các yếu tố ảnh hưởng đến năng suất ép, hiệu suất ép

Vận chuyển và cấp mía cho nhà máy ép:Đối với các nhà máy, việc vận chuyển và cấp mía cho nhà máy ép có tầm quan trọng đặc biệt, vì nó góp phần giảm tổn hao đườngtrong mía, đảm bảo cho sả

Nội dung chính:

A Mở Đầu:

B Nội dung chính:

1 Đặc tính và tỷ lệ chất xơ:

2 Vận chuyển và cấp mía cho nhà máy ép:

3 Xử lý mía trước khi ép:

A Mở Đầu:

B Nội dung chính:

 Năng suất ép: là số tấn mía ép được trong một đơn vị thời

gian với hiệu suất ép nhất định Đơn vị của năng suất ép có

thể dùng tấn mía / ngày hoặc tấn mía / h

 Hiệu suất ép là tỷ số giữa trọng lượng đường saccharose

trong nước mía hỗn hợp với trọng lượng mía Được tínhtheo đơn vị % Hiệu suất ép là số liệu quan trọng để đánhgiá khả năng làm việc của phân xưởng ép

Hiệu suất ép cho biết khả năng trích ly trong quá trình sản xuất đường mía

Trong sản xuất:

Các yếu tố ảnh hưởng đến năng suất ép, hiệu suất ép:

 Tỷ lệ chất xơ trong mía tỷ lệ nghịch với năng suất ép và

hiệu suất ép Tỷ lệ chất xơ trong mía nhiều làm giảmhiệu suất trích ly đường, năng suất ép mía

 Tỷ lệ chất xơ trong mía phụ thuộc vào: giống mía, điềukiện chăm sóc, phương thức thu hoạch,

2. Vận chuyển và cấp mía cho nhà máy ép:

Đối với các nhà máy, việc vận chuyển và cấp mía cho nhà máy

ép có tầm quan trọng đặc biệt, vì nó góp phần giảm tổn hao đườngtrong mía, đảm bảo cho sản xuất liên tục, giữ vững công suất nhàmáy, nâng cao hiệu suất ép và tổng lượng thu hồi đường

a Băng xả mía:

b Băng chuyền mía:

Mía được chuyền vào máy ép nhờ băng chuyền kiểu mắcxích Hiện nay thường dùng hai kiểu:

 Chạy một băng chuyền dài

 Chạy hai băng chuyền ngắn

 Để cải thiện năng suất và hiệu suất ép người ta sẽ sửdụng hai băng chuyền ngắn vì lớp mía chưa được bămkhi qua máy băm 1 sẽ được lật ngược trên băng tải thứ 2sau đó thì qua máy băm 2 dăn đến hiệu quả băm mía khi

sử dụng hai băng ngắn sẽ tốt hơn băng dài

3. Xử lý mía trước khi ép:

 Nhằm tạo điều kiện để mía được ép dễ dàng hơn, nâng

cao năng suất ép, hiệu suất ép

a Máy san bằng:

 Khi mía được đưa xuống băng tải, mía ở trạng thái lộn

xộn, không đồng đều Do vậy cần phải san bằng lớp míatrên băng tải, đảm bảo độ đồng đều của lớp mía, tăngmật độ mía khi đi vào máy băm, làm tăng năng suất vàhiệu suất ép

 Nếu như máy san bằng mía làm việc không ổn định thìgây hiện tượng quá tải hoặc non tải trong hệ thống ép làm giảm năng suất ép và hiệu suất ép

 Máy gồm một trục quay và có từ 24 – 32 cánh cong, lắp

trên băng ở đoạn san bằng, quay ngược chiều với chiềubăng mía đi, tốc độ quay 40 – 50 vòng/phút

b Máy băm:

Máy băm cây mía thành những mảnh nhỏ, phá vỡ các tế bàomía, san mía thành lớp dày ổn định trên băng, nâng cao mật

