Ngày 25/12/2014 diễn ra hội thảo khoa học về bảo tồn và phát triển cây trà hoa vàng Tam Đảo đã nhận được nhiều sự quan tâm, đây là cơ hội để các cơ quan, đơn vị địa phương học hỏi kinh n
Trang 1MỞ ĐẦU
1 Đặt vấn đề
Hiện nay xu hướng trồng cây công nghiệp rất phổ biến do lợi ích về kinh
tế mà nó đem lại Việc nghiên cứu về các giống cây công nghiệp phù hợp với các địa phương là rất cần thiết Cây trà hoa vàng Tam Đảo là là đối tượng nghiên cứu đang được quan tâm
Trà hoa vàng Tam Đảo (camellia crassiphylla) thuộc họ Theaceae, chi Camellia Loài cây này được phát hiện đầu tiên vào những năm đầu thế kỷ
XX tại Quảng Tây Trung Quốc Ở Việt Nam nó được thu thập đầu tiên ở VQG Tam Đảo tỉnh Vĩnh Phúc từ tháng 12/1990, là loài đặc hữu ở VQG Tam Đảo
Trà hoa vàng có nhiều công dụng, đặc biệt trong lĩnh vực dược học Trong trà có chất flavonoid có tác dụng giảm 70% nguy cơ gây đột quỵ và các cơn đau tim nếu uống khoảng 4-5 tách/ngày Trong lá trà có các chất vi lượng như selenium(Se), kalium(K) , kẽm(Zn), vândium(V), mangan(Mn), các vitamin B1, B2, C có tác dụng giảm lượng chất béo trong cơ thể, lượng đường trong máu, hạ huyết áp dễ dàng và duy trì trong thời gia tương đối dài, phòng ngừa ung thư đến 33,8%, chế ngự sự phát triển của các khối
u, giải độc gan, ngoài ra trà hoa vàng có hoa màu vàng đặc trưng rất đẹp
và nở vào đúng dịp xuân nên được dùng làm cảnh
Hiện nay môi trường sống của cây bị đe doạ nghiêm trọng do chặt phá rừng và khai thác quá mức Khu phân bố hẹp, số lượng cá thể còn lại rất ít Các công trình nghiên cứu về trà hoa vàng còn rất hạn chế Nguy cơ chúng
ta mất đi nguồn tài nguyên quý này là rất lớn nếu không có kế hoạch bảo tồn một cách hợp lý Do số lượng cá thể còn lại ít nên trước mắt chủ yếu là bảo tồn tại chỗ chưa đầu tư phát triển trồng trên quy mô lớn
Ngày 25/12/2014 diễn ra hội thảo khoa học về bảo tồn và phát triển cây trà hoa vàng Tam Đảo đã nhận được nhiều sự quan tâm, đây là cơ hội để các
cơ quan, đơn vị địa phương học hỏi kinh nghiệm trong việc bảo tồn và phát triển cây trà hoa vàng theo đúng mục tiêu định hướng phát triển nguồn dược liệu góp phần phát triển kinh tế địa phương
Thái Nguyên là một tỉnh rất thuận lợi cho phát triển nông-lâm nghiệp với các điều kiện thuận lợi về đất đai, khí hậu Nhiệt độ trung bình 25 độ giờ nắng phân phối đều cho các tháng trong năm.Khí hậu chia thành 2 mùa rõ rệt: mùa mưa và mùa khô Lượng mưa trung bình từ 2000-2500mm Diện tích đất đồi lớn, nhiều đồi dốc Với những điều kiện đó cây trà hoa vàng hoàn toàn có thể phát triển tốt
Trang 2Với những lí do trên và mong muốn của bản thân được góp phần bảo vệ phát triển loài cây này một cách hiệu quả và tiến tới khai thác sản phẩm một cách bền vững, nâng cao đời sống người dân ở địa phương nên em tiến hành thực hiện đề tài "nghiên cứu đặc điểm thực vật học, tính chất đất và nhu cầu dinh dưỡng của cây trà hoa vàng Tam Đảo(Camellia
Crassiphylla) trồng tại thành phố Thái Nguyên"
2 Mục tiêu nghiên cứu
Mô tả được đặc điểm thực vật học và xác định được các điều kiện ảnh hưởng đến khả năng sinh trưởng, phát triển của cây trà hoa vàng trồng tại thành phố Thái Nguyên
3 Nội dung nghiên cứu
- Mô tả được đặc điểm thực vật học (hình thái, giải phẫu) của cây trà hoa
vàng (Camellia chrysantha).
