TUYỂN TẬP ĐỀ THI olympic 30 4 LẦN THỨ 19 19 nam 2013 HÓA HỌC

LỜI NÓI ĐẦU - Mỗi năm, cứ vào dịp thang 4 — thang ki niệm miễn Nam hoàn toàp giải phóng, đất nước thống nhất, các em học sinh giỏi lớp 10 và l1 của các trường THPT chuyên và không chuyê

ie > Oe The’ F494 TF — ZEA shee Oe

———

Hịrỡ

a © ˆ BAN TO CHUC Ki THI

TUYỂN TẬP ĐỀ THỊ OLYMPIC

HOA HOC

NHÀ XUẤT BẢN ĐẠI HỌC SƯ PHAM

http://sachxua.edu.vn

LỜI NÓI ĐẦU -

Mỗi năm, cứ vào dịp thang 4 — thang ki niệm miễn Nam hoàn toàp giải phóng, đất nước thống nhất, các em học sinh giỏi lớp 10 và l1 của các trường THPT chuyên và không chuyên của các tỉnh miền Nam, miễn Trung va Tay Nguyen lai né nite tham du ki thi OLYMPIC TRUYEN THONG 30/4 Ki thi lần đầu được tổ chức vào năm học 1994 ~ 1995 theo sáng kiến của Truong THPT Chuyê n Lê Hồng Phong — TP Hồ Chí Minh Từ đó đến nay, kì thi đã được tô chức liên tục với quy mô ngày càng lớn, chất lượng ngày càng cao

Thang 4 nam 2013, ki thi OLYMPIC TRUYEN THONG 30/4 LAN THỨ

XIX lại được tô chức tại Trường THPT Chuyên Lê Hông Phong - TP Hồ Chí:

Mình Kì thí năm nay có quy mô rất lớn g6m 3.756 thí sinh của 114 trường, thuộc 36 tỉnh thành tham gia tranh tài đủ 10 môn thi: Todn học, Vật lí, Hoá học, Sinh học, Tìn học, Ngữ văn, Lịch sử, Địa lí, Tiếng Anh và Tiếng Pháp

Sau khi thi, Ban tô chức đã tập hợp, sắp xếp lại bộ để chính thức và các đề thi đề nghị của các trường tham dự Đây là một tư liệu có giá trị, rất cần thiết

cho Quý thây cô và các em học sinh tham khảo trong quá trình giảng dạy và

học tập Ban tổ chức đã phối hợp với Nhà sách Hề ông Ấn TP Hồ Chí Minh và Nhà xuất bản Đại học Sư phạm xuất bản bộ sách: TUYẾN TẬP ĐỀ THI

OLYMPIC 30/4 LAN THU XIX -— 2013 Bộ sách gdm 10 tập, mỗi tập là một

môn thi Trong mỗi tập sách gồm có hai phân chính: Phần I là đề thi chính thức và các đề thi đề nghị khôi 10, 11; Phần II là đáp án đê thi chính thức và các đề thi đề nghị khối L034,

Chúng tôi xin trân trọng giới thiệu bộ sách: TUYỂN TAP DE THI

OLYMPIC 30/4 LAN THU XIX ~ 2013 véi Quý độc giả Hi vọng răng đây

là những tập tr liệu có giá trị giúp cho Quý thây cô và các em học sinh trong công tác bồi dưỡng học sinh giỏi và trong việc tự học tập, tự rèn luyện

Chúc Quý thây cô và các em học sinh đạt nhiều thành công

Ban tô chức

http://sachxua.edu.vn

httn://sachxua.edu.vn

LỜI NÓI ĐẦU

Mỗi năm, cứ vào dịp tháng 4 ~ thang ki niệm miền Nam hoàn toàn giải

phóng, đất nước thống nhất, các em học sinh giỏi lớp 10 và 11 của các trường THPT chuyên và không chuyên của các tỉnh miền Nam, miễn Trung và Tây

