Tiếp cận người trong bao của sê khốp từ góc độ chi tiết nghệ thuật và chủ đề tác phẩm

Vì những lí do chủ quan và khách quan trên tôi quyết định chọn đề tài Tiếp cận tác phẩm Người trong bao từ góc độ chi tiết nghệ thuật và chủ đề tác phẩm với hi vọng sẽ giúp cho HS th

Trang 1

Mục lục

PHẦN MỞ ĐẦU 1

1.Lí do chọn đề tài: 1

2 Mục đích của đề tài: 2

3 Đối tượng và phạm vi nghiên cứu của đề tài:: 3

3.1 Đối tượng nghiên cứu: 3

3.2 Phạm vi nghiên cứu: 3

4 Phương pháp và thời gian nghiên cứu 4.1 Phương pháp nghiên cứu 4.2 Thời gian nghiên cứu PHẦN NỘI DUNG 4

Chương I: NHỮNG VẤN ĐỀ LÍ LUẬN 5

1 Khái niệm và vai trò của chi tiết nghệ thuật trong tác phẩm văn học 2 Khái niệm và hệ thống của chủ đề trong tác phẩm văn học Chương II CÁCH THỨC TIẾP CẬN NGƯỜI TRONG BAO TỪ GÓC ĐỘ CHI TIẾT NGHỆ THUẬT VÀ CHỦ ĐỀ TÁC PHẨM 2.1 Tiếp cận tác phẩm Người trong bao từ góc độ chi tiết nghệ thuật 2.2 Tiếp cận tác phẩm từ góc độ chủ đề Chương III THỰC NGHIỆM ĐỀ TÀI 20

3 1 Giáo án 3.2 Kết quả thực nghiệm PHẦN KẾT LUẬN

TÀI LIỆU THAM KHẢO 27

Trang 2

PHẦN MỞ ĐẦU

1 Lí do chọn đề tài

Những tinh hoa văn học thế giới là di sản tinh thần quý giá chung của cảnhân loại và là bộ phận không thể thiếu trong hành trang văn hóa của con ngườihiện đại Trong ba năm học ở bậc THPT, các em sẽ được tìm hiểu các tác phẩmcủa một số nhà văn lỗi lạc tiêu biểu của các nước trên Thế giới , các trườngphái văn học tiêu biểu của loài người trong khoảng ba nghìn năm

Một trong số những nước đó là chính là nước Nga Văn hóa Việt Nam chịu ảnhhưởng của văn hóa Nga khá mạnh mẽ, tuy mỗi giai đoạn lịch sử có sự tiếp nhậntheo những xu hướng khác nhau Sự giao lưu này diễn ra ở nhiều lĩnh vực vớicác hình thức và nội dung đa dạng: văn học, điện ảnh, sân khấu, mỹ thuật, giáodục, đào tạo, xuất bản…

Về văn học thì từ sau Cách mạng tháng Tám, các tác phẩm văn học Ngabắt đầu được giới thiệu rất rộng rãi ở Việt Nam Chỉ tính riêng từ năm 1945 đếnnăm 1987 đã có 903 đầu sách văn học Nga và Xô viết được dịch và giới thiệu ởViệt Nam Nhờ vậy đông đảo độc giả trong nước đã được thưởng thức các tácphẩm văn học kinh điển Nga, cũng như các kiệt tác văn học của các dân tộckhác trong Liên bang Xôviết Nhiều đại văn hào và thi hào Nga như L.Tolstoi,Dostoievski, Puskin, Lermontov, Trekhov, Gogol, Solokhov, Paustovski,Sekhov… cũng như các nhà văn người dân tộc: Aimatov, Dumbadze,

Gamzatov… đã trở nên quen thuộc với công chúng Việt Nam. Văn học Nga –

Xô viết đã trở thành một món ăn tinh thần không thể thiếu, giúp độc giả ViệtNam cảm nhận và ngưỡng mộ vẻ đẹp của đất nước Nga, tâm hồn Nga, tính cách

Trang 3

Nga Kinh nghiệm của văn học Nga – Xô viết có ảnh hưởng quan trọng đếnquan điểm thẩm mỹ và khuynh hướng sáng tác của nhiều nhà văn Việt Nam.Thật không khó để nhận ra sự gặp gỡ, tương đồng trong tư tưởng của 2 nhà vănhiện thực nổi tiếng của hai nền văn học Việt nam và Nga đó là Sê khốp và Namcao

Thực tế nếu chúng ta quan tâm tìm hiểu thì không quá khó để tìm rất nhiềunhững điểm giao thoa thú vị giữa hai nền văn học này Đó là sự giao thoa về thipháp viết truyện ngắn: đề tài phản ánh, chủ đề tác phẩm, cách xây dựng cốttruyện, tình huốn truyện và cả những chi tiết đặc sắc gây ấn tượng mạnh mẽtrong lòng độc giả Thế nhưng một thực tế cho thấy rằng dù trong chương trìnhsách giáo khoa Ngữ văn THPT đã đưa vào giảng dạy khá nhiều tác phẩm vănhọc nước ngoài nổi tiếng: Sử thi Ô-đi-xê, Kịch Rô-mê-ô và Ju-li-et, Nhữngngười khốn khổ của Vich-to-Huy-gô, Người trong bao của Sê-khôp Nhưng sựquan tâm của chúng ta đến những tác phẩm này còn chưa thấu đáo và toàn diện

Có chăng ở những tác phẩm này chúng ta mới chỉ dừng lại ở việc tìm hiểu đó lànền văn học của nước nào? viết về nội dung gì? Nhân vật chính là ai? và chỉ chútrọng đi phân tích nhân vật mà không chú ý đến mục đích sáng tác cuả nhà văn,chủ đề mà nhà văn hướng tới là gì? những nét đặc sắc trong phong cách nghệthuật của nhà văn và thậm chí còn đón nhận nó một cách hời hợt, qua loa Chính

vì vậy vô hình chung chúng ta không cảm nhận được tinh hoa văn học của cácnước bạn và làm giàu thêm vốn văn học của nước mình cũng như rèn luyện kĩnăng học hỏi

Như đã nói ở trên văn học Việt Nam có nhiều điểm giao thoa và chịu ảnhhưởng mạnh mẽ văn học Nga Trong chương trình Ngữ văn 11 các em sẽ đượctìm hiểu tên tuổi của Sê khốp – đại biểu lớn cuối cùng của chủ nghĩa hiện thựcphê phán Nga, bước vào lịch sử văn học như một nhà cách tân thiên tài tronglĩnh vực truyện ngắn và kịch Nhà văn M.Gô – rơ – ki đã nhận xét về Sê- khốptrong một bài báo: “ Với tư cách là một nhà tu từ, Sê – khốp là một đỉnh cao

