấu vẽ đường thẳng
Khâu vàng, lục và hồng tạo nên cơ cấu bình hành
Chiều dài khâu vàng: a + a
Chiều dài khâu hồng: a + 2a
Chiều dài khâu lục: 3.4a
Chiều dài các khâu xanh: 3.25a
Khoảng cách tâm giữa hai khớp quay cố định: 2.75a
Tâm khớp quay của hai khâu xanh vạch nên đường lục, một phần của nó gần như thẳng
Straight line drawing mechanism 5
https://youtu.be/UX4yDeBxzWM
Cơ cấu vẽ đường thẳng
Khâu hồng, lục và xanh tạo nên cơ cấu tay quay con trượt
Chiều dài khâu hồng: a
Chiều dài khâu lục: 4a + 26a
Một đầu của khâu lục vạch nên đường lục, phần bên phải của nó gần
Conchoid của đường thẳng
Khâu hồng, lục và xanh tạo nên cơ cấu tang
Điểm P của khâu lục di chuyển theo đường thẳng
Điểm M, N và L của khâu lục vạch các đường conchoid (xanh, lục và
hồng) của đường thẳng nói trên
Trang 33Straight line drawing mechanism 6
https://youtu.be/VZSZTB_OLPs
Cơ cấu vẽ đường thẳng
Khâu hồng, lục và xanh tạo nên cơ cấu cu lít
Chiều dài khâu hồng: a
Chiều dài khâu lục: 6a
Khoảng cách tâm giữa hai khớp quay cố định: 1.5a
Một đầu của khâu lục vạch nên đường lục, phần bên phải của nó gần
Thanh truyền hồng quay toàn vòng
Một chu kỳ chuyển động của cơ cấu ứng với hai vòng quay
của thanh truyền
Phần dưới của quỹ tích điểm đầu thanh truyền gần như
thẳng
Four-bar linkage 2
http://www.youtube.com/watch?v=SzwoIVCGvu0
Thanh truyền hồng quay toàn vòng
Một chu kỳ chuyển động của cơ cấu ứng với hai vòng quay của
Cơ cấu 4 khâu Tchebicheff
Chiều dài thanh truyền: a
Chiều dài hai tay quay: 2,5a
Khoảng cách tâm hai khớp quay cố định: 2a
Thanh truyền quay toàn vòng
Một phần của quỹ tích điểm giữa thanh truyền gần như thẳng
Robert’s four-bar linkage 4
http://www.youtube.com/watch?v=q69bxfp3On4
Cơ cấu 4 khâu Robert
Chiều dài thanh truyền: a
Chiều dài hai tay quay: không ngắn hơn 1,2a
Khoảng cách tâm hai khớp quay cố định: 2a
Không có khâu nào quay toàn vòng
Một phần quỹ tích màu lục của đầu dưới thanh truyền gần như thẳng
Trang 34D-drive four-bar linkage 5
http://www.youtube.com/watch?v=7FRRGbw381k
Quỹ tích màu lục có hai đoạn gần thẳng vuông góc nhau
Four-bar linkage 6
http://www.youtube.com/watch?v=f4N1R8MPZTI
Cơ cấu 4 khâu vạch đường gần thẳng
Môt di chuyển nhỏ của tay quay màu cam vạch ra một đường dài
gần thẳng
Cơ cấu được dùng làm đầu ghi của máy ghi tự động
Four-bar linkage 2B
http://www.youtube.com/watch?v=nyALtYMTrAg
Một phần quỹ tích màu hồng gần như thẳng
Kích thước sau chính xác hơn trị số cho trên video:
Chiều dài tay quay lục: a
Chiều dài thanh xanh: 2.5a
Chiều dài thanh hồng: 2.5a + 2.5a
Khaongr cách tâm hai ổ quay cố định: 2a
Four-bar linkage crane
http://www.youtube.com/watch?v=QGKnTEqHSS8
Cần trục cơ cấu 4 khâu
Đầu của thanh truyền vạch đường thẳng Nó được dùng để chuyển
hàng theo phương ngang
Watt’s Linkage drawing straight line
http://www.youtube.com/watch?v=KpDpP0ZgKt8
Cơ cấu vẽ đường thẳng của Watt
Chiều dài hai tay quay: d
