Quản lý hoạt động dạy học môn tiếng anh trong bối cảnh đổi mới ở bậc trung học cơ sở huyện đông hưng tỉnh thái bình

Thực trạng quản lý hoạt động dạy học tiếng Anh theo chương trình mới ở các trường THCS .... Đánh giá thực trạng các biện pháp quản lý hoạt động dạy học tiếng Anh theo chương trì

ĐẠI HỌC QUỐC GIA HÀ NỘI

TRƯỜNG ĐẠI HỌC GIÁO DỤC

LÊ THỊ THUYẾT

QUẢN LÝ HOẠT ĐỘNG DẠY HỌC MÔN TIẾNG ANH TRONG BỐI CẢNH ĐỔI MỚI Ở BẬC TRUNG HỌC CƠ SỞ

HUYỆN ĐÔNG HƯNG TỈNH THÁI BÌNH

LUẬN VĂN THẠC SĨ QUẢN LÝ GIÁO DỤC

Hà Nội – 2015

ĐẠI HỌC QUỐC GIA HÀ NỘI

TRƯỜNG ĐẠI HỌC GIÁO DỤC

LÊ THỊ THUYẾT

QUẢN LÝ HOẠT ĐỘNG DẠY HỌC MÔN TIẾNG ANH TRONG BỐI CẢNH ĐỔI MỚI Ở BẬC TRUNG HỌC CƠ SỞ

HUYỆN ĐÔNG HƯNG TỈNH THÁI BÌNH

LUẬN VĂN THẠC SĨ QUẢN LÝ GIÁO DỤC

Chuyên ngành: QUẢN LÝ GIÁO DỤC

Mã số: 60 14 01 14

Người hướng dẫn khoa học: PGS.TS Đặng Thị Thanh Huyền

Hà Nội - 2015

MỤC LỤC

Lời cảm ơn i

Danh mục chữ viết tắt Error! Bookmark not defined

Mục lục i Danh mu ̣c bảng vii

MỞ ĐẦU 6 CHƯƠNG 1: CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ QUẢN LÝ HOẠT ĐỘNG DẠY HỌC BỘ MÔN TIẾNG ANH TRONG BỐI CẢNH ĐỔI MỚI BẬC THCS

HUYỆN ĐÔNG HƯNG TỈNH THÁI BÌNH Error! Bookmark not defined 1.1 Sơ lược tổng quan nghiên cứu vấn đề Error! Bookmark not defined 1.2 Khái niệm cơ bản: Error! Bookmark not defined 1.2.1 Quản lý Error! Bookmark not defined

Quản lý là quá trình đạt đến mục tiêu của tổ chức bằng cách vận dụng cacshoatj

đô ̣ng ( chức năng) kế hoa ̣ch hóa, tổ chức, chỉ đạo( lãnh đạo) và kiểm tra ( Đa ̣i

cương khoa ho ̣c quản lý – Nguyễn Quốc Chí – Nguyễn Thi ̣ Mỹ Lô ̣c) Error! Bookmark not defined

1.2.2 Quản lý giáo dục Error! Bookmark not defined 1.2.3 Quản lý nhà trường Error! Bookmark not defined 1.2.4 Quản lý hoạt động dạy học Error! Bookmark not defined

1.3 Quản lý hoạt động dạy học Tiếng Anh theo chương trình mới ở trường

THCS Error! Bookmark not defined 1.3.1 Hoạt động dạy học môn tiếng Anh Error! Bookmark not defined 1.3.2 Nội dung quản lý hoạt động dạy học tiếng AnhError! Bookmark not defined

1.3.3 Vai trò của hiệu trưởng trong quản lý hoạt động dạy học tiếng Anh Error! Bookmark not defined

1.4 Một số yếu tố ảnh hưởng đến việc quản lý hoạt động dạy học tiếng Anh ở

các trường THCS Error! Bookmark not defined 1.4.1 Những yếu tố chủ quan Error! Bookmark not defined 1.4.2 Những yếu tố khách quan Error! Bookmark not defined

Tiểu kết chương 1 Error! Bookmark not defined CHƯƠNG 2: THỰC TRẠNG DẠY HỌC VÀ QUẢN LÝ CÁC HOA ̣T ĐỘNG DẠY HỌC BỘ MÔN TIÊNG ANH TRONG BỐI CẢNH ĐỔI MỚI