Trang 4

không bao giờ vượt qua nổi và nhà lịch sử văn học tương lai.” Sáng tác của ông

để lại những dấu ấn mạnh mẽ trong lòng người đọc Ngưòi đọc ấn tượng vớinhân vật Bê – li - cốp với lối sống lập dị, khác người của hắn và ấn tượng hơn

với hình ảnh cái bao trong tác phẩm Chính hình ảnh này đã góp phần thể hiện

sâu sắc chủ đề cũng như dụng ý của nhà văn Đằng sau chi tiết này chủ đề nhàvăn hướng tới vô cùng rộng lớn Từ đó người đọc giải mã và tiếp cận tác phẩmtrọn vẹn hơn, nhất là lứa tuổi học sinh các em sẽ rút ra được nhiều kỹ năng sốngrất bổ ích Nhưng thực tế việc giảng dạy của giáo viên và việc học của học sinhcòn chưa thực chủ động và thấu đáo với những tác phẩm này

Vì những lí do chủ quan và khách quan trên tôi quyết định chọn đề tài

Tiếp cận tác phẩm Người trong bao từ góc độ chi tiết nghệ thuật và chủ đề tác phẩm với hi vọng sẽ giúp cho HS thay đổi quan niệm và cách đón nhận một tác

phẩm văn học nước ngoài nổi tiếng để từ đó các em có cơ hội cảm nhận hếtđược cái hay, cái đặc sặc và những tinh túy của văn chương nghệ thuât, làmphong phú hơn vốn kiến thức văn chương của mỗi người

2 Mục đích của đề tài

- Với đề tài này tôi mạnh dạn đưa ra những ý kiến cá nhân về hướng tiếpcận mới một tác phẩm văn học nước ngoài nổi tiếng từ góc độ nghệ thuật viếttruyện để cùng trao đổi với đồng nghiệp của mình, với mong muốn góp phầnvào việc đổi mới phương pháp dạy học ở trường Trung học phổ thông hiện nay

- Đồng thời qua đề tài này tôi cũng mong muốn lồng ghép nội dung rấtthực tế là rèn luyện kĩ năng sống cho HS, giúp HS rút ngắn khoảng cách địa lývà lịch sử giữa các nền văn hóa để hoàn thiện bản thân mình

- Cần cho Học sinh thấy được tài năng bậc thầy của Sê – khốp trong nghệthuật viết truyện ngắn: kết cấu đơn giản, ngắn gọn, chi tiết nghệ thuật đặc sắc,ngôn ngữ giản dị nhưng đã tái hiện được một khung cảnh rộng lớn, nhiều màusắc của nước Nga đương thời HS cần rèn luyện kỹ năng, phương pháp tiếp cậnmột tác phẩm văn học chân chính

Trang 5

- Qua tỏc phẩm HS tự rỳt ra bài học vờ̀ cỏch sụ́ng để hoàn thiện bản thõn.

- Thực hành soạn giảng tiết dạy cụ thể: Tiết 97, 98 trong chương trỡnhNgữ văn lớp 11 THPT

3 Đụ́i tượng và phạm vi nghiờn cứu

3.1 Đối tượng nghiờn cứu

- Tỡm hiểu những khỏi niệm như chủ đờ̀ và chi tiết nghệ thuật trong tỏcphẩm, vai trũ của cỏc yếu tụ́ trờn đến sự thành cụng của tỏc phẩm Từ đú tậptrung đổi mới phương phỏp giảng dạy những tỏc phẩm văn học nước ngoàitrong chương trỡnh THPT

- Nghiờn cứu cỏch thức tiếp cận tỏc phẩm Người trong bao từ gúc độ chi

tiết nghệ thuật và chủ đờ̀ tỏc phẩm

3.2 Phạm vi nghiờn cứu

- Tỏc phẩm Người trong bao.

- Cỏc tỏc phẩm cựng chủ đờ̀ như : Khúm phỳc bồn tử, Phũng số 6, Cõu chuyện tỡnh yờu, Anh bộo anh gầy, Cỏi chết của một viờn chức

4 Phương phỏp và thời gian nghiờn cứu

4.1 Phương phỏp nghiờn cứu

- Làm đề tài này, tôi đã vận dụng nhiều phơng pháp Dới đây là những phơngpháp chủ yếu:

1 Phơng pháp thống kê, nêu ví dụ

2 Phơng pháp thực nghiệm

3 Phơng pháp so sánh

4 Phơng pháp tổng hợp

4.2 Thời gian nghiờn cứu

Để nghiờn cứu đờ̀ tài này tụi đó tiến hành tỡm hiểu và thu thập tài liệutrong hai năm học 2013 – 2014 và 2014 - 2015 và đó thực nghiệm khỏ thànhcụng ở một sụ́ lớp 11 năm học 2014 - 2015

Trang 6

PHẦN NỘI DUNG CHƯƠNG I NHỮNG VẤN ĐỀ LÍ LUẬN

1 Khái niệm và vai trò của chi tiết nghệ thuật trong tác phẩm văn học

1.1 Khái niệm chi tiết nghệ thuật

Không phải ngẫu nhiên mà văn hào vĩ đại người Nga Macxim Gorki từngphát biểu: “Chi tiết nhỏ làm nên nhà văn lớn” Hơn ai hết, tác giả những thiêntruyện viết ra từ trường đại học cuộc sống, người được coi là “cánh chim báobão của cách mạng Nga”, “nhà văn của những người chân đất” là người hiểu rõtầm quan trọng của những chi tiết nghệ thuật trong tác phẩm văn chương Tươngquan đối lập trong câu nói trên đã khẳng định: Cái làm nên tầm vóc của nhà vănkhông hẳn là quy mô tác phẩm mà chính là “chi tiết” – yếu tố đôi khi được coi lànhỏ, là vặt vãnh

Chi tiết nghệ thuật không chỉ là yếu tố cấu thành tác phẩm mà còn là nơigửi gắm những quan niệm nghệ thuật về con người, về cuộc đời của nhà văn,nơi kí thác niềm ưu tư, trăn trở của nhà văn trước cuộc đời Nhà văn chỉ thực sựlà “người thư kí trung thành của thời đại” (H.Balzac) khi anh ta có khả năng làmsống dậy cuộc đời trên trang sách bắt đầu từ những chi tiết nhỏ Lựa chọn chitiết để xây dựng nên tác phẩm nghệ thuật không chỉ thể hiện bản chất sáng tạocủa người nghệ sĩ mà còn bộc lộ tài năng, tầm vóc tư tưởng của người cầm bút.Chi tiết không phải là một khái niệm xa lạ với đời sống

