Hiệu lực đối kháng của các biện pháp bảo đảm: so sánh quy định của BLDS 2005 và 2015; phân tích, đánh giá những điểm mới trong BLDS 2015 và cho ví dụ.

NỘI DUNGI. Cơ sở lí luận1. Khái quát chung về các biện pháp bảo đảma. Khái niệm:Biện pháp bảo đảm là những biện pháp pháp lý do các bên thoả thuận hoặc do pháp luật quy định nhằm đảm bảo cho việc thực hiện hoặc để bảo đảm cho việc giao ết và thực hiện nghĩa vụb. Đặc điểm:Là biện pháp do các bên thoả thuận hoặc do pháp luật quy định. Là những biện pháp có tính chất bổ sung cho nghĩa vụ chính (khi nghĩa vụ chính không thực hiện).Là những biện pháp được đặt ra có mục đích: tác động (lên tài sản), dự phòng (xử lý để thanh toán), dự phạt (chế tài về tài sản).Các biện pháp này được áp dụng khi nghĩa vụ cần được bảo đảm bị vi phạm và chủ yếu mang tính chất tài sản.c. Mục đích của việc xác lập các biện pháp bảo đảm:Bảo vệ lợi ích của bên có quyền bằng 01 tài sản nhất định, phòng ngừa rủi ro trong SXKD và trong đời sống. Nâng cao trách nhiệm của chủ thể có nghĩa vụ, của người tham gia hợp đồng, đảm bảo niềm tin của bên có quyền và bảo đảm sự tín nhiệm đối với bên có nghĩa vụ.Hạn chế tranh chấp, bảo đảm cho chủ nợ quyền được ưu tiên thanh toán hơn so với các chủ nợ không dược bảo đảm.2. Hiệu lực đối kháng của các biện pháp bảo đảmTuy hợp đồng là luật giữa các bên tham gia giao kết và cam kết thỏa thuận hợp pháp có hiệu lực bắt buộc thực hiện đối với các bên và phải được cá nhân, pháp nhân, chủ thể khác tôn trọng, nhưng không có nghĩa là nó đương nhiên có giá trị điều chỉnh đối với các tổ chức, cá nhân khác, buộc họ phải tôn trọng, nhất là khi họ không thể biết về những cam kết, thỏa thuận đó.Vậy, để cho hợp đồng từ ý nghĩa là luật chỉ ràng buộc các bên tham giá ký kết, trở thành có giá trị ràng buộc đối với mọi tổ chức, cá nhân khác để qua đó, bảo vệ những quyền, lợi ích hợp pháp được xác lập thông qua hợp đồng, cần phải công khai hóa, minh bạch hóa các quyền đối với tài sản, các giao dịch dân sự. Cụ thể là :a. Phương thức xác lập hiệu lực đối kháng với người thứ baPhương thức xác lập hiệu lực đối kháng với người thứ ba là đăng ký GDBD.b. Thời điểm có hiệu lực đối khángThời điểm có hiệu lực đối kháng là thời điểm đăng ký GDBĐ. Thời điểm đăng ký GDBĐ theo quy định của pháp luật không bị thay đổi trong trường hợp :Thay đổi các bên tham gia GDBĐ;c. Thay đổi hình thức của GDBĐ;Thay đổi TSBĐ bằng các khoản tiền thu được, quyền yêu cầu thanh toán hoặc tài sản khác có được từ việc mua bán, trao đổi TSBĐ.d. Ý nghĩa của việc xác lập hiệu lực đối khángGDBĐ đã có giá trị pháp lý đối với người thứ ba (thông qua đăng ký GDBĐ) thì TSBĐ trong giao dịch đó sẽ không bị kê biên để thực hiện nghĩa vụ khác của bên bảo đảm, trừ trường hợp ngoại lệ do pháp luật quy định (Pháp lệnh thi hành án). Do vậy, đòi hỏi bên nhận bảo đảm cần có ý thức trong việc đăng ký GDBĐ trong thời gian sớm nhất để bảo vệ một cách hiệu quả quyền lợi của mình.Xác định thứ tự ưu tiên với các chủ nợ có bảo đảm khác;Xác lập quyền ưu tiên với người mua, người thuê, người nhận chuyển giao TSBĐ;Có thể được ưu tiên đối với người bán trả chậm, trả dần, cho thuê tài sản mà bên bảo đảm đem đi cầm cố, thế chấp;Ý nghĩa trong việc xác định thứ tự ưu tiên đối với các đối tượng sau :Đối với chủ nợ không có bảo đảm, chủ nợ có bảo đảm luôn được ưu tiên thanh toán;Đối với người có quyền cầm giữ, chủ nợ có bảo đảm luôn có thứ tự ưu tiên thanh toán sau;Đối với người mua TSBĐ là hàng hóa luân chuyển trong quá trình SXKD, người mua phương tiện giao thông cơ giới đã đăng ký GDBĐ nhưng không mô tả chi tiết số khung, số máy thì luôn trở thành chủ sở hữu tài sản đó;Người bán trả chậm, trả