BÀI TẬP 1.Đối tượng lãnh đạo quản lý: lĩnh vực của bc truyền thông.(Đặc điểm;Bản chất): =>Yêu cầu gì đặt ra trong công tác lãnh đạo quản lý. 2.Cụ thể hóa động báo chí truyền thông của nước ta có mấy vấn đề: IQuản lý vĩ mô 1. quan điểm của đảng và nhà nước về vấn đề này như thế nào? (có 2 mặt tích cực và tiêu cực, liên hệ với thực tế). 2. Nội dung, phương thức lãnh đạo báo chí của đảng và nhà nước. 3. Nội dung, phương thức, phương tiện quản lý nhà nước về báo chí truyền thông. Và theo đó những vấn đề luật báo chí việt nam hiện nay đang đặt ra là gì ( luật BC năm 89, sửa đổi năm 99, NĐ 52, NĐ 72). 4. phân tích truyền thông của chính phủ, phi chính phủ, hay của doanh nghiệp... 1. Điểm giống và khác nhau giữa Lãnh đạo và quản lý. Lãnh đạo là quá trình tác động đến con người, làm cho họ thể hiện sự tự nguyện, sự nhiệt tình phấn đấu hoàn thành mục tiêu của tổ chức đề ra. Lãnh đạo xuất hiện khi người ta muốn gây ảnh hưởng đến các hành vi của một cá nhân hay một nhóm người nhằm làm cho họ phấn đấu một cách tự nguyện để đạt tới mục tiêu của tổ chức. Về quản lý, nó xuất hiện trong các nhóm xã hội có nhu cầu, mục đích chung, có sự mong muốn nỗ lực của các thành viên để đạt được mục đích chung đó. Từ sự mong muốn nỗ lực chung đó, xuất hiện người quản lý. Người quản lý có chức năng, nhiệm vụ nhỏ hẹp hơn người lãnh đạo, nhưng thực tế hiện nay thì người lãnh đạo đều làm công tác quản lý, vì họ thực hiện các chức năng quản lý do thành quả đạt được các mục tiêu của tổ chức thông qua lãnh đạo chính là quản lý. Xét từ những cách hiểu về lãnh đạo và quản lý nêu ở trên ta thấy, giữa lãnh đạo và quản lý là cơ bản giống nhau. Điểm khác nhau giữa lãnh đạo và quản lý là ở đối tượng: đối tượng của lãnh đạo là con người, còn đối tượng của quản lý có thể là con người, cũng có thể là đồ vật. Chức năng của lãnh đạo mang tính chính trị, tính định hướng, là tác động bằng các chủ trương, chính sách và tổ chức; còn chức năng của quản lý là tác động vào đối tượng để điều hành, tổ chức một cách cụ thể vào công việc của đối tượng và tổ chức lực lượng, phương tiện để thực hiện mục tiêu đề ra. Do đó, lãnh đạo và quản lý là hai mặt của một vấn đề, thường đi liền với nhau, bổ sung, hỗ trợ cho nhau; quản lý mà không lãnh đạo sẽ bị chệch hướng, dễ sa vào buông lỏng, hoạt động của mọi cá nhân sẽ tuỳ tiện; ngược lại, lãnh đạo mà không quản lý sẽ dẫn đến duy ý chí, đường lối lãnh đạo không đi vào thực tế và dẫn đến hiệu quả thực hiện mục tiêu của tổ chức không cao, thậm chí không đạt được mục đích đề ra. 2. Đối tượng lãnh đạo, quản lý: Chủ thể và khách thể quản lý Ai quản lý đó là chủ thể quản lý . Chủ thể chỉ có thể là người hoặc tổ chức do con người cụ thể lập nên. Quản lý ai, Quản lý cái gì, quản lý sự việc gì đó là khách thể quản lý. Quan hệ giữa chủ thể và khách thể. Giữa chủ thể và khách thể có mối quan hệ tác động qua lại, tương hỗ nhau. Chủ thể làm nảy sinh các tác động quản lý, còn khách thể thì sản sinh các giá trị vật chất và tinh thần có giá trị sử dụng? trực tiếp đáp ứng nhu cầu của con người, thoả mãn mục đích của chủ thể quản lý. 3. Quản lý là gì? quản lý là sự tác động chỉ huy, điều khiển, hướng dẫn các quá trình xã hội và hành vi hoạt động của con người nhằm đạt tới mục đích đã đề ra. Sự tác động của quản lý phải bằng cách nào đó để người bị quản lý luôn luôn hồ hởi, phấn khởi, đem hết năng lực và trí tuệ để sáng tạo ra lợi ích cho bản thân, cho nhà nước và cho cả xã hội. Quản lý là một môn khoa học sử dụng tri thức của nhiều môn khoa học tự nhiên và xã hội nhân văn khác như: toán học, thống kê kinh tế, tâm lý và xã hội học. Nó còn là một nghệ thuật đòi hỏi sự khôn khéo và tinh tế cao để đạt tới mục đích. Điều 17. Quản lý Nhà nước về báo chí Quản lý Nhà nước về báo chí bao gồm : 1 Xây dựng pháp luật, quy hoạch, kế hoạch, chính sách phát triển sự nghiệp báo chí, chính sách tài trợ báo chí, chính sách đối với nhà báo ; 2 Ban hành quy chế hoạt động báo chí, cấp giấy phép hoạt động báo chí ; 3 Hướng dẫn, kiểm tra việc thực hiện phương hướng, nhiệm vụ báo chí và các quy định pháp luật về báo chí ; xử lý các vi phạm theo quy định của pháp luật. Trong phạm vi nhiệm vụ, quyền hạn của mình, Hội đồng bộ trưởng thực hiện quyền quản lý Nhà nước về báo chí trong cả nước, Uỷ ban nhân dân tỉnh, thành phố trực thuộc trung ương và cấp tương đương thực hiện quyền quản lý Nhà nước về báo chí ở địa phương theo sự phân cấp do Hội đồng bộ trưởng quy định. Điều 18. Điều kiện hoạt động của báo chí Tổ chức muốn thành lập cơ quan báo chí phải có đủ các điều kiện sau đây : 1 Có người đủ tiêu chuẩn để đứng đầu cơ quan báo chí theo quy định tại Điều 13 của Luật này ; 2 Xác định rõ tên gọi, tôn chỉ, mục đích, đối tượng phục vụ, phạm vi phát hành chủ yếu, công suất, thời gian, tần số, phạm vi toả sóng và ngôn ngữ thể hiện của cơ quan báo chí ; 3 Có trụ sở chính và có các điều kiện cần thiết khác bảo đảm cho hoạt động của cơ quan báo chí. Điều 19. Cấp giấy phép hoạt động báo chí
Trang 1BÀI TẬP
1.Đối tượng lãnh đạo quản lý: lĩnh vực của bc truyền thông.(Đặc điểm;Bản
chất):
=>Yêu cầu gì đặt ra trong công tác lãnh đạo quản lý
2.Cụ thể hóa động báo chí truyền thông của nước ta có mấy vấn đề: I-Quản lý vĩ mô
1 quan điểm của đảng và nhà nước về vấn đề này như thế nào? (có 2 mặt tích cực và tiêu cực, liên hệ với thực tế)
2 Nội dung, phương thức lãnh đạo báo chí của đảng và nhà nước
3 Nội dung, phương thức, phương tiện quản lý nhà nước về báo chí truyền thông Và theo đó những vấn đề luật báo chí việt nam hiện nay đang đặt ra
là gì ( luật BC năm 89, sửa đổi năm 99, NĐ 52, NĐ 72)
4 phân tích truyền thông của chính phủ, phi chính phủ, hay của doanh nghiệp
1 Điểm giống và khác nhau giữa Lãnh đạo và quản lý.