Ở BẬC THCS Error! Bookmark not defined HUYỆN ĐÔNG HƯNG TỈNH THÁI BÌNH Error! Bookmark not defined 2.1 Vài nét khái quát về huyện Đông Hưng, tỉnh Thái BìnhError! Bookmark not defined

2.1.1 Vị trí địa lí, dân cư Error! Bookmark not defined 2.1.2 Về kinh tế - xã hội Error! Bookmark not defined 2.1.3 Về phát triển giáo dục Error! Bookmark not defined

2.2 Thực trạng dạy học tiếng Anh trong bối cảnh đổi mới ở bâ ̣c THCS Huyê ̣n

Đông Hưng Tỉnh Thái Bình Error! Bookmark not defined

2.2.1 Nhận thức của CBQL, GV và HS THCS về chương trình tiếng Anh mới

Error! Bookmark not defined 2.2.2 Thực trạng hoạt động dạy học Tiếng Anh theo chương trình mới Error! Bookmark not defined

2.3 Thực trạng quản lý hoạt động dạy học tiếng Anh theo chương trình mới ở

các trường THCS Error! Bookmark not defined

2.3.1 Nhận thức về quản lý hoạt động dạy học tiếng Anh trong nhà trường của hiệu

trưởng và giáo viên Error! Bookmark not defined

2.3.2 Thực trạng quản lý hoạt động dạy học của hiệu trưởng các trường THCS ở

huyê ̣n Đông Hưng tỉnh Thái Bình Error! Bookmark not defined

2.4 Đánh giá thực trạng các biện pháp quản lý hoạt động dạy học tiếng Anh

theo chương trình mới của hiệu trưởng các trường THCSError! Bookmark not defined

2.5 Nguyên nhân tồn tại và yếu kém của QL HĐDH tiếng Anh Error! Bookmark not defined

2.5.1 Các nguyên nhân chủ quan Error! Bookmark not defined 2.5.2 Các nguyên nhân khách quan Error! Bookmark not defined Tiểu kết chương 2 Error! Bookmark not defined

CHƯƠNG 3: MỘT SỐ BIỆN PHÁP QUẢN LÝ HOẠT ĐỘNG DẠY HỌC TIẾNG ANH TRONG BỐI CẢNH ĐỔI MỚI Ở BẬC THCS HUYỆN ĐÔNG HƯNG, TỈNH THÁI BÌNH Error! Bookmark not defined

3.1 Mục tiêu dạy học tiếng Anh trong bối cảnh đổi mới ở bâ ̣c THCS huyện

Đông Hưng, tỉnh Thái Bình trong giai đoạn tới Error! Bookmark not defined 3.1.1 Về kiến thức Error! Bookmark not defined 3.1.2 Về kỹ năng Error! Bookmark not defined 3.1.3.Về thái độ Error! Bookmark not defined

3.2 Nguyên tắc để xây dựng các biê ̣n pháp quản lý hoạt động dạy học môn tiếng Anh trong bối cảnh đổi mới ở bâ ̣c THCS huyện Đông Hưng, tỉnh Thái Bình

Error! Bookmark not defined

3.2.1 Nguyên tắc tính hê ̣ thống Error! Bookmark not defined

3.2.2 Nguyên tắc tính thực tiễn Error! Bookmark not defined

3.2.3 Nguyên tắc tính hiê ̣u quả Error! Bookmark not defined

3.3 Một số biện pháp tăng cường quản lý hoạt động dạy học Tiếng Anh trong bối

cảnh đổi mới ở bâ ̣c THCS huyện Đông Hưng, tỉnh Thái BìnhError! Bookmark not defined

3.3.1 Tăng cường quản lý công tác lập kế hoạch giảng dạy môn Tiếng Anh

trong bối cảnh đổi mới Error! Bookmark not defined

3.3.2 Đổi mới công tác tuyển dụng và nâng cao chất lượng đội ngũ GV giảng

dạy môn tiếng Anh theo chương trình mới Error! Bookmark not defined

3.3.3 Đổi mới quản lý hoạt động giảng dạy môn Tiếng Anh theo chương trình

mới Error! Bookmark not defined 3.3.4 Đổi mới quản lý hoạt động học tập môn tiếng Anh của học sinh Error! Bookmark not defined

