XD NHÀ NƯỚC THỂ HiỆN QUYỀN LÀM CHỦ CỦA NHÂN DÂN 1.. XD NHÀ NƯỚC THỂ HIỆN QUYỀN LÀ CHỦ VÀ LÀM CHỦ CỦA NHÂN DÂN... DC thể hiện ở việc bảo đảm quyền con người, quyền công dân trên tất cả
Trang 1CHƯƠNG VI
TƯ TƯỞNG HỒ CHÍ MINH
VỀ XÂY DỰNG NHÀ NƯỚC CỦA DÂN, DO DÂN, VÌ DÂN
Trang 2I XD NHÀ NƯỚC THỂ HiỆN QUYỀN LÀM CHỦ CỦA NHÂN DÂN
1 Nhà nước của dân
III.XD NHÀ NƯỚC CÓ HIỆU LỰC PHÁP LÝ MẠNH MẼ
IV.XD NHÀ NƯỚC TRONG SẠCH, HOẠT ĐỘNG CÓ HIỆU QUẢ
Trang 3
CN M-L : Vấn đề cơ bản mọi cuộc CM: CQ NN
HCM : kế thừa, phát triển CNM-L về NN CM Vấn đề cơ bản nhất là: NN đó thuộc về ai?
Phục vụ quyền lợi cho ai?
HCM : nhà nước đó do NDLĐ làm chủ,
nó xuyên suốt, chi phối toàn bộ quá trình hình
thành, phát triển Nhà nước CM ở VN.
Trang 4QUÁ TRÌNH HCM LỰA CHỌN NHÀ NƯỚC
KIỂU MỚI Ở VN
Nghiên cứu, khảo sát các kiểu Nhà nước trên TG:
• Nhà nước Phong kiến
• Nhà nước thực dân phong kiến: cần thủ tiêu
• Nhà nước DC Tư sản (Pháp, Mỹ, Anh): tiến bộ, hạn chế
• Nhà nước Xô Viết: ưu điểm cơ bản lựa chọn cho VN
Trang 5QUÁ TRÌNH XÁC LẬP NHÀ NƯỚC KiỂU MỚI
• 1919: Nhà nước dân chủ
• 1927: quan niệm về Nhà nước của số đông
• 1930: Nhà nước công – nông – binh
• 1941: Nhà nước dân chủ nhân dân
• 1945: Nhà nước DCND được thiết lập trên
phạm vi cả nước
• 1954: Nhà nước DCND làm chức năng, nhiệm
vụ của Nhà nước XHCN
Trang 6• HCM diễn đạt DC bằng
2 mệnh đề ngắn gọn:
- Dân là chủ : nói lên vị
thế của dân (quyền lợi)
- Dân làm chủ : nói lên
năng lực và trách
nhiệm của dân (nghĩa
vụ)
I XD NHÀ NƯỚC THỂ HIỆN QUYỀN LÀ
CHỦ VÀ LÀM CHỦ CỦA NHÂN DÂN
Trang 7 DC thể hiện ở việc bảo đảm quyền con người, quyền công dân trên tất cả các lĩnh vực của đời sống XH
• Trong đó DC trong chính trị thể hiện thông qua
hoạt động nhà nước là quan trọng nhất
Trang 8 Sau khi giành độc lập, Người khẳng định:
Bao nhiêu lợi ích đều vì dân
Bao nhiêu quyền hạn đều của dân
Chính quyền từ xã đến chính phủ trung
ương đều do dân cử ra…
Nói tóm lại, q hành và l lượng đều ở nơi dân”
- Hồ Chí Minh, Bài báo “Dân vận” (1949), Giáo trình Tư tưởng Hồ Chí Minh, tr.263 -
Trang 9- Q lực của ND được đặt ở vị trí tối thượng, ND có v trò q định mọi công việc của đất nước.
• - Người dân có quyền làm bất cứ việc
gì mà ph.luật không cấm và có nghĩa
vụ tuân theo luật pháp
• - Nhà nước phải hình thành được các
thiết chế DC, để người dân th.hiện
được q.l.chủ của mình
-Khi ND làm Chủ có quyền k soát NN, bãi miễn
ĐB QH, HĐND nếu không xứng đáng
Trang 10+ Là NN do dân lập ra
những đại biểu của mình
thuế để NN chi tiêu
+ Do dân làm chủ : phê bình,
x.dựng, dân có quyền k.tra,
giám sát hoạt động của các
thành viên ch.phủ, có quyền bãi miễn khi họ không làm
tròn sự ủy thác của dân
“Nếu ch.phủ làm hại dân thì dân
có quyền đuổi ch.phủ”û
Trang 11- Mọi hoạt động của nhà nước đó phải phục vụ lợi ích, nguyện vọng của dân , ngồi ra NN
khơng cĩ lợi ích nào khác
HCM nhấn mạnh:
- Việc gì cĩ lợi cho dân dù nhỏ cũng cố làm,
- Việc gì cĩ hại cho dân dù nhỏ cũng cố gắng
tránh.