Theo Từ điển Tiếng Việt (Nxb Khoa học xã hội Hà Nội 1988) thì chi tiếtlà: “Phần rất nhỏ, điểm nhỏ trong nội dung sự việc hoặc hiện tượng” (Ví dụ: Kểrành rọt từng chi tiết) “Là thành phần riêng rẽ hoặc tổ hợp đơn giản nhất củachúng có thể tháo lắp được” (Ví dụ: Chi tiết máy) Như vậy, trong đời sống hàngngày, từ “chi tiết” được hiểu và dùng như là một thành tố, một bộ phận nhỏ củamột sự việc, tổng thể Chi tiết được hiểu như là một thành phần thuộc về cấu tạo

Trang 7

Trong văn học, “chi tiết” theo định nghĩa của nhóm tác giả Lê Bá Hán, TrầnĐình Sử, Nguyễn Khắc Phi (Từ điển thuật ngữ văn học, Nxb Đại học Quốc giaHà Nội, 1997) là: “Các tiểu tiết của tác phẩm mang sức chứa lớn về cảm xúc và

tư tưởng” và họ gọi chung là chi tiết nghệ thuật Cũng theo nhóm tác giả này thì:

“Tuỳ theo sự thể hiện cụ thể, chi tiết nghệ thuật có khả năng thể hiện, giải thích,làm minh xác cấu tứ nghệ thuật của nhà văn, trở thành tiêu điểm, điểm hội tụcủa tư tưởng tác giả trong tác phẩm Chi tiết nghệ thuật gắn với “quan niệmnghệ thuật” về thế giới con người, với truyền thống văn hoá nghệ thuật nhấtđịnh”

Như vậy, chi tiết nghệ thuật được xem như linh hồn của một văn bản nghệ thuật.Muốn hiểu, nắm chắc văn bản, phải hiểu rõ chi tiết nghệ thuật Khái niệm chitiết được đặt ra nhằm phân biệt với tổng thể nhưng nó không tách rời tổng thể

Sự hòa hợp giữa chi tiết và tổng thể sẽ tạo thành chỉnh thể Chi tiết nghệ thuậtđược xem là thành tố nhỏ nhất trong một chỉnh thể nghệ thuật

1.2 Vai trò của chi tiết nghệ thuật trong tác phẩm văn chương

Bàn về tương quan giữa chi tiết và tổng thể, có ý kiến cho rằng: “Đôi khichỉ vì một đôi mắt mà người ta phải cưới nguyên một người đàn bà” Câu nói đókhẳng định một thực tế: Đôi khi, chi tiết có thể đánh gục được cả tổng thể, thậmchí nó thay thế, lấn át tổng thể Trong tác phẩm văn chương, chi tiết có thể nhỏvề quy mô, tầm vóc nhưng nó chứa đựng tư tưởng lớn, tình cảm lớn Không nhàvăn vĩ đại nào không tập trung xây dựng hình tượng nghệ thuật từ những chi tiếtnhỏ, đặc sắc Thực tế cho thấy, chỉ bằng những chi tiết cô đúc, tiêu biểu, kết hợpvới lối hành văn nhiều ẩn ý, nhiều nhà văn đã để lại những ấn tượng sâu sắctrong lòng người đọc bằng những hình tượng nghệ thuật độc đáo, giàu sức sống.Nhân vật Bêlicôp (“Người trong bao” - A Sêkhôp), nhân vật AQ (“AQ chínhtruyện” - Lỗ Tấn), nhân vật Grăngđê (“Ơgiêri Grăngđê” – H Banlzac), nhân vậtChí Phèo (“Chí Phèo” - Nam Cao) , đều là những hình tượng điển hình đặc sắc,được khắc họa bằng nhiều chi tiết cụ thể nhưng có sức khái quát cao, phản ánh

Trang 8

được diện mạo, bản chất con người và bộ mặt của xã hội, đồng thời thể hiệnnhững quan niệm nghệ thuật về con người rất riêng của mỗi nhà văn.

Trong truyện, nhờ chi tiết mà cốt truyện được triển khai và phát triển đầyđặn, thông qua chi tiết mà cảnh trí, tình huống, tính cách, tâm trạng, hình dáng,số phận của nhân vật được khắc họa và bộc lộ đầy đủ Nhiều chi tiết trở thànhnhững điểm sáng thẩm mĩ của tác phẩm, có vị trí không thể thiếu trong sự pháttriển của cốt truyện, gắn liền với những bước ngoặt trong cuộc đời, số phận nhânvật Thiếu chi tiết là thiếu sự đặc tả, thiếu tính cụ thể, truyện sẽ trở nên nhạtnhẽo, hời hợt, thiếu sức hấp dẫn Tuy nhiên, nếu ôm đồm nhiều chi tiết thì rốirắm, rườm rà, giảm giá trị thẩm mỹ của tác phẩm

Trong thơ, nhờ chi tiết mà cảm xúc của nhà thơ có nơi nương náu Đặcthù của thơ là cảm xúc và hình ảnh Hình ảnh chính là chi tiết trong thơ Mộtcánh chim, một làn mây, một chiếc lá, một nhành hoa hay tia nắng đi vào thơkhông còn là sự vật vô tri nữa Nó là hình ảnh phản chiếu tâm trạng, cảm xúccủa nhà thơ Từ một cảnh huống, một tâm trạng mà thấy được nỗi niềm khôngchỉ của cá nhân thi sĩ mà của cả một lớp người, một thời đại Cao hơn là phảnánh số phận con người của một quốc gia, dân tộc ở những chặng đường lịch sửnhất định Đỗ Phủ, Puskin, Nguyễn Du đều là những thi hào mà tên tuổi đã gắnliền với dân tộc và thời đại

Tóm lại, dù là thơ hay văn xuôi, đều cần phải xây cất từ chi tiết Theo quy luậtđiển hình hóa của văn học, qua một giọt sương để thấy cả bầu trời Nghệ sĩ lớnlà người có khả năng chưng cất cả đại dương vào trong một giọt nước, cả vũ trụvào trong một giọt sương Tầm cỡ nhà văn là viết về những cái không đâu, vặtvãnh nhưng khơi gợi được những vấn đề lớn, liên quan đến số phận con người,nhân loại