dần, người cho thuê tài sản đã đăng ký giao dịch đó trong thời hạn mười lăm (15) ngày kể từ ngày giao kết hợp đồng luôn được ưu tiên cao hơn so với bên nhận bảo đảm ngay tình.II. Quy định của pháp luật1. Quy định của pháp luậtĐiều 323 BLDS năn 2005 quy định về đăng ký giao dịch bảo đảm: “1. Giao dịch bảo đảm là giao dịch dân sự do các bên thoả thuận hoặc pháp luật quy định về việc thực hiện biện pháp bảo đảm được quy định tại khoản 1 Điều 318 của Bộ luật này.2. Việc đăng ký giao dịch bảo đảm được thực hiện theo quy định của pháp luật về đăng ký giao dịch bảo đảm. Việc đăng ký là điều kiện để giao dịch bảo đảm có hiệu lực chỉ trong trường hợp pháp luật có quy định.3. Trường hợp giao dịch bảo đảm được đăng ký theo quy định của pháp luật thì giao dịch bảo đảm đó có giá trị pháp lý đối với người thứ ba, kể từ thời điểm đăng ký.”Theo đó thì việc đăng kí giao dịch bảo đảm (GDBĐ) được thực hiện trên cơ sở sau:Theo quy định của pháp luật về đăng kí GDBĐ: đây là những trường hợp mà pháp luật quy định phải đăng kí GDBĐ. Về nguyên tắc, các biện pháp bảo đảm và các đối tượng của biện pháp bảo đảm không phải đăng kí GDBĐ, trừ khi các bên có yêu cầu. Nhưng theo quy định tại Nghị định số 832010NĐCP về đưng kí GDBĐ các giao dịch sau đây phải đăng kí: thế chấp rừng sản xuất là rừng trồng, cầm cố tàu bay, thế chấp tàu bay, thế chấp tàu biển, các trường hợp khác, nếu pháp luật có quy định.Việc đăng kí GDBĐ là điều kiện để GDBĐ có hiệu lực chỉ trong trường hợp pháp luật có quy định. Khi pháp luật đặt ra điều kiện yêu cầu các chủ thể của GDBĐ phải đăng kí mới ghi nhận hiệu lực của biện pháp đó thì buộc phải tuân theo.Theo BLDS 2015:“Điều 297. Hiệu lực đối kháng với người thứ ba 1. Biện pháp bảo đảm phát sinh hiệu lực đối kháng với người thứ ba từ khi đăng ký biện pháp bảo đảm hoặc bên nhận bảo đảm nắm giữ hoặc chiếm giữ tài sản bảo đảm. 2. Khi biện pháp bảo đảm phát sinh hiệu lực đối kháng với người thứ ba thì bên nhận bảo đảm được quyền truy đòi tài sản bảo đảm và được quyền thanh toán theo quy định tại Điều 308 của Bộ luật này và luật khác có liên quan.Điều 298. Đăng ký biện pháp bảo đảm1. Biện pháp bảo đảm được đăng ký theo thoả thuận hoặc theo quy định của luật. Việc đăng ký là điều kiện để giao dịch bảo đảm có hiệu lực chỉ trong trường hợp luật có quy định.2. Trường hợp được đăng ký thì biện pháp bảo đảm phát sinh hiệu lực đối kháng với người thứ ba kể từ thời điểm đăng ký.3. Việc đăng ký biện pháp bảo đảm được thực hiện theo quy định của pháp luật về đăng ký biện pháp bảo đảm.”Theo quy định này, khi bên bảo đảm không thực nghĩa vụ, thì bên nhận đảm bảo có quyền yêu cầu người thứ ba đang giữ tài sản bảo đảm (thuê, mươn…) giao tài sản đó cho mình để xử lý theo biện pháp bảo đảm. Trường hợp tài sản bảo đảm đem bán đấu giá, thì bên nhận bảo đảm có quyền ưu tiên thanh toán hoặc bên nhận bảo đảm sẽ nhận tài sản bảo đảm theo thỏa thuận của các bên….2. Những điểm khácNếu BLDS 2005 chỉ gộp vấn đề hiệu lực đối kháng vào phần đăng kí GDBĐ và quy định chưa cụ thể về quyền của bên nhận bảo đảm thì BLDS 2015 đã có thêm một điều luật quy định về vấn đề hiệu lực đối kháng và quy định rõ ràng hơn về vấn đề này đó là bổ sung thêm quyền của bên nhận bảo đảm.3.. Lí do thay đổiLuật 2005 quy định đăng kí GDBĐ theo sự tự nguyện của các bên tham gia giao dịch. Trường hợp pháp luật quy định bắt buộc phải đăng ký thì việc đăng ký đó là điều kiện có hiệu lực đối với giao dịch bảo đảm và có giá trị đối kháng với người thứ ba. Tuy nhiên, Điều luật này chưa quy định cụ thể bên nhận bảo đảm có những quyền nào. Để làm rõ về hiệu lực đối kháng với người thứ ba, BLDS 2015 đã sửa đổi để hoàn thiện hơn vấn đề này.

