BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO TRƯỜNG ĐẠI HỌC KINH TẾ TP.HỒ CHÍ MINH TIỂU LUẬN Đề tài: QUÁ TRÌNH PHÁT TRIỂN VÀ PHÂN TÍCH NỘI DUNG CỦA IFRIC 10 – BÁO CÁO TÀI CHÍNH GIỮA NIÊN ĐỘ VÀ SỰ GI
Trang 1BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO TRƯỜNG ĐẠI HỌC KINH TẾ TP.HỒ CHÍ MINH
TIỂU LUẬN
Đề tài: QUÁ TRÌNH PHÁT TRIỂN VÀ
PHÂN TÍCH NỘI DUNG CỦA IFRIC 10 – BÁO CÁO TÀI CHÍNH GIỮA NIÊN ĐỘ VÀ
SỰ GIẢM GIÁ TRỊ TÀI SẢN
Giảng viên hướng dẫn: Ths.Phạm Quang Huy Sinh viên thực hiện: Nguyễn Thị Ngọc Hiếu
TP.Hồ Chí Minh – 2016
Trang 2Mục lục
LỜI MỞ ĐẦU 4
1 Tổng quan 4
2 Mục tiêu nghiên cứu 4
3 Đối tượng và phạm vi nghiên cứu 4
4 Kết cấu nghiên cứu 5
CHƯƠNG 1: KHÁI QUÁT CHUNG NGUỒN GỐC KẾ TOÁN VÀ CÁC CHUẨN MỰC QUỐC TẾ 6
1.1 Sơ lược về nguồn gốc kế toán 6
1.2 Sơ lược về các nghiên cứu trước đây 6
1.3 Khái quát về quá trình hình thành ban hành các chuẩn mực quốc tế 7
1.4 Các khái niệm cơ bản 8
1.5 Vì sao phải trình bày báo cáo tài chính giữa niên độ và sự giảm giá trị tài sản 8
CHƯƠNG 2: QUÁ TRÌNH PHÁT TRIỂN VÀ PHÂN TÍCH NỘI DUNG CỦA IFRS 10 – BÁO CÁO TÀI CHÍNH GIỮA NIÊN ĐỘ VÀ SỰ GIẢM GIÁ TRỊ TÀI SẢN 10
2.1 Quá trình phát triển của IFRIC 10 10
2.1.1 Khái quát về IFRIC 10
2.1.2 Nội dung thực hiện của IFRIC 10
2.1.3 Quá trình phát triển các chuẩn mực IFRIC 11
2.1.4 Quá trình hình thành IFRIC 10 11
2.2 Phân tích nội dung của IFES 10 12
KẾT LUẬN 14
TÀI LIỆU THAM KHẢO 15
Trang 3DANH MỤC CÁC TỪ VIẾT TẮT
- IFRIC: Chuẩn mực quốc tế do Hội đồng hướng dẫn báo cáo tài chính quốc tế soạn thảo
- BCTC: Báo cáo tài chính
- DN: Doanh nghiệp
- IAS: Hệ thống kế toán quốc tế
- TSU: Thiết lập thuế
- SAC: Hội đồng cố vấn chuẩn mực
- IASB: Hội đồng chuẩn mực quốc tế
- IFRS: Chuẩn mực quốc tế
Trang 4LỜI MỞ ĐẦU
1 Tổng quan
Trong điều kiện nền kinh tế của các quốc gia đang đối diện với khá nhiều vấn đề
về kinh tế và tài chính thì kế toán là một công cụ càng thể hiện vai trò và tầm quan trọng trong quá trình vận hành của các doanh nghiệp nói riêng cũng như của toàn bộ một quốc gia nói chung Tuy nhiên, có thể do nhiều nguyên nhân khách quan lẫn chủ quan nên những người thực hiện công tác kế toán đã có những cách hiểu hoặc thực hiện chưa đúng hoặc có phát sinh nhiều câu hỏi trong quá trình thao tác trên thực tế với những gì quy định trong chuẩn mực kế toán quốc gia, chuẩn mực kế toán quốc tế và chuẩn mực về lập báo cáo tài chính Xuất phát từ nguyên nhân cơ bản này nên tổ chức IFRIC đã ra đời và ban hành những giải thích cụ thể hơn cho các vấn đề này Với quá trình thực hiện khá chặt chẽ và mang tính kỷ luật cao thì các văn bản IFRIC được xem là một công cụ hỗ trợ cho các kế toán viên, các quốc gia có thể vận dụng trong quá trình làm việc và hoạt động kinh doanh của mình, qua đó có sự đồng bộ hơn trong công tác kế toán của đơn vị mình,