độ mía trên băng

 Nâng cao năng suất ép: san mía thành lớp dày đồng đều,

mía dễ được kéo vào máy ép không bị trượt, nghẹt

 Nâng cao hiệu suất ép: do vỏ cứng đã được xẻ nhỏ, tế bào

mía bị phá vỡ, lực ép được phân bố đều trên mọi điểm nên

máy ép làm việc ổn định và luôn đầy tải, nước mía chảy

ra dễ dàng

Máy băm quay cùng chiều với băng chuyền mía, tốc độquay từ 400 - 600 vòng/phút

 Để nâng cao năng suất ép và hiệu suất ép trong hệ thống

máy băm:

 Thu hẹp miệng cắt đến mức cho phép có thể

 Tăng số lưỡi dao băm:

N: số lưỡi dao.

L: chiều rộng băng tải mía, mm.

d: là khoảng cách giữa các lưỡi, mm.

c Máy đánh tơi:

 Sau khi qua máy băm thành lớp, còn nhiều cây mía

chưa được băm nhỏ, cần được xé và đánh tơi ra để mía

vào máy ép dễ dàng hơn, hiệu suất ép sẽ tăng lên

 Có 2 kiểu máy đánh tơi:

 Máy đánh tơi kiểu búa:

 Là một dạng máy đập bằng các búa xoay, lắp thành hàng songsong xung quanh trục quay bằng thép, đặt trong vỏ máy hìnhtrụ mặt cắt ngang hình máng Bên sườn trong của vỏ có gắnnhiều miếng sắt dọc theo thân máy và được coi là các tấm kêcủa búa đập

 Mía đi vào cửa trên của máy và ra cửa dưới

 Búa đập quay với tốc độ khoảng 1200 vòng/phút, theo chiềuchuyển động của mía

 Máy đánh tơi kiểu đĩa:

 Kiểu này gồm hai trục ghép lại bởi nhiều đĩa răng cưa hình nón lắp từng đôi một úp vào nhau

 Hai trục quay tốc độ khác nhau, do đó mía được xé tơi Trụctrên quay khoảng 150-180 vòng/phút, trục dưới quay vớitốc độ nhanh hơn, khoảng 460 vòng/phút

 Khoảng cách giữa hai đầu răng của hai trục được điều chỉnhtheo năng suất ép và dựa trên công thức:

d Máy ép dập:

 Ép dập có tác dụng lấy một phần nước mía ra từ cây mía đồngthời làm cho mía dập vụn hơn, thu nhỏ thể tích lớp mía nhằmgiúp cho hệ thống máy ép sau làm việc ổn định vì vậy năngsuất ép tăng, hiệu suất ép tăng và giảm bớt công suất tiêu hao

 Phân loại theo kiểu bố trí

e Rà kim loại:

 Rà kim loại trước khi ép mía nhằm:

 Tránh trường hợp kim loại làm giảm diện tích

của miệng ép làm giảm hiệu suất và năng suất ép

mía

 Mảnh kim loại có thể làm mòn trục ép, giảm lực

nén của các bộ trục lên mía làm làm giảm hiệu suất ép

 Mảnh kim loại có thể vướng vào động cơ làm đình

trệ sản suất ảnh hưởng tới năng suất, hiệu suất ép

 Dựa vào công thức 1:

ta thấy hệ số xử lý mía C’ có ảnh hưởng đến năng suất ép

Cụ thể nếu hệ số này tăng thì năng suất ép sẽ tăng

4. Tốc độ và kích thước trục ép:

 Tốc độ trục ép quay nhanh, ép lớp mía mỏng Lực nén

xuống đều, trở lực nhỏ; nước mía ít bị bã hút lại, nướcthẩm thấu phun vào được thấm đều, do đó nâng cao năngsuất và hiệu suất ép Nhưng tốc độ nhanh, thoát nước míakhông tốt, dễ hỏng hóc thiết bị và tiêu hao công suất

 Tốc độ chậm, lớp mía ép dày Thiết bị lâu mòn, công suấttiêu hao ít Nhưng lực nén không đồng đều, bã mía dễ hútnước mía trở lại, nên làm giảm hiệu suất ép và năng suấtép