- Lãnh đạo là quá trình tác động đến con người, làm cho họ thể hiện sự tựnguyện, sự nhiệt tình phấn đấu hoàn thành mục tiêu của tổ chức đề ra Lãnh đạoxuất hiện khi người ta muốn gây ảnh hưởng đến các hành vi của một cá nhân haymột nhóm người nhằm làm cho họ phấn đấu một cách tự nguyện để đạt tới mụctiêu của tổ chức
- Về quản lý, nó xuất hiện trong các nhóm xã hội có nhu cầu, mục đíchchung, có sự mong muốn nỗ lực của các thành viên để đạt được mục đích chung
đó Từ sự mong muốn nỗ lực chung đó, xuất hiện người quản lý Người quản lý cóchức năng, nhiệm vụ nhỏ hẹp hơn người lãnh đạo, nhưng thực tế hiện nay thìngười lãnh đạo đều làm công tác quản lý, vì họ thực hiện các chức năng quản lý dothành quả đạt được các mục tiêu của tổ chức thông qua lãnh đạo chính là quản lý
Trang 2Xét từ những cách hiểu về lãnh đạo và quản lý nêu ở trên ta thấy, giữa lãnhđạo và quản lý là cơ bản giống nhau Điểm khác nhau giữa lãnh đạo và quản lý là ởđối tượng: đối tượng của lãnh đạo là con người, còn đối tượng của quản lý có thể làcon người, cũng có thể là đồ vật Chức năng của lãnh đạo mang tính chính trị, tínhđịnh hướng, là tác động bằng các chủ trương, chính sách và tổ chức; còn chức năngcủa quản lý là tác động vào đối tượng để điều hành, tổ chức một cách cụ thể vàocông việc của đối tượng và tổ chức lực lượng, phương tiện để thực hiện mục tiêu
đề ra Do đó, lãnh đạo và quản lý là hai mặt của một vấn đề, thường đi liền vớinhau, bổ sung, hỗ trợ cho nhau; quản lý mà không lãnh đạo sẽ bị chệch hướng, dễ
sa vào buông lỏng, hoạt động của mọi cá nhân sẽ tuỳ tiện; ngược lại, lãnh đạo màkhông quản lý sẽ dẫn đến duy ý chí, đường lối lãnh đạo không đi vào thực tế vàdẫn đến hiệu quả thực hiện mục tiêu của tổ chức không cao, thậm chí không đạtđược mục đích đề ra
2 Đối tượng lãnh đạo, quản lý:
Chủ thể và khách thể quản lý
- "Ai quản lý" - đó là chủ thể quản lý
Chủ thể chỉ có thể là người hoặc tổ chức do con người cụ thể lập nên
- "Quản lý ai", "Quản lý cái gì", quản lý sự việc gì" - đó là khách thể quản lý Quan hệ giữa chủ thể và khách thể Giữa chủ thể và khách thể có mối quan
hệ tác động qua lại, tương hỗ nhau Chủ thể làm nảy sinh các tác động quản lý, cònkhách thể thì sản sinh các giá trị vật chất và tinh thần có giá trị sử dụng? trực tiếpđáp ứng nhu cầu của con người, thoả mãn mục đích của chủ thể quản lý
3 Quản lý là gì?
quản lý là sự tác động chỉ huy, điều khiển, hướng dẫn các quá trình xã hội
và hành vi hoạt động của con người nhằm đạt tới mục đích đã đề ra Sự tác động
của quản lý phải bằng cách nào đó để người bị quản lý luôn luôn hồ hởi, phấn
Trang 3khởi, đem hết năng lực và trí tuệ để sáng tạo ra lợi ích cho bản thân, cho nhà nước
và cho cả xã hội
Quản lý là một môn khoa học sử dụng tri thức của nhiều môn khoa học tựnhiên và xã hội nhân văn khác như: toán học, thống kê kinh tế, tâm lý và xã hộihọc Nó còn là một "nghệ thuật" đòi hỏi sự khôn khéo và tinh tế cao để đạt tới mụcđích
Điều 17 Quản lý Nhà nước về báo chí
Quản lý Nhà nước về báo chí bao gồm :
1- Xây dựng pháp luật, quy hoạch, kế hoạch, chính sách phát triển sự nghiệpbáo chí, chính sách tài trợ báo chí, chính sách đối với nhà báo ;
2- Ban hành quy chế hoạt động báo chí, cấp giấy phép hoạt động báo chí ;3- Hướng dẫn, kiểm tra việc thực hiện phương hướng, nhiệm vụ báo chí vàcác quy định pháp luật về báo chí ; xử lý các vi phạm theo quy định của pháp luật
Trong phạm vi nhiệm vụ, quyền hạn của mình, Hội đồng bộ trưởng thựchiện quyền quản lý Nhà nước về báo chí trong cả nước, Uỷ ban nhân dân tỉnh,thành phố trực thuộc trung ương và cấp tương đương thực hiện quyền quản lý Nhànước về báo chí ở địa phương theo sự phân cấp do Hội đồng bộ trưởng quy định
Điều 18 Điều kiện hoạt động của báo chí
Tổ chức muốn thành lập cơ quan báo chí phải có đủ các điều kiện sau đây :1- Có người đủ tiêu chuẩn để đứng đầu cơ quan báo chí theo quy định tạiĐiều 13 của Luật này ;
2- Xác định rõ tên gọi, tôn chỉ, mục đích, đối tượng phục vụ, phạm vi pháthành chủ yếu, công suất, thời gian, tần số, phạm vi toả sóng và ngôn ngữ thể hiệncủa cơ quan báo chí ;
3- Có trụ sở chính và có các điều kiện cần thiết khác bảo đảm cho hoạt độngcủa cơ quan báo chí
Điều 19 Cấp giấy phép hoạt động báo chí
Trang 4Cơ quan báo chí phải có giấy phép do cơ quan quản lý Nhà nước về báo chícấp mới được hoạt động Trong trường hợp không cấp giấy phép thì chậm nhất là
ba mươi ngày, kể từ ngày nhận được đơn xin phép, cơ quan quản lý Nhà nước vềbáo chí phải trả lời, nói rõ lý do Tổ chức bị từ chối cấp giấy phép có quyền khiếunại với Chủ tịch Hội đồng bộ trưởng
Điều 20 Hiệu lực của giấy phép
Cơ quan báo chí phải thực hiện đúng những điều ghi trong giấy phép ; nếumuốn thay đổi tên gọi, tôn chỉ, mục đích, đối tượng phục vụ, ngôn ngữ thể hiện,phạm vi phát hành chủ yếu, kỳ hạn xuất bản thì phải xin phép lại
Việc xác định, thay đổi công suất, thời gian, tần số, phạm vi toả sóng phảiđược phép của cơ quan quản lý Nhà nước về tần số vô tuyền điện
Không được chuyển nhượng giấy phép hoạt động báo chí cho cơ quan, tổchức khác
Điều 21 Xuất bản ấn phẩm báo chí khác, phát sóng chương trình đặc biệt, chương trình phụ
Cơ quan báo chí, tổ chức khác muốn xuất bản đặc san, số phụ ; đài phátthanh, đài truyền hình muốn phát sóng chương trình đặc biệt, chương trình phụkhác với tôn chỉ, mục đích, ngôn ngữ thể hiện ghi trong giấy phép thì phải xinphép cơ quan quản lý Nhà nước về báo chí
Điều 22 In báo chí, phát sóng chương trình phát thanh, truyền hình
Cơ sở in có trách nhiệm thực hiện hợp đồng, bảo đảm thời gian phát hànhcủa báo chí ; không được in báo chí không có giấy phép, không được in lại tácphẩm báo chí đã có lệnh cấm lưu hành của cơ quan quản lý Nhà nước về báo chí
Cơ sở kỹ thuật phát sóng cho đài phát thanh, đài truyền hình có trách nhiệmbảo đảm phạm vi toả sóng quy định
Trang 5Đài phát thanh, đài truyền hình, cơ sở thực hiện chương trình nghe - nhìnthời sự không được phát nội dung tác phẩm báo chí đã có lệnh cấm lưu hành hoặctịch thu.