từ đó cung cấp thông tin một cách xác đáng hơn và sâu sát hơn để giúp người sử dụng đưa ra các quyết định của mình
Trong những năm gần đây, cùng với sự phát triển của nền công nghệ thông tin, thị trường tài chính và xu thế hội nhập kinh tế toàn cầu có rất nhiều nghiệp vụ kinh tế mới đã hình thành và đang phát triển Nhu cầu minh bạch thông tin tài chính ngày càng đòi hỏi tính cấp thiết phải ban hành mới các chuẩn mực kế toán hướng dẫn việc ghi nhận, xác định giá trị và trình bày thông tin về các công cụ tài chính trong BCTC không chỉ ở cuối niên độ mà còn ở giữa niên độ và sự ghi nhận giảm giá trị tài sản và theo IAS 34 – được tên là báo cáo tam thời Sự tương tác của IAS 34 tạm thời báo cáo tài chính với quy định liên quan đến suy giảm uy tín trong IAS 36 Suy giảm tài sản và các quy định liên quan đến suy giảm các khoản đầu tư vào chứng khoán vốn và tài sản tài chính theo giá gốc trong IAS 39 Financial Instruments: Ghi nhận và Đo lường đã được trình bày trong IRIC 10
Với những lý do như trên chúng tôi có mong muốn được tìm hiểu kỹ hơn quá trình phát triển và nội dung của IFRIC 10 đó là những vấn đề về báo cáo tài chính giữa niên
độ và sự giảm giá trị tài sản để vận dụng vào thực tiễn công việc
2 Mục tiêu nghiên cứu
Bài viết được thực hiện nhằm nêu ra quá trình phát triển và phân tích nội dung của IFRIC 10 – Báo cáo giữa niên độ và sự giảm giá trị tài sản
3 Đối tượng và phạm vi nghiên cứu
- Đối tượng nghiên cứu: Báo cáo tài chính giữa niên độ và sự giảm giá trị tài sản
Trang 5- Phạm vi nghiên cứu: lịch sử hình thành, phát triển và nội dung của IFRIC 10, Báo
cáo tài chính giữa niên độ và sự giảm giá trị tài sản nội dung theo chuẩn mực IFRIC 10,
IAS 34, IAS 36, IAS 39
4 Kết cấu nghiên cứu
LỜI MỞ ĐẦU
CHƯƠNG 1: KHÁI QUÁT CHUNG VỀ BÁO CÁO TÀI CHÍNH GIỮA NIÊN
ĐỘ VÀ SỰ GIẢM GIÁ TRỊ TÀI SẢN
CHƯƠNG 2: QUÁ TRÌNH PHÁT TRIỂN VÀ PHÂN TÍCH NỘI DUNG CỦA IFRS 10 – BÁO CÁO TÀI CHÍNH GIỮA NIÊN ĐỘ VÀ SỰ GIẢM GIÁ TRỊ TÀI SẢN
KẾT LUẬN
Trang 6CHƯƠNG 1: KHÁI QUÁT CHUNG NGUỒN GỐC KẾ TOÁN VÀ
CÁC CHUẨN MỰC QUỐC TẾ 1.1 Sơ lược về nguồn gốc kế toán
Kế toán là một khái niệm được sử dụng từ rất sớm Kế toán, ở một dạng thức giản đơn, đã xuất hiện trong hoạt động thương mại từ cách đây hơn năm nghìn năm
Kế toán với những đặc tính gần giống với khái niệm kế toán mà chúng ta sử dụng ngày nay bắt đầu được sử dụng rộng rãi từ khoảng những năm 1400, đặc biệt là ở nước Ý
- nơi kế toán được sử dụng nhiều trong các ngành vận tải tàu thủy, thương mại, xây dựng
và các hình thức giao thương khác