- Xác định được thành phần và tính chất đất trồng cây trà hoa vàng
(Camellia chrysantha).
- Xác định được nhu cầu dinh dưỡng của cây trà hoa vàng (Camellia
chrysantha).
Chương 1 TỔNG QUAN TÀI LIỆU 1.1 Đặc điểm khí hậu của tỉnh Thái Nguyên năm 2016 - 2017
1.1 Đặc điểm sinh thái, giá trị kinh tế một số loài cây trà hoa vàng 1.2 Tình hình nghiên cứu, bảo tồn, sản xuất cây trà hoa vàng
Trang 3Chương 2 ĐỐI TƯỢNG, NỘI DUNG VÀ PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU 2.1 Đối tượng và địa điểm nghiên cứu
2.1.1 Đối tượng nghiên cứu
Tên khoa học: Camellia chrysantha.
Tên Việt Nam: Trà hoa vàng (Trà mi)
Họ: Theaceae (Họ chè)
Chi: Camellia (Chi chè)
Giống trà hoa vàng (Camellia chrysantha) được lấy tại huyện Ba
Chẽ, tỉnh Quảng Ninh
2.1.2 Địa điểm nghiên cứu
- Mô tả được đặc điểm thực vật học (hình thái, giải phẫu) của cây được tiến hành tại phòng thí nghiệm thực vật – Khoa Sinh học, Trường…
- Xác định được thành phần và tính chất đất trồng được tiến hành tại phòng thí nghiệm khoa Môi trường – Trường Đại học Nông Lâm Thái Nguyên
- Thí nghiệm Xác định được nhu cầu dinh dưỡng của cây trà hoa vàng
(Camellia chrysantha ) được bố trí tại xã Hà Thượng, huyện Đại Từ, tỉnh
Thái Nguyên
2.2 Phương pháp nghiên cứu
2.2.1 Phương pháp nghiên cứu đặc điểm thực vật học
2.2.1.1 Quan sát, mô tả
- Quan sát, mô tả các cơ quan sinh dưỡng của những loài thực vật nghiên cứu, đo đếm các bộ phận liên quan, ghi chép các điều kiện sinh thái ở các địa điểm nghiên cứu
- Chụp ảnh các đối tượng nghiên cứu trong điều kiện tự nhiên
2.2.1.2 Thu mẫu (giải phẫu cả 3 bộ phận: thân, lá, rễ…)
Thân: Chọn thân đồng đều về kích thước không già và không non quá, dễ cắt
Lá nguyên vẹn, không quá non quá già
Trang 42.2.1.3 Giải phẫu mẫu trong phòng thí nghiệm
* Phương pháp cắt nhuộm mẫu
- Cắt trực tiếp bằng tay với lưỡi dao lam
- Cắt xong sử dụng phương pháp nhuộm kép gồm các bước sau: + Ngâm mẫu cắt vào dung dịch Javen trong 15 - 20 phút để tẩy sạch nội chất của tế bào, rửa sạch bằng nước cất
+ Ngâm mẫu vào axit axetic 1% khoảng 5 phút để mẫu dễ bắt màu khi nhuộm
+ Nhuộm xanh bằng dung dịch xanh mêtylen loãng trong khoảng 5
-10 giây, rửa sạch bằng nước cất
+ Nhuộm đỏ bằng dung dịch đỏ carmin trong 20 - 30 phút, rửa lại bằng nước cất
+ Lên kính bằng nước cất để quan sát, phân tích, đo đếm
2.2.1.5 Phương pháp đo trên kính hiển vi
Sử dụng phương pháp đo gián tiếp bằng cách so sánh kích thước của vật cần đo với một thước đo thị kính và thước đo vật kính được lắp thêm vào kính hiển vi
2.2.2 Phương pháp phân tích đất trong phòng thí nghiệm