MỤC LỤC

MỞ ĐẦU 1

NỘI DUNG 1

I Cơ sở lí luận 1

1 Khái quát chung về các biện pháp bảo đảm 1

2 Hiệu lực đối kháng của các biện pháp bảo đảm 2

II Quy định của pháp luật 4

1 Quy định của pháp luật 4

2 Những điểm khác 6

3 Lí do thay đổi 6

III Đánh giá và đưa ra giải pháp 6

IV Ví dụ cụ thể 8

KẾT LUẬN 9

TÀI LIỆU THAM KHẢO 10

MỞ ĐẦU

Trong điều kiện nền kinh tế Việt Nam hội nhập ngày càng sâu rộng với nền kinh

tế quốc tế thì các giao dịch dân sự, thương mại được xem như các công cụ hữu hiệu giúp cho các chủ thể tìm kiếm được lợi ích của mình Mỗi ngày trôi qua là hàng ngàn giao dịch Dân sự được thiết lập trong cuộc sống, xã hội càng phát triển thì các giao dịch được xác lập ngày càng nhiều, trong đó các biện pháp bảo đảm luôn được sử dụng rất nhiều để bảo đảm cho việc nghĩa vụ được thực hiện đúng, để tài sản của các bên được bảo vệ trong chính các giao dịch Dân sự đó Vậy thì hiệu lực đối kháng của các biện pháp bảo đảm đó được pháp luật quy định ra sao để bảo vệ được quyền lợi của bên nhận bảo đảm sau đây e xin tìm

hiểu đề tài: “Hiệu lực đối kháng của các biện pháp bảo đảm: so sánh quy định của BLDS 2005 và 2015; phân tích, đánh giá những điểm mới trong BLDS 2015 và cho ví dụ.” để làm rõ hơn vấn đề này.

NỘI DUNG

I Cơ sở lí luận

1 Khái quát chung về các biện pháp bảo đảm

a Khái niệm:

Biện pháp bảo đảm là những biện pháp pháp lý do các bên thoả thuận hoặc

do pháp luật quy định nhằm đảm bảo cho việc thực hiện hoặc để bảo đảm cho việc giao ết và thực hiện nghĩa vụ

b Đặc điểm:

Là biện pháp do các bên thoả thuận hoặc do pháp luật quy định

Là những biện pháp có tính chất bổ sung cho nghĩa vụ chính (khi nghĩa vụ chính không thực hiện)

Là những biện pháp được đặt ra có mục đích: tác động (lên tài sản), dự phòng (xử lý để thanh toán), dự phạt (chế tài về tài sản)

