Đánh giá thực trạng công tác đăng ký đất đai, cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất quyền sở hữu nhà ở và tài sản khác gắn liền với đất trên địa bàn thị xã thái hoà

BỘ TÀI NGUYÊN VÀ MÔI TRƯỜNG TRƯỜNG ĐẠI HỌC TÀI NGUYÊN VÀ MÔI TRƯỜNG HÀ NỘI ========o0o======== Sinh viên : Lê Hoàng Tùng ĐÁNH GIÁ THỰC TRẠNG CÔNG TÁC ĐĂNG KÝ ĐẤT ĐAI, CẤP GIẤY CHỨNG

BỘ TÀI NGUYÊN VÀ MÔI TRƯỜNG TRƯỜNG ĐẠI HỌC TÀI NGUYÊN VÀ MÔI TRƯỜNG HÀ NỘI

========o0o========

Sinh viên : Lê Hoàng Tùng

ĐÁNH GIÁ THỰC TRẠNG CÔNG TÁC ĐĂNG KÝ ĐẤT ĐAI, CẤP GIẤY CHỨNG NHẬN QUYỀN SỬ DỤNG ĐẤT QUYỀN SỞ HỮU NHÀ Ở VÀ TÀI SẢN KHÁC GẮN LIỀN VỚI ĐẤT TRÊN ĐỊA BÀN THỊ XÃ THÁI HOÀ

Chuyên ngành: QUẢN LÝ ĐẤT ĐAI

Mã số:

Họ và tên: Lê Hoàng Tùng

Giáo viên hướng dẫn: Th.S Vũ Lệ Hà.

LỜI CẢM ƠN Trong suốt những năm học tập, tu dưỡng và rèn luyện tại khoa Quản Lý

Đất Đai – Trường Đại học Tài Nguyên và Môi Trường Hà Nội, em đã luôn nhận được sự dạy dỗ ân cần và sự quan tâm chỉ bảo tận tình của các thầy cô giáo Đây chính là những hành trang tốt nhất hỗ trợ cho em trong công việc sau này Xuất phát từ lòng kính trọng và biết ơn sâu sắc, em xin chân thành cảm ơn Ban Giám hiệu nhà trường, Khoa Quản Lý Đất Đai cũng như toàn thể các thầy cô giáo đã quan tâm, giúp đỡ và dìu dắt trong suốt thời gian qua Bên cạnh đó, em cũng nhận được sự giúp đỡ, tạo điều kiện của UBND Thị xãThái Hòa, Phòng Tài nguyên và Môi Trường, Văn phòng Đăng ký quyền sử dụng đất và nhà, Phòng Thống kê Thị xãThái Hòa đã tạo điều kiện cho em thu thập số liệu và những thông tin cần thiết liên quan

Để hoàn thành đồ án tốt nghiệp này, ngoài sự phấn đấu của bản thân,

em còn nhận được sự giúp đỡ và chỉ bảo tận tình của cô giáo Th.s Vũ Lệ Hà

và các cô chú, anh chị trong phòng Tài Nguyên và Môi Trường Thị xãThái Hòa – tỉnh Nghệ An Qua đây, em cũng xin trân trọng gửi lời cảm ơn tới cô

và Ban lãnh đạo cùng toàn thể các cán bộ trong Phòng Tài nguyên và Môi trường, Văn phòng Đăng ký Quyền sử dụng đất Thị xãThái Hòa đã tạo điều kiện giúp đỡ em trong suốt quá trình thực tập

Do kiến thức và kinh nghiệm thực tế còn hạn chế nên đồ án không thể tránh khỏi những sai sót, rất mong nhận được sự giúp đỡ, góp ý kiến và sự thông cảm của quý thầy cô

Em xin trân trọng cảm ơn!