Điều 23 Lưu chiểu
Báo chí in phải nộp lưu chiểu trước khi phát hành ; báo nói, báo hình phảilưu giữ bản thảo, phim nhựa, băng, đĩa, ghi âm, ghi hình theo quy định của Hộiđồng bộ trưởng
Điều 25 Quảng cáo
Báo chí được đăng, phát sóng quảng cáo và thu tiền quảng cáo Nội dungquảng cáo phải tách biệt với nội dung tuyên truyền và không được vi phạm quyđịnh tại Điều 10 của Luật này
Điều 26 Họp báo
Tổ chức, công dân muốn họp báo phải báo trước cho cơ quan quản lý Nhànước về báo chí Nghiêm cấm họp báo có nội dung vi phạm quy định tại Điều 10của Luật này
*Số: 72/2013/NĐ-CP , ngày 15 tháng 07 năm 2013
NGHỊ ĐỊNH
Quản lý, cung cấp, sử dụng dịch vụ internet và thông tin trên mạng Điều 1 Phạm vi điều chỉnh
Trang 6Nghị định này quy định chi tiết việc quản lý, cung cấp, sử dụng dịch vụInternet, thông tin trên mạng, trò chơi điện tử trên mạng; bảo đảm an toàn thông tin
và an ninh thông tin; quyền và nghĩa vụ của tổ chức, cá nhân tham gia việc quản lý,cung cấp, sử dụng dịch vụ Internet, thông tin trên mạng, trò chơi điện tử trên mạng,bảo đảm an toàn thông tin và an ninh thông tin
Điều 2 Đối tượng áp dụng
Nghị định này áp dụng đối với tổ chức, cá nhân trong nước, tổ chức, cá nhânnước ngoài trực tiếp tham gia hoặc có liên quan đến việc quản lý, cung cấp, sửdụng dịch vụ Internet, thông tin trên mạng, trò chơi điện tử trên mạng, bảo đảm antoàn thông tin và an ninh thông tin
2.Đảng lãnh đạo, Nhà nước quản lý báo chí
– Trong quá trình lãnh đạo cách mạng, Đảng cộng sản Việt Nam luôn coi trọng công tác tuyên truyền báo chí, coi báo chí là “công cụ sắc bén trong công tác tư tưởng của Đảng”, là “lực lượng xung kích trên mặt trận tư tưởng văn hoá”.
1 Nguyên tắc Đảng lãnh đạo báo chí
Trong thời kỳ đất nước đang có chiến tranh, nền kinh tế lạc hậu do cơ chếquan liêu bao cấp nên việc quản lý xã hội nói chung chủ yếu dựa trên các Nghịquyết, Chỉ thị của Đảng chứ chưa xây dựng một Nhà nước pháp quyền quản lý xãhội bằng pháp luật Công cuộc đổi mới do Đảng ta lãnh đạo đã trải qua một chặngđường đầy thử thách, cam go nhưng cũng đầy sáng tạo, mang lại những chuyểnbiến toàn diện về kinh tế và xã hội Đảng ta đã xác định: báo chí vừa là tiếng nóicủa Đảng, của Nhà nước, của các đoàn thể, vừa là diễn đàn của nhân dân – qua đónối kết Nhà nước với quần chúng, là cầu nối giữa Đảng với nhân dân
Chúng ta đã biết lãnh đạo là đề ra chủ trương, đường lối và tổ chức độngviên thực hiện, còn quản lý là tổ chức và điều khiển các hoạt động theo những yêucầu nhất định Theo đó lãnh đạo báo chí là sự định hướng về thông tin, vạch ra
Trang 7đường lối, chiến lược thông tin; quản lý báo chí là việc sắp xếp, quy hoạch hệthống báo chí và tổ chức kiểm tra giám sát các hoạt động báo chí bằng pháp luật.