Các biện pháp này được áp dụng khi nghĩa vụ cần được bảo đảm bị vi phạm và chủ yếu mang tính chất tài sản

c Mục đích của việc xác lập các biện pháp bảo đảm:

Bảo vệ lợi ích của bên có quyền bằng 01 tài sản nhất định, phòng ngừa rủi

ro trong SXKD và trong đời sống

Nâng cao trách nhiệm của chủ thể có nghĩa vụ, của người tham gia hợp đồng, đảm bảo niềm tin của bên có quyền và bảo đảm sự tín nhiệm đối với bên

có nghĩa vụ

Hạn chế tranh chấp, bảo đảm cho chủ nợ quyền được ưu tiên thanh toán hơn so với các chủ nợ không dược bảo đảm

2 Hiệu lực đối kháng của các biện pháp bảo đảm

Tuy hợp đồng là luật giữa các bên tham gia giao kết và cam kết thỏa thuận hợp pháp có hiệu lực bắt buộc thực hiện đối với các bên và phải được cá nhân, pháp nhân, chủ thể khác tôn trọng, nhưng không có nghĩa là nó đương nhiên có giá trị điều chỉnh đối với các tổ chức, cá nhân khác, buộc họ phải tôn trọng, nhất là khi

họ không thể biết về những cam kết, thỏa thuận đó

Vậy, để cho hợp đồng từ ý nghĩa là luật chỉ ràng buộc các bên tham giá ký kết, trở thành có giá trị ràng buộc đối với mọi tổ chức, cá nhân khác để qua đó, bảo

vệ những quyền, lợi ích hợp pháp được xác lập thông qua hợp đồng, cần phải công khai hóa, minh bạch hóa các quyền đối với tài sản, các giao dịch dân sự Cụ thể là :

a Phương thức xác lập hiệu lực đối kháng với người thứ ba

Phương thức xác lập hiệu lực đối kháng với người thứ ba là đăng ký GDBD

b Thời điểm có hiệu lực đối kháng

Thời điểm có hiệu lực đối kháng là thời điểm đăng ký GDBĐ Thời điểm đăng

ký GDBĐ theo quy định của pháp luật không bị thay đổi trong trường hợp : Thay đổi các bên tham gia GDBĐ;

c Thay đổi hình thức của GDBĐ;

Thay đổi TSBĐ bằng các khoản tiền thu được, quyền yêu cầu thanh toán hoặc tài sản khác có được từ việc mua bán, trao đổi TSBĐ

d Ý nghĩa của việc xác lập hiệu lực đối kháng

GDBĐ đã có giá trị pháp lý đối với người thứ ba (thông qua đăng ký GDBĐ) thì TSBĐ trong giao dịch đó sẽ không bị kê biên để thực hiện nghĩa vụ khác của bên bảo đảm, trừ trường hợp ngoại lệ do pháp luật quy định (Pháp lệnh thi hành án) Do vậy, đòi hỏi bên nhận bảo đảm cần có ý thức trong việc đăng

ký GDBĐ trong thời gian sớm nhất để bảo vệ một cách hiệu quả quyền lợi của mình

Xác định thứ tự ưu tiên với các chủ nợ có bảo đảm khác;

Xác lập quyền ưu tiên với người mua, người thuê, người nhận chuyển giao TSBĐ;

Có thể được ưu tiên đối với người bán trả chậm, trả dần, cho thuê tài sản

mà bên bảo đảm đem đi cầm cố, thế chấp;

Ý nghĩa trong việc xác định thứ tự ưu tiên đối với các đối tượng sau :

Đối với chủ nợ không có bảo đảm, chủ nợ có bảo đảm luôn được ưu tiên thanh toán;

Đối với người có quyền cầm giữ, chủ nợ có bảo đảm luôn có thứ tự ưu tiên thanh toán sau;

Đối với người mua TSBĐ là hàng hóa luân chuyển trong quá trình SXKD, người mua phương tiện giao thông cơ giới đã đăng ký GDBĐ nhưng không mô tả chi tiết số khung, số máy thì luôn trở thành chủ sở hữu tài sản đó;

Người bán trả chậm, trả dần, người cho thuê tài sản đã đăng ký giao dịch đó trong thời hạn mười lăm (15) ngày kể từ ngày giao kết hợp đồng luôn được ưu tiên cao hơn so với bên nhận bảo đảm ngay tình

II Quy định của pháp luật

1 Quy định của pháp luật

Điều 323 BLDS năn 2005 quy định về đăng ký giao dịch bảo đảm:

“1 Giao dịch bảo đảm là giao dịch dân sự do các bên thoả thuận hoặc pháp luật quy định về việc thực hiện biện pháp bảo đảm được quy định tại khoản 1 Điều 318 của Bộ luật này.