Thái Hòa, tháng 06 năm 2015

Sinh viên

Lê Hoàng Tùng

MỤC LỤC

LỜI CẢM ƠN i

DANH MỤC BẢNG iv

DANH MỤC HÌNH v

KÝ HIỆU VIẾT TẮT vi

MỞ ĐẦU 1

CHƯƠNG 1 TỔNG QUAN VỀ CÁC VẤN ĐỀ NGHIÊN CỨU 5

1.1 Cơ sở lý luận 5

1.1.1 Khái niệm về đất đai, vai trò của đất đai đối với sự phát triển kinh tế-xã hội 5

1.1.2 Khái niệm về quản lý nhà nước về đất đai 6

1.1.3 Những vấn đề về quyền sử dụng đất và cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất, quyền sở hữu nhà ở và tài sản gắn liền với đất 7

1.1.4 Bộ máy quản lý nhà nước về đất đai và trách nhiệm cơ quan quản lý Nhà nước về cấp GCN 8

1.1.5 Chức năng, nhiệm vụ của công tác cấp giấy chứng nhận 9

1.2 Cơ sở thực tiễn 9

1.2.1 Lịch sử quản lý đất đai qua các thời kỳ 9

1.2.2 Kết quả đăng ký đất đai trên toàn quốc 15

1.3 Cơ sở pháp lý 17

1.3.1 Hệ thống văn bản pháp luật liên quan đến đăng ký cấp GCN 17

1.3.2 Một số quy định pháp luật hiện hành về đăng ký cấp GCN 25

CHƯƠNG 2 ĐỐI TƯỢNG, PHẠM VI, NỘI DUNG VÀ PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU 32

2.1 Đối tượng và phạm vi nghiên cứu 32

2.1.1 Đối tượng nghiên cứu 32

2.1.2 Phạm vi nghiên cứu 32

2.3 Phương pháp nghiên cứu 33

CHƯƠNG 3 KẾT QUẢ NGHIÊN CỨU 34

3.1 Điều kiện tự nhiên, kinh tế - xã hội thị xã Thái Hoà 34

3.1.1 Điều kiện tự nhiên 34

3.1.2 Điều kiện kinh tế-xã hội 35

3.1.3 Tình hình xã hội 37

3.2 Đánh giá tình hình quản lý và sử dụng đất trên địa bàn Thị xã Thái Hoà 39

3.2.1 Tình hình quản lý 39

3.2.2 Hiện trạng sử dụng đất 48

3.2.3 Phân tích tình hình biến động đất đai 55

3.3 Thực trạng cấp giấy chứng nhận trên địa bàn Thị xã Thái Hoà 61

3.3.1 Quy trình cấp giấy chứng nhận theo đơn vị hành chính 61

3.3.2 Kết quả cấp GCN đối với hộ gia đình 69

3.3.3 Kết quả cấp GCN cho các tổ chức 78

3.3.4 Đánh giá công tác cấp giấy chứng nhận trên địa bàn Thị xã Thái Hoà 80

3.3.5 Một số thuận lợi và khó khăn, tồn tại trong quá trình cấp giấy chứng nhận 82

3.4 Một số giải pháp nhằm đẩy nhanh tiến độ cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất, quyền sở hữu nhà ở và tài sản khác gắn liền với đất 83

KẾT LUẬN VÀ KIẾN NGHỊ 87

TÀI LIỆU THAM KHẢO 90

DANH MỤC BẢNG

Bảng 3.1 Hiện trạng diện tích, dân số, mật độ dân số Thị xã Thái Hòa 38

Bảng 3.2 Kết quả thực hiện công tác quản lý tài chính giai đoạn 2010- 2013 44

Bảng 3.3 Thống kê diện tích đất đai các năm giai đoạn 2011 – 2014 50

Bảng 3.4 Biến động sử dụng đất Thị xã Thái Hòa giai đoạn 2011- 2014 56

Bảng 3.5 Kết quả cấp GCN nông nghiệp của thị xã Thái Hòa 71

Bảng 3.6 Các trường hợp chưa đủ điều kiện cấp GCN nông nghiệp của thị xã Thái Hòa 73

Bảng 3.7 Kết quả cấp GCN đất ở của thị xã Thái Hòa 75

Bảng 3.8 Các trường hợp chưa đủ điều kiện cấp GCN đất ở của thị xã Thái Hòa 77 Bảng 3.9: Kết quả cấp GCN cho các tổ chức của thị xã Thái Hòa 78

Bảng 3.10 Các tổ chức chưa đủ điều kiện cấp GCN của thị xã Thái Hòa (Đến ngày 31/12/2014) 79