Có thể lấy ví dụ: ngay từ đầu thập kỷ 90 của thế kỷ XX, Đảng ta đã sớmnhìn thấy những biểu hiện lệch lạc của báo chí trong thời kỳ đầu của công cuộc đổimới Phân tích, đánh giá tình hình này, Chỉ thị 63/CT-TW (ngày 25/7/1990) củaBan Bí thư Trung ương Đảng đã phê phán: “Một số cơ quan báo, tạp chí, nhà xuấtbản không thực hiện đúng tôn chỉ mục đích, chức năng của mình… Khuynh hướng
“giật gân”, câu khách, kiếm tiền trong một số cơ quan báo chí, nhà xuất bản cho rathị trường những ấn phẩm gây hại lớn đến việc xây dựng con người mới, nền vănhoá mới, làm cho dư luận bất bình; có báo, tạp chí đăng quảng cáo quá nhiều,quảng cáo cả cho kẻ lừa và làm hàng xấu”
Sau hai năm, trước diễn biến theo chiều hướng tiêu cực của nhiều sản phẩmbáo chí, Chỉ thị 08/CT-TW (ngày 31/3/1992) của Ban Bí thư tiếp tục phê phánnghiêm khắc hơn và chính thức dùng cụm từ “thương mại hoá” để chỉ khuynhhướng chạy theo lợi nhuận đơn thuần báo chí: “Khuynh hướng thương mại hoá,chạy theo lợi nhuận đơn thuần, khá nặng nề dẫn tới đua nhau đăng và phát nhữngtin, bài, hình ảnh giật gân, câu khách Cũng có một số bài báo, quyển sách cókhuynh hướng chính trị lệch lạc, phủ định quá khứ tốt đẹp, miêu tả đen tối thựctrạng, tuyên truyền cho lối sống chủ nghĩa thực dụng
Trong Nghị quyết Hội nghị Trung ương lần thứ 5 (khoá VIII) về Xây dựngnền văn hoá Việt Nam tiến tiến đậm đà bản sắc dân tộc, khuynh hướng thương mạihoá trong báo chí tiếp tục được Đảng ta phê phán: “Khuynh hướng “thương mạihoá”, lạm dụng quảng cáo để thu lợi còn khá phổ biến Một số ít nhà báo đã viphạm đạo đức nghề nghiệp, thông tin thiếu trung thực, gây tác động xấu đến dưluận xã hội”
Tuy đã được phát hiện và uốn nắn sớm, nhưng khuynh hướng thương mạihoá trên báo chí nước ta sau đó không những không bị đẩy lùi, hạn chế mà còn
Trang 8phát triển trầm trọng hơn Chỉ thị 22/CT-TW (ngày 17/10/1997) của Bộ Chính trị (khoá VIII) về Tiếp tục đổi mới và tăng cường sự lãnh đạo, quản lý công tác báochí, xuất bản đã nhận định: “Một bộ phận báo chí, xuất bản bị khuynh hướngthương mại và cơ chế thị trường chi phối, chạy theo thị hiếu tầm thường, đăng tảinhững chuyện giật gân, tình dục, bạo lực, mê tín dị đoan hoặc những chuyện vụnvặt Một số sách, báo, tạp chí, nhất là các số phụ, số chuyên đề xa rời tôn chỉ mụcđích và đối tượng phục vụ, nhất là đối với công nhân, nông dân”
Tại Hội nghị báo chí, xuất bản toàn quốc (tháng 10/2001), Trong Báo cáocủa Ban Tư tưởng – Văn hoá Trung ương, phần đánh giá tình hình báo chí qua 4năm thực hiện Chỉ thị 22 của Bộ Chính trị tiếp tục nêu nhận xét gay gắt: “Xuhướng thương mại hoá ở không ít cơ quan báo chí và xuất bản chậm được ngănchặn, đẩy lùi, nhiều mặt còn nghiêm trọng hơn, thể hiện rõ nét ở cách làm báo, làmsách giật gân, câu khách, kích thích thị hiếu thấp hèn, tò mò, chuộng lạ của một bộphận độc giả thị dân và những đối tượng trình độ văn hoá thấp Biểu hiện của xuhướng thương mại hoá ngày càng tinh vi, phức tạp”
Vai trò chỉ đạo và tập trung của Đảng đối với báo chí không phải là bắt taychỉ việc mà là định hướng Sự định hướng đó thể hiện trong các đường lối, quanđiểm, nội dung thông tin tuyên truyền Đó là việc đi trước nắm bắt tình hình để dựbáo các động thái trong nước và thế giới, giúp cơ quan báo chí có điều kiện giữđúng định hướng thông tin như Nghị quyết Đại hội IX của Đảng đã nêu rõ:
“Hướng báo chí xuất bản làm tốt chức năng tuyên truyền, thực hiện đường lối, chủtrương chính sách của Đảng và Nhà nước, phát hiện những nhân tố mới, cái hay,cái đẹp trong xã hội, giới thiệu gương người tốt việc tốt, những điển hình tiên tiến,phê phán các hiện tượng tiêu cực, uốn nắn những nhận thức lệch lạc, đấu tranh vớinhững quan điểm sai trái; coi trọng nâng cao tính chân thật, tính giáo dục và tínhchiến đấu của thông tin; khắc phục khuynh hướng “thương mại hoá” trong hoạtđộng báo chí, xuất bản”
Trang 9Dưới sự lãnh đạo của Đảng, trong thời kỳ đổi mới, báo chí nước ta đã tậptrung nhiều công sức cùng toàn Đảng, toàn dân thực hiện cuộc đấu tranh chốngtiêu cực, tham nhũng, buôn lậu, lãng phí, bài trừ các tệ nạn xã hội, chống mê tín dịđoan… góp phần lập lại trật tự, kỷ cương, lành mạnh hoá quan hệ xã hội Có thểkhẳng định rằng: trong công cuộc thực hiện công nghiệp hoá, hiện đại hoá đấtnước, báo chí nước ta đã đóng vai trò quan trọng trong việc củng cố niềm tin củatầng lớp nhân dân vào đường lối đúng đắn của Đảng và Nhà nước.
Cuộc đấu tranh chống âm mưu “diễn biến hoà bình” của kẻ thù hiện nayđang đặt ra cho việc quản lý báo chí nhiều vấn đề phải giải quyết, đòi hỏi phải cónhận thức mới trên nhiều phương diện Chính điều đó sẽ giúp cho những ngườilàm báo nhìn thấy rõ tính hai mặt của cơ chế thị trường ở nước ta hiện nay trongbối cảnh của toàn cầu hoá, khu vực hoá và có thái độ vững vàng trước những khẩuhiệu loè bịp về “tự do báo chí” mà các thế lực phản động vẫn đang rêu rao hòngche đậy bản chất xấu xa của nền báo chí tư bản
Để tiếp tục khẳng định vị trí của báo chí nước ta trong thời kỳ đổi mới, tiếptục tạo ra những tác động tích cực cho công cuộc xây dựng, phát triển đất nước,điều quan trọng nhất đối với hệ thống báo chí là phải tiếp tục nâng cao chất lượngnội dung và hình thức Muốn vậy, càng cần phải tăng cường sự lãnh đạo và quản lýcủa Đảng và Nhà nước đối với báo chí theo quan điểm phát triển phải đi đôi vớiquản lý tốt hệ thống thông tin đại chúng
Trong bối cảnh hiện nay, cần phải có một cơ chế kiểm tra, giám sát báo chíthật chặt chẽ và linh hoạt Điều đó sẽ giúp cho các cơ quan báo chí kiên quyếtchống xu hướng xa rời tôn chỉ, mục đích; chống xu hướng né tránh chính trị,
“trung lập hoá” báo chí Công tác này còn làm cho hoạt động báo chí gắn liền vớithực tiễn sản xuất và đời sống, phản ánh sinh động phong trào cách mạng, phongtrào thi đua yêu nước của các tầng lớp nhân dân ở khắp mọi miền đất nước, phục
vụ Tổ quốc, phục vụ nhân dân ngày càng tốt hơn
Trang 10Công tác kiểm tra, giám sát thể hiện trách nhiệm của Đảng đối với hệ thốngbáo chí Điều đó thể hiện ở sự quan tâm, tạo điều kiện, kiểm tra, phát hiện nhữngsai lầm, nhược điểm để khắc phục Có thể nói công tác này nhằm làm cho báo chívận hành tốt và đúng với sự định hướng.