2 Việc đăng ký giao dịch bảo đảm được thực hiện theo quy định của pháp luật

về đăng ký giao dịch bảo đảm Việc đăng ký là điều kiện để giao dịch bảo đảm

có hiệu lực chỉ trong trường hợp pháp luật có quy định.

3 Trường hợp giao dịch bảo đảm được đăng ký theo quy định của pháp luật thì giao dịch bảo đảm đó có giá trị pháp lý đối với người thứ ba, kể từ thời điểm đăng ký.”

Theo đó thì việc đăng kí giao dịch bảo đảm (GDBĐ) được thực hiện trên cơ sở sau:

Theo quy định của pháp luật về đăng kí GDBĐ: đây là những trường hợp mà pháp luật quy định phải đăng kí GDBĐ Về nguyên tắc, các biện pháp bảo đảm

và các đối tượng của biện pháp bảo đảm không phải đăng kí GDBĐ, trừ khi các bên có yêu cầu Nhưng theo quy định tại Nghị định số 83/2010/NĐ-CP về đưng

kí GDBĐ các giao dịch sau đây phải đăng kí: thế chấp rừng sản xuất là rừng trồng, cầm cố tàu bay, thế chấp tàu bay, thế chấp tàu biển, các trường hợp khác, nếu pháp luật có quy định

Việc đăng kí GDBĐ là điều kiện để GDBĐ có hiệu lực chỉ trong trường hợp pháp luật có quy định Khi pháp luật đặt ra điều kiện yêu cầu các chủ thể của GDBĐ phải đăng kí mới ghi nhận hiệu lực của biện pháp đó thì buộc phải tuân theo

Theo BLDS 2015:

“Điều 297 Hiệu lực đối kháng với người thứ ba

1 Biện pháp bảo đảm phát sinh hiệu lực đối kháng với người thứ ba từ khi đăng

ký biện pháp bảo đảm hoặc bên nhận bảo đảm nắm giữ hoặc chiếm giữ tài sản bảo đảm.

2 Khi biện pháp bảo đảm phát sinh hiệu lực đối kháng với người thứ ba thì bên nhận bảo đảm được quyền truy đòi tài sản bảo đảm và được quyền thanh toán theo quy định tại Điều 308 của Bộ luật này và luật khác có liên quan.

Điều 298 Đăng ký biện pháp bảo đảm

1 Biện pháp bảo đảm được đăng ký theo thoả thuận hoặc theo quy định của luật Việc đăng ký là điều kiện để giao dịch bảo đảm có hiệu lực chỉ trong trường hợp luật có quy định.

2 Trường hợp được đăng ký thì biện pháp bảo đảm phát sinh hiệu lực đối kháng với người thứ ba kể từ thời điểm đăng ký.

3 Việc đăng ký biện pháp bảo đảm được thực hiện theo quy định của pháp luật

về đăng ký biện pháp bảo đảm.”

Theo quy định này, khi bên bảo đảm không thực nghĩa vụ, thì bên nhận đảm bảo

có quyền yêu cầu người thứ ba đang giữ tài sản bảo đảm (thuê, mươn…) giao tài sản đó cho mình để xử lý theo biện pháp bảo đảm Trường hợp tài sản bảo đảm đem bán đấu giá, thì bên nhận bảo đảm có quyền ưu tiên thanh toán hoặc bên nhận bảo đảm sẽ nhận tài sản bảo đảm theo thỏa thuận của các bên…

2 Những điểm khác

Nếu BLDS 2005 chỉ gộp vấn đề hiệu lực đối kháng vào phần đăng kí GDBĐ và quy định chưa cụ thể về quyền của bên nhận bảo đảm thì BLDS 2015 đã có thêm một điều luật quy định về vấn đề hiệu lực đối kháng và quy định rõ ràng hơn về vấn đề này đó là bổ sung thêm quyền của bên nhận bảo đảm