Nguyên lại nô nức tham dy ki thi OLYMPIC TRUYEN THONG 30/4 Ki thi lần đầu được tổ chức vào năm học 1994 ~ 1995 theo sáng kiến của Trường

THPT Chuyên Lê Hỗng Phong — TP Hồ Chí Minh Từ đó đến nay, kì thi đã

được tô chức liên tục với quy mô ngày càng lớn, chất lượng ngày càng cao Tháng 4 năm 2013, kì thi OLYMPIC TRUYỀN THÓNG 30/4 LÂN THỨ XIX lai được tổ chức tại Trường THPT Chuyên Lê Hông Phong — TP Hồ Chí

Minh Kì thi năm nay có quy mô rất lớn gồm 3.756 thí sinh của 114 trường,

thuộc 36 tỉnh thành tham gia tranh tài đủ 10 môn tài: Toán học, Vật lí, Hoá học,

Sinh học, Tìn học, Ngữ văn, Lịch sử, Địa lí, Tiếng Anh và Tiếng Pháp

Sau khi thi, Ban tổ chức đã tập hợp, sắp xếp lại bộ đề chính thức và các đề thi dé nghị của các trường tham dự Đây là một tư liệu có giá trị, rất cần thiết

cho Quý thây cô và các em học sinh tham khảo trong quả trình giảng đạy và

học tập Ban tô chức đã phối hợp với Nhà sách Hong An TP Hé Chi Minh va

Nhà xuất bản Đại học Sư phạm xuất bản bộ sách: TUYỂN TAP DE THI

OLYMPIC 30/4 LÀN THỨ XIX -— 2013 Bộ sách gồm 10 tập, mỗi tập là một

môn thi Trong mỗi tập sách gồm có hai phân chính: Phần I 1a dé thi chinh

thức và các đê thi dé nghị khối 10, 11: Phan là đáp án đề thỉ chính thức và

thúng tôi xin trân trọng giới thiệu bộ sách: TUYỂN TẬP ĐỀ THỊ

OLYMPIC 30/4 LÀN THỨ XIX - 2013 với Quý độc giả Hi vọng rằng đây

là những tập tư liệu có giá trị giúp cho Quý thây cô và các em học sinh trong

công tác bôi dưỡng học sinh giỏi và trong việc tự học tập, tự rèn luyện

Chúc Quý thây cô và các em học sinh đạt nhiều thành công

Ban tổ chức -

http://sachxua.edu.vn

Phẩn1I |

DE THI OLYMPIC TRUYEN THỐNG 30/4

LAN XIX - NĂM 9013

SỞ GIÁO DUC VA BAO TAO TP HO CH{ MINH TRUONG THPT CHUYEN LE HONG PHONG

Câu 1

1 A, Blà hai nguyên tố thuộc cùng nhóm A vA thuộc hai chu kì kế

tiếp nhau trong bảng tuần hoàn 5, D là hai nguyên tế kế cân

nhau trong cùng một chu kì _

a  cố 6 electron ở lớp ngoài éùng Hợp chất khí X của A với hiđro

trong đó % H = 11,1% (về khối lượng) Hãy xác định tên của A va B?

b Hop chất Y có công thức AjD; trong đó lớp electron ngoài cùng

của Á và D có cấu hình bễn như khí hiếm Cho biết tên nguyên

tố D Viết công thức eleetron và công thức cấu tạo của Y

c tiợp chất Z gồm 3 nguyên tố: A, B, D có tỉ lệ khối lượng mg : mạ:

mp = 1:1: 2,22 Phan tu khéi eda Z bằng 135u

- tìm công thức phân tử của 7,

— Cho biết trạng thái lai hóa của nguyên tử trung tâm và dạng hình học của Z

2 Mot mau “4 nang 2 gam có chu kì bán huỷ 12,7 giờ được Ìưu giữ trong mnột buồng chì, cho đến khi thu được 0,39 gam o? va 0,61