Chúng ta khẳng định rằng: đối với báo chí cách mạng, sự lãnh đạo của Đảngkhông những không làm hạn chế việc thông tin, tuyên truyền của báo chí mà còn làđiều kiện để báo chí thực hiện tốt hơn vai trò, nhiệm vụ của mình đối với xã hội
2 Nhà nước quản lý về báo chí
Trong công cuộc đổi mới, thực hiện công nghiệp hoá, hiện đại hoá đất nướcnhững năm vừa qua, báo chí đã đóng vai trò quan trọng trong việc củng cố niềm tincủa tầng lớp nhân dân vào đường lối đúng đắn của Đảng và Nhà nước Rõ ràng làtrong những thành công của đất nước có thành công của báo chí và sự nghiệp đổimới của đất nước muốn thành công thì không thể thiếu sự tham gia đắc lực của báochí
Tuy nhiên, bên cạnh những thành tựu không thể phủ nhận, nền báo chí củachúng ta hiện nay cũng đang thể hiện nhiều hạn chế, nhược điểm, thiếu sót… Điều
đó cho thấy sự cần thiết của việc hoạch định những chiến lược, chính sách để pháttriển hệ thống báo chí
Đến nay, hệ thống các văn bản pháp luật, chính sách, chế độ đối với báo chí
ở nước ta đã tương đối hoàn chỉnh Tuy nhiên, công tác quản lý báo chí theo quyđịnh của Luật báo chí và các văn bản hướng dẫn thi hành luật vẫn còn nhiều bấtcập Hiện vẫn đang đặt ra yêu cầu cần có một tổ chức có đủ chức năng, nhiệm vụ,quyền hạn để thực hiện vai trò quản lý Nhiều lĩnh vực như phát thanh, truyền hình,mạng Internet, báo chí Việt Nam ở nước ngoài, báo chí nước ngoài ở Việt Nam…vẫn chưa được quản lý tốt
Trang 11Sự quản lý của Nhà nước còn thể hiện trong công tác quy hoạch hệ thốngbáo chí Việc quy hoạch hợp lý hệ thống báo chí trong cả nước nhằm tạo ra sựthống nhất, tính hợp lý để báo chí có thể phát huy tốt nhất hiệu quả thông tin, tuyêntruyền phục vụ nhân dân trong công cuộc đổi mới hiện nay.
Cùng với việc động viên, phát huy những yếu tố tích cực trong hoạt độngbáo chí, cần phải xử lý nghiêm những cơ quan báo chí, nhà báo vi phạm những quyđịnh trong hoạt động báo chí Đối với những nhà báo phạm luật, cần phải lên ánmạnh mẽ và luật pháp cần phải nghiêm khắc trừng trị (như trường hợp các nhà báotrong vụ án “Trương Văn Cam và đồng bọn”) Chỉ có như thế mới từng bước làmcho hệ thống báo chí của chúng ta trở nên trong sạch, lấy lại niềm tin của nhân dân
Mà muốn như vậy Nhà nước không thể bỏ qua việc giám sát, kiểm tra, xử lý Các
cơ quan quản lý báo chí thường xuyên kiểm tra giám sát các cơ quan báo chí thựchiện Luật báo chí, làm tham mưu cho cấp uỷ Đảng chính quyền về những vấn đềmới nảy sinh để có biện pháp xử lý kịp thời
Việc giám sát, kiểm tra, xử lý đòi hỏi sự góp sức của nhiều cấp, nhiềungành, trong đó có vai trò quan trọng của các cơ quan luật pháp và của chính các
cơ quan báo chí, cơ quan chủ quản báo chí cùng với các cơ quan làm nhiệm vụquản lý báo chí từ Trung ương đến địa phương
Trong những năm qua, Đảng và Nhà nước ta luôn có sự quan tâm đặc biệtđến công tác đào tạo, đào tạo lại nhằm nâng cao trình độ của người phóng viên báochí Tuy nhiên, để phát triển một nền báo chí phục vụ công cuộc đổi mới trong giaiđoạn công nghiệp hoá, hiện đại hoá theo định hướng xã hội chủ nghĩa trong bốicảnh mới, vẫn đang rất cần những giải pháp hiệu quả nhằm nâng cao chất lượngcủa công tác đào tạo, đào tạo lại đối với đội ngũ cán bộ báo chí ở nước ta
Trong hoàn cảnh tiếp tục sự nghiệp đổi mới trong cơ chế thị trường, phápluật đã trở nên phương tiện hàng đầu trong việc quản lý xã hội nói chung, quản lýbáo chí nói riêng Để xây dựng Nhà nước pháp quyền thực hiện quản lý xã hội
Trang 12bằng pháp luật trên cơ sở Hiến pháp thì việc đầu tiên là phải khẩn trương hoànthiện và bổ sung hệ thống pháp luật sao cho nó thực sự là công cụ để Nhà nướcquản lý xã hội, đáp ứng yêu cầu hợp tác quốc tế, phù hợp với tiến trình phát triển
xã hội
Báo chí là một lĩnh vực riêng, đồng thời phải hoạt động theo luật pháp nóichung Bởi lẽ đó, hoạt động báo chí cũng như hoạt động của công tác quản lý Nhànước đối với báo chí trước hết phải được đặt trên cơ sở một hệ thống pháp luật.Các hoạt động luật pháp, hành pháp, tư pháp của Nhà nước về báo chí phải luônluôn được hoàn thiện phù hợp với yêu cầu đổi mới đất nước Luật Báo chí (doQuốc hội nước Cộng hoà xã hội chủ nghĩa Việt Nam khoá VIII ban hành năm1989) đã xác lập hành lang pháp luật về báo chí, đặt cơ sở pháp lý cho hoạt độngbáo chí nước ta phát triển đúng định hướng…
Quá trình quản lý Nhà nước bằng pháp luật trở thành yếu tố quan trọngquyết định sự thành bại của công cuộc đổi mới – trong đó có hoạt động báo chí.Thời gian qua, Chính phủ ta đã ban hành một loạt văn bản mới, khẳng định quyếttâm của Đảng, Nhà nước ta trong việc phát triển nền tảng cho một xã hội thông tindựa trên nền kinh tế tri thức và phục vụ sự nghiệp công nghiệp hoá, hiện đại hoáđất nước
Sự phát triển nhanh chóng của báo chí và những đòi hỏi của nhân dân đangđặt ra những đòi hỏi ngày càng tăng đối với những người làm công tác quản lý Nhànước về báo chí Nền báo chí cách mạng nước ta không thể để khuynh hướngthương mại hóa chi phối hoạt động báo chí Để tiếp tục xứng đáng với sự tin cậycủa Đảng và nhân dân, báo chí Việt Nam cần kiên quyết khắc phục những hiệntượng trên
Tăng cường quản lý báo chí cũng chính là tăng cường vai trò lãnh đạo củaĐảng được thể hiện thông qua hoạt động quản lý của bộ máy Nhà nước các cấp cácngành, các địa phương Đây là một bảo đảm chắc chắn cho báo chí có thể phát
Trang 13triển ngày càng lớn mạnh, đồng thời cũng để Đảng kịp thời phát hiện, khắc phụcnhững thiếu sót, ngăn chặn những âm mưu nham hiểm của kẻ thù nhằm lợi dụngbáo chí để phá hoại công cuộc đổi mới phát triển đất nước của nhân dân ta.