Như vậy, chi tiết nghệ thuật dù chỉ là yếu tố nhỏ lẻ của tác phẩm nhưngmang sức chứa lớn về cảm xúc và tư tưởng Thiếu chi tiết, nhà văn không thểđúc nên tác phẩm Chi tiết càng có sức biểu hiện, sức khơi gợi và ám ảnh cànglớn, càng góp phần nâng cao giá trị tác phẩm Và không có một tác phẩm lớn

Trang 9

nào mà chi tiết lại nhạt nhẽo, nông cạn, thiếu sức sống Trong tiếp nhận văn học,càng không được xem nhẹ chi tiết Đọc hiểu và cảm nhận tác phẩm văn chương

từ cấp độ chi tiết là yêu cầu quan trọng và cần thiết, đặc biệt đối với việc dạyhọc Ngữ văn ở trường phổ thông

1.3 Phân loại chi tiết nghệ thuật trong tác phẩm văn chương

Căn cứ vào hình thức thể loại văn học, người ta chia chi tiết nghệ thuậttrong tác phẩm văn chương làm hai loại: Chi tiết trong văn xuôi và chi tiết trongthơ

1.3.1 Chi tiết trong văn xuôi

Chi tiết trong văn xuôi thường là chi tiết sự vật và chi tiết sự việc Chi tiết

sự vật thường gắn với 3 đối tượng: cảnh vật, đồ vật, nhân vật

Hình ảnh những ngọn đèn trong tác phẩm Hai đứa trẻ (Thạch Lam) là chi tiết sựvật Có nhiều loại đèn được nhà văn miêu tả Đèn rất sáng (đèn ở Hà Nội và đèn

ở đoàn tàu) và đèn tù mù (ở phố huyện) Một loại ánh đèn mạnh nằm trong quákhứ đã mất hoặc chỉ trong mơ tưởng xa xôi Một loại ánh đèn hiện tại rất yếu ớt

ở phố huyện Gia đình chị Tí, cửa hàng của chị em Liên, bác Siêu bán phở ,mỗi người có một ngọn đèn nhưng tất cả đều tù mù, chỉ tạo nên những “khesáng”, “hột sáng”, “quầng sáng”, “chấm lửa vàng lơ lửng” trong đêm, đối lậphoàn toàn với “Hà Nội xa xăm, Hà Nội sáng rực, vui vẻ và huyên náo" Sốngtrong ánh đèn tù mù đó, Liên nhớ tiếc ánh sáng quá khứ, mơ tưởng tương laitươi sáng Nó phản ánh tâm trạng chán ghét hiện tại tăm tối và mơ ước có cuộcsống khác của hai đứa trẻ

Chi tiết sự việc (cốt truyện) gắn với các tình tiết Một tình tiết được hợpnên bởi nhiều chi tiết Chí Phèo thức dậy vào buổi sáng hôm sau là một tình tiết,

nó được hợp nên từ nhiều chi tiết: tâm trạng, cảm xúc, cảm giác của ChíPhèo.Căn cứ vào thái độ của nhà văn, người ta phân ra chi tiết nóng và chi tiếtlạnh Chi tiết nóng thường được trở đi trở lại, được nhà văn khắc họa kĩ, nằmtrong mạch chính của văn bản nghệ thuật

Trang 10

Trong tác phẩm Chí Phèo (Nam Cao), “bát cháo hành” là chi tiết nóng,được nhắc đi nhắc lại, hàm chứa tình người, tình yêu thị Nở dành cho Chí Phèo.Bởi được chưng cất từ tình người nên bát cháo hành đã thức dậy phần ngườitrong Chí, làm cho hắn biết “buồn”, biết “ngạc nhiên”, xúc động và “ăn năn”.Thiếu chi tiết này, là thiếu sự xuất hiện của tình người, lấy gì thức tỉnh Chí Phèo

để hắn có khát vọng trở lại làm người lương thiện?

Chi tiết lạnh không nằm trong mạch chính, xuất hiện thoáng qua, nhà văn khôngtập trung cho chi tiết nổi lên nên khó viết và người đọc hời hợt rất dễ bỏ qua.Nhà văn phải có giác quan thẩm mĩ, bản lĩnh mới viết được chi tiết lạnh Cảmnhận được chi tiết lạnh thể hiện tầm đón nhận của người đọc

Chí Phèo khóc khi được Thị Nở cho ăn cháo hành là chi tiết lạnh .“mắt hắnhình như ươn ướt” Nhà văn chỉ nói ngắn, không lặp lại, xa cách, giả định “hìnhnhư” đi kèm với tính từ giảm thiểu “ươn ướt” Chi tiết mờ nhạt, tưởng thoángqua nhưng rất đáng kể Mất hơi cháo hành Chí Phèo không còn được chở che,nương tựa bởi tình người Mất đi tình người khi đã biết hơi ấm của tình người,đối với kẻ đã bao năm sống bên lề của xã hội như Chí Phèo mà nói, chỉ còn cáchtìm đến cái chết

Trong truyện Đời thừa (Nam Cao), nhân vật Hộ tỉnh dậy sau đêm say, sờtay lên bàn thấy “ấm nước hãy còn ấm” cũng là một chi tiết lạnh Chi tiết ấy nóivới Hộ về Từ, khiến cho Hộ nhìn thấy sự cao đẹp của Từ và tất cả sự tồi tệ củamình Nó chứng tỏ rằng Từ là một người có sự tử tế, chu đáo Từ tử tế, chu đáovới Hộ cả khi Hộ tàn nhẫn với Từ “Ấm nước còn ấm” là hình ảnh của sự khoandung, sự chăm sóc và tha thứ Người ta chỉ có thể tha thứ cho người khác khingười ta mạnh bởi đó là cái mạnh trong lương tri, lương tâm, tình người Đối lậpvới sự yếu đuối trong hình hài, vóc dáng, Từ rất mạnh ở lòng thương Lòngthương ấy bền vững chứ không chông chênh như của Hộ Nhận ra điều đó, Hộcàng thấy Từ đáng được che chở, yêu thương, càng thấy mình đớn hèn, đángkhinh bỉ Hộ đã khóc trước Từ khi nhận ra tất cả sự thảm hại ấy của mình