3.3.5 Tăng cường quản lý cơ sở vật chất, trang thiết bị phục vụ giảng dạy môn

Tiếng Anh cho phù hợp với chương trình mới THCSError! Bookmark not defined

3.3.6 Đổi mới hình thức kiểm tra, đánh giá dạy học Tiếng Anh theo chương

trình mới Error! Bookmark not defined

3.3 Mối quan hệ giữa các biện pháp Error! Bookmark not defined 3.4 Khảo nghiệm tính cấp thiết và tính khả thi của các biện pháp đề xuất Error! Bookmark not defined

Tiểu kết chương 3 Error! Bookmark not defined KẾT LUẬN VÀ KHUYẾN NGHỊ Error! Bookmark not defined

1 Kết luận Error! Bookmark not defined

2 Khuyến nghị Error! Bookmark not defined DANH MỤC TÀI LIỆU THAM KHẢO 12 PHỤ LỤC Error! Bookmark not defined

DANH MỤC BẢNG Bảng 2.1: Nhận thức của CBQL, GV và HS về mức độ khóError! Bookmark not defined.

của chương trình tiếng Anh mới Error! Bookmark not defined Bảng 2.2: Đánh giá của GV và HS về độ khó của nội dung kiến thức Error! Bookmark not defined.

môn tiếng Anh Error! Bookmark not defined.

Bảng 2.3: Đánh giá của GV và HS về mức độ khó của các kỹ năng học tiếng

Anh đối với HS Error! Bookmark not defined Bảng 2.4: Đánh giá của GV và HS về nội dung, chương trìnhError! Bookmark not defined.

sách giáo khoa mới Error! Bookmark not defined Bảng 2.5: Đánh giá của GV và HS về phương pháp giảng dạy tiếng Anh Error! Bookmark not defined.

trong trường THCS Error! Bookmark not defined.

Bảng 2.6: Đánh giá của GV và HS về phong trào học tập tiếng Anh tại các

trường THCS huyện Đông Hưng tỉnh Thái Bình Error! Bookmark not defined.

Bảng 2.7: Đánh giá của GV và HS về thái độ của HS đối với môn tiếng Anh

Error! Bookmark not defined.

Bảng 2.8: Đánh giá của GV và HS về việc tổ chức dạy học tiếng Anh theo

chương trình mới Error! Bookmark not defined.

Bảng 2.9: Đánh giá của GV và HS về việc kiểm tra, đánh giá HS môn tiếng Anh

Error! Bookmark not defined.

Bảng 2.10: Đánh giá của GV và HS về kết quả học tập môn tiếng Anh của HS

Error! Bookmark not defined.

Bảng 2.11 Nhận thức của hiệu trưởng về tầm quan trọng của các nội dung quản

lý hoạt động dạy học tiếng Anh trong trường THCSError! Bookmark not defined.

Bảng 2.12 Nhận thức của cán bộ quản lý cấp dưới và giáo viên về tầm quan trọng các nội dung quản lý HĐDH tiếng Anh của hiệu trưởng trường THCS

Error! Bookmark not defined.

Bảng 2.13 Mức độ thực hiện biện pháp quản lý việc xây dựng và thực hiện kế

hoạch của giáo viên Error! Bookmark not defined.

Bảng 2.14: Nhận thức của CBQL và GV về các biện pháp quản lý hoạt động dạy học tiếng Anh trong bối cảnh đổi mới ở bâ ̣c THCS huyện Đông Hưng tỉnh Thái

Bình Error! Bookmark not defined.

Bảng 2.15: Đánh giá của Tổ trưởng CM và GV về mức độ thực hiện các biện pháp quản lý hoạt động dạy học tiếng Anh trong bôi cảnh đổi mới ở bâ ̣c THCS

huyện Đông Hưng tỉnh Thái Bình Error! Bookmark not defined.

Bảng 2.16: Hiệu trưởng tự đánh giá về mức độ thực hiê ̣n các biện pháp quản lý

dạy học tiếng Anh theo chương trình mới Error! Bookmark not defined.

Bảng 2.17: So sánh sự tự đánh giá của Hiệu trưởng với CBGV về mức độ thực các

biện pháp quản lý dạy học tiếng Anh theo chương trình mớiError! Bookmark not defined.