Hệ thống ghi sổ kép lần đầu tiên được tổng hợp và ghi chép lại bởi một nhà toán học - nhà nghiên cứu - triết gia nổi tiếng người Ý Fra Luca Pacioli Vào năm 1494, Palioli công bố công trình nghiên cứu nổi tiếng của ông có tên là "Summa de Arithmetica, Geometrica, Proportioni et Proportionalita" Trong nghiên cứu này, ông mô
tả lại chi tiết cách thức và đặc điểm hệ thống kế toán được sử dụng trong thời kỳ đó Nghiên cứu của ông - được xuất bản dưới dạng sách - trở thành cuốn sách được đọc nhiều nhất về lĩnh vực toán học ở Ý và cũng nhờ cuốn sách này Pacioli được mệnh danh
là "Cha đẻ của Kế toán".Trích từ " Principles of Financial Accounting"
Kế toán là một công cụ hữu hiệu giúp cho không chỉ các nhà quản lý nắm được thực trạng tài chính nhằm hoạch định kế hoạch phát triển cho tương lai của công ty mà còn là mối quan tâm của các nhà đầu tư tài chính, các ngân hàng, Nhà nước… nhằm phục
vụ cho những mục đích của mình Hạch toán kế toán gắn liền với sản xuất do đó ngay từ thời kỳ nguyên thuỷ người ta đã sử dụng hạch toán kế toán đẻ ghi chép theo dõi quá trình sản xuất
Các bản ghi kế toán đã xuất hiện từ năm 8500 trước công nguyên ở Trung Á, viết bằng đất sét thể hiện các hàng hoá như bánh mỳ, dê, quần áo Bản ghi này được gọi là bullae, một dạng hoá đơn ngày nay Bullae được gửi cùng với hàng hoá nhằm giúp người nhận kiểm tra lại chất lượng và giá cả của số hàng mình nhận được Lúc này vẫn chưa có
hệ số đếm khác nhau cho đến năm 850 trước công nguyên, hệ số đếm Hindus-Arabic ra đời và được sử dụng cho đến ngày nay Việc giữ các bản ghi vẫn chưa được hình thức hoá cho tới mãi thế thứ 13, xuất phát từ các giao dịch kinh doanh và ngân hàng tại Florence, Venice and Genoa Tuy nhiên, các tài khoản không thực sự thể hiện được bản chất nghiệp vụ giao dịch và hiếm khi cân đối
1.2 Sơ lược về các nghiên cứu trước đây
Có rất nhiều nghiên cứu về các chuẩn mực ban hành của IFRIC, điển hình một số nghiên cứu sau:
- IFRS Technical Bulletin 2010 and 2011được công bố bởi Đơn vị kiểm toán của
Scotland, và được xuất bản vào tháng 3 năm 2010 Technical Bulletin trình bày kiểm
Trang 7toán về lợi nhuận, sửa đổi tiêu chuẩn báo cáo tài chính quốc tế về áp dụng lần đầu tiên,
tờ thông tin về FRS 30- tài sản, ngoài ra còn trình bày kế toán khu vực công quốc tế mới, tiêu chuẩn về các công cụ tài chính và tài sản vô hình; sửa đổi tiêu chuẩn kế toán về quyền, các vấn đề; đề xuất sửa đổi tiêu chuẩn báo cáo tài chính quốc tế về quy định; đề xuất, chuẩn mực kế toán khu vực công quốc tế về các thoả thuận dịch vụ nhượng quyền;