 Năng suất ép tỉ lệ thuận với kích thước trục ép Cùng một

độ dày lớp mía như nhau , đường kính trục càng lớn, khảnăng kéo mía vào trục ép càng tốt Chiều dài trục ép cànglớn ,diện tích ép càng lớn, do đó năng suất càng lớn

5. Số trục ép, số lần ép và kích thước miệng ép:

 Số lượng trục ép nhiều đồng nghĩa với mía được ép

nhiều lần do đó hiệu suất ép mía và năng suất ép mía

tăng, tuy nhiên mức tăng hiệu suất ép không tỷ lệ theo

đường thẳng mà chỉ tăng nhanh từ 2 – 15 trục, từ trục

thứ 16 trở đi hiệu suất ép tăng rất ít

 Mía được ép nhiều lần đồng nghĩa với việc hiệu suất

ép tăng lên nhưng sẽ làm giảm năng suất ép

 Kích thước miệng ép cũng tác động mạnh tới năng suất và

hiệu suất:

 Cùng một lượng mía đi qua miệng ép, nếu kích thước miệng

ép nhỏ thì lực nén tăng do đó làm tăng hiệu suất ép Tuynhiên, khi miệng ép nhỏ nguyên liệu được ép ít, tốc độ làmviệc chậm do đó năng suất giảm

 Miệng ép rộng, mía không được ép triệt để do lượng mía điqua nhiều ,lực ép tác động không đồng đều do đó làm giảmhiệu suất ép Tuy nhiên, tốc độ làm việc nhanh, do đó tăngnăng suất ép

6. Thẩm thấu:

 Có tác dụng lớn đến hiệu suất ép, nếu lượng nước thẩm

thấu tăng thì hiệu suất ép tăng

 Tuy nhiên, nó sẽ làm giảm năng suất ép do mía phảiđược ép đi ép lại nhiều lần

7. Răng trục ép:

 Răng trục ép làm tăng diện tích ép của trục, hình dạng

và độ sâu của răng có ảnh hưởng đến việc kéo míavào máy ép từ đó làm tăng năng suất và hiệu suất ép

 Có hai loại răng trục ép phổ biến :

 Răng chữ V: được dùng khi có máy băm, mang lại hiệu quả xử lý mía cao hơn loại còn lại, mía vào

đều, chế tạo đơn giản

 Răng hình chữ Z: khi không có máy băm, mía vào

cả cây, mía lộn xộn, vào không đều nên dùng trục

ép có răng chữ Z sẽ làm tăng khả năng kéo mía

vào miệng ép, phân lớp mía đều hơn, tạo thuận lợi

cho các bộ ép sau và do đó làm tăng năng suất ép

ép có khác nhau Thường trong quá trình ép áp lựctăng dần từ 140 đến 210 kG/cm2

 Để lấy ra tối đa lượng nước mía trong mía cần có một

áp lực ép nhất định ở trục đỉnh Bộ phận nén trụcđỉnh sẽ tạo ra lực ép trên trục đỉnh và làm tăng khảnăng lấy nước mía, làm tăng hiệu suất thu hồi mía,giảm năng suất Tuy nhiên nếu lực ép quá cao, tớimột thời điểm nhất định hiệu suất sẽ không còn tăngnữa

C Kết luận:

 Trong các nhà máy mía đường, việc nâng cao năng suất

ép và hiệu suất rất được quan tâm, nhằm mục đích nângcao tối đa năng suất ép và hiệu suất ép mía để tạo ra lợinhuận cao nhất cho nhà máy việc sử dụng công nghệ,các thiết bị nhà xưởng trong từng công đoạn có ảnhhưởng rất lớn đến việc tạo ra lợi nhuận Vì vậy cần phảitính toán và có chiến lược sản xuất đạt hiệu quả tốt nhất

D Tài liệu tham khảo:

 Nguyễn Ngộ, Công nghệ sản xuất đường

mía, nhà xuất bản khoa học và kỹ thuật -

Hà Nội

 Ts Nguyễn Xuân Phương, Cơ sở lý thuyết và kỹ thuật sản xuất thực phẩm, nhà xuất bản giáo dục

Thank you!