Bảng 2.18: So sánh giữa mức độ nhận thức và mức độ thực hiện các biện pháp

quản lý hoạt động dạy học tiếng Anh theo chương trình mớiError! Bookmark not defined.

Bảng 3.1: Kết quả khảo nghiệm tính cần thiết và tính độ khả thi của các biện

pháp đề xuất Error! Bookmark not defined.

MỞ ĐẦU

1 Lý do chọn đề tài

Trước những biến đổi, xu thế phát triển hiện nay, không chỉ có Việt Nam

mà rất nhiều nước trên thế giới đã thực hiện việc đổi mới nội dung, chương trình, phương pháp dạy học để nâng cao chất lượng đào tạo nguồn nhân lực, nhằm thúc đẩy sự phát triển kinh tế- xã hội của mỗi đất nước Trong bối cảnh đó nền giáo dục Việt Nam cũng có nhiều đổi mới Bên cạnh các môn học tự nhiên

và xã hội, tiếng Anh là phương tiện để người học có thể tiếp cận nhanh chóng nhất tới các nền văn hoá và tri thức của thế giới Mặc dù môn tiếng Anh có đặc điểm riêng nhưng cũng giống như các môn học khác cần được đổi mới nội dung chương trình để phù hợp hơn, đáp ứng được đòi hỏi của xã hội Từ khi đổi mới chương trình THCS, việc dạy và học môn Tiếng Anh cũng có những thay đổi theo, nó ảnh hưởng đến các hoạt động dạy, kiểm tra, đánh giá của giáo viên và việc học tập của học sinh Do vậy, việc quản lý hoạt động dạy và học tiếng Anh theo chương trình mới ở THCS cần những sự thay đổi thích ứng

Trong những năm qua hoạt động quản lý hoạt động dạy học ở các trường THCS Tỉnh Thái Bình nói chung và huyện Đông Hưng nói riêng vẫn theo cách làm truyền thống đã được hình thành từ nhiều thập kỷ trước… Cách quản lý hoạt động dạy học của nhà trường nói chung và môn học tiếng Anh nói riêng phần lớn theo kinh nghiệm tự học hỏi nên chưa đáp ứng được yêu cầu đổi mới hiện nay Trong các nhà trường phổ thông ở Vệt Nam, Tiếng Anh là một trong những môn học bắt buộc và là môn thi tốt nghiệp bên cạnh hai môn học chính truyền thống là Toán, Văn Nắm được xu hướng phát triển và sự cần thiết của Tiếng Anh Bộ Giáo Dục đã chỉ đạo nhiều bước cải cách quan trọng nhằm nâng cao chất lượng dạy bộ môn Tiếng Anh đặc biệt là việc quản lý các hoạt động dạy học bộ môn Tiếng Anh ở các trường trung học

cơ sở hiện nay ở Đông Hưng

Việc dạy học ngoại ngữ (Tiếng Anh) trong các nhà trường còn nhiều hạn chế đặc biệt là yếu trong sử dụng Tiếng Anh Học sinh học hết 7 năm Tiếng Anh (chương trình cũ), và 10 năm (chương trình mới) mà khi tốt nghiệp ra trường

vẫn không nói nổi những câu giao tiếp đơn giản, cơ bản ban đầu, không phát triển được bốn kỹ năng nghe - nói - đọc - viết; học sinh gặp một người nước ngoài không thể tự tin mà giao tiếp nổi những câu nói bình thường nhất Cao hơn nữa là sinh viên ngoại ngữ đào tạo quá nhiều với đầy đủ các loại bằng cấp nhưng khi vào thực tế làm việc trong môi trường sử dụng Tiếng Anh thì không thể giao tiếp với người nước ngoài, bằng cấp thì không được sử dụng trong những môi trường làm việc chuẩn trong nước và quốc tế Hiện tượng bằng cấp, chứng chỉ ngoại ngữ giả rất đa dạng khó có thể phân biệt cái nào là chuẩn, cái nào là chưa chuẩn