3 Lí do thay đổi

Luật 2005 quy định đăng kí GDBĐ theo sự tự nguyện của các bên tham gia giao dịch Trường hợp pháp luật quy định bắt buộc phải đăng ký thì việc đăng ký đó

là điều kiện có hiệu lực đối với giao dịch bảo đảm và có giá trị đối kháng với người thứ ba Tuy nhiên, Điều luật này chưa quy định cụ thể bên nhận bảo đảm

có những quyền nào Để làm rõ về hiệu lực đối kháng với người thứ ba, BLDS

2015 đã sửa đổi để hoàn thiện hơn vấn đề này

III Đánh giá và đưa ra giải pháp

Tuy đã đưa thêm một điều luật để quy định về hiệu lực đối kháng nhưng theo ý kiến cá nhân em thấy BLDS 2015 vẫn còn một số thiếu sót như sau:

Thứ nhất, Bộ luật chưa làm rõ nội hàm khái niệm “hiệu lực đối kháng với

người thứ ba” và mới chỉ đặt ra hai phương thức xác lập hiệu lực đối kháng với bên thứ ba, bao gồm: đăng ký biện pháp bảo đảm và bên nhận bảo đảm hoặc người thứ ba được bên nhận bảo đảm ủy quyền chiếm hữu tài sản bảo đảm Dự thảo chưa ghi nhận phương thức kiểm soát chi phối là một phương thức xác lập hiệu lực đối kháng với người thứ ba đối với tài sản bảo đảm là chứng khoán, tài khoản tiền gửi và quyền được thanh toán theo thư tín dụng Đây là phương thức

đã được thừa nhận rộng rãi trong thực tiễn tài trợ vốn có bảo đảm trên thế giới,

và trên thực tế, các loại tài sản này cũng đã được sử dụng làm tài sản bảo đảm ở Việt Nam

Thứ hai, quy định của Dự thảo về phương thức bên nhận bảo đảm chiếm

hữu tài sản bảo đảm chưa đầy đủ và chưa phù hợp với thực tế Bộ luật quy định

“Cầm cố tài sản được xác lập và có hiệu lực đối kháng với người thứ ba kể từ thời điểm bên cầm cố chuyển giao tài sản cho bên nhận cầm cố” (Điều 319), nhưng không làm rõ khái niệm “chuyển giao tài sản” Trong thông lệ quốc tế về giao dịch bảo đảm không dùng khái niệm “chuyển giao tài sản” mà là bên nhận bảo đảm “nắm quyền chiếm hữu tài sản bảo đảm”, vì không phải trong mọi trường hợp đều có sự di chuyển tài sản bảo đảm từ bên bảo đảm sang bên nhận bảo đảm Có thể xảy ra một số trường hợp sau đây:

Bên nhận bảo đảm trước đó đã giữ tài sản bảo đảm, tài sản bảo đảm là hàng hóa vẫn ở trong kho của bên bảo đảm, nhưng bên bảo đảm bị hạn chế tiếp cận hàng hóa và bên nhận bảo đảm thuê một bên thứ ba trông giữ, quản lý hàng hóa, hàng hóa được chuyển đến kho của một bên thứ ba, và bên thứ ba có văn bản xác nhận rằng mình giữ tài sản bảo đảm vì lợi ích của bên nhận bảo đảm

Hình thức chiếm hữu tài sản bảo đảm thông qua bên thứ ba khá phổ biến trong thực tiễn cho vay có bảo đảm ở Việt Nam, nhưng Bộ luật chưa quy định rõ đây có được coi là một phương thức xác lập hiệu lực đối kháng của biện pháp cầm cố tài sản với bên thứ ba hay không và có phải là căn cứ để xác định thứ tự

ưu tiên hay không

Đưa ra giải pháp:

Quy định rõ khi giao dịch bảo đảm phát sinh hiệu lực đối kháng với bên thứ ba thì bên nhận bảo đảm có quyền theo đuổi tài sản và quyền ưu tiên thanh toán từ việc xử lý tài sản bảo đảm trước bên thứ ba, trừ trường hợp Bộ luật này

có quy định khác

Bổ sung một phương thức xác lập hiệu lực đối kháng với bên thứ ba là bên nhận bảo đảm kiểm soát chi phối tài sản bảo đảm (đối với tài sản bảo đảm là chứng khoán, tài khoản tiền gửi và thư tín dụng) Đồng thời quy định rõ khái

niệm “chuyển giao tài sản cầm cố” bao gồm bên nhận bảo đảm trực tiếp chiếm hữu tài sản hoặc chiếm hữu thông qua người thứ ba và khái niệm “kiểm soát chi phối” (có thể quy định trong BLDS hoặc quy định trong Nghị định hướng dẫn)

IV Ví dụ cụ thể

Anh A vay ngân hàng X một khoản tiền, hai bên có áp dụng biện pháp bảo đảm thế chấp quyền sử dụng đất của anh A đối với ngân hàng X Hợp đồng vay không quy định hình thức là điều kiện có hiệu lực Tuy nhiên nếu các bên thỏa thuận thế chấp quyền sử dụng đất và đưa ngay vào hợp đồngvay hoặc thành lập một hợp đồng riêng thì hình thức buộc phải được công chứng chứng thực và đăng kí Khi đó hợp đồng có hiệu lực

Trong ví dụ này, khi đem ra đối chiếu với quy định của BLDS 2005 thì giao dịch bảo đảm này có giá trị pháp lý đối với người thứ ba, kể từ thời điểm đăng ký Tức là bên nhận bảo đảm là ngân hàng X khi đăng kí song GDBĐ thì việc đăng

kí này sẽ giúp cho ngân hàng X đảm bảo được quyền lợi của mình Nếu anh A có thế chấp quyền sử dụng đất với bên thứ ba thì bên thứ ba cũng sẽ biết được rằng quyền sử dụng đất của anh A đã được thế chấp cho ngân hàng X và sẽ quyết định

có cho anh A thế chấp hay không Vì khi anh A không trả được nợ thì ngân hàng

X sẽ được quyền ưu tiên thanh toán trước, điều này sẽ dẫn đến rủi ro cho bên thứ

ba Tuy nhiên thì luật chưa quy định rõ là đến thời hạn bảo đảm, anh A không trả được nợ đồng thời cũng không có ý định chuyển quyền sử dụng đất cho ngân hàng X thì ngân hàng sẽ có những quyền lợi gì trong tình huống này Khi đối chiếu tình huống này trong BLDS năm 2015 thì ngân hàng X ngoài quyền được

ưu tiên thanh toán theo như quy định tại BLDS 2005 sẽ có thêm quyền truy đòi lại tài sản bảo đảm nếu anh A không giao quyền sử dụng đất cho ngân hàng X

KẾT LUẬN

Từ những phân tích đã nêu trên, có thể nói rằng hiệu lực đối kháng với người thứ

ba thông qua đăng kí GDBĐ là rất cần thiết trong các giao dịch dân sự Nó giúp đảm bảo sự an toàn pháp lý, bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp của bên có quyền khi bên kia không thực hiện hợp đồng hoặc thực hiện không đúng hợp đồng (vi phạm hợp đồng) Hơn nữa, nó giúp cho sẽ giúp cho bên có nghĩa vụ nâng cao hơn nữa trách nhiệm của mình trong việc thực hiện các nghĩa vụ của hợp đồng Vì vậy mà pháp luật dân sự cần có thêm những quy định để hoàn thiện hơn

về vấn đề này, tránh những rủi ro không đáng có khi các bên tham gia các giao dịch dân sự

TÀI LIỆU THAM KHẢO

1 Trường Đại học Luật Hà Nội, Giáo trình luật dân sự Việt Nam, tập 1 - 2, Nxb.

CAND, Hà Nội, 2009

2 Bộ luật dân sự năm 2005

3 Bộ luật dân sự năm 2015

4 Nghị định của Chính phủ số 163/2006/NĐ-CP ngày 29/12/2006 về GDBĐ

5 Nghị định của Chính phủ số 83/2010/NĐ-CP ngày 23/7/2010 về đăng kí GDBĐ

6.nguoibaovequyenloi.com/User/ThongTin_ChiTiet.aspx?

MaTT=4122015141723897712&MaMT=23

7 duthaoonline.quochoi.vn