2-0

gam N= — = i, ca hai đều là các đồng vị bền

a Viết phương trình biểu diễn sự phân rã của ses

„t2 +

5 Mau nora , + trên đã được lưu giữ bao lâu? (Giả sử rằng không

: ‘

co su hut khéi trong qué trinh phan ra phóng xa)

http://sachxua.edu.vn

3 Niken (ID oxit có cấu trúc mạng tỉnh thể giống mạng tỉnh thể của

natri clorua Các ion O7 tạo thành mạng lập phương tâm mặt, các

hốc bát diện có các ion Ni?' Khối lượng riêng của niken (II) oxit là

6,67 g/em® Nếu cho niken (1) oxit tác dụng với liti oxit va oxi thi

được các tình thể màu trắng có thành phần La,Ni;- xO: = cụ ì

Cau tric mang tinh thé cua Li,Ni,.,0 gidéng cau tric mang tinh

thé cua NiO (nhung mét sé ion Ni** dude thé bang cdc ion liti va

một số ion NỈ” bị oxi hóa để bảo đẩm tính trung hòa điện của phân tử) Khối lượng riêng của tỉnh thể Li,Ni¡ „Ö là 6,21 g/cm’ Tính x (chấp nhận thể tích của ô mạng cơ sở không thay đổi khi

chuyển từ NiO thành Li,N¡;_ ;O)

Cho N, = 6,02.10”; Ni = 58,71; Li = 6,94; O = 16

O Cau 2

1 Công đoạn đầu tiên của quá trình sản xuất silie có độ tính khiết cao

phục vụ cho công nghệ bán dẫn được thực hiện bằng phản ứng:

SIOz¿„; + 2C & Sip, + ACOA, (1)

a Hãy dự đoán sự thay đổi (tăng hay giảm) entropi của hệ khi xảy

ra phản ứng:-(1)

0,2.V

0,3+V

AH) sic, = -910, 9kImols AHS eon) = -110, 5kJ.mol”;

s0,ir) = 41,83 K™ mol; S¢,,, = 5,73-K~ mol”;

S°.¡ =18,8J.K”! mol”; SẼ vị = 197, 6J.K™ mol”

c Phan ứng (1) sẽ điễn ra ưu thế theo chiều thuận bắt đầu từ nhiệt

độ nào?

(Coi sự phụ thuộc cua AS va AH vao nhiét độ là không dang kể),

2, Xét phản ting: 2AsXsyy —> 4AX¿¿; + Xz; (+)

Biết cơ chế của a ứng phân huý A¿sÄX; theo sơ đồ sau:

Xa: ——>A%; + AXs

AXo+ AX; —t-> AX, + AX + X>

A's AR, => GAR

Ap dung nguyén lHí nông độ ổn định đối với AX; và AX (d[AX:]/

dt = 0; d[AX]/dt = 0), hay chứng mình phương trinh động học của

phan ting («) c6 dang v = k.[A>Xs}

b Tinh gia tri

của phản ứng trên ở 25°C Cho:

http://sachxua.edu.vn

3 Tốc độ phản ứng khử HCrO, bằng HSO;- được biểu diễn bằng biểu

Ộthức sau: v = k.[HCrO/Ấ' ].[HSO;' ]Ẽ.(H' ] /

Trong một thắ nghiệm, với cdc néng dé dau: [HCrO, ] = 10ồ*M:

[HSO;' ] = 0,1M; nong dé ion H* duge cố định và bằng 10ẾM, ta

thấy nồng độ HCrO,' giảm xuống còn 5.10 sau 15 giầy

Sau bao lâu nồng độ HCrOƯẼ sẽ còn 0,625.10 5M?