Chiều dài thanh truyền: c
Khoảng cách tâm theo phương ngang của hai khớp quay cố
định: 2d
Khoảng cách tâm theo phương đứng của hai khớp quay cố
định: c
Điểm giữa của thanh truyền vạch đường số 8
Chiều dài của đoạn thẳng: 3c/2
Không có khâu nào quay toàn vòng
Trang 35Tchebicheff’s four-bar linkage 3B
http://www.youtube.com/watch?v=xPVcL0fMBCk
Cơ cấu 4 khâu Tchebicheff
Chiều dài tay quay: a = 30 mm
Chiều dài hai thanh truyền: 2,6a = 78 mm
Chiều dài thanh trượt: 2a = 60 mm
Cơ cấu làm việc với điều kiện: tay quay lắc +/- 30 độ quanh vị trí
nằm ngang và khe hở ở khớp trượt của thanh màu cam lớn hơn
Khâu màu vàng chuyển động thẳng
Chiều dài các khâu:
Cơ cấu Peaucellier
Thanh cùng màu dài như nhau
Trong mỗi cơ cấu, khoảng cách tâm giữa hai khớp quay cố định bằng
chiều dài khâu hồng
Một đỉnh của hình thoi vàng vạch đường thẳng tuyệt đối (đỏ)
Peaucellier linkage 2
http://youtu.be/LhC9RVI2ln8
Cơ cấu Peaucellier
Thanh cùng màu dài như nhau
Trong mỗi cơ cấu, khoảng cách tâm giữa hai khớp quay cố định bằng
chiều dài khâu màu cam
Một đỉnh của hình thoi xanh vạch đường thẳng tuyệt đối (đỏ)
Kite mechanism 1
http://youtu.be/Izacj8CRsNc
Cơ cấu hình diều
Biến thể của cơ cấu Peaucellier do A B Kempe, London đề xuất năm
1877
Thanh cùng màu dài như nhau
Trong mỗi cơ cấu, khoảng cách tâm giữa hai khớp quay cố định bằng
chiều dài khâu màu cam
Một đỉnh của hình thoi xanh vạch đường thẳng tuyệt đối (đỏ)
Trang 36
Kite mechanism 2a
http://youtu.be/kiIYlEd7Gj4
Cơ cấu hình diều
Biến thể của cơ cấu Peaucellier do A B Kempe, London đề xuất
Thanh màu cam: 0,25a
Khoảng cách tâm của hai khớp quay cố định: 0,75a
Một đỉnh của hình cái diều lớn vạch đường thẳng tuyệt đối (đỏ)
Kite mechanism 2b
http://youtu.be/wuKQcDh4MFw
Cơ cấu hình diều
Biến thể của cơ cấu Peaucellier do A B Kempe, London đề xuất năm
Thanh màu cam: 0,25a
Khoảng cách tâm của hai khớp quay cố định: 0,75a
Đĩa xám gắn vào thanh vàng trên Trên đĩa này, tất cả các điểm nằm trên vòng tròn nhỏ đường kính a (hồng) chạy theo đoạn thẳng là đường kính của vòng tròn đường kính 2a (xanh) Vòng nhỏ lăn không trượt trong vòng lớn Chúng là các vòng tròn Cac đăng
Kite mechanism 3
http://youtu.be/EQ0DLpqnN-g
Cơ cấu hình diều
Biến thể của cơ cấu Peaucellier do A B Kempe, London
đề xuất năm 1877 Chiều dài các thanh:
Thanh xanh: a
Thanh lục 3 khớp: 0.75a + 0.25a
Thanh hồng 3 khớp: 0.25a + 0.75a
Thanh vàng: 0,5a
Thanh màu cam: 0,25a
Khoảng cách tâm của ba khớp quay cố định: 0.75a + 0.25a
Thanh màu hồng chạy theo đường thẳng tuyệt đối
Kite mechanism 4
http://youtu.be/oKmy7CMYASA
Cơ cấu hình diều
Biến thể của cơ cấu Peaucellier do A B Kempe, London đề xuất năm
1877 Chiều dài các thanh:
Thanh xanh: a
Thanh hồng 3 khớp: 0.25a + 0.75a
Thanh vàng: 0,5a
Thanh màu cam: 0,25a
Khoảng cách tâm của ba khớp quay cố định: 0.25a + 0.75a
Thanh màu hồng chạy theo đường thẳng tuyệt đối