Trang 11

Cảm nhận chi tiết trong văn xuôi khi dạy học Ngữ văn ở trường phổ thông

có thể không phân loại nhưng nhất thiết phải hiểu rõ chi tiết đó đóng vai trò gìtrong mạch truyện, trong diễn biến tính cách, số phận nhân vật Nói cách khác làluôn gắn chi tiết với tổng thể để thấy được tính thống nhất của một chỉnh thểnghệ thuật Quan trọng hơn là qua đó, hiểu được ý đồ nghệ thuật, đọc được tưtưởng, tình cảm nhà văn muốn gửi gắm Đồng thời, thấy được tài năng sáng tạocủa người cầm bút

1.3.2 Chi tiết trong thơ

Chi tiết vốn là lẽ sống của nghệ thuật, với thơ, chi tiết là hồn cốt Bài thơsống được hay không là nhờ chi tiết Chi tiết trong thơ thu hẹp lại trong một giớihạn nhỏ trong thi ảnh và ngôn từ Đối với một bài thơ, nếu nắm được thi ảnh vàngôn từ đặc sắc xem như đã nắm được linh hồn bài thơ, gọi là nắm được nhãn

tự, kết tinh được thần thái linh hồn tác phẩm Quy mô chi tiết trong thơ thườngnhỏ hơn rất nhiều trong tác phẩm văn xuôi

Bài thơ Đò Lèn - Nguyễn Duy, tác giả viết về một tuổi thơ nghèo khó bêncạnh người bà tần tảo Hệ thống chi tiết cảnh vật được nhà thơ liệt kê gồm: cống

Na, đồng Quan, ga Lèn, chợ Bình Lâm, chùa Trần, đền cây Thị, đền Sòng ,giúp người đọc hình dung về diện mạo một miền quê với những cảnh trí rất dân

dã, gần gũi, quen thuộc Quan trọng hơn, nó giúp Nguyễn Duy thể hiện sâu sắcthân phận người bà: Đó là thân phận con sâu cái kiến, thân phận thảo dân, mangsắc thái dân đen, đối lập với Tiên Phật, Thánh thần Bài thơ nói về sự ân hận,

sự trưởng thành muộn màng của người cháu Sống bên bà nhưng vô tâm với nỗikhổ của bà, sống bằng sự chăm sóc, yêu thương vất vả của bà mà cháu không hềbiết

Tôi trong suốt giữa hai bờ hư thực Giữa bà tôi và Tiên Phật thánh thần

Người cháu đã sống rất thực với cái hư và sống rất hư với cái thực Chữ hưmang hai nghĩa: hư ảo và hư đốn Nó chi phối quyết định đến mạch tâm sựmang màu sắc triết luận, thể hiện quá trình giải thiêng, giải ảo Nhìn ở góc độ

Trang 12

tình cảm, đó là quá trình rời khỏi niềm tin ngây thơ dành cho thánh thần để đếnvới tình thương dành cho người bà, từ đối tượng mơ hồ đến đối tượng thực Đôikhi người ta phải trả giá cho những bài học vô cùng đắt Khi biết yêu thương thìbà

đã mất rồi Nhìn từ góc độ đời sống, đó là cuộc rời bỏ những đối tượng khôngxứng đáng để đến với đối tượng xứng đáng hơn Chính người dân kia mới làmnên hiện thực đời sống Chỉ hai chi tiết “hư” – “thực” đã nói lên sự sụp đổ niềmtin của tác giả, rời bỏ thế giới của đức tin đơn thuần để đến với hiện thực cuộcđời gần gũi, đáng tin hơn

Chi tiết trong thơ nhiều khi là một mật mã Giải mã chi tiết tức nắm được

ý đồ nghệ thuật, ý đồ tư tưởng của nhà thơ Chỉ qua một vài con chữ trongTruyện Kiều, như chữ “tót” (Ghế trên ngồi tót sỗ sàng), chữ “cò kè” (Cò kè bớtmột thêm hai) mà thi hào Nguyễn Du đã lật tẩy cả một chân dung kẻ con buôn,

vô học, thô lỗ của nhân vật Mã Giám Sinh, hay một chữ “lẻn” làm lộ ra một tínhcách mờ ám, lén lút, tráo trở… của Sở Khanh, hay hai chữ “mặt sắt” đã gọi ramột chân dung tính cách lạnh lùng, hiểm độc, tàn nhẫn và bỉ ổi của Hồ TônHiến… Các chữ “tót”, “cò kè”, “mặt sắt” được gọi là những chi tiết đắt giá làmnổi lên hồn cốt nhân vật

Tóm lại, khó thể phủ nhận vai trò và tầm quan trọng của chi tiết trong tác phẩmnghệ thuật Với nhà văn, quá trình sáng tạo gắn liền với ý thức làm nên nhữngchi tiết đặc sắc, góp phần thể hiện nội dung, chủ đề của tác phẩm Chi tiết gánhtrọng trách chuyển tải đến người đọc những thông điệp mà nhà văn gửi gắm,những cách nhìn và quan niệm sâu xa về con người và cuộc đời của người nghệ

sĩ Với người đọc, cảm nhận chi tiết nghệ thuật là mở những cánh cửa đầu tiên

để đi vào thế giới nghệ thuật của một tác phẩm văn học Nhà văn sẽ không thểlàm nên tên tuổi nếu tác phẩm của anh ta không bắt đầu từ những chi tiết Ngườiđọc sẽ không nối được nhịp cầu tri âm với tác giả nếu không thông qua tác phẩm

từ những chi tiết nghệ thuật nhỏ nhất bởi chân lí trong sáng tạo nghệ thuật luônlà: “Chi tiết nhỏ làm nên nhà văn lớn”

Trang 13

2 Khái niệm và hệ thống của chủ đề trong tác phẩm văn học

2.1 Khái niệm chủ đề

Chủ đề là vấn đề cơ bản được nêu ra trong văn bản Chủ đề thể hiện điều quantâm cũng như chiều sâu nhận thức của nhà văn đối với cuộc sống Có thể nêulên một số chủ đề của các tác phẩm:

Tắt đèn của Ngô Tất Tố tập trung phản ánh số phận bi thảm của người nông dân do chế độ sưu thuế, sự bóc lột tàn khốc trong xã hội thực dân nửa

phong kiến Chí phèo của Nam Cao lại tập trung tô đậm vấn đề tha hóa, biếnchất của một bộ phận nông dân và ước mơ làm người lương thiện của họ Trong

Truyện Kiều của Nguyễn Du, tác giả đã nêu bật lên số phận bi kịch của người phụ nữ, vấn đề đấu tranh để thực hiện tự do và công lí Qua Vợ nhặt, Kim Lân