DANH MỤC HÌNH

Hình 3.1 Tỷ trọng các ngành kinh tế của thị xã Thái Hòa năm 2014 36

Hình 3.2 Cơ cấu sử dụng đất rừng sản xuất Thị xã Thái Hòa năm 2014 51

Hình 3.3 Cơ cấu đất rừng phòng hộ Thị xã Thái Hòa năm 2014 51

Hình 3.4 Cơ cấu sử dụng đất nông nghiệp Thị xã Thái Hoà năm 2014 52

Hình 3.5 Cơ cấu đất sản xuất kinh doanh phi nông nghiệp Thịxã Thái Hòa năm 2014 53

Hình 3.6 Cơ cấu sử dụng đất có mục đích công cộng Thị xã Thái Hòa 53

năm 2014 53

Hình 3.7 Cơ cấu sử dụng đất phi nông nghiệp Thị xã Thái Hoà năm 2014 55

Hình 3.8 Biến động đất đai trên địa bàn Thị xã Thái Hòa 2011- 2014 61

Hình 3.9 Quy trình cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất, quyền sở hữu nhà ở và tài sản khác gắn liền với đất 63

KÝ HIỆU VIẾT TẮT

MỞ ĐẦU

1 Tính cấp thiết của đề tài

Đất đai là tài nguyên vô cùng quý giá của mỗi quốc gia, là điều kiện tồn tại và phát triển của con người và các sinh vật khác trên trái đất Đó là tư liệu sản xuất đặc biệt, là thành phần quan trọng hàng đầu của môi trường sống, là địa bàn phân bố dân cư, xây dựng các cơ sở kinh tế, văn hoá xã hội, an ninh quốc phòng Mỗi quốc gia, mỗi địa phương có một quỹ đất đai nhất định được giới hạn bởi diện tích, ranh giới, vị trí Việc sử dụng và quản lý quỹ đất đai này được thực hiện theo quy định của Nhà nước, tuân thủ luật đất đai và những văn bản pháp lý có liên quan Nhà ở không những là tài sản có tầm quan trọng đặc biệt đối với mỗi gia đình mà còn là một trong những tiêu chuẩn làm thước đo phản ánh trình độ phát triển kinh tế xã hội của mỗi nước, mức sống dân cư của mỗi dân tộc Trong điều kiện kinh tế xã hội phát triển như hiện nay ở nước ta thì vai trò của đất đai và nhà ở lại càng to lớn hơn Theo Luật Đất Đai 2013 thì đất đai thuộc sở hữu của toàn dân do nhà nước quản lý Hiện nay đất nước ta đang trong quá trình đẩy mạnh công nghiệp hóa hiện đại hóa cùng với sự tăng trưởng của dân số và phát triển của nền kinh tế đã gây áp lực rất lớn đối với đất đai, trong đó diện tích đất lại không hề tăng lên Vậy đòi hỏi con người phải biết cách sử dụng một cách hợp lý nguồn tài nguyên có giới hạn đó Đặc biệt trong giai đoạn hiện nay các vấn đề về đất đai là một vấn đề hết sức nóng bỏng, các vấn đề trong lĩnh vực này ngày càng phức tạp và nhạy cảm Do đó hoạt động quản lý về đất đai của nhà nước có vai trò rất quan trọng để xử lý các trường hợp vi phạm luật đất đai, tranh chấp đất đai, đảm bảo công bằng và ổn định kinh tế xã hội Công tác này không chỉ đảm bảo sự thống nhất quản lý mà còn bảo đảm các quyền lợi và nghĩa vụ cho người sử dụng, giúp cho người sử dụng yên tâm đầu tư,