Dự thảo khung, các tổ chức báo cáo; nghiên cứu về mua lại kế toán; Mới tiêu chuẩn đảm bảo quốc tế về kiểm soát tại các tổ chức dịch vụ; đề nghị sửa đổi để thực hành lưu ý về kiểm toán báo cáo tài chính của khu vực công; kế hoạch tuyên bố về vai trò của người đứng đầu của kiểm toán nội bộ; và đề xuất sửa đổi để quy tắc thực hành về tự do thông tin, phát triển TSU Technical Bulletin đã đưa ra một số kiến nghị như kiểm toán viên hành động độc lập trong hệ thống Kiểm toán Scotland, và chịu trách nhiệm về kết luận của riêng mình và ý kiến, thống nhất ý kiến trong những hoàn cảnh tương tự là rất quan trọng và do đó nó được kỳ vọng kiểm toán viên thường sẽ làm theo tất cả các hướng dẫn TSU Kiểm toán viên cần thông báo cho TSU kịp thời nếu họ không đồng ý với, và có thể có ý định không làm theo, bất kỳ hướng dẫn ban hành về một vấn đề quan trọng, ví
dụ như một vấn đề mà cần xem xét để được trao cho trình độ của các tài khoản của một
số kiểm toán cơ quan
- Deloitte (2010), New and amended Interpretations of IFRIC: trình bày giải thích
và sửa đổi IFRIC của Deloitte năm 2010
- Các trang web về chuẩn mực và thuế.
1.3 Khái quát về quá trình hình thành ban hành các chuẩn mực quốc tế
Năm 1299 con người mới phát triển hệ thống thông tin tài chính gồm tất cả các yếu tố cấu thành của hệ thống kế toán kép và vào năm 1494 Luca Pacioli tác giả cuốn Summa hệ thống kế toán kép mới được miêu tả một cách cụ thể và rõ nét Sau đó 377 năm Josial Wedwood là người đầu tiên hoàn thiện hệ thống kế toán giá thành Hệ thống kế toán từ đó đã ngày càng được hoàn chỉnh hơn với việc hoàn thiện hệ thống
kế toán giá thành hiện đại của Donaldson Brown- Giám đốc điều hành của General Motor Hiện nay trên thế giới đã có một tổ chức riêng ban hành các chuẩn mực kế toán quốc tế Tổ chức thiết lập chuẩn mực kế toán quốc tế gồm Tổ chức ủy ban chuẩn mực
kế toán quốc tế (IASCF), Hội đồng chuẩn mực kế toán quốc tế (IASB), Hội đồng cố vấn chuẩn mực (SAC), Hội đồng hướng dẫn báo cáo tài chính quốc tế (IFRIC)
- IASCF có trách nhiệm giám sát IASB, là tổ chức ban hành chuẩn mực báo cáo tài chính quốc tế (IFRS) SAC có trách nhiệm tư vấn các vấn đề kỹ thuật và lịch làm việc cho IASB IFRIC, dưới sự quản lý của IASB, có trách nhiệm ban hành các hướng dẫn báo cáo tài chính quốc tế
- IASCF gồm mười chín (19) ủy thác viên gồm sáu (6) từ Bắc Mỹ, sáu (6) từ châu
Âu, bốn (4) từ châu Á - Thái Bình Dương, và ba (3) từ bất kỳ khu vực nào khác miễn
là sự cân bằng về khu vực địa lý được giữ vững
- IASB có 14 thành viên đến từ 9 quốc gia có trách nhiệm thiết lập các chuẩn
Trang 8mực kế toán Các thành viên của IASB được lựa chọn theo tiêu chuẩn trình độ chuyên môn chứ không phải theo khu vực bầu cử hay quyền lợi khu vực Các thành viên của IASB có nguồn gốc là các kiểm toán viên thực hành, người lập các báo cáo tài chính, người sử dụng các báo cáo tài chính, và từ hàn lâm Bảy trong 14 thành viên có trách nhiệm trực tiếp liên hệ với một hay nhiều hơn các nhà thiết lập chuẩn mực quốc gia Việc công bố một chuẩn mực, dự thảo, hay hướng dẫn cần được sự tán thành của 8 trên 14 thành viên