đã phản ánh cuộc sống khốn khổ của nhân dân ta trong nạn đói khủng khiếp năm

1945 và tình cảm hướng về cách mạng của họ đồng thời nêu lên một vấn đề có ýnghĩa nhân bản sâu sắc : Ðó là cái tình trong cuộc sống đời thường của những

người lao động trong một hoàn cảnh gần như hoàn toàn bế tắc Trong Mùa lạc,

Nguyễn Khải quan tâm đến sự thay đổi số phận của những con người đã từngchịu nhiều bất hạnh trong xã hội cũ, nay được niềm vui, hạnh phúc và chỗ đứngtrong xã hội mới

2.2 Hệ thống chủ đề

Trong một tác phẩm, thường không phải chỉ có một chủ đề duy nhất mà

có nhiều chủ đề gắn bó chặt chẽ, bổ sung cho nhau tạo thành một hệ thống chủđề Trong hệ thống chủ đề, có thể nổi lên vài chủ đề có ý nghĩa trung tâm, quánxuyến toàn bộ tác phẩm Ðó là chủ đề chính Bên cạnh đó, có những chủ đề có ýnghĩa bộ phận, góp phần bổ sung, làm nổi bật chủ đề chính, được gọi là chủ đềphụ: ở những bộ tiểu thuyết đồ sộ như Tam quốc diễn nghĩa của La Quán Trunghay Chiến tranh và hoà bình của L.Tôn - xtôi Trong một tác phẩm, các chủ đề

Trang 14

không có giá trị ngang nhau nên việc xác định đúng đắn chủ đề chính, chủ đềphụ sẽ góp phần quan trọng trong việc lí giải ý nghĩa của tác phẩm

CHƯƠNG II CÁCH THỨC TIẾP CẬN NGƯỜI TRONG BAO TỪ GÓC

ĐỘ CHI TIẾT NGHỆ THUẬT VÀ CHỦ ĐỀ TÁC PHẨM

2.1 Tiếp cận tác phẩm Người trong bao từ góc độ chi tiết nghệ thuật

Sê – khốp là nhà văn đã viết nhiều truyện ngắn và đã đạt được kỹ xảotuyệt vời trong lĩnh vực này của văn học Trong quá trình sáng tác của Sê –khốp, tính chất truyện của ông có thay đổi: Ở thời kỳ đầu, thường là nhữngtruyện rất ngắn, nội dung châm biếm, hài hước càng về sau càng thấy có nhiềutruyện dài, tính chất trữ tình rõ rệt Nhưng không thể phủ nhận một việc ở thời

kỳ nào những sáng tác của ông cũng hấp dẫn người đọc bởi sự đơn giản của cốttruyện, cách giới thiệu nhân vật độc đáo và đặc biệt là việc nhà văn sử dụng mộtcách linh hoạt và khéo léo những chi tiết nghệ thuật Với những chất liệu đơngiản nhà văn đã khéo lồng vào truyện nội dung xã hội to lớn, tái hiện lại mộtkhung cảnh rộng lớn nhiều màu sắc của nước Nga đương thời Trong truyệnngắn của Sê – khốp, chi tiết nghệ thuật có thể giúp cho việc tái hiện lại môitrường hoàn cảnh xảy ra hành động, có thể làm nổi bật tính cách của nhân vật vàcũng có thể mang một ý nghĩa tượng trưng, nói lên chủ đề tư tưởng tác phẩm Đôi khi từ một sự việc, hành động có khi là rất nhỏ nhặt trong cuộc sống, Sê –khôp đã làm cho người đọc có thể rút ra được những kết luận có tính chất triết lí

xã hội rất to lớn về con người, về cuộc đời Ở điểm này Sê-khôp được độc giảđánh giá rất cao về tài năng viết truyện ngắn Có thể chỉ ra một vài tác phẩm tiêubiểu như Anh béo và anh gầy ( 1883), Cái chết của một viên chức ( 1883), Con

kỳ nhông ( 1884)…

Truyện Anh béo và anh gầy ( 1883) lấy bối cảnh rất đơn giản – cuộc gặp

gỡ của 2 người bạn tại một sân ga, nhân vật không nhiều chỉ có anh béo và gia

Trang 15

đình anh gầy Nói là cuộc gặp gỡ giữa hai người bạn nhưng lời thoại được tỉnhlược đến mức họ chỉ nói với nhau một vài câu nhưng cái hay, đặc sắc ấn tượngnằm ngay ở sự đơn giản đó Sê-khốp đã rất thành công khi xây dựng chi tiết cáibắt tay của các nhân vật này Anh gầy và anh béo vốn là bạn tử thuở còn đi học,

họ có những tháng ngày học sinh rất hồn nhiên, nhiều kỉ niệm Thời gian saumỗi người đều tìm cho mình một công việc riêng, rồi một ngày họ gặp lại nhau

ở ga tàu Lúc đầu cả hai đều rất mừng rỡ và một hành động tự nhiên họ tiến lạigần bắt tay nhau Nhưng chính trong lúc này anh gầy đã kịp nhận ra bạn anh giờ

đã là một vị quan to và không dám tay bắt mặt mừng với anh béo Ngay lập tứcanh gầy trở nên khúm núm sợ sệt cúi đầu bắt tay anh béo Thậm chí vợ và conanh gầy cũng khúm núm, sợ sệt như vậy Cuộc gặp gỡ diễn ra trong sự nặng nềvà nhanh chóng kết thúc Khi anh béo bước đi cả gia đình anh gầy vẫn kính cẩnkhép nép Khép lại câu chuyện ở đây nhưng tác giả đã gieo vào lòng người đọcnhững suy nghĩ trăn trở về cuộc sống Thật không khó để nhận ra ý đồ của nhàvăn khi xây dựng chi tiết cái bắt tay của hai người bạn Qua chi tiết ngỡ nhưbình thường này chúng ta thấy được thái độ chế giễu, lên án của Sê-khốp vớimột bộ phận trí thức Nga đương thời chỉ biết xu nịnh, tâm lý nô lệ, khiếp sợtrước quyền lực Chính thực tế này đã làm cho tâm hồn, nhân cách của họ bịméo mó