Nguyên nhân chủ yếu của vấn đề trên là do: giáo viên dạy ngoại ngữ còn yếu

về bốn kĩ năng nghe - nói - đọc - viết, năng lực sư phạm chưa cao, cơ sở vật chất còn nhiều hạn chế Bên cạnh đó cũng có một thực tế khác là do ngành giáo dục của địa phương chưa thực sự được quan tâm Hàng năm, các ngành, các cấp lãnh đạo chưa thường xuyên kiểm tra, đánh giá việc quản lý các hoạt động dạy học

bộ môn ngoại ngữ (Tiếng Anh), cán bộ giáo viên trực tiếp dạy môn ngoại ngữ chưa thực sự quan tâm về cơ sở vật chất cũng như về các trang thiết bị dạy học của bộ môn Tiếng Anh Ví dụ như băng đài , tranh ảnh, máy chiếu, phòng chức năng….Giáo viên thoát ly giảng dạy, bận bịu quá nhiều việc, chưa nhận thức đúng đắn về tầm quan trọng của việc đổi mới phương pháp dạy học, kiểm tra đánh giá học sinh nói chung và môn Tiếng Anh nói riêng Cán bộ quản lý, Ban giám hiệu các Nhà trường thường ít có thời gian dự giờ thăm lớp, có nơi chưa thực sự đi sâu đi sát, tháo gỡ kịp thời những băn khoăn vướng mắc của giáo viên trong việc triển khai yêu cầu này Phụ huynh học sinh thì chưa thực sự thấy được tầm quan trọng của bộ môn Tiếng Anh và chưa quan tâm tới tình hình học tập của con em mình Học sinh thì chưa xác định được vai trò của việc học ngoại ngữ quan trọng như thế nào trong việc tìm việc làm tương lai

Xuất phát từ những yêu cầu cả về mặt lý luận và thực tiễn trên, với tư cách là cán bộ quản lý giáo viên, bộ môn chúng tôi băn khoăn về chất lượng hoạt động dạy học bộ môn ngoại ngữ (Tiếng Anh) ở các trường THCS huyện Đông Hưng -

Để đi tìm câu trả lời cho các khó khăn trên , tác giả đã chọn đề tài nghiên cứu luận văn thạc sỹ của mình với tiêu đề : "Quản lý hoạt động dạy học môn Tiếng Anh trong bối cảnh đổi mới ở bậc bâ ̣c trung ho ̣c cơ sở huyện Đông Hưng tỉnh

Thái Bình" Vì vậy, việc nghiên cứu đề tài “Quản lý hoạt động dạy học môn

Tiếng Anh trong bối cảnh đổi mới ở bâ ̣c trung ho ̣c cơ sở huyện Đông Hưng tỉnh Thái Bình” có ý nghĩa thiết thực và đáp ứng yêu cầu ở tỉnh Thái Bình hiện nay

2 Mục đích nghiên cứu

Trên cơ sở nghiên cứu thực trạng công tác quản lý hoạt động dạy học tiếng Anh theo chương trình mới ở THCS huyện Đông Hưng, tỉnh Thái Bình,

đề xuất một số biện pháp quản lý để nâng cao chất lượng dạy học môn tiếng Anh nói riêng và chất lượng dạy học trong nhà trường THCS nói chung, đáp ứng yêu cầu đổi mới giáo dục phổ thông hiện nay

3 Khách thể và đối tƣợng nghiên cứu

3.1 Khách thể nghiên cứu

- Các hoạt động dạy học môn tiếng Anh trong bối cảnh đổi mới ở bâ ̣cTHCS

3.2 Đối tượng nghiên cứu

- Quản lý hoạt động dạy học môn tiếng Anh trong bối cảnh mới ở bâ ̣c THCS

4 Giả thuyết khoa học

Hiện nay công tác quản lý hoạt động dạy học môn tiếng Anh trong bối cảnh

bâ ̣c THCS huyện Đông Hưng, tỉnh Thái Bình đã đạt được những kết quả nhất

định song bên cạnh đó còn có nhiều hạn chế Nếu Thực hiê ̣n tốt được những biê ̣n pháp trên sẽ đáp ứng được các yêu cầu của chương trình mới góp phần nâng cao chất lượng dạy học tiếng Anh ở các trường THCS huyện Đông Hưng, tỉnh Thái Bình

5 Nhiệm vụ nghiên cứu

5.1 Nghiên cứu cơ sở lý luận của biện pháp quản lý hoạt động dạy học tiếng

Anh trong bối cảnh mới bâ ̣c THCS

mới ở THCS huyện Đông Hưng, tỉnh Thái Bình và nguyên nhân của thực trạng

đó