Điều tra thực trạng đội ngũ giáo viên giảng dạy, cơ sở vật chất ở các trường mầm non trong khu vực thành phố sơn la

TRƯỜNG ĐẠI HỌC TÂY BẮC KHOA THỂ DỤC THỂ THAO QUÁCH THỊ HƯƠNG ĐIỀU TRA THỰC TRẠNG ĐỘI NGŨ GIÁO VIÊN GIẢNG DẠY, CƠ SỞ VẬT CHẤT Ở CÁC TRƯỜNG MẦM NON TRONG KHU VỰC THÀNH PHỐ SƠN LA KHÓA

TRƯỜNG ĐẠI HỌC TÂY BẮC KHOA THỂ DỤC THỂ THAO

QUÁCH THỊ HƯƠNG

ĐIỀU TRA THỰC TRẠNG ĐỘI NGŨ GIÁO VIÊN GIẢNG DẠY,

CƠ SỞ VẬT CHẤT Ở CÁC TRƯỜNG MẦM NON

TRONG KHU VỰC THÀNH PHỐ SƠN LA

KHÓA LUẬN TỐT NGHIỆP ĐẠI HỌC

Sơn La, năm 2016

TRƯỜNG ĐẠI HỌC TÂY BẮC KHOA THỂ DỤC THỂ THAO

QUÁCH THỊ HƯƠNG

ĐIỀU TRA THỰC TRẠNG ĐỘI NGŨ GIÁO VIÊN GIẢNG DẠY,

CƠ SỞ VẬT CHẤT Ở CÁC TRƯỜNG MẦM NON

TRONG KHU VỰC THÀNH PHỐ SƠN LA

Chuyên ngành : Giáo dục Thể chất

KHÓA LUẬN TỐT NGHIỆP ĐẠI HỌC

Người hướng dẫn : Th.S Trần Văn Hạnh

Sơn La, năm 2016

Để hoàn thành đề tài này em xin bày tỏ lòng biết ơn sâu sắc tới:

Phòng Quản lý Khoa học và Quan hệ Quốc tế, Khoa Thể Dục Thể Thao Trường Đại học Tây Bắc đã tạo điều kiện giúp đỡ cho em về mọi mặt trong thời gian thực hiện đề tài này

Em xin cảm ơn các thầy cô giáo của các trường Mầm non: Trường Mầm non Tô Hiệu, trường Mầm non Chiềng Lề, trường Mầm non Chiềng Sinh, Trường Mầm non Tư thục Ngọc Linh, Trường Mầm non Bế Văn Đàn, Trường Mầm non Tư thục Ban Mai, Trường Mầm non Quyết Thắng cùng các thầy cô giáo trong Khoa Thể dục Thể thao đã tạo điều kiện cho em hoàn thành đề tài này Đặc biệt em xin cảm ơn thầy Trần