Với truyện Cái chết của một viên chức ( 1883) Sê-khôp cũng xây dựng

rất thành công chi tiết chỉ vì cái hắt xì hơi mà dẫn đến cái chết của một viênchức Vẫn là lối viết truyện ngắn tài ba của mình, Tác giả chọn bối cảnh cho tácphẩm là không gian của một rạp chiếu phim Toàn bộ tác phẩm xoay quanh hainhân vật là một viên chức nhỏ và một vị quan to Trong một lần đến rạp chiếuphim anh viên chức kia ngồi ngay sau ghế của một vị quan trên Sở Vì vô tìnhhắt xì hơi mà không kịp lấy tay che, nước mũi bắn ra xung quanh Anh ta lấylàm ái ngại thậm chí sợ hãi vô cùng trong khi không ai để ý Anh ta lo sợ hànhđộng khiếm nhã của mình là xúc phạm đến vị quan Sở Anh ta không còn tâm tríxem phim nữa mà đầu óc quay cuồng với các suy nghĩ làm thế nào để xin lỗi

Trang 16

người kia Lấy hết can đảm anh khúm núm bước lại nói lời xin lỗi Nhưng đáplại thiện ý của anh này lại là một cái nhìn thoáng qua, không để ý của vị quan SởVà thế là bao nhiêu lo lắng cứ thế đè lên người anh ta Từ rạp chiếu phim, vềnhà và làm việc gì bất kể là nhỏ hay lớn anh ta đều sợ hãi ám ảnh Anh ta quyếtđịnh đến tận chỗ làm của vị quan Sở để xin lỗi về cái hắt hơi của mình Cũngnhư lần trước vị quan này lấy làm tức giận, tức giận không phải vì cái hắt hơimà tức giận vì bị làm phiền bởi một việc không đáng bận tâm Với thái độ tứcgiận đó vị quan Sở đã gắt lên và cái gắt đó đã chấm dứt sự sống của anh viênchức sau một thời gian ngắn Câu chuyện khép lại, chỉ vì một nguyên nhân rấtđơn giản mà dẫn đến cái chết Phải chăng Sê-khốp đang muốn gióng lên một hồichuông báo động và cảnh tính đất nước Nga, giới trí thức Nga về thối quỵ luỵthái quá đến đê hèn trước quyền lực?

Một lần nữa chúng ta lại bắt gặp chủ đề này trong Con kỳ nhông ( 1884)qua chi tiết một viên cảnh sát xử kiện Nhân vật chính trong tác phẩm là một têncảnh sát trở mặt như bàn tay Hắn xét xử một việc nhỏ mọn nhất cũng khôngdám theo công lý vì sợ hãi và muốn lấy lòng quan trên ngay cả khi ngài vắngmặt Như vậy chỉ qua một vài chi tiết nhỏ nhưng Sê-khốp đã chuyển tải đượcnhững nội dung lớn về xã hội, về cuộc sống của con người

Như chúng ta đã biết Sê-khốp được ngợi ca là nhà cách tân thiên tài tronglĩnh vực truyện ngắn Trong chương trình văn 11 học sinh được tìm hiểu một tácphẩm rất thành công và tiêu biểu cho phong cách nghệ thuật của ông Đó là tác

phẩm Người trong bao Hình ảnh cái bao trong tác phẩm là chi tiết đặc sắc nhất

được tạo lên từ nhiều chi tiết khác Đó là những chi tiết về ngoại hình, lối sống,thói quen sinh hoạt và suy nghĩ tính cách, quan niệm về tình yêu của Bê-li-côp

Từ những chi tiết trên chân dung của hắn hiện lên thật chân thât, sống động.Trước tiên nhắc đến chi tiết này người đọc nhớ ngay đến nhân vật Bê – li – cốpvới lối sống thu mình đến hèn nhát Nhân vật này là điển hình cho một bộ phận,một kiểu người đã và đang tồn tại có nguy cơ phát triển trong xã hội Nga đươngthời Xuất hiện trong tác phẩm ngay từ những dòng đâu tiên Bê-li-cốp đã gây sự

Trang 17

chú ý với độc giả một người giáo viên trung học – nếp sống kì lạ, lập dị chỉthích chui vào những cái bao Từ khuôn mặt nhợt nhạt, bé choắt lại như mặtchồn, đến cặp mắt hắn cũng tìm cách giấu vào trong chiếc áo bành tô đen, cặpkính đen Cả đến mọi đồ dùng, thói quen trong sinh hoạt hàng ngày hắn cũng cốgắng giấu vào trong bao Chắc hẳn chúng ta đều ấn tượng với chi tiết: Ô hắn đểtrong bao, chiếc đồng hồ quả quýt cũng để trong bao, con dao nhỏ để gọt bút chìcũng để trong bao Dù thời tiết rất đẹp nhưng hễ ra đường là Bê-li-cốp lại đội

mũ, che ô mặc áo bành tô kín mít, đi xe ngựa cũng che mui lên Về đến nhà Phòng ngủ của hắn được miêu tả chật như một cái hộp, tù túng, ngột ngạt Thếnhưng dù nóng bức hắn cũng trùm chăn kín đầu Thậm chí cả ý nghĩ của mìnhhắn cũng cố giấu vào trong bao Bê-li-cốp không bao giờ dám có ý kiến riêng vềbất cứ một vấn đề to, nhỏ nào Từ những chi tiết trên người đọc nhận thấy ở conngười này một khát vọng mãnh liệt, kì dị: thu mình trong cái vỏ, tạo cho mìnhmột thứ bao có thể ngăn cách, bảo vệ hắn khỏi những tác động của cuộc sốngbên ngoài

Hơn thế nữa trong cách sống hắn còn tự tạo lên những thứ bao vô hìnhkhác trong suy nghĩ của mình Cụ thể đó là chi tiết Bê-li-cốp dạy tiếng Hi lạp-một thứ tiếng cổ nhưng hắn say mê và ca tụng hết lời Hắn lúc nào cũng ngợi caquá khứ và cả những thứ không bao giờ có thật Đồng nghĩa với việc Bê-li-cốpluôn sợ hãi cái mới, cái tân tiến Với hắn thật không thể chấp nhận được việcngười phụ nữ lại đi xe đạp và tay lững thững cầm quyển sách đi lại ngoài đường

Không chỉ có vậy để làm nổi bật chân dung của hắn tác giả còn xây dựngnhững chi tiết kì lạ trong tư tưởng, suy nghĩ, quan niệm về tình yêu Vì luôn sợhãi cái mới, cái tân tiến Bê-li-côp chỉ thích sống theo những thông tư, chỉ thịmột cách máy móc, vô hồn Câu nói cửa miệng của hắn “ Sợ nhỡ có chuyện gìxảy ra” Chi tiết này được lặp lại 5 lần trong tác phẩm như một ám ảnh khủngkhiếp khiến hắn không dám nghĩ không dám làm bất cứ chuyện gì Thậm chí cảchuyện tình yêu của đời mình Ngoài 40 tuổi hắn có nghĩ đến chuyện lấy vợ Côgái mà hắn đem lòng yêu mến là Va-ren-ca, một giáo viên mới chuyển về trường