Trang 37Kite mechanism 5a
http://youtu.be/ShmKYOnMuw4
Cơ cấu hình diều
Biến thể của cơ cấu Peaucellier do A B Kempe, London đề xuất
năm 1877 Chiều dài các thanh:
Thanh lục: a
Thanh vàng: 0,5a
Thanh màu cam: 0,25a
Thanh màu hồng chạy theo đường thẳng tuyệt đối
Kite mechanism 5b
http://youtu.be/oBgOfMio_LA
Cơ cấu hình diều
Biến thể của cơ cấu Peaucellier do A B Kempe, London đề xuất
năm 1877 Chiều dài các thanh:
Thanh lục: a
Thanh vàng: 0,5a
Thanh màu cam: 0,25a
Thanh màu hồng chạy theo đường thẳng tuyệt đối
Inverse parallelogram mechanism 11
http://youtu.be/S8sIOrvrYJM
Biến thể của cơ cấu bình hành nghịch (cơ cầu 4 thanh chữ V) do A
B Kempe, London đề xuất năm 1877
Cơ cấu gốc gồm 2 thanh màu cam và 2 thanh màu tím Mỗi thanh
được thêm thanh tạo chữ V và thành tam giác vuông cân Các đỉnh
góc vuông của nó tạo nên hình chữ nhật có thể biến đổi (đỏ)
4 V-shaped arm mechanism
http://youtu.be/-FPMdta-Y_A
Cơ cấu 4 thanh chữ V
Cơ cấu này do A B Kempe, London đề xuất năm 1877, phát triển
từ “Inverse parallelogram mechanism 11”
Tâm khớp quay của mỗi thanh chữ V vàng (hoặc xanh) tạo nên
tam giác vuông cân
Khoảng cách trục giữa các khớp quay của bàn màu lục, khoảng
cách trục giữa các khớp quay của giá cố định và chiều dài của các
thanh màu hồng bằng nhau
Bàn màu lục di chuyển theo đường thẳng tuyệt đối
Có hình chữ nhật đỏ và 2 hình bình hành có thể biến đổi
Tchebicheff stool 1
http://youtu.be/k0XrKv1B7h0
Ghế Tchebicheff, phát triển từ “Tchebicheff's four-bar linkage 3”
Các thanh cùng màu dài bằng nhau
Khoảng cách trục giữa các khớp quay của ghế màu lục, khoảng cách
trục giữa các khớp quay của giá cố định bằng nhau
Ghế màu lục di chuyển theo phương ngang (không tuyệt đối thẳng)
Trang 38Ghế Tchebicheff, phát triển từ “Tchebicheff's four-bar linkage 3”
Khoảng cách trục giữa các khớp quay của ghế màu lục, khoảng cách trục
giữa các khớp quay của giá cố định bằng nhau
Ghế màu lục di chuyển theo phương ngang (không tuyệt đối thẳng)
Gear and linkage mechanism 1
http://youtu.be/muF6Y7TUJz8
Bánh răng và cơ cấu thanh
Cơ cấu tay quay con trượt có 2 thanh truyền và 2 tay quay
Hai tay quay có gắn 2 bánh răng ăn khớp với nhau Nhờ cách bố trí đối
xứng, chốt pit tông chạy theo đường thẳng (kể cả khi không có xy lanh
như cơ cấu bên trái) Lực ngang từ pit tông tác dụng vào xy lanh là
không đáng kể
Gear and linkage mechanism 2
http://youtu.be/lDKUj8MV9Xc
Bánh răng và cơ cấu thanh
Tâm khớp quay giữa thanh vàng và thanh hồng di chuyển theo đường
gần thẳng
Bán kính bánh răng nhỏ: a
Chiều dài thanh lục: a
Bán kính bánh răng lớn: 2a
Chiều dài thanh hồng: 3a
Chiều dài thanh xanh: 8a
Chiều dài thanh vàng: 9a
Straight line drawing mechanism 4
http://youtu.be/HmnA6E82-Wk
Cơ cấu vẽ đường thẳng
Khâu dẫn: tay quay lục dài L1
Puli xanh bán kính R1 cố định
Puli vàng bán kính R2 cố định với thanh vàng chiều dài L2
R1 = 2.R2
L1 = L2