đề được nhiều người quan tâm; tranh chấp, khiếu nại, lấn chiếm đất đai thường xuyên xảy ra và việc giải quyết vấn đề này cực kỳ nan giải do thiếu giấy tờ pháp lý Cùng với quá trình công nghiệp hoá, hiện đại hoá đất nước như ngày nay đã làm cho thị trường bất động sản trở nên sôi động, trong đó đất đai, nhà ở là hàng hoá chủ yếu của thị trường này Nhưng thực tế trong thị trường này thị trường ngầm phát triển rất mạnh mẽ Đó là vấn đề đáng lo ngại nhất hiện nay Để đảm bảo cho thị trường này hoạt động công khai, minh bạch thì yêu cầu công tác đăng ký cấp giấy chứng nhận phải được tiến hành Ngoài ra một vấn đề quan trọng của việc cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất, quyền

sở hữu nhà ở và tài sản khác gắn liền với đất là giúp cho nhà nước có cơ sở pháp

lý trong việc thu tiền sử dụng đất, tăng nguồn ngân sách cho nhà nước

Để đảm bảo quản lý Nhà nước về đất đai một cách hợp lý, hiệu quả đến từng thửa đất, từng đối tượng sử dụng, Thị xã Thái Hoà đã xác định đăng ký, cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất, quyền sở hữu nhà ở và tài sản khác gắn liền với đất là nội dung quan trong để nâng cao trách nhiệm quản lý và bảo vệ quyền lợi cho người sử dụng, Thời gian qua Thị xã Thái Hoà đã chú trọng công tác tuyên truyền, vận động và tào điều kiện để người dân thực hiện các hủ tục hoàn thành cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất, quyền sử hữu nhà ở và tài sản khác gắn liền với đất Ngoài ra một vấn đề quan trọng của việc cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất, quyền sở hữu nhà ở và tài sản khác gắn liền với đất là giúp cho nhà nước có cơ sở pháp lý trong việc thu tiền

sử dụng đất, tăng nguồn ngân sách cho nhà nước Đăng ký, cấp giấy chứng nhận của Thị xã Thái Hoà mặc dù đã được các ngành các cấp quan tâm nhưng kết quả còn nhiều hạn chế Việc đánh giá thực trạng đăng ký cấp giấy chứng nhận giúp với tư cách đại diện nhà nước sở hữu về đất đai có những biện pháp đẩy nhanh công tác này

Từ thực tế cũng như nhận thức được vai trò, tầm quan trọng của công tác đăng ký đất đai, cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất, quyền sở hữu nhà ở và tài sản khác gắn liền với đất trên cả nước nói chung và trên địa bàn Thị xã Thái Hoà, tỉnh Nghệ An nói riêng, được sự phân công của khoa Quản

lý đất đai – Trường Đại Học Tài Nguyên Và Môi Trường Hà Nội, dưới sự hướng dẫn trực tiếp của cô giáo ThS Vũ Lệ Hà em tiến hành thực hiện đồ án

tốt nghiệp“Đánh giá thực trạng công tác đăng ký đất đai, cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất quyền sở hữu nhà ở và tài sản khác gắn liền với đất trên địa bàn Thị xã Thái Hoà”

2 Mục đích, yêu cầu

2.1 Mục đích

Áp dụng những kiến thức đã học vào thực tiễn

- Tìm hiểu thực trạng cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất trên đại bàn Thị xã Thái Hoà – Tỉnh Nghệ An

- Đánh giá hiệu quả và hạn chế trong công tác đăng ký đất đai, cấp giấy chứng nhận, tìm ra những nguyên nhân, và biện pháp đẩy nhanh tiến độ cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất, quyền sở hữu nhà ở và tài sản khác gắn liền với đất

2.2 Yêu cầu

- Nghiên cứu, nắm vững chính sách pháp luật đất đai, chính sách cấp GCN

- Thu thập đầy đủ tài liệu và số liệu về việc giao đất, cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất, quyền sở hữu nhà ở và tài sản khác gắn liền với đất trên địa bàn Thị xã

- Nắm vững các kiến thức cơ bản đã học để phân tích, đánh giá được các số liệu đã thu thập được một cách chính xác, trung thực và khách quan

- Tiếp cận thực tế công việc để năm được quy trình, trình tự cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất, quyền sở hữu nhà ở và tài sản khác gắn liền với đấy

- Phân tích đầy đủ, chính xác tiến độ, hiệu quả cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất, quyền sở hữu nhà ở và tài sản khác gắn liền với đất của hộ gia đình, cá nhân trên địa bàn Thị xã

- Đề xuất một số biện pháp có tính khả thi, phù hợp với điều kiện của địa phương liên quan đến công tác cấp GCN