Nói tóm lại, quản lý tốt chính là tạo một khuôn khổ pháp lý cơ bản, tạo môitrường tự do sáng tạo, bình đẳng cho báo chí phát triển, đồng thời là hoạt động bảođảm định hướng xã hội chủ nghĩa trong hoạt động báo chí, chống xu hướng thươngmại hoá báo chí, bảo tồn, phát triển nền văn hoá dân tộc, ngăn chặn các hoạt độngbáo chí bất chấp hậu quả về chính trị, tư tưởng và văn hoá Lợi nhuận của hoạtđộng báo chí không thể tách rời các mục tiêu hàng đầu về chính trị, tư tưởng vàvăn hoá
3 Tăng cường sự lãnh đạo, quản lý của Đảng và Nhà nước đối với báo chí
Dưới ánh sáng của Nghị quyết và các văn kiện của Đại hội Đảng toàn quốclần thứ IX, hoạt động báo chí nước ta cần tiếp tục quán triệt các quan điểm chỉ đạonêu trong Chỉ thị 22 của Bộ chính trị khoá VIII, chống các tiêu cực, lệch lạc, đặcbiệt là chống thương mại hoá báo chí
Để tăng cường sự lãnh đạo của Đảng, sự quản lý của Nhà nước đối với hoạtđộng báo chí, tạo cơ sở thực tiễn để chống thương mại hoá báo chí, trong bối cảnhhiện nay, chúng ta cần phải chú ý những vấn đề sau đây:
- Tăng cường sự lãnh đạo, quản lý của Đảng và Nhà nước theo phươngchâm phát triển đi đôi với quản lý tốt Phát triển toàn diện báo chí mà trọng tâm lànâng cao chất lượng tư tưởng, chính trị, văn hoá, khoa học Đổi mới nghiệp vụthông tin, hình thức trình bày, in ấn theo hướng từng bước hiện đại hoá, quan tâmhàng đầu tới chất lượng và hiệu quả
- Nâng cao tính tư tưởng, tính chân thật, tính chiến đấu của các sản phẩmbáo chí, hướng nội dung thông tin vào nhiệm vụ trung tâm là phục vụ sự nghiệpbảo vệ độc lập dân tộc và xây dựng chủ nghĩa xã hội Hoạt động báo chí, xuất bản
Trang 14phải gắn liền với thực tiễn sản xuất và đời sống, phản ánh sinh động phong tràocách mạng, phong trào thi đua yêu nước của các tầng lớp nhân dân ở mọi miền đấtnước Những người làm báo phải là đội quân tư tưởng, văn hoá đáng tin cậy củaĐảng.
- Quy hoạch và xây dựng hệ thống thông tin đại chúng cân đối, đồng bộ, hợp
lý Vấn đề này thực hiện còn chậm do tư tưởng cục bộ, bản vị, thiếu kiên quyết củamột số địa phương và ngành chủ quản, thiếu một cơ chế thống nhất để giải quyếthàng loạt vấn đề tiếp theo khi đình bản một tờ báo, ngừng phát sóng một đài phátthanh truyền hình v.v… Điều này còn có nguyên nhân do tư tưởng hữu khuynh ởmột số cơ quan chủ quản, cơ quan quản lý
- Trước tình hình chính trị phức tạp, các thế lực thù địch thực hiện diễn biếnhoà bình khiến cho cuộc đấu tranh thông tin ngày càng quyết liệt, các cấp quản lý,lãnh đạo báo chí cần chú ý trong việc nắm bắt tình hình, dự báo các hoạt độngtrong nước và thế giới giúp cơ quan báo chí có điều kiện giữ đúng định hướngthông tin
- Có những quy định chặt chẽ trong việc chọn Ban biên tập, nhất là Tổngbiên tập để đảm bảo vừa có trình độ chính trị vững vàng, có nghiệp vụ báo chí giỏi,vừa phải có khả năng quản lý tốt để thực hiện nghiêm chỉnh tôn chỉ mục đích củamỗi tờ báo Tổng biên tập các đài, báo cần quan tâm chỉ đạo, thẩm định các thôngtin, bảo đảm cho các thông tin báo chí sự trung thực, chống hiện tượng lợi dụngbáo chí để thực hiện ý đồ cá nhân; chủ động xử lý nghiêm khắc các sai phạm trongnội bộ cơ quan báo chí
- Đặc thù hoạt động của nhà báo là thường xuyên độc lập ở nhiều nơi trênnhiều lĩnh vực khác nhau, công việc có tính điều tra phát hiện và mang tính xã hộicao Vì vậy các cơ quan báo chí ngoài việc kiểm tra, giám sát còn phải làm cho nhàbáo tự ý thức về mỗi việc mình làm, tự giác chấp hành các quy định về nghềnghiệp, nêu cao ý thức chính trị, đạo đức của người làm báo Các cơ quan quản lý
Trang 15Nhà nước về báo chí phải thường xuyên uốn nắn nhắc nhở các cơ quan báo chítăng cường hơn nữa việc quản lý đội ngũ và các hoạt động về nghề báo.
- Các cơ quan chủ quản của cơ quan báo chí phải có sự chỉ đạo chặt chẽ,đồng thời phải đầu tư thích đáng, tài trợ cho tờ báo của mình có đủ điều kiện làmviệc, không phải lo xoay sở kiếm tiền bằng mọi cách Cần phải nhanh chóng xâydựng một loạt những quan điểm cơ bản cho phù hợp với tình hình mới, ban hànhnhững văn bản dưới luật và một số chế độ chính sách để tạo động lực thúc đẩynâng cao chất lượng báo chí như: chế độ tiền lương, chế độ nhuận bút, chính sáchgiá v.v…
- Cơ quan quản lý Nhà nước cần phải thường xuyên kiểm tra, giám sát các
cơ quan báo chí thực hiện Luật báo chí và Luật xuất bản, phải làm tham mưu chocấp uỷ Đảng chính quyền về những vấn đề mới nảy sinh để có biện pháp xử lý kịpthời, phải kiên quyết xử lý các trường hợp vi phạm quy định về thông tin, xa rờitôn chỉ mục đích của các cơ quan báo chí Cơ quan chủ quản báo chí cần nâng caotrách nhiệm quản lý của mình Nâng cao ý thức trách nhiệm và vai trò của ngườilàm báo và của mỗi cơ quan báo chí trong việc thực hiện đường lối thông tin báochí của Đảng
- Các cơ quan báo chí cần thực hiện đúng tôn chỉ, mục đích và đối tượngphục vụ thực hiện đúng các quy định về thông tin mà pháp luật quy định Phải chủđộng và tích cực ngăn ngừa, khắc phục khuynh hướng thương mại hoá trong thôngtin báo chí Phải coi đây là việc làm liên tục, kiên quyết, kết hợp nhiều giải pháp.Nhà báo phải thực hiện đúng quyền và nghĩa vụ đã được Luật báo chí quy định,phải không ngừng nâng cao năng lực chuyên môn, nghiệp vụ, đạo đức nghề nghiệp
để có thể thông tin trung thực, chính xác, đúng định hướng
- Cần có sự quản lý và tập trung thống nhất của Đảng và Nhà nước về hệthống đào tạo bồi dưỡng và nội dung đào tạo bồi dưỡng cán bộ báo chí và cán bộquản lý báo chí
Trang 16Nói tóm lại, sự trưởng thành của nền báo chí cách mạng Việt Nam luôn gắnliền với sự phát triển của đất nước Việc tăng cường sự lãnh đạo, quản lý của Đảng
và Nhà nước với những biện pháp cụ thể, những cơ chế, chính sách hợp lý và hiệuquả sẽ giúp cho báo chí nước ta có điều kiện ngày càng nâng cao năng lực phục vụnhân dân, phục vụ đất nước trong sự nghiệp đổi mới theo định hướng xã hội chủnghĩa Công tác quản lý Nhà nước về báo chí đòi hỏi sự góp sức của nhiều cấp,nhiều ngành, của cả cơ quan báo chí, cơ quan chủ quản báo chí và các cơ quan làmnhiệm vụ quản lý báo chí từ Trung ương đến địa phương nhằm làm cho nền báochí cách mạng nước ta tiếp tục phát triển, phục vụ Tổ quốc, phục vụ nhân dân ngàycàng tốt hơn
* Những thành tựu của báo chí và công tác quản lý Nhà nước (QLNN)
về báo chí
Thực tế khẳng định, những năm qua, “binh chủng” báo chí cả nước đã tíchcực tuyên truyền chủ nghĩa Mác-Lênin, tư tưởng Hồ Chí Minh, đường lối, chủtrương của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước; thông tin sinh động về côngcuộc đổi mới, xây dựng và bảo vệ Tổ quốc; phản ánh trung thực tâm tư, nguyệnvọng chính đáng của nhân dân; góp phần tổng kết thực tiễn, nghiên cứu lý luận; cổ
vũ, động viên phong trào thi đua yêu nước, phát hiện, biểu dương các nhân tố mới;tích cực đấu tranh chống tham nhũng, tiêu cực, lãng phí, chống âm mưu “diễnbiến hoà bình”; góp phần giữ vững ổn định chính trị, thúc đẩy công cuộc đổi mới
và dân chủ hoá trong đời sống xã hội, củng cố lòng tin của nhân dân đối với sựlãnh đạo của Đảng và Nhà nước Báo chí cách mạng còn góp phần tích cực giúpnhân dân thế giới ngày càng hiểu rõ hơn đường lối, chính sách đúng đắn và nhữngthành tựu đổi mới to lớn của nước ta
Để tiếp tục khẳng định vị trí của báo chí nước ta trong thời kỳ đổi mới, tiếptục tạo ra những tác động tích cực cho công cuộc xây dựng, phát triển đất nước,điều quan trọng nhất đối với hệ thống báo chí là phải tiếp tục nâng cao chất lượng
Trang 17nội dung và hình thức Muốn vậy, càng cần phải tăng cường sự lãnh đạo của Đảng
và QLNN đối với báo chí theo quan điểm phát triển phải đi đôi với quản lý tốt hệ thống thông tin đại chúng.