Tắnh hằng số k trong biểu thức trên

Li Cau 3

1 Tắnh pH của dung dich A gồm KCN 0,120M:; NH.Cl 0,150M và KOH 0,155M

Cho biết pKẤ của HCN là 9,35; của NHẶ là 9,24

2 Sục khắ H;S vào dung dịch X chứa CdỢ' 0,005 M và CoỢ 0,01M đến khi dưng dịch bão hòa H;S 0,1M Để lượng CdỢỢ trong dung dịch còn

10% ma CoS van chưa kết tủa thì pH của dung dịch X nằm trong khoảng nào? Xem thể tắch dung dịch thay đổi không đáng kể Cho

Hạ8 có K,= 10Ợ'Ợ; K, = 107%, eáa = 10294; Ecas = 1026,

O Cau 4

1 Cân bằng các phản ứng hóa học sau bằng phương pháp thăng bằng

lon Ở electron:

a 10, +1 +H* > 1,4 H:0

b CuƯ5 + H + NO, Cyt + SOZ + NO; + H;O

Ạ Ca;Hạn + MnO; + HạO -Ỉ C,H;,(OH); + MnO; + OH

d Al+ NO; +OH + HO > LAOH.) + NH,

2 Cho mét pin điện hoá có sơ đồ sau:

(-) Pt, Hy 1atm) HE (1M) | MnO,Ộ(1M), Mn?Ẽ(1M), H*(M)| Pt(+)

Biết rằng sức điện động của pin ở 2đồC là 1,5V,

a Viết các phản ứng điện cực và phản ứng của pin, tắnh Bae _H~/Mn2* *

b Tắnh sức điện động của pin nếu nồng độ các chất: ở điện cực phải

là (MnOƯ' ] = 0,5M; [MnỢ ] = 0,8M;

"| = 0,01M, điện cực trái vẫn không đổi

Ciữ nguyên điện cực phải như câu b, điện cực trái được thay bằng

điện cực Pt, NO (0,8atm) | NO; (0,2M), H* (2M) Hãy viết phần ứng

của pin, thiết lập sơ đồ pin và tắnh sức điện động của pỉn

Biết ặồ VOX, /J' X2 =0,96V và (RT/F)ln = 0,059lg

http://sachxua.edu.vn

J Cau 5

1 Hòa tan 2,14 gam một muối clorua vào nước thu được 200ml dung

dich X Cho 1/2 dung dịch X tác dung với dung dịch AgNO; du thu

được 2,87 gam kết tủa

a Xác định muối clorua đã dùng

b Viết các phản ứng thực hiện sơ đồ chuyển hóa sau (ghi rõ điều

kiện, nếu có):

+ don chat A >khi R

X +NaOH >V ¢° > khi Z +KOH,100°C >T ae

™ + ane B— thí Q

2 Nguyên tử của một nguyên tố X trong đó electron cuối cùng có 4 số

lượng tử là n = 8,/ = 1,m=0,s=-<

Quy ước ¡ nhận giá trị từ —, ,0, +7

a Xác định tên nguyên tố X

b Hòa tan 5,91 gam hỗn hợp NaX và KBr vào 100ml dung dịch

hôn hợp Cu(NO;); 0,1M và AgNO; sa CM), thu được kết tủa A và

dung dịch B Trong dung dịch B, nồng độ % của NaNO; va KNO;

tương ứng theo tỉ lệ 3,4 : 3,05 Cho thanh kẽm vào dung địch B,

sau khi phản ứng xong lấy thanh kẽm ra khối dung địch, thấy

khối lượng tăng 1,1225 gam

— Tính lượng kết tủa của À?

— Tinh a (M)

Cho N = 14; O = 16; F = 19; Na = 23; S = 32; Cl = 35,5; K = 39;

Cu = 64; Zn = 65; By = 80; Ag = 108, I = 127

HUGNG DAN CHAM THI

G Cau i

i a Vi A cé 6 electron 6 lép ngoai cing nén hop chat khi véi H 6

2 111

` 24M — 100 7

Do A, B là hai nguyên tố cùng nhóm Á và ở hai chu kì liên tiếp

nền B là lưu huỳnh

b B và D là bai nguyên tố kế cận nhau trong cùng chu kì nên D

có thể là P hoặc Ci

Theo đề bài ta có: => Mạ = l6 => Ala oxi

http://sachxua.edu.vn

Vì hợp chất Ÿ có công thức AD; trong đó lớp electron ngoài cùng của hai nguyên tố trong hợp chất này có cấu hình bên như khí hiếm:

Như vậy chỉ có clo là thỏa mãn điều kiện này Vậy D là clo

Công thức phân tử của Y là Cl,O -

Céng thifc electron cia Y _ Công thức cấu tạo của Y

O

Cl’ -C] CỊ Cl

c.— Zc6 cong thife phan tit: $,0,Ci,

‹ Ÿ 2= -—:—:-—— = 1:2:°:9

Công thức thực nghiệm: (SO¿Cl;); có M; = 18B = 135n — n = 1

Vậy công thức phân tử của Z là SO;Cl¿ |

— Phân tử SO;Cl; có cấu trúc hình tứ diện hay phân tử này phân

bố trên hình tứ diện

Nguyên tử trung tâm là S ở trạng thái lai hóa sp”

O™

S

c lo

Cl

2 a Cu ——> “2n +8-

pCU—2-> SN + Bt

b Cac phan rã B không thay đổi khối lượng của hệ (giả thiết

không có sự hụt khối trong quá trình phân rã phóng xạ) Khối lugng cua Ni va Zn duge tạo thành bằng độ giảm khối lượng của

Cu: 22 moy = Mz, + My; = ig

afte “th ã + 64 9?

^ +

thối lượng của su, g1ảm một nửa

thời gian lưu giữ mâu đúng bằng chu kì bán huy: t = tig= 12,7 giờ

3 lrong một tỉnh thể, sự sắp xếp của các anion và các cation theo

cấu trúc mạng lập phương tâm mặt 3

Số anion: 8 x 1.8 + 6 x 1.2 =4 ion Tương tự như vậy, mỗi ô mạng

cơ sở cũng chứa 4 cation Vậy một ô mạng có 4 phân tử

D _ Myo

“NO — N 3

Nà sa

http://sachxua.edu.vn

Tính cạnh a của 6 mang co sod cua NiO:

A= ie 6,67 | : = 4,006.10° 708

Theo đầu bài, ô mạng cơ sở của NiO và ô mạng cơ sở của Li,Ni, 0

giống nhau, do đó:

2 #x[6,94x+(1=x)-58,71+16]

6,21=— 6,023-10® x(4,206-10Ê) —— ¬

coe 0 10:

ñ Câu 2

1 a Theo chiều thuận, phản ứng (1) tăng 2 moi khí Trạng thái khí có

mức độ hỗn loạn cao hơn trạng thái rắn, tức là có entropi lớn hơn

Vậy khi phản ứng xảy ra theo chiều thuận thì entropi của hệ tăng

fj

b AS’ = 2S come “ SSit)— 23.15) - Ssiong

~ 2.197,6 + 18,8 - 2.5,7 — 41.8 = 360,8 JK"

AG® = AH"- TAS', trong đó

AH® = AH?,+ 2AHfoo,, -2AHẶc ,T AHfso, 91

AHf? = 2.(—110,5) + 910,9 = 689,9 (kJ)

—+ AG’ = AH°-— TAS" = 689.9 — 298.360,8.107 = 582,4 (kJ)

c Phản ứng sẽ diễn ra ưu thế theo chiều thuận khi AG bắt đầu có

giá trị âm:

AG = AH°- TAS’ = 689,9 — T.360,8.107 = 0

— T = 1912°K

Vậy từ nhiệt độ lớn hơn 1912”K, cân bằng sẽ diễn ra ưu tiên

theo chiều thuận

2 Áp dụng nguyên lí nỗng độ ổn định đối với AX; và ÀX:

đ[AXsl/dt = kị.[A¿Xzs] - k);.LAX¿]{AXS¿] - k¿LAX¿](ÁX¿j = 0 1)

suns fae i Se

T a Cory ‘y= at #'= ks.(AX¿][AXa] = ky 9 LAXel-[ ] 9 — ——— k, +k,

Vay v= kiA yo [ 2a] với rới k= k +k, ——

~

(Hay Y= —d.LAaXz] /2dt = dị A%›]/ 4dt cũng cho kết quả tương tự)

18

http://sachxua.edu.vn