Giải bài tập trang 27, 31 SGK Sinh học lớp 11: Dinh dưỡng nitơ ở thực vật

Tóm tắt kiến thức: Dinh dưỡng nitơ ở thực vật - Nitơ là nguyên tố dinh dưỡng thiết yếu, là thành phần không thể thay thế của nhiều hợp chất sinh học quan trọng như prôtêin, axit nuclêic,

Giải bài tập trang 27, 31 SGK Sinh học lớp 11: Dinh dưỡng nitơ ở thực vật

1 Tóm tắt kiến thức: Dinh dưỡng nitơ ở thực vật

- Nitơ là nguyên tố dinh dưỡng thiết yếu, là thành phần không thể thay thế của nhiều hợp chất sinh học quan trọng như prôtêin, axit nuclêic, diệp lục, ATP, trong cơ thể thực vật

- Nitơ tham gia quá trình điều tiết trao đổi chất và trạng thái ngậm nước của tế bào Do đó, nitơ ảnh hưởng đến mức độ hoạt động của tế bào thực vật

- Nitơ được rễ cây hấp thụ từ môi trưởng ở dạng NH4+và NO3- Trong đó, NO3 được khử thành NH4

- NH3 ở trong mô thực vật được đồng hóa theo 3 con đường: amin hóa trực tiếp, chuyển

vị amin và hình thành amit

- Hình thành amit là con đường khử độc NH3 dư thừa, đồng thời tạo nguồn dự trữ

NH3cho quá trình tổng hợp axit amin khi cần thiết

2 Gợi ý trả lời câu hỏi trong SGK phần tìm hiểu, thảo luận

Câu 1: Xem hình 5.1 và rút ra nhận xét về vai trò của nitơ đổi vài sự phát triến của cây.

Trả lời:

Thiếu nitơ cây không thể sinh trưởng, phát triển triển bình thường, vì nitơ là 1 nguyên tố dinh dưỡng thiết yếu

a) Thiếu kali

c) Thiếu nitơ

d) Thiếu phôtpho

Câu 2: Rễ cây hấp thụ nitơ ở dạng NH 4+ (dạng khử) và NO 3- (dạng ở xi hóa) từ đất, nhưng nitơ trong các hợp chất hữu cơ cấu thành cơ thể thực vật chỉ tồn tại ở dạng khử Từ đó hãy giả thiết phải có quá trình gì xảy ra trong cây.

Trả lời:

Dạng nitơ hấp thụ từ môi trường vào gồm hai dạng: NH4 và NO3 Trong đó nitơ trong

NO3 ở dạng ôxi hóa Nitơ trong các hợp chất hữu cơ trong cơ thể thực vật tồn tại ởdạng khử như NH4, NH3 Do vậy, cần phải có quá trình chuyển Nitơ ở dạng ôxi hóa thành dạng khử, nghĩa là phải có quá trình khử nitrat

Câu 3: NH 3 , tích lũy lại nhiều trong mô sẽ gây độc cho tế bào, nhưng khi cây sinh trưởng mạnh thì lại thiếu hụt NH 3 Vậy, cơ thể thực vật giải quyết mâu thuẫn đó như thế nào?

Trả lời:

Khi NH3, tích lũy nhiều trong mô sẽ gây độc cho tế bào nên cơ thể thực vật giải quyết bằng sự hình thành amit để giải độc NH3 Amit lại là nguồn dự trữ NH3 cung cấp khi cây sinh trưởng mạnh thiếu hụt NH3

3 Giải bài tập trang 27 SGK Sinh học lớp 11

Bài 1 Vì sao thiếu nitơ trong môi trường dinh dưỡng, cây lúa không thể sống được ?

Trả lời: Vì Nitơ là mộl nguyên tố dinh dưỡng thiết yếu.

Bài 2 Vì sao trong mô thực vật diễn ra quá trình khử Nitrat?

Trả lời:

Vì trong hai dạng nitơ cây hấp thụ từ môi trường bên ngoài có dạng NO3 là dạng ôxi hóa, nhưng trong cơ thể thực vậi nitơ chỉ tồn tại ở dạng khử Do đó, nitrat cần được khử thành amôniac để tiếp tục được đồng hóa thành axit amin, amit và prôtêin

Bài 3 Thực vật đã thích nghi như thế nào để bảo vệ tế bào khỏi bị dư lượng NH 3 đầu độc?

Trả lời: Để bảo vệ tế bào khỏi bị dư lượng NH3đầu độc, thực vật đã hình thành amit

4 Giải bài tập trang 31 SGK Sinh học lớp 11

Bài 1 Nêu các dạng ni tơ có trong đất và các dạng nitơ mà cây hấp thụ được.

Trả lời:

Các dạng nitơ có trong đất là nitơ vô cơ trong các muối khoáng và nitơ hữu cơ trong xác sinh vật (vi sinh vật, thực vật, động vật) Dạng nitơ cây hấp thụ được: Dạng nitơ khoáng

NH4+và NO3-

Bài 2 Trình bày vai trò của quá trình cố định nitơ phân tử bằng con đường sinh học đối với sự dinh dưỡng của thực vật.

Trả lời:

Biến nitơ phân tử (N2) sẵn có trong khí quyển nhưng thực vật không hấp thụ được thành dạng nitơ khoáng NH3 (NH4+ trong môi trường nước) cây dễ dàng hấp thụ Nhờ có quá trình cố định nitơ phân tử bằng con đường sinh học xảy ra ở điều kiện bình thường hầu khắp mọi nơi trên Trái Đất mà lượng nitơ bị mất hàng năm do cây lấy đi luôn được bù đắp lại đảm bảo nguồn cung câp dinh dưỡng nitơ bình thường của cây

Bài 3 Thế nào là bón phân hợp lí và tác dụng của biện pháp đó đối với năng suất cây trồng và bảo vệ môi trường?

Trả lời:

- Bón đúng nhu cầu của cây theo đặc điểm di truyền của giống, loài cây, theo pha sinh trưởng và phái triển, theo đặc điểm địa lí, hóa lính của đất và theo điều kiện thời tiết Phân bón phải đúng loại, đủ số lượng và tỉ lệ các thành phần dinh dưỡng

- Bón phân không đúng, năng suất sẽ thấp, hiệu quả kinh tế thấp Bón phân vượt quá liều lượng cần thiết sẽ làm giảm năng suất Chi phí phân bón cao dẫn tới hiệu quả kinh tế thấp

và gây ồ nhiễm nông phẩm, môi trường, đe dọa sức khỏe của con người