tiểu luận trung cấp Công tác quản lý hoạt động khoán sản Tỉnh Bình Dương, thực trang và giải pháp

tiểu luận trung cấp chính trị: Công tác quản lý hoạt động khoáng sản của tỉnh Bình Dương – Thực trạng và giải pháp

A LỜI NÓI ĐẦU

Với mục tiêu trang bị cho cán bộ lãnh đạo, quản lý những kiến thức cơ bản vàcần thiết về lý luận chính trị - hành chính; củng cố, nâng cao bản lĩnh chính trị,phẩm chất đạo đức, trình độ lãnh đạo, quản lý; kỹ năng tổ chức thực hiện nhiệm vụthực tiễn được Đảng, Nhà nước và nhân dân giao phó, Ban Tổ chức Tỉnh ủy BìnhDương đã phối hợp với Trường Chính trị tỉnh Bình Dương mở các lớp trung cấp lýluận chính trị hành chính nhằm trang bị cho học viên những kiến thức cơ bản, kỹnăng lãnh đạo, quản lý …

Trong quá trình đào tạo vừa qua, các Thầy, Cô đã tận tình truyền đạt, cungcấp những kiến thức, nội dung rất quan trọng và cần thiết Qua nhận thức trong họctập, bồi dưỡng và từ thực tế công tác, tôi nhận thấy công tác quản lý nhà nước vềkhoáng sản và hoạt động khoáng sản là vấn đề quan trọng và phức tạp

Khoáng sản là nguồn tài nguyên thiên nhiên không tái tạo, ở Bình Dương tàinguyên khoáng sản chủ yếu là khoáng sản làm vật liệu xây dựng thông thường Vớitốc độ phát triển nhanh chóng của tỉnh Bình Dương, quá trình công nghiệp hóa, hiệnđại hóa đòi hỏi ngày càng cao nhu cầu về vật liệu xây dựng phục vụ cho ngành giaothông, xây dựng, hoạt động khoáng sản phải từng bước hướng tới gắn kết chặt chẽgiữa mục tiêu lợi nhuận, kinh tế với trách nhiệm bảo vệ môi trường, an toàn laođộng, bảo vệ tài nguyên khoáng sản Tuy nhiên, tình hình khai thác khoáng sản hiệnnay tại Bình Dương diễn ra hết sức phức tạp, gây khó khăn cho công tác quản lýcũng như ảnh hưởng đến môi trường; Điều này đòi hỏi phải có nghiên cứu lý luận,đánh giá thực tiễn và đề xuất các biện pháp thích hợp góp phần nâng cao hiệu quảquản lý hoạt động khoáng sản, từ đó góp phần vào sự phát triển bền vững của tỉnhBình Dương

Đó là lý do tôi chọn thực hiện nội dung tiểu luận lớp Trung cấp lý luận Chínhtrị – hành chính với đề tài “Công tác quản lý hoạt động khoáng sản của tỉnh BìnhDương - Thực trạng và giải pháp”

Vì thời gian nghiên cứu có hạn, kiến thức lý luận của tôi lại hạn chế nên bàiviết không thể không có thiếu sót Kính mong quý Thầy, Cô hướng dẫn và góp ý đểtôi có thể nâng cao những kỹ năng được bồi dưỡng trong lớp học vừa qua để ápdụng ngày càng tốt hơn vào công tác quản lý hành chính nhà nước

Xin chân thành cảm ơn!

B NỘI DUNG

I MỘT SỐ VẤN ĐỀ LÝ LUẬN CHUNG VỀ KHOÁNG SẢN VÀ CÔNG TÁC QUẢN LÝ HOẠT ĐỘNG KHOÁNG SẢN CỦA TỈNH BÌNH DƯƠNG

1 Khái niệm và đặc điểm của quản lý nhà nước, quản lý hành chính nhà nước

a Khái niệm và đặc điểm của quản lý nhà nước

- Khái niệm: Quản lý nhà nước là hoạt động thực thi quyền lực nhà nước do

các cơ quan nhà nước tiến hành đối với tất cả mọi cá nhân và tổ chức trong xã hội,trên tất cả các mặt của đời sống xã hội bằng cách sử dụng quyền lực nhà nước cótính cưỡng chế đơn phương nhằm mục tiêu phục vụ lợi ích chung của cả cộng đồng,duy trì ổn định, an ninh trật tự và thúc đẩy xã hội phát triển theo 1 định hướng thốngnhất của nhà nước

- Đặc điểm của Quản lý nhà nước:

+ Chủ thể Quản lý nhà nước là nhà nước Nhà nước thực hiện quản lý nhànước thông qua các cơ quan trong bộ máy nhà nước (Lập pháp, hành pháp, tư pháp

+ Mục tiêu quản lý nhà nước: phục vụ nhân dân, duy trì trật tự, ổn định pháttriển xã hội Ngoài ra còn có mục tiêu cụ thể được quy định cụ thể trong mỗi chínhsách pháp luật của nhà nước ở các lĩnh vực khác nhau

b Quản lý hành chính nhà nước

- Khái niệm: Quản lý hành chính nhà nước là hoạt động thực thi quyền hành

pháp của nhà nước, đó là hoạt động chấp hành và điều hành của hệ thống hànhchính nhà nước trong quản lý xã hội, theo khuôn khổ pháp luật, nhằm phục vụ nhândân, ổn định và phát triển các mối quan hệ xã hội

- Đặc điểm của Quản lý hành chính nhà nước:

+ Quản lý hành chính nhà nước là một bộ phận và là hoạt động trung tâm của

hoạt động quản lý nhà nước,

+ Chủ thể quản lý hành chính nhà nước là các cơ quan hành chính, người cóthẩm quyền theo quy định của pháp luật được thực hiện hoạt động quản lý hànhchính nhà nước,