Trang 18

rất năng động và tân tiến Lại một lần nữa hắn lo sợ, lưỡng lự để rồi khi chứngkiến cô gái ấy đi xe đạp thì hắn không thể chịu đựng được và quyết định đếnnhà Câu chuyện của hắn không suôn sẻ mà còn bị em của Va-ren-ca đẩy ngãxuống cầu thang Chính tiếng cười ha ha của va-ren-ca lanh lảnh vang khắp khunhà đã chấm dứt tất cả Chấm đứt cả tình yêu và cuộc đời của Bê-li-cốp Cuốicùng Bê-li-cốp chết Kì lại thay khi nằm trong quan tài người ta lại thấy vẻ mặthắn có vẻ tươi tỉnh, mãn nguyện Đây quả là một chi tiết đắt giá, thì ra cuối cùngBê-li-cốp cũng mãn nguyện vì đã chui được vào cái bao mà từ đó hắn khôngphải chui ra nữa Khi sống Bê-li-cốp đã gây ảnh hưởng trầm trọng đên xã hội,người ta sợ hãi tất cả: sợ gửi thư, sợ nói to, sợ diễn kịch…Khi hắn chết mọingười cảm thấy thoải mái nhẹ nhàng nhưng chưa được bao lâu cuộc sống lạidiễn ra như cũ: nặng nề, mệt nhọc, vô vị, tù túng Chi tiết này cho thấy nhà văn

đã khái quát ảnh hưởng và tác động dai dẳng nặng nề của lối sống trong bao.Chính kiểu người như Bê-li-cốp đã ám ảnh, đầu độc bầu không khí trong sạch,lành mạnh của văn hoá và đạo đức , tiến bộ của xã hội Nga đương thời Như vậykhông chỉ một mình Bê-li-cốp mang bao mà có biết bao nhiêu người cũng mangbao như hắn

Qua những chi tiết kể trên chân dung Bê-li-cốp lên thật sinh động, chânthật Từ đó gieo vào lòng người đọc những băn khoăn, trăn trở và suy nghĩ vềchi tiết cái bao Đâylà một trong những chi tiết nghệ thuật sáng tạo độc đáo nhấtcủa tác giả Hiểu theo nghĩa đen đây là vật dùng để bao, gói, đựng đồ vật, hànghoá…hình túi hoặc hình hộp Hiểu theo nghĩa chuyển cái bao là lối sống, tínhcách của Bê-li-cốp Hiểu theo nghĩa biểu trưng đây là kiểu người trong bao, lốisống trong bao- một kiểu người, một lối sống không chỉ đã và đang tồn tại ởnước Nga cuối TK XIX đầu TK XX mà còn có ý nghĩa phổ quát sâu rộng hơnnhiều Cả xã hội Nga thời điểm đó phải chăng cũng là một cái bao khổng lồ tróibuộc, tù hãm, bủa vây ngăn chặn tự do dân chủ của nhân dân Nga, trí thức Ngachân chính Như vậy với chi tiết đặc sắc này chủ đề tác phẩm đã được bộc lộmột cách chi tiết, rõ ràng Một chi tiết ngỡ như đơn giản, bình thường nhưng

Trang 19

chứa đựng nội dung sâu sắc Với cách này nhà văn đã tạo được ấn tượng mạnh

mẽ trong lòng người đọc về một nhân vật có lối sống khép kín, luôn thu mình,ngại giao tiếp và triên miên trong mọi nỗi sợ hãi Người đọc sẽ nhanh chóngnhận ra đằng sau lối sống khác người ấy của nhân vật là ngụ ý phê phán, đả kíchlối sống của những con người mang bao, chủ đề tác phẩm vì thế càng thêm sâusắc Với cách tiếp cận tác phẩm từ góc độ chi tiết nghệ thuật sẽ giúp học sinhtích cực, chủ động trong việc đọc và thu thập thông tin về nhân vật Từ đó họcsinh sẽ khái quát được chủ đề của tác phẩm hay nói cách khác học sinh sẽ thấyđược thái độ của nhà văn với nhân vật được xây dựng Đồng thời việc tiếp cậntác phẩm này từ góc độ chi tiết nghệ thuật sẽ giúp học sinh rèn luyện kỹ năngsống rất bổ ích Học sinh có cơ hội được liên hệ thực tế với lối sống của chínhbản thân mình Thực tế Sê-khốp xây dựng nhân vật Bê-li-cốp rất gần gũi vớicuộc sống không chỉ ở Nga mà ngay ở Việt nam chúng ta cũng dễ dàng bắtgặp.Từ những chi tiết rất nhỏ gắn với Bê-li-cốp như: ngoại hình mang bao, vậtdụng sinh hoạt trong bao, suy nghĩ cũng giấu trong bao, tư tưởng, tính cách,quan niệm về tình yêu cũng để trong bao…Học sinh sẽ ấn tượng và tự nhận rarằng mình không nên như Bê-li-cốp Nếu đã có một vài biểu hiện theo kiểu Bê-li-cốp thì cần tỉnh táo và thay đổi Hay các em có thể giúp đỡ bạn bè, nhữngngười xung quanh mình chủ động hoà nhập, sống chân thành cởi mở để tạodựng những mối quan hệ tốt đẹp cùng nhau xây dựng đất nước

Hay như hình ảnh nhà tù trong tác phẩm phòng số 6 được đánh giá là một

chi tiết đặc sắc Nhân vật chính trong tác phẩm là bác sĩ Ra – ghin, giám đốcbệnh viện ở một thị trấn nghèo Mặc dù không hài lòng với cách sống và nếpsinh hoạt ở nơi đây nhưng vì không có ý chí và nghị lực nên ông đã để mặc chongười ta làm điều ác hết năm này sang năm khác Còn ông thí suốt ngày chỉ ngồitrong phòng một mình đọc sách và nhắm rượu với dưa chuột muối Ông đã dựnglên cả một kho lý luận nhằm biện hộ cho thái độ lãnh đạm, sự chây ì và thoảhiệp dung túng của mình và đến một ngày kia chính ông bị bọn họ nhốt vàophòng số 6 – nơi giam giữ những người điên Đây là một chi tiết rất đặc sâc nó

Định dạng
Số trang	39
Dung lượng	281 KB