Một điểm trên thanh vàng vạch đường thẳng dài 4L1
Cơ cấu này có liên quan đền vòng tròn Các đăng
Nếu L1 ≠ L2, điều kiện để có đường thẳng nói trên: R1/R2 = 1 + (L1/L2)
Đai truyền nên là loại đai răng
Có thể thay đai bằng xích
Gear and linkage mechanism 3a
http://youtu.be/3FNWwFqunNU
Cơ cấu thanh kết hợp bánh răng
Chi tiết màu lục tịnh tiến theo đường thẳng tuyệt đối
Trang 39Sarrus linkage 1
http://youtu.be/pQBJcgJe6t0
Cơ cấu Sarrus
Cơ cấu thanh không gian gồm toàn khớp quay cho chuyển động
tuyệt đối thẳng, được sáng chế năm 1853, trước cả cơ cấu thanh
Cơ cấu Sarrus, một biến thể của “Sarrus linkage 1”
Hai mặt phẳng của hai cơ cấu tay quay con trượt không nhất
thiết phải vuông góc với nhau Chỉ cần chúng không song song
là được
Gear and linkage mechanism 3
https://youtu.be/cSg8g83QanU
Cơ cấu tạo chuyển động thẳng không cần khớp tịnh tiến Khâu dẫn: một
trong hai quạt răng vàng Quạt răng lục cố định với thanh lục Số răng đầy
đủ của hai quạt răng vàng như nhau Số răng đầy đủ của hai quạt răng
lục như nhau Bàn màu hồng tịnh tiến lên xuống theo đường tuyệt đối
thẳng
Saurrus linkage 3
https://youtu.be/jjZml20-w9M
Cơ cấu tạo chuyển động thẳng không cần khớp tịnh tiến Đây là một
biến thể của “Sarrus linkage 1” Khâu dẫn màu xanh Chiều dài của các
thanh xanh, tím, vàng và lục bằng nhau
Thanh hồng lắp khớp quay với thanh tím và lục
Thanh màu hồng tịnh tiến lên xuống theo đường tuyệt đối thẳng
Hai bánh răng côn có cùng số răng Chúng giúp thanh lục và vàng vượt
qua vị trí chết khi chúng thẳng hàng
Trang 40Pantograph for drawing straight lines 1a
https://youtu.be/CMQ241yGFtQ
Pantograph vẽ đường thẳng
Các thanh xanh, cam, lục và vàng tạo thành một pantograph
Hai chốt đỏ và chốt xanh thẳng hàng Chốt xanh vạch ra đường
Độ dài đường thẳng L = 2R2 + 2 (R1 + R2)(FE/AF)
Phương của đường thẳng phụ thuộc vị trí góc giữa tay quay hồng và tím tại vị trí xuất phát của cơ cấu Với vị trí xuất phát ở video này: phương thẳng đứng
Pantograph for drawing straight lines 1b
https://youtu.be/ZbiExQK6Crg
Pantograph vẽ đường thẳng
Các thanh xanh, cam, lục và vàng tạo thành một pantograph
Hai chốt đỏ và chốt xanh thẳng hàng Chốt xanh vạch ra đường
Độ dài đường thẳng L = 2R2 + 2 (R1 + R2)(FE/AF)
Phương của đường thẳng phụ thuộc vị trí góc giữa tay quay hồng và tím tại vị trí xuất phát của cơ cấu Với vị trí xuất phát ở video này: phương nằm ngang, trùng với đường O1O2
Straight line drawing mechanism 4b
https://youtu.be/SG5mt-yHwG4
Cơ cấu vẽ đường thẳng
Khâu dẫn: tay quay lục Puli xanh cố định Bốn tay quay dài như nhau:
L
Bộ truyền đai trên tay quay lục có tỷ số truyền bằng 2
Bộ truyền đai trên tay quay vàng và hồng có tỷ số truyền bằng 1
Đầu mút của tay quay xám vẽ đường thẳng
Nó có thể đạt chiều dài D = 4L tính từ tâm puli xanh
Nên dùng đai răng Cũng có thể dùng xích
Cứ nối các mô đun gồm 2 tay quay và bộ truyền đai 1/1, có thể tăng D thành 6L, 8L, …