gốc chức năng và khu vực địa lý khác nhau nhằm cố vấn cho IASB và đôi khi, cho các
ủy thác viên
- Các thành viên của IFRIC đến từ các khu vực địa lý rộng rãi, có trình độ giao dịch cao, đại diện của các kế toán viên trong các ngành nghề và người sử dụng các báo cáo tài chính
- Thêm vào đó, tất cả các thành viên của IASB có trách nhiệm liên hệ với các nhà thiết lập chuẩn mực quốc gia không có thành viên của IASB trong tổ chức lập quy của
họ Ngoài ra, nhiều quốc gia này cũng có mặt trong Hội đồng cố vấn chuẩn mực Như vậy, trên thế giới hệ thống tài chính kế toán đã có được sự thống nhất cơ bản
để các nước dựa vào đó xây dựng các chuẩn mực tài chính kế toán của mình
1.4 Các khái niệm cơ bản
- Hệ thống chuẩn mực kế toán quốc tế là hệ thống chuẩn mực đề cập đến những vấn
đề mang tính nền tảng, khuôn mẫu, những nguyên tắc, phương pháp có tính chất cơ bản được chấp thuận rộng rãi trên toàn thế giới
- Báo cáo tài chính : BCTC là những báo cáo tổng hợp nhất về tình hình tài sản, vốn
chủ sở hữu và nợ phải trả cũng như tình hình tài chính, kết quả kinh doanh trong kỳ của
DN Nói cách khác, báo cáo kế toán tài chính là phương tiện trình bày khả năng sinh lời
và thực trạng tài chính của DN cho những người quan tâm (chủ DN nhà đầu tư, nhà cho vay, cơ quan thuế và các cơ quan chức năng,…)
- Kỳ lập báo cáo: Báo cáo tài chính quý (bao gồm cả quý IV) hoặc Báo cáo tài chính bán niên
- Báo cáo tài chính giữa niên độ: để cung cấp những thông tin cơ bản giúp chúng ta
hiểu về tình hình kinh doanh của Doanh nghiệp trong một niên độ kế toán
1.5 Vì sao phải trình bày báo cáo tài chính giữa niên độ và sự giảm giá trị tài sản
Báo cáo tài chính dùng để cung cấp thông tin về tình hình tài chính, tình hình kinh doanh và các luồng tiền của một doanh nghiệp, đáp ứng yêu cầu quản lý của chủ doanh nghiệp, cơ quan Nhà nước và nhu cầu hữu ích của những người sử dụng trong việc đưa ra các quyết định kinh tế Báo cáo tài chính phải cung cấp những thông tin của một doanh nghiệp về:
- Tài sản;
- Nợ phải trả và vốn chủ sở hữu;
Trang 9- Doanh thu, thu nhập khác, chi phí kinh doanh và chi phí khác;
- Lãi, lỗ và phân chia kết quả kinh doanh;
- Thuế và các khoản nộp Nhà nước;
- Tài sản khác có liên quan đến đơn vị kế toán;
- Các luồng tiền.
Trong giai đoạn hiện nay, nhu cầu cung cấp thông tin cho các bên liên quan như ban giám đốc, chủ nơ, chủ đầu tư được đặt ra, yêu cầu công ty phải trình bày báo cáo tài chính giữa niên độ và niêm yết báo cáo trên thị trường chứng khoán.