- Xác định thành phần cơ giới đất theo phương pháp để lắng Rutcovski
- Xác định ẩm độ đất theo phương pháp sấy khô
- Xác định pH đất: đo trên máy pH meter
- Xác định tỷ trọng của đất
- Xác định dung tích hấp thu (CEC) của đất theo phương pháp Aminoaxetat
- Phân tích lân tổng số trong đất theo phương pháp so màu
- Phân tích hàm lượng mùn trong đất theo phương pháp Tiurin
- Đạm tổng số: Xác định theo phương pháp Dumas trên thiết bị phân tích đa nguyên tố CNS TruSpec LECO USA 2.3.1.9
Trang 5- K2O5 tổng số: xác định theo phương pháp quang phổ hấp thụ nguyên tử (AAS) Công phá mẫu bằng hỗn hợp H2SO4 + HClO4
* Hàm lượng dinh dưỡng và chất hữu cơ trong đất so sánh theo
TCVN 7373: 2004 về chất lượng đất
2.2.3 Phương pháp bố trí thí nghiệm ngoài thực địa
Khu vực thí nghiệm được dọn sạch cỏ dại, làm đất tơi xốp, lên luống theo hướng Nam Bắc
Thí nghiệm được bố trí theo khối ngẫu nhiên hoàn chỉnh gồm diện tích mỗi ô thí nghiệm là 6 m2 Chiều luống rộng 1m, cao 20 - 25 cm Trồng
3 hàng, cây cách cây 1m
2.2.4 Phương pháp xử lý mẫu đất, mẫu cây
Các mẫu đất nghiên cứu được lấy ở tầng canh tác từ 20 – 30 cm Mẫu đất được lấy ở 5 điểm phân bố đều trên toàn diện tích theo quy tắc lấy đường chéo Sau khi lấy về, mẫu đất loại bỏ rễ cây, tạp chất, hong khô trong không khí ở nhiệt độ phòng sau đó đem nghiền qua rây 1mm, cất trữ trong túi bóng kín để phân tích thành phần hóa học đất
Mẫu thực vật được rửa sạch dưới vòi nước chảy, sau đó tráng qua nước cất, đem sấy ở nhiệt độ 700C cho đến khô hoàn toàn, nghiền nhỏ, bảo quản trong bình hút ẩm để phân tích hàm lượng Pb, As trong mẫu
Chương 4
DỰ KIẾN KẾT QUẢ NGHIÊN CỨU 4.1 Đặc điểm thực vật học của cây trà hoa vàng: đặc điểm hình thái, giải
phẫu (thân, lá, rễ) của cây trà hoa vàng
Trang 64.2 Đặc điểm môi trường đất trồng trà hoa vàng tại xã Hà Thượng, huyện Đại Từ, tỉnh Thái Nguyên
- Đặc điểm lý học: ẩm độ, thành phần cơ giới đất
-Thành phần hóa học: pH, N (%), P2O5 (%), K2O (%), CEC, mùn, hàm lượng lân và kali dễ tiêu, Ca2+ và Mg2+ trao đổi
4.3 Nghiên cứu nhu cầu dinh dưỡng của cây: giai đoạn trà tuổi 1.
- Nghiên cứu các công thức bổ sung phân bón cho cây trà hoa vàng ở giai đoạn trà tuổi 1
KẾ HOẠCH THỰC HIỆN ĐỀ TÀI
TT Thời gian Nội dung thực hiện
1 09/2016 Xây dựng đề cương nghiên cứu
2 10/2016 Khảo sát, lấy mẫu đất phân tích, bố trí thí nghiệm
3 10/2016 Phân tích chỉ tiêu lý, hóa học đất, theo dõi thí
nghiệm
4 11/2016 - 01/2017 Theo dõi thí nghiệm Thu hoạch và đánh giá các
chỉ tiêu nghiên cứu
5 02 - 03/2017 Xử lý số liệu và viết báo cáo