Trong bối cảnh hiện nay, cần phải có một cơ chế kiểm tra, giám sát báo chíthật chặt chẽ và linh hoạt Điều đó sẽ giúp cho các cơ quan báo chí kiên quyếtchống xu hướng xa rời tôn chỉ, mục đích; chống xu hướng né tránh chính trị,
“trung lập hoá” báo chí Công tác này còn làm cho hoạt động báo chí gắn liền với
thực tiễn sản xuất và đời sống, phản ánh sinh động phong trào cách mạng, phongtrào thi đua yêu nước của các tầng lớp nhân dân ở khắp mọi miền đất nước, phục
vụ Tổ quốc, phục vụ nhân dân ngày càng tốt hơn
Báo chí, xuất bản nước ta đặt dưới sự lãnh đạo của Đảng, quản lý của Nhànước, hoạt động trong khuôn khổ pháp luật Đảng lãnh đạo, Nhà nước quản lý báochí là điều kiện để báo chí hoạt động đúng mục đích và có hiệu quả Nhà nướcquản lý báo chí bằng hệ thống các văn bản pháp luật Muốn quản lý có hiệu quả,đòi hỏi chúng ta phải xây dựng được hệ thống pháp luật hoàn chỉnh, khoa học, sátvới thực tiễn cuộc sống
Sẽ là sai lầm và phiến diện khi cho rằng sự lãnh đạo của Đảng và quản lýcủa Nhà nước sẽ là “bó hẹp”, “thắt chặt” như một số thế lực rêu rao Đảng lãnhđạo, Nhà nước quản lý báo chí chính là nhằm phát huy tính sáng tạo của đội ngũnhà báo, giúp họ nhận thức rõ trách nhiệm, nghĩa vụ của mình, đồng thời phát hiện
và sửa chữa những khuyết điểm, lệch lạc, yếu kém của bản thân Quản lý cũng là
sự thảo luận, hướng dẫn, rút kinh nghiệm và giúp đỡ người làm báo trong nhiệm
vụ giữ vững định hướng chính trị, giữ gìn bản sắc văn hoá, đạo đức của dân tộc,nâng cao dân trí, củng cố lòng tin, hoàn thiện con người
QLNN đối với báo chí còn thể hiện trong công tác quy hoạch hệ thống báochí Việc quy hoạch hợp lý hệ thống báo chí trong cả nước nhằm tạo ra sự thốngnhất, tính hợp lý để báo chí có thể phát huy tốt nhất hiệu quả thông tin, tuyên
Trang 18truyền phục vụ nhân dân trong công cuộc đổi mới hiện nay
2 Những hạn chế, bất cập của công tác QLNN về báo chí
Đến nay, hệ thống các văn bản pháp luật, chính sách, chế độ đối với báo chí
ở nước ta đã tương đối hoàn chỉnh Tuy nhiên, công tác quản lý báo chí theo quy
định của Luật Báo chí và các văn bản hướng dẫn thi hành luật vẫn còn nhiều bất
cập và đang tiếp tục được sửa đổi, bổ sung
Một số cơ quan báo chí thiếu nhạy bén chính trị, chưa làm tốt chức năng tưtưởng, văn hoá, có biểu hiện xa rời sự lãnh đạo của Đảng, sự quản lí của Nhà nước,
xa rời tôn chỉ, mục đích, thông tin không trung thực, thiếu chính xác, phản ánhnhiều về tiêu cực và tệ nạn xã hội, ít tuyên truyền các điển hình tiên tiến, gươngngười tốt, việc tốt, cổ vũ phong trào thi đua yêu nước; khuynh hướng tư nhân hoá,thương mại hoá báo chí, tư nhân núp bóng để ra báo, kinh doanh báo chí ngày càngtăng…
Từ hoạt động thực tiễn, chúng tôi thấy, một số tồn tại, khuyết điểm của báochí vẫn diễn ra Biểu hiện rõ nhất đó là việc không ít cơ quan báo chí “ngại” phảnánh những nhân tố điển hình, gương người tốt, việc tốt, thay vào đó là những thôngtin giật gân, câu khách Đơn cử khi phản ánh về lĩnh vực giáo dục và đào tạo, nhiềuphóng viên báo chí chỉ “nhăm nhăm” tìm những mặt trái để thông tin và chủ yếutập trung ở các đô thị lớn, trong khi rất nhiều những tấm gương hy sinh “chở trithức” lên vùng cao, vùng đặc biệt khó khăn thì ít khi được xuất hiện trên các ấnphẩm báo chí Hoặc, trong lĩnh vực an ninh - trật tự, nhất là khi có những vụ ángiết người đặc biệt nghiêm trọng, đã có cơ quan báo chí dành cả hai hoặc ba trang
để miêu tả hành vi giết người man rợ để rồi lấn át hết các sự kiện lớn khác diễn racùng thời điểm
Thông tin không đúng với tôn chỉ, mục đích, không đúng đối tượng phục vụ
đã được quy định trong giấy phép Đây là khuyết điểm lớn nhất, kéo dài nhất, trong
Trang 19đó trách nhiệm trước hết là cơ quan báo chí, cơ quan chủ quản báo chí và cũngphải nói đến sự thiếu kiên quyết của cơ quan QLNN về báo chí Tình trạng báo củangành này, địa phương này nhưng lại đưa thông tin nhiều về ngành khác, địaphương khác, mà lại chủ yếu là các vấn đề tiêu cực, thông tin một chiều, thiếukiểm chứng, làm cho báo chí thiếu bản sắc, trùng lặp thông tin, thiếu tính địnhhướng của tờ báo đã gây nên sự bức xúc trong nhiều năm.