- Phải làm cho dân cĩ ăn, cĩ mặc, cĩ chỗ ở, được học hành
Trang 12Trong TTHCM , NN VN DC CH được coi là NN của dân, do dân, vì dân, nhưng tuyệt nhiên nó
không phải là “ NN toàn dân ” hiểu theo nghĩa NN phi GC, mà là NN mang bản chất GCCN
Trang 13Khi nói NN mang b.chất GCCN, nó được b.hiện
ở ba nội dung sau:
Trang 14Dưới sự lãnh đạo của ĐCS đã khắc phục được những hạn chế của các PTYN trước đó giành CQ
Một là:
Trang 15Hai là: NN ta chủ trương bảo vệ lợi ích của nh.dân, lấy lợi ích của nh.dân làm m.tiêu phấn đấu.
nhiệm v.trò l.sử là tổ chức cả DT tiến hành kháng chiến toàn dân, toàn diện để b.vệ
thành quảCM.
Trang 16- Từ 1919 HCM sớm thấy được tầm quan trọng của Hiến pháp và
PL trong quản lý XH (yêu sách của ND An Nam)
- Sau CMT 8/45, HCM đọc Tuyên ngôn độc lập, kh.sinh ra NNVN,
-3/9/45, HCM “đề nghị Ch.phủ tổ chức càng sớm càng hay cuộc tổng tuyển cử với ch.độ ph.thông đầu phiếu” để sớm có NN hợp hiến do dân bầu ra
- Bốn tháng sau (6/1/46) tổng tuyển cử tồn quốc, trực tiếp, phiếu kín bầu 333 đ.biểu QH
- 2/3/1946 QH bầu HCM làm Chủ tịch Ch.phủ liên hiệp kh.chiến
có đủ tư cách, hiệu lực giải quyết mọi v.đề đối nội, đối ngoại của
NN mới
Trang 18 HCM coi cán bộ “là cái gốc của mọi cơng việc”
“Muơn việc th cơng hay th bại đều do c bộ tốt hay kém”
HCM quan tâm đến đào tạo, bồi dưỡng, sử dụng c bộ:
- Thành lập khoa pháp lý học tại trường ĐHVN
- Sử dụng viên chức quan lại cũ có trình độ nghiệp vụ, kỹ thuật hành chính
-Ban hành quy chế cơng chức và thi tuyển cơng chức:
(thi 6 môn: ch.trị, k.tế, ph.luật, địa lý, l.sử, ngoại ngữ.)
thể hiện tầm nhìn xa, tính ch.quy, h.đại và t.thần
c.bằng, DC của HCM trong việc XD NN PQ VN.
Trang 19• Đối với c bộ công chức, Người có
những y cầu sau:
1- Tuyệt đối trung thành với CM, với c độ XHCN 2- Thành thạo c việc, giỏi ch môn nghiệp vụ
3- Phải có mối liên hệ mật thiết với nhân dân,
không tham ô, lãng phí, q liêu
4- Dám làm, dám chịu trách nhiệm, nhất là trong tình huống khó khăn
5- Phải thường xuyên tự phê và phê bình, luôn có ý thức, hành động vì sự lớn mạnh, trong sạch của nhà nước.
Trang 20Mác- Ăngghen c.báo : “CN quan liêu có thể dẫn các ĐCS
chuyên quyền đến chỗ đánh mất một lần nữa chính quyền vừa
giành được, hoặc sẽ đi vào con đường tiêu vong như các loại hình
NN trước đây.”
Lê-nin từng viết : “Chúng ta bị khốn khổ trước hết vì tệ quan
liêu Những người CS đã trở thành những tên quan liêu Nếu có gì
sẽ làm tiêu vong chúng ta, thì chính là cái đó”.
nguy cơ làm biến dạng nhà nước
túng, chia rẽ, kiêu ngạo.
Trang 21• HCM nhắc nhở c bộ đề phòng những tiêu cực:
CQ cửa quyền hách dịch, lạm quyền vơ vét
tiền của sa vào CN cá nhân.
HCM coi là “ giặc nội xâm ” “ giặc ở trong lòng ”
nguy hiểm hơn giặc ngoại xâm.
Theo Người: tham ô, lãng phí, quan liêu dù cố ý hay không cũng là bạn của thực dân , PK.
Tội đó nặng như tội Việt gian, mật thám.
Trang 22• -“Tư túng”, “chia rẽ”, “kiêu ngạo”:
- Dung túng việc làm sai trái gây mất đoàn kết, gây rối trong công tác.
- Kéo bè kéo cánh, trù dập những người
không theo mình “bênh lớp này, chống lại lớp khác”.
- Cậy thế, cử chỉ lúc nào cũng vác mặt “quan CM”.
Trang 23- để XDNN trong sạch, vững mạnh, có hiệu quả,
- để khắc phục căn bệnh cố hữu của NN cũ ?õ
dân và cả HTCT trong đó nhấn mạnh :
- Tăng cường PL đi đôi với giáo dục đạo đức CM
- K.quyết chống “giặc nội xâm”: tham ô, l.phí, q.liêu
- Hai là : Tăng cường tuyên truyền PL trong nhân dân
- Ba là : Tăng cường giáo dục về đạo đức /.