Và việc lập báo cáo tài chính giữa niên độ ảnh hưởng đến việc đánh giá lại các tài sản, dẫn đến viêc suy giảm các khoản đầu tư vào chứng khoán vốn và tài sản tài chính theo giá gốc việc đánh giá thấp này có ảnh hưởng quan trọng đến báo cáo tài chính, vì vậy cẩn phải được trình bày rõ.
Trang 10CHƯƠNG 2: QUÁ TRÌNH PHÁT TRIỂN VÀ PHÂN TÍCH NỘI DUNG CỦA IFRS 10 – BÁO CÁO TÀI CHÍNH GIỮA NIÊN ĐỘ VÀ SỰ GIẢM GIÁ TRỊ
TÀI SẢN 2.1 Quá trình phát triển của IFRIC 10
2.1.1 Khái quát về IFRIC
IFRIC là cơ quan chuyên về diễn giải của tổ chức IASB Đây là một thực thể nhằm phát triển, duy trì và đưa ra các vấn đề có liên quan đến các IFRS trên thế giới IFRIC được thiết kế để giúp cho tổ chức IASB cải thiện quá trình lập báo cáo tài chính thông qua các cuộc thảo luận kịp thời, xác định và giải quyết các vấn đề về báo cáo tài chính trong khuôn khổ của IFRS IFRIC tiến hành giải thích các chuẩn mực mà phát sinh các vấn đề tại các quốc gia, sau đó sẽ chuyển bản thảo đến tổ chức IASB nhằm thảo luận và phê duyệt Sau khi được sự thống nhất và chấp thuận của IASB, các giải thích IFRIC (hay còn được viết tắt là IFRICs) sẽ trở thành một phần của IFRS Để phù hợp với IFRS, một doanh nghiệp phải tuân theo tất cả các khía cạnh của IFRS và tất nhiên là phải bao gồm luôn cả các IFRICs
Bất kỳ cá nhân hay tổ chức nào, bao gồm kể cả thành viên của IFRIC, nhân viên của IASB hoặc thành viên quan sát chính thức của IFRIC, tất cả những đối tượng này đều có thể đề nghị các mục trong chương trình nghị sự để IFRIC xem xét Trong những năm gần đây, IFRIC đã nhận được yêu cầu giải thích về nhiều chủ đề khác nhau, như nội dung về các công cụ tài chính, điều kiện ghi nhận doanh thu, các khoản lợi ích của nhân viên, các khoản thanh toán trên cơ sở cổ tức, hợp tác kinh doanh, hợp nhất kinh doanh, tài sản cố định vô hình và thuế thu nhập
Sau khi nhận được các câu hỏi cũng như các thắc mắc phù hợp để IFRIC xem xét thì ủy ban này mới xem áp dụng các điều kiện nghị sự đặc biệt, bao gồm:
- Mở rộng hay tính thực tế của vấn đề
- Ý nghĩa của vấn đề này trong thực tế (vấn đề hiện đang cấp bách hay đang hiện hữu)
- Hoàn thiện báo cáo tài chính
- Nguyên tắc cân đối giữa lợi ích, chi phí và tính hiệu quả
Khi đã xem xét các điều kiện về chương trình nghị sự cho một vấn đề đặc biệt nào
đó thì IFRIC sẽ chọn thực hiện 1 trong 4 quyết định sau:
+ Không đưa vấn đề này vào các chương trình nghị sự của IFRIC, nhưng sẽ tiến hành giải thích trong một quyết định công bố bởi chương trình được đặt tên là ‘Văn bản cập nhật IFRIC’
+ Xây dựng tài liệu nội dung giải thích của IFRIC
+ Đưa ra một số đề nghị để yêu cầu tổ chức IASB thay đổi nội dung của IFRS tương ứng + Đưa ra những nội dung để IASB xem xét trong quá trình làm việc của một dự án IASB hiện hành nào đó đang thực hiện