Thông tin thiếu nhạy cảm về chính trị, không phù hợp với lợi ích của đấtnước, của nhân dân, không phù hợp định hướng thông tin Đây là dạng sai phạm cótác động xấu đến dư luận xã hội, là kẽ hở để báo chí nước ngoài, các trang tin điện
tử của các thế lực chống đối lợi dụng để xuyên tạc Khuyết điểm này trước hếtthuộc về người đứng đầu, ban biên tập và người biên tập Qua xem xét các vi phạmtrong thời gian qua của một số tờ báo, trang tin điện tử có thể nhận thấy những viphạm trong quy trình biên tập, duyệt bài là rất nghiêm trọng dẫn đến những saiphạm có tác động xấu đến dư luận xã hội
Vai trò, trách nhiệm của cơ quan chủ quản có lúc, có nơi còn mờ nhạt Cơquan QLNN về báo chí ở địa phương là Sở Thông tin và Truyền thông, cán bộ,chuyên viên làm công tác này còn thiếu và yếu, nhiều nơi các đồng chí làm nhiệm
vụ này chưa được đào tạo qua các lớp nghiệp vụ về báo chí, xuất bản nên chấtlượng công tác chưa cao, thậm chí còn non yếu Khả năng phát hiện, nắm bắt cácnghiệp vụ báo chí còn chưa theo kịp yêu cầu công tác QLNN về báo chí trong thời
kỳ mới, thời kỳ hội nhập và phát triển
Công tác quản lý, kiểm soát các hoạt động của cơ quan báo chí thuộc quyềncòn bị buông lỏng, có nơi còn “khoán trắng” cho cơ quan báo chí toàn quyền quyếtđịnh mọi nội dung Xử lý không nghiêm, thậm chí bao biện cho sai phạm của cơquan báo chí thuộc quyền
Trách nhiệm của các cấp ủy Đảng và của cơ quan chủ quản trong nhữngnăm qua đã được nâng lên một bước, nhưng có những người được phân công phụ
Trang 20trách theo dõi hoạt động báo chí vẫn chưa am hiểu nhiều công việc lãnh đạo,QLNN về lĩnh vực này, nhất là ở các tỉnh, thành.
3 Một số kiến nghị mang tính giải pháp trong QLNN đối với báo chí địa phương
Cùng với việc động viên, phát huy những yếu tố tích cực trong hoạt độngbáo chí, cần phải xử lý nghiêm những cơ quan báo chí, nhà báo vi phạm những quyđịnh trong hoạt động báo chí Các cơ quan QLNN về báo chí cần thường xuyên
kiểm tra, giám sát các cơ quan báo chí thực hiện Luật báo chí, làm tham mưu cho
cấp uỷ Đảng, chính quyền về những vấn đề mới nảy sinh để có biện pháp xử lý kịpthời
Báo chí là một lĩnh vực riêng, đồng thời phải hoạt động theo luật pháp nóichung Bởi lẽ đó, hoạt động báo chí cũng như hoạt động của công tác QLNN đốivới báo chí trước hết phải được đặt trên cơ sở một hệ thống pháp luật Các hoạtđộng luật pháp, hành pháp, tư pháp của Nhà nước về báo chí phải luôn luôn được
hoàn thiện phù hợp với yêu cầu đổi mới đất nước Luật Báo chí đã xác lập hành
lang pháp luật về báo chí, đặt cơ sở pháp lý cho hoạt động báo chí nước ta pháttriển đúng định hướng
Suy cho đến cùng, trong bối cảnh tình hình hiện nay, QLNN báo chí chính là
tạo một khuôn khổ pháp lý cơ bản, tạo môi trường tự do sáng tạo, bình đẳng chobáo chí phát triển, đồng thời là hoạt động bảo đảm định hướng xã hội chủ nghĩatrong hoạt động báo chí, chống xu hướng thương mại hoá báo chí, bảo tồn, pháttriển nền văn hoá dân tộc, ngăn chặn các hoạt động báo chí bất chấp hậu quả vềchính trị, tư tưởng và văn hoá
Một số cơ quan đại diện, phóng viên thường trú tại các địa phương chưaquan tâm tuyên truyền các sự kiện, hoạt động của tỉnh; có trường hợp thông tinchưa phù hợp với chức năng, nhiệm vụ của cơ quan đại diện, thường trú trên địabàn tỉnh
Trang 21Còn một số phóng viên, cộng tác viên của các cơ quan báo chí hoạt độngtrên địa bàn các tỉnh, thành phố không đăng ký với cơ quan chức năng, mà dùngthẻ Nhà báo hoặc giấy giới thiệu của cơ quan báo chí để hoạt động gây bức xúc ở
cơ sở Một số phóng viên, cộng tác viên báo chí hoạt động sử dụng thẻ nhà báo đãhết hạn hoặc giấy giới thiệu của cơ quan báo chí không có thời hạn thực hiệnkhông đúng theo quy định của pháp luật về báo chí
Một số sở, ban, ngành, địa phương chưa chủ động cung cấp thông tin chobáo chí; chưa quan tâm kiểm tra, xử lý thông tin trên báo chí; gửi báo cáo xử lýthông tin do báo chí nêu không kịp thời, không đầy đủ Nội dung một số văn bảntrả lời còn sơ sài, chung chung, chưa làm rõ trách nhiệm, biện pháp giải quyếtkhông rõ ràng
Để công tác QLNN về Báo chí, xuất bản tại các địa phương được tốt, trước
hết Sở Thông tin và Truyền thông (cơ quan QLNN trên địa bàn) các tỉnh cần thựchiện những nhiệm vụ sau:
Thứ nhất, phối hợp với Ban Tuyên giáo Tỉnh uỷ từng bước đổi mới và nâng
cao chất lượng giao ban báo chí định kỳ hàng tháng phù hợp với yêu cầu của côngtác quản lý báo chí trong tình hình mới Qua đó kịp thời định hướng những trọngtâm tuyên truyền từng tháng, từng giai đoạn cụ thể đồng thời chỉ ra những mặtmạnh và những hạn chế, thiếu sót để các cơ quan báo chí sửa chữa, khắc phụcvươn lên hoàn thành tốt nhiệm vụ được giao
Thứ hai, cần phải tham mưu cho Tỉnh ủy, UBND tỉnh ban hành cơ chế chính
sách, tạo điều kiện thuận lợi để hoạt động báo chí tuyên truyền kịp thời, có hiệuquả chủ trương đường lối của Đảng, chính sách pháp luật của Nhà nước đối vớinhân dân, phục vụ đắc lực nhiệm vụ chính trị của tỉnh Hằng tháng cần phải phốihợp với Ban Tuyên giáo Tỉnh ủy thực hiện tốt công tác giao ban báo chí định kỳ,tăng cường hướng dẫn các cơ quan báo chí thực hiện tốt công tác tuyên truyền theođúng định hướng, tạo đồng thuận về nhận thức trong nhân dân