+ Quản lý hành chính nhà nước có mục tiêu, chiến lược, chương trình hoạtđộng để thực hiện các mục tiêu đó,

+ Quản lý hành chính nhà nước có tính chất chuyên môn hóa và tính nghềnghiệp cao, có tính thứ bậc chặt chẽ,

+ Quản lý hành chính nhà nước có tính chất tương đối: chủ thể, khách thể, đốitượng quản lý chỉ mang tính tương đối; có tính chất không vụ lợi và nhân đạo

2 Khái niệm và đặc điểm của Quản lý nhà nước về khoáng sản

- Khái niệm quản lý hành chính nhà nước về khoáng sản: là hoạt động thực

thi quyền hành pháp của Nhà nước, là sự tác động có tổ chức và điều chỉnh bằng quyềnlực Nhà nước đối với tất cả mọi cá nhân và tổ chức có hoạt động liên quan đến lĩnh vựctài nguyên khoáng sản nhằm mục tiêu phục vụ lợi ích chung cho cả cộng đồng, duy trì

ổn định an ninh, trật tự và phát triển xã hội

- Một số khái niệm có liên quan

Khoáng sản là khoáng vật, khoáng chất có ích được tích tụ tự nhiên ở thể rắn,

thể lỏng, thể khí tồn tại trong lòng đất, trên mặt đất, bao gồm cả khoáng vật, khoángchất ở bãi thải của mỏ

Khoáng sản làm vật liệu xây dựng thông thường gồm đá xây dựng, cát xây

dựng, sét gạch ngói, cuội sạn sỏi laterit

Hoạt động khoáng sản bao gồm hoạt động thăm dò khoáng sản, hoạt động

khai thác khoáng sản

Thăm dò khoáng sản là hoạt động nhằm xác định trữ lượng, chất lượng

khoáng sản và các thông tin khác phục vụ khai thác khoáng sản

Khai thác khoáng sản là hoạt động nhằm thu hồi khoáng sản, bao gồm xây dựng

cơ bản mỏ, khai đào, phân loại, làm giàu và các hoạt động khác có liên quan

- Đặc điểm hoạt động quản lý hành chính nhà nước về khoáng sản

+ Là một bộ phận của quản lý nhà nước,

+ Do các cơ quan hành chính, cá nhân có thẩm quyền thực hiện,

+ Được thể hiện dưới hình thức văn bản quy phạm pháp luật: Luật Khoáng sản,Nghị định của Chính phủ, Thông tư, Quyết định của UBND tỉnh

+ Là cơ sở của những chủ trương, chính sách và thủ tục về quản lý khoáng sảntrong cả nước nhằm thực hiện các chủ trương, chính sách đó trên thực tế

3 Hệ thống các cơ quan chịu trách nhiệm quản lý nhà nước về khoáng sản bao gồm

Theo Luật Khoáng sản năm 2010, hệ thống Cơ quan chịu trách nhiệm quản lýnhà nước về khoáng sản bao gồm: Chính phủ, Bộ Tài nguyên và Môi trường, bộ, cơquan ngang bộ và Ủy ban nhân dân các cấp, cụ thể:

1. Chính phủ: thống nhất quản lý nhà nước về khoáng sản.

2 Bộ Tài nguyên và Môi trường chịu trách nhiệm trước Chính phủ thực hiện

quản lý nhà nước về khoáng sản trong phạm vi cả nước, có trách nhiệm:

+ Ban hành theo thẩm quyền hoặc trình cơ quan nhà nước có thẩm quyền banhành và tổ chức thực hiện văn bản quy phạm pháp luật về khoáng sản; ban hành quychuẩn kỹ thuật, định mức, đơn giá trong điều tra cơ bản địa chất về khoáng sản, thămdò khoáng sản;

+ Lập, trình Thủ tướng Chính phủ phê duyệt chiến lược khoáng sản; lập, trìnhThủ tướng Chính phủ phê duyệt quy hoạch khoáng sản theo phân công của Chínhphủ;

+ Khoanh định và công bố các khu vực khoáng sản theo thẩm quyền; khoanhđịnh và trình Thủ tướng Chính phủ quyết định khu vực không đấu giá quyền khaithác khoáng sản theo thẩm quyền;

+ Tuyên truyền, phổ biến, giáo dục pháp luật về khoáng sản; đào tạo, bồidưỡng nguồn nhân lực cho công tác điều tra cơ bản địa chất về khoáng sản và hoạtđộng khoáng sản;

+ Cấp, gia hạn, thu hồi Giấy phép thăm dò khoáng sản, Giấy phép khai tháckhoáng sản; chấp thuận trả lại Giấy phép thăm dò khoáng sản, Giấy phép khai tháckhoáng sản, trả lại một phần diện tích khu vực thăm dò, khai thác khoáng sản; tổchức đấu giá quyền khai thác khoáng sản thuộc thẩm quyền;

+ Hướng dẫn, tổ chức thực hiện việc đăng ký hoạt động điều tra cơ bản địachất về khoáng sản; thống kê, kiểm kê trữ lượng khoáng sản;

+ Tổng hợp kết quả điều tra cơ bản địa chất về khoáng sản, tình hình hoạtđộng khoáng sản; quản lý thông tin, mẫu vật địa chất, khoáng sản;

+ Công bố, xuất bản các tài liệu, thông tin điều tra cơ bản địa chất về khoángsản;

+ Thường trực Hội đồng đánh giá trữ lượng khoáng sản quốc gia;

+ Thanh tra, kiểm tra, xử lý vi phạm pháp luật về khoáng sản theo thẩmquyền

- Bộ Công Thương, Bộ Xây dựng có trách nhiệm lập và trình phê duyệt quyhoạch về khoáng sản theo phân công của Chính phủ (quy định tại Điều 8 Nghị định

số 15/2012/NĐ-CP ngày 09 tháng 3 năm 2012 của Chính phủ quy định chi tiết một

số điều của Luật Khoáng sản); đồng thời phối hợp với Bộ Tài nguyên và Môitrường trong quản lý nhà nước về khoáng sản

3. Ủy ban nhân dân cấp tỉnh trong phạm vi nhiệm vụ, quyền hạn của mình

có trách nhiệm:

+ Ban hành theo thẩm quyền văn bản hướng dẫn thực hiện các quy định củaNhà nước về quản lý, bảo vệ khoáng sản và quản lý hoạt động khoáng sản tại địaphương;

+ Khoanh định và trình Thủ tướng Chính phủ phê duyệt khu vực cấm hoạtđộng khoáng sản, khu vực tạm thời cấm hoạt động khoáng sản; quyết định khu vựckhông đấu giá quyền khai thác khoáng sản theo thẩm quyền;

+ Lập, trình cơ quan nhà nước có thẩm quyền phê duyệt quy hoạch thăm dò,khai thác, sử dụng khoáng sản của địa phương theo quy định của Chính phủ;

+ Công nhận chỉ tiêu tính trữ lượng khoáng sản; phê duyệt trữ lượng khoángsản; thống kê, kiểm kê trữ lượng khoáng sản thuộc thẩm quyền cấp giấy phép;

+ Cấp, gia hạn, thu hồi Giấy phép thăm dò khoáng sản, Giấy phép khai tháckhoáng sản, Giấy phép khai thác tận thu khoáng sản; chấp thuận trả lại Giấy phépthăm dò khoáng sản, Giấy phép khai thác khoáng sản, Giấy phép khai thác tận thukhoáng sản, trả lại một phần diện tích khu vực thăm dò, khai thác khoáng sản; tổchức đấu giá quyền khai thác khoáng sản thuộc thẩm quyền;

+ Giải quyết theo thẩm quyền việc cho thuê đất hoạt động khoáng sản, sửdụng hạ tầng kỹ thuật và các vấn đề khác có liên quan cho tổ chức, cá nhân đượcphép hoạt động khoáng sản tại địa phương theo quy định của pháp luật;

+ Thực hiện các biện pháp bảo vệ môi trường, khoáng sản chưa khai thác, tàinguyên thiên nhiên khác theo quy định của pháp luật; bảo đảm an ninh, trật tự antoàn xã hội tại khu vực có khoáng sản;

+ Báo cáo cơ quan quản lý nhà nước về khoáng sản ở Trung ương về tìnhhình hoạt động khoáng sản trên địa bàn;

+ Tuyên truyền, phổ biến, giáo dục pháp luật về khoáng sản;

+ Thanh tra, kiểm tra, xử lý vi phạm pháp luật về khoáng sản theo thẩmquyền

4. Ủy ban nhân dân cấp huyện, Ủy ban nhân dân cấp xã trong phạm vi nhiệm vụ, quyền hạn của mình có trách nhiệm:

+ Giải quyết theo thẩm quyền cho thuê đất hoạt động khoáng sản, sử dụng hạtầng kỹ thuật và các vấn đề khác có liên quan cho tổ chức, cá nhân được phép hoạtđộng khoáng sản tại địa phương theo quy định của pháp luật;

+ Thực hiện các biện pháp bảo vệ môi trường, khoáng sản chưa khai thác, tàinguyên thiên nhiên khác theo quy định của pháp luật; bảo đảm an ninh, trật tự antoàn xã hội tại khu vực có khoáng sản;

+ Báo cáo Ủy ban nhân dân cấp trên trực tiếp tình hình hoạt động khoáng sảntrên địa bàn;

+ Tuyên truyền, phổ biến, giáo dục pháp luật về khoáng sản;

+ Thanh tra, kiểm tra, xử lý vi phạm pháp luật về khoáng sản theo thẩmquyền

4 Vai trò quản lý nhà nước trong lĩnh vực khoáng sản

Quản lý nhà nước trong hoạt động khoáng sản nhằm:

- Góp phần quan trọng trong việc thực hiện hóa chủ trương, đường lối chính sách của Đảng trong lĩnh vực tài nguyên khoáng sản:

Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XI của Đảng đề ra: phải ngăn chặn có hiệu

quả tình trạng khai thác tài nguyên bừa bãi; quản lý, khai thác hiệu quả, tiết kiệm tàinguyên thiên nhiên, đảm bảo cân bằng sinh thái Từ nghị quyết của Đảng, Nhà nước

và các cơ quan quản lý đã xây dựng và ban hành nhiều chính sách quản lý và tăngcường đầu tư cho lĩnh vực khai thác và quản lý khoáng sản gắn với bảo vệ môitrường Luật Khoáng sản 1995 sửa đổi bổ sung năm 2005 được thay thế bằng Luật

Khoáng sản 2010 đã chú trọng đưa nội dung quy định việc lập, phê duyệt quy hoạchkhoáng sản lên hàng đầu, đồng thời bổ sung quy định mới về chiến lược khoáng sản(từ Điều 9 đến Điều 15) để làm đúng chủ trương của Đảng.

- Định hướng, dẫn dắt sự phát triển kinh tế - xã hội thông qua hệ thống pháp luật về tài nguyên khoáng sản và các chính sách của nhà nước: Nhằm chủ động dự

kiến những mục tiêu và phương hướng thực hiện mục tiêu phát triển của đất nướctrong từng thời kỳ Ví dụ đối với loại khoáng sản chiến lược đặc thù như than, dầukhí, Nhà nước có chính sách cụ thể, cân đối giữa nhập khẩu và xuất khẩu để khaithác và sử dụng tiết kiệm nguồn tài nguyên quý giá này Hay hiện nay, để tránh việckhai thác trái phép cát, sỏi trên các sông và cửa biển làm thất thoát tài nguyên,Chính phủ đã thông báo tạm dừng cấp mới giấy phép các dự án xã hội hóa để nạovét, duy tu các tuyến luồng hàng hải do Bộ Giao thông vận tải quản lý (các dự ánnày có khai thác và tận thu khoáng sản cát, sỏi)

- Điều hành, điều chỉnh các hoạt động có liên quan đến tài nguyên khoáng sảnđối với các cơ quan, tổ chức, cá nhân nhằm hướng tới sự phát triển ổn định, hài hòacủa xã hội tránh tình trạng độc quyền trong thăm dò và khai thác khoáng sản

- Hỗ trợ, duy trì và thúc đẩy sự phát triển của xã hội: Nhà nước khuyến khíchcác chủ thể bằng những lợi ích vật chất và tinh thần thông qua các chính sách kinh

tế - xã hội để tạo môi trường phát triển cho các hoạt động kinh tế - xã hội Tại tỉnhBình Dương, ưu tiên cấp giấy phép khai thác sét gạch ngói cho chủ đầu tư có dự ánxây dựng lò gạch tuynel (công nghệ cao, ít ô nhiễm môi trường), dần dần tiến tớiloại thay thế các lò gạch thủ công và hoffman

- Là trọng tài, giải quyết các mâu thuẫn ở tầm vĩ mô đối với các chủ thể hoạt động khoáng sản, bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp của các chủ thể hoạt động

khoáng sản

II THỰC TRẠNG KHOÁNG SẢN VÀ CÔNG TÁC QUẢN LÝ HOẠT ĐỘNG KHOÁNG SẢN TRÊN ĐỊA BÀN TỈNH BÌNH DƯƠNG

1 Điều kiện tự nhiên - Kinh tế xã hội tỉnh Bình Dương

- Bình Dương là một tỉnh thuộc miền Đông Nam Bộ, nằm trong vùng kinh tếtrọng điểm phía Nam, tiếp giáp với các tỉnh, thành sau: phía Bắc giáp tỉnh Bình

Phước, phía Nam giáp thành phố Hồ Chí Minh, phía Đông giáp tỉnh Đồng Nai, phíaTây giáp tỉnh Tây Ninh và thành phố Hồ Chí Minh Gồm 01 thành phố, 04 thị xã và

04 huyện với 91 xã, phường, thị trấn Diện tích tự nhiên 2.694.43 km2 , dân số1.936.000 người, mật độ dân số 718 người/km2, trong đó dân số trong độ tuổi laođộng chiếm gần 80%, riêng tại khác khu công nghiệp có đến 80 – 90% là lao động

ngoài tỉnh (Con số và sự kiện tỉnh Bình Dương 2011 – 2015, Cục Thống kê).

- Là một trong những tỉnh có tốc độ tăng trưởng kinh tế cao của cả nước: tốc

độ tăng trưởng kinh tế (GDP) bình quân hàng năm 13% - tương ứng theo cách tínhmới GRDP là 8,3% Cơ cấu kinh tế chuyển dịch theo hướng ưu tiên phát triển dịchvụ – công nghiệp gắn với quá trình đô thị hóa Đầu năm 2011 ngành công nghiệp –xây dựng chiếm tỷ trọng 62,2%, dịch vụ 33,7%, nông nghiệp 4,1% Đến cuối nhiệmkỳ 2015: Công nghiệp – xây dựng 60%, dịch vụ 37,3%, nông nghiệp 2,7%

- Về thu hút đầu tư: Tăng bình quân 20%/năm

+ Đầu tư trong nước: Đến nay toàn tỉnh có 19.638 doanh nghiệp trong nướcđăng ký hoạt động kinh doanh với tổng số vốn 146.119 tỷ đồng

+ Đầu tư nước ngoài: Đến nay đã thu hút được 2.546 dự án với tổng vốn đầu

tư là 21,5 tỷ USD

- Về phát triển các khu công nghiệp:

Công nghiệp là chủ lực với tốc độ tăng trưởng cao và ổn định, giá trị sản xuấtcông nghiệp tăng bình quân 15,7% Hạ tầng khu công nghiệp đồng bộ gắn với việcphát triển hạ tầng đô thị và dịch vụ chất lượng cao

+ Số lượng: Trên địa bàn tỉnh hiện nay có 28 khu công nghiệp với tổng diệntích trên 10.000 ha, trong đó 26 khu công nghiệp đã đi vào hoạt động (còn 02 khucông nghiệp Tân Bình và Thái Hòa chưa hoạt động)

+ Phân bố: Các khu công nghiệp được phân bố ở 7 huyện, thị xã và thànhphố: Thành phố Thủ Dầu Một 07 khu công nghiệp; Thị xã Thuận An 03 khu côngnghiệp; Thị xã Dĩ An 06 khu công nghiệp; Thị xã Tân Uyên 01 khu công nghiệp;Thị xã Bến Cát 08 khu công nghiệp; Huyện Bàu Bàng 01 khu công nghiệp; HuyệnBắc Tân Uyên 02 khu công nghiệp

2 Đặc điểm địa chất khoáng sản tỉnh Bình Dương

Bình Dương nằm trên nền địa hình chuyển tiếp từ vùng đồi núi thấp phía Bắc

độ cao 35 45 m xuống vùng đồng bằng hạ lưu hệ thống sông phía Nam độ cao 5

-15 m so với mực nước biển, sự kết hợp dạng đồi thoải xen kẽ những thung lũng nhỏ

và dải đất bằng ven sông, suối thể hiện được đặc trưng cho điều kiện địa chấtkhoáng sản

Nhờ đặc điểm địa chất trên mà tỉnh Bình Dương đa dạng về khoáng sản vậtliệu xây dựng thông thường với tổng trữ lượng (phát hiện đến năm 1999): Kaolin

320 triệu m3, sét gạch ngói 1 tỷ m3, đá xây dựng 900 triệu m3, cát xây dựng 36,4triệu m3, cuội sỏi 1 triệu m3, laterit rải rác toàn tỉnh, than bùn 729.000 tấn

Và một số loại khoáng sản tuy đặc biệt nhưng không đạt hàm lượng khai thácnên không được đưa vào quy hoạch khai thác như: vàng xâm tán trong đá andezitbiến chất khu vực đá Núi Châu Thới hàm lượng 0,02 gam/tấn, Đông Bắc Phú Giáo

và Bắc Tân Uyên hàm lượng 1 - 2 hạt /dm3 (chỉ tiêu công nghiệp 4 gam/tấn) (theo Nguyễn Xuân Bao và nnk, 1982, Báo cáo công tác đo vẽ bản đồ địa chất, tìm kiếm khoáng sản); Calcedon Bubit được phá hiện trong đãi mẫu trọng sa ở khu vực Bắc

Tân Uyên Thạch anh tinh thể không lớn, trong suốt, nằm trong một số mạch thạchanh phát hiện ở Phú Giáo, chưa đánh giá cụ thể về chất lượng và trữ lượng

Tuy nhiên, sau hơn 15 năm phát triển cả về kinh tế - xã hội lẫn khoa học đánhgiá, trữ lượng kaolin, sét gạch ngói, cuội sỏi và cát xây dựng đã giảm đáng kể (dokhai thác, do phương pháp nghiên cứu đánh giá chính xác hơn và do quy hoạch pháttriển khu dân cư, khu công nghiệp trùm lên vùng có khoáng sản), duy nhất trữlượng đá xây dựng là tăng lên Cụ thể như sau:

- Sét gạch ngói: 300 triệu m3 (Tân Uyên, Bến Cát, Phú Giáo)

- Đá xây dựng: 1 tỷ m3 (Dĩ An, Tân Uyên, Phú Giáo, Dầu Tiếng)

- Cát xây dựng: 3,5 triệu m3 (dọc sông Sài Gòn, Đồng Nai, các suối )

- Cuội, sỏi: 600.000 tấn (Dầu Tiếng, Tân Uyên)

+ Laterit: rải rác toàn tỉnh

Ngoài ra còn có khoáng sản khác như:

- Kaolin: 67.000 tấn (Tân Uyên, Dầu Tiếng)

- Than bùn: 800.000 tấn (phân bố ở ven sông Thị Tính và khu vực Tân Ba)

3 Cơ cấu tổ chức bộ máy các cơ quan quản lý nhà nước về hoạt động khoáng sản tỉnh Bình Dương

Ủy ban nhân dân tỉnh là cơ quan có thẩm quyền chịu trách nhiệm thực hiệnnhiệm vụ quản lý lĩnh vực khoáng sản tại địa phương được Luật Khoáng sản quyđịnh Các cơ quan tham mưu trong lĩnh vực khoáng sản gồm:

- Sở Công Thương tham mưu, giúp Uỷ ban nhân dân tỉnh thực hiện chứcnăng quản lý nhà nước về vật liệu nổ công nghiệp: Thực hiện quy hoạch, kế hoạch,thẩm định hồ sơ cấp giấy phép sử dụng vật liệu nổ công nghiệp để khai thác đá xâydựng thông thường; về công nghiệp khai thác mỏ: quy định an toàn trong khai thác

và chế biến khoáng sản (trừ khoáng sản làm vật liệu xây dựng và sản xuất xi măng),tham gia hội đồng thẩm định về khoáng sản khi có yêu cầu, tham gia các đoàn kiểmtra về an toàn trong khai thác khoáng sản

- Sở Xây dựng tham mưu, giúp Ủy ban nhân dân tỉnh thực hiện chức năngquản lý nhà nước về vật liệu xây dựng: Tổ chức lập, thẩm định các quy hoạch pháttriển vật liệu xây dựng và tổ chức thực hiện quy hoạch sau khi được Ủy ban nhândân tỉnh phê duyệt; Hướng dẫn các hoạt động thẩm định, đánh giá về: công nghệkhai thác, sản xuất, chế biến, chất lượng khoáng sản làm vật liệu xây dựng; tham giathẩm định dự án đầu tư và góp ý kiến thẩm định thiết kế cơ sở cho các dự án khaithác khoáng sản vật liệu xây dựng thông thường

- Sở Tài nguyên và Môi trường tham mưu, giúp Ủy ban nhân dân tỉnh thựchiện chức năng quản lý nhà nước về tất cả các lĩnh vực còn lại trong quản lý hoạtđộng khoáng sản

Các cơ quan ban ngành trên địa bàn tỉnh Bình Dương thực hiện chức năngnhiệm vụ theo quy định của nhà nước và theo Quy chế phối hợp quản lý hoạt độngkhoáng sản được UBND tỉnh ban hành theo Quyết định số 591/QĐ-UBND ngày13/3/2015

Với đề tài này, tôi chỉ thực hiện trong phạm vi chức năng, nhiệm vụ về lĩnh vực khoáng sản của Phòng Tài nguyên Nước - Khoáng sản và Khí tượng thủy văn thuộc Sở Tài nguyên và Môi trường.

Chức năng

- Phòng Tài nguyên nước - Khoáng sản và Khí tượng thủy văn được thành lậptừ năm 2009 do sát nhập từ 02 Phòng quản lý Khoáng sản và Phòng tài nguyênNước, chịu sự chỉ đạo trực tiếp của Giám đốc Sở, đồng thời chịu sự hướng dẫn vềcông tác chuyên môn nghiệp vụ về lĩnh vực địa chất khoáng sản của Tổng Cục Địachất Khoáng sản - Bộ Tài nguyên và Môi trường.

- Giúp Giám đốc Sở thực hiện chức năng quản lý Nhà nước về tài nguyênkhoáng sản, địa chất … trên địa bàn tỉnh Bình Dương theo quy định của pháp luật

- Chủ trì, phối hợp với các cơ quan có liên quan khoanh định các khu vựccấm, khu vực tạm thời cấm hoạt động khoáng sản; xác định các khu vực không đấugiá quyền khai thác khoáng sản; đề xuất các biện pháp quản lý, bảo vệ khoáng sảnchưa khai thác; lập kế hoạch và tổ chức đấu giá quyền khai thác khoáng sản

- Tổ chức lập quy hoạch thăm dò, khai thác, sử dụng khoáng sản của địaphương; báo cáo Ủy ban nhân dân tỉnh và Bộ Tài nguyên và Môi trường khi pháthiện khoáng sản mới; thẩm định hồ sơ công nhận chỉ tiêu tính trữ lượng; hồ sơ phêduyệt trữ lượng khoáng sản

- Tổ chức thẩm định hồ sơ cấp, gia hạn, thu hồi, trả lại, trả lại một phần,chuyển nhượng giấy phép thăm dò, giấy phép khai thác; quyền thăm dò, quyền khaithác; đề án đóng cửa mỏ; hồ sơ đấu giá quyền; tổ chức thẩm định tiền cấp quyềnkhai thác khoáng sản

- Tổ chức thẩm định báo cáo kết quả thăm dò khoáng sản làm vật liệu xâydựng thông thường và than bùn

- Quản lý, lưu trữ và cung cấp thông tin, tư liệu về thăm dò khoáng sản làmvật liệu xây dựng thông thường và than bùn; thống kê, kiểm kê trữ lượng khoángsản đã được phê duyệt và định kỳ báo cáo Bộ Tài nguyên và Môi trường theo quy định

- Xây dựng giá tính thuế tài nguyên đối với khoáng sản chưa có giá tính thuếhoặc điều chỉnh giá tính thuế tài nguyên do không còn phù hợp.

Cơ cấu tổ chức

- Có 01 Trưởng phòng, 01 Phó trưởng phòng, 06 chuyên viên biên chế và 02lao động hợp đồng Trong đó, phụ trách lĩnh vực khoáng sản do 01 Phó trưởngphòng chuyên trách thông qua Trưởng phòng cùng với 02 biên chế và 01 lao độnghợp đồng

- Trưởng phòng, Phó trưởng phòng do Giám đốc Sở bổ nhiệm, miễn nhiệm,cách chức sau khi thống nhất với Sở Nội vụ và Ủy ban nhân dân tỉnh

Cơ sở vật chất:

Phòng Tài nguyên Nước - Khoáng sản và Khí tượng thủy văn được bố trí 03

vị trí làm việc thuộc cơ sở vật chất của Sở Tài nguyên và Môi trường tại tầng 9Tháp A, tòa nhà Trung tâm hành chính tập trung tỉnh Bình Dương

Số lượng cán bộ công chức Phòng là 10 người (05 nhân sự chịu trách nhiệmquản lý lĩnh vực khoáng sản) được trang bị một số máy móc thiết bị như sau: 10 bộbàn ghế, 10 tủ đứng cất giữ tạm hồ sơ, 10 máy tính để bàn, 01 máy tính xách tay(được mua từ nguồn trích tiền xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực khoángsản của Thanh tra Sở chuyển sang), 03 máy in laser (có 01 máy in màu), 01 máyđịnh vị GPS, 01 máy chụp hình kỹ thuật số

4 Thực trạng quản lý nhà nước về khoáng sản và hoạt động khoáng sản trên địa bàn tỉnh Bình Dương từ năm 2013 - 2015

a Về hoạt động chung

Năm 2013

- Tham mưu UBND tỉnh ban hành các văn bản về khoáng sản như: Văn bản

số 3440/UBND-KTN của UBND tỉnh ngày 11/11/2013 về việc tiếp tục tăng cườngcông tác quản lý nhà nước đối với hoạt động khai thác, vận chuyển và kinh doanhcát; Bãi bỏ Quyết định số 46/2009/QĐ-UBND ngày 30/6/2009 của Uỷ ban nhân dântỉnh Bình Dương, về việc quy định trình tự thủ tục cấp phép hoạt động khoáng sản

vì không còn phù hợp với Luật Khoáng sản năm 2010;

- Tuyên truyền phổ biến pháp luật về khoáng sản : Phối hợp Báo, Đài Bình

Dương thực hiện phóng sự về hoạt động khoáng sản, bảo vệ môi trường, bảo vệ tài

nguyên khoáng sản chưa khai thác; Tổ chức Hội nghị tập huấn, tuyên truyền cácvăn bản quy phạm pháp luật về tài nguyên khoáng sản cho gần 500 người là các cán

bộ phụ trách tài nguyên môi trường cấp xã, cấp huyện, các doanh nghiệp hoạt độngkhoáng sản

- Quy hoạch khoáng sản: Lập “Quy hoạch thăm dò, khai thác và sử dụng

khoáng sản làm vật liệu xây dựng thông thường tỉnh Bình Dương đến năm 2015, tầmnhìn đến năm 2020” được Hội đồng nhân dân tỉnh thông qua theo Nghị quyết số 22/NQ-HĐND8 ngày 09/12/2013 và đượcỦy ban nhân dân tỉnh phê duyệt theo Quyết định số89/QĐ-UBND ngày 14/01/2014

- Tiếp nhận, thẩm định hồ sơ cấp giấy phép : Cấp 02 giấy phép thăm dò

khoáng sản (01 khai thác đá xuống sâu, 01 sét gạch ngói thăm dò mở rộng); 08 giấyphép khai thác khoáng sản (đá xây dựng 06, sét gạch ngói 01 và cát xây dựng 01)trong đó cấp mới là 06 giấy phép, cấp lại là 02 giấy phép

- Thu tiền cấp quyền: Chưa có văn bản hướng dẫn cụ thể từ Bộ.

- Thanh kiểm tra: Thanh, kiểm tra 20 tổ chức, cá nhân, Chánh thanh tra Sở xử

phạt 04 tổ chức vi phạm hành chính với số tiền 42.500.000 đồng; Trình UBND tỉnh

xử phạt 02 tổ chức 24.000.000 đồng và tịch thu 65.777 m3 đất tầng phủ tương ứngvới giá trị bằng tiền là 986.655.000 đồng, chuyển hồ sơ về huyện xử lý vi phạmhành chính đối với 02 cá nhân; Chuyển UBND huyện xử phạt 6.500.000 đ và truythu 7.623 m3 sỏi đỏ, 5.829 m3 đất phủ tương đương 12.000.000 đồng

- Bảo vệ khoáng sản chưa khai thác: Khoanh định khu vực cấm, tạm cấm

hoạt động khoáng sản và đã được UBND tỉnh Bình Dương phê duyệt tại Quyết định

số 1394/QĐ-UBND ngày 11/6/2013

- Cải cách hành chính: Lập bổ sung 04 quy trình cấp phép hoạt động khoáng

sản theo tiêu chuẩn quốc gia TCVN ISO 9001:2008

Năm 2014:

- Tham mưu UBND tỉnh ban hành văn bản về khoáng sản: Trong năm không

ban hành mới văn bản quy phạm pháp luật

- Tuyên truyền phổ biến pháp luật về khoáng sản : Phối hợp với Đài Phát

thanh truyền hình Bình Dương thực hiện tuyên truyền, phổ biến Luật Khoáng sản,quyền và nghĩa vụ của từng người dân nơi có hoạt động khoáng sản; Tổ chức hội

nghị tập huấn triển khai các Nghị định xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vựcKhoáng sản đến đối tượng doanh nghiệp.

- Quy hoạch khoáng sản: Không lập quy hoạch mới.

- Tiếp nhận, thẩm định hồ sơ cấp giấy phép: Cấp 05 giấy phép thăm dò xuống

sâu và mở rộng phần rìa các mỏ đang khai thác; Cấp mới 02 giấy phép khai thác sétgạch ngói; cấp lại 07 giấy phép (01 cát, 05 đá, 01 sét); gia hạn 06 giấy phép (04 đáxây dựng, 02 sét gạch ngói) Đóng cửa mỏ 02 giấy phép

- Thu tiền cấp quyền: Tổng tiền cấp quyền khai thác khoáng sản

23.729.781.247 đồng

- Thanh kiểm tra: Thanh, kiểm tra 19 khu vực được cấp giấy phép khai thác

mỏ và 01 tổ chức không phép, Chánh thanh tra Sở xử phạt 03 tổ chức, cá nhân viphạm hành chính 211.500.000 đồng; Phối hợp Phòng CS PCTP về Môi trường kiểmtra và trình UBND tỉnh xử phạt 02 tổ chức với số tiền 365.000.000 đồng, tịch thu1.662 m3 sét gạch, 690 m3 sét kaolin pha cát và 4.480 m3 sỏi đỏ tương ứng418.228.800 đồng; Phối hợp Thanh tra NN tỉnh kiểm tra trình UBND tỉnh xử phạt

và truy thu thuế 03 đơn vị khai thác khoáng sản với tổng số tiền 8.902.134.907đồng

- Bảo vệ khoáng sản chưa khai thác: Phối hợp với Sở Tài nguyên Môi trường

thành phối Hồ Chí Minh, tỉnh Tây Ninh xây dựng quy chế phối hợp kiểm tra khaithác cát vùng sông giáp ranh; Nhắc nhở các địa phương tăng cường công tác quản

lý, bảo vệ tài nguyên khoáng sản trên địa bàn

- Cải cách hành chính: Vận hành phần mềm một cửa liên thông với UBND

tỉnh để giải quyết các hồ sơ về tài nguyên khoáng sản

Năm 2015:

- Tham mưu UBND tỉnh ban hành văn bản về khoáng sản : Quyết định số

06/2015/QĐ-UBND ngày 11/3/2015 quy định về việc quản lý, cấp phép khai thácđất san lấp khi cải tạo mặt bằng; Quyết định số 44/2015/QĐ-UBND ngày09/10/2015 quy định về mức thu, chế độ thu, quản lý và sử dụng phí đấu giá quyềnkhai thác khoáng sản; Quyết định số 591/QĐ-UBND ngày 13/3/2015 quy định quychế phối hợp về quản lý hoạt động khoáng sản trên địa bàn tỉnh

- Tuyên truyền phổ biến pháp luật về khoáng sản: Phối hợp Đài PTTH Bình

Dương thực hiện 9 kỳ phát sóng tuyên truyền về các hoạt động liên quan đến quản

lý khoáng sản; cập nhật trên web Sở Tài nguyên và Môi trường 45 tin tức mới liênquan đến tài nguyên khoáng sản; hướng dẫn công tác cấp phép về tài nguyênkhoáng sản cho cán bộ phòng Tài nguyên và Môi trường cấp huyện và UBND cấp

xã trên địa bàn 9 huyện/thị xã/thành phố

- Quy hoạch khoáng sản: Lập đề cương, dự toán kinh phí, ký hợp đồng thực

hiện đề án “Quy hoạch thăm dò, khai thác, sử dụng khoáng sản làm vật liệu xâydựng thông thường tỉnh Bình Dương giai đoạn 2016-2020, tầm nhìn đến 2030”;Hiện đã triển khai công tác thu thập tài liệu, điều tra thực địa

- Tiếp nhận, thẩm định hồ sơ cấp giấy phép: Cấp 06 giấy phép thăm dò (04

giấy cấp mới, 02 giấy thăm dò mở rộng và xuống sâu); 01 giấy phép khai thác sét(cấp mới) và 04 giấy phép khai thác đá (gia hạn cấp lại) Đóng cửa mỏ 01 phần diệntích của 01 giấy phép

- Thu tiền cấp quyền: Tổng tiền cấp quyền khai thác khoáng sản

572.930.568.000 đồng

- Thanh kiểm tra: Thanh, kiểm tra 11 khu vực được cấp giấy phép khai thác

mỏ, Chánh thanh tra Sở xử phạt vi phạm hành chính 4 tổ chức với số tiền156.000.000 đồng; Phối hợp Phòng Cảnh sát phòng chống TP về Môi trường kiểmtra và trình UBND tỉnh xử phạt 01 tổ chức với số tiền 120.000.000 đồng và tịch thu1.976 m3 sét gạch pha sạn sỏi, 4.500 m3 sỏi đỏ laterit tương ứng 194.280.000 đồng

- Bảo vệ khoáng sản chưa khai thác: Phối hợp Thanh tra Nhà nước tỉnh Bình

Dương kiểm tra các vị trí lợi dụng việc cải tạo mặt bằng đất nông nghiệp để tận thukhoáng sản không phép hoặc quá quy định cho phép tại huyện Phú Giáo, Bắc TânUyên, Dầu Tiếng

- Cải cách hành chính: Kiến nghị điều chỉnh 6 quy trình cấp phép về khoáng

sản đã công bố theo tiêu chuẩn TCVN ISO 9001: 2008 cho phù hợp với các quyđịnh hiện hành

Ngoài các nhiệm vụ trên, Phòng còn có nhiệm vụ tham mưu UBND tỉnh tổchức đấu giá quyền khai thác khoáng sản, tuy nhiên hiện nay vẫn chưa thực hiệnđược

Bảng tổng hợp tình hình cấp giấy phép khai thác khoáng sản:

Giấy phép khai thác Kaolin

Giấy phép khai thác đá

Giấy phép khai thác cát

Giấy phép khai thác sét gạch ngói

- Tổng số giấy phép mỏ có diện tích được cấp nằm trong diện tích của tổng số điểm mỏ)

Đến thời điểm hiện tại cuối năm 2015, diện tích, trữ lượng và công suấtkhoáng sản được cấp phép trên địa bàn tỉnh Bình Dương như sau:

Vì vậy, UBND tỉnh Bình Dương đã căn cứ Luật Khoáng sản 1995 sửa đổi bổsung năm 2005 ban hành Quyết định 46/2009/QĐ-UBND ngày 30/6/2009 quy định

về trình tự, thủ tục cấp giấy phép hoạt động khoáng sản trên địa bàn tỉnh BìnhDương, trong đó vấn đề khai thác đất đầu, đất phún laterit được vận dụng linh hoạt

và quy định tại Điều 11, quy trình cấp giấy phép được quy định tại Điều 20 (Hiệnnay Quyết định 46/2009/QĐ-UBND đã được thay thế bằng Quyết định

06/2015/QĐ-UBND ngày 11/3/2015 của UBND tỉnh quy định về việc quản lý, cấpphép khai thác đất san lấp khi cải tạo mặt bằng căn cứ Luật Khoáng sản 2010).

Với quy định này, quy trình xin cấp giấy phép khai thác đất đầu, đất phúnlaterit đơn giản hơn và rút ngắn thời gian hơn rất nhiều so với việc xin cấp giấyphép khai thác các khoáng sản khác (20 ngày/180 ngày) Chỉ cần có quyết định phêduyệt dự án, công trình thi công khác (giao thông, xây dựng, nông nghiệp), cần mộtkhối lượng khoáng sản cung cấp vào công trình thì sẽ được xin cấp giấy phép khaithác (ngoài một số cơ sở pháp lý dễ thực hiện khác)

Xuất phát từ thực tế trên, ngoài việc cấp giấy phép đối với khoáng sản đá xâydựng, cát xây dựng, sét gạch ngói và khoáng sản phụ đi kèm trong các mỏ như trên,tỉnh Bình Dương còn cấp giấy phép khai thác khoáng sản từ những dự án: cải tạomặt bằng đất nông nghiệp, hạ thấp những gò đồi để có những sản phẩm như đất sanlấp, đất sỏi đỏ laterit phục vụ cho các công trình làm đường giao thông và các côngtrình hạ tầng khác; dự án nông nghiệp cải tạo đất đào ao nuôi cá có tận dụng sétgạch ngói, sét pha cát … Diện tích cho mỗi giấy phép ít nhất khoảng 0,2 ha vànhiều nhất lên đến 5,4 ha Thời hạn khai thác của các giấy phép này chỉ từ 3 thángđến 01 năm và phụ thuộc vào thời gian thực hiện dự án cũng như khối lượng khaiđào của dự án, thông thường thời gian từ 3 tháng đến 01 năm, và sau 01 năm, tùytheo kết quả thực hiện mà có thể gia hạn thời gian hoặc cấp mới giấy phép

c) Kết quả hoạt động khoáng sản của các doanh nghiệp:

- Năm 2013

Nộp ngân sách (đồng)

Đá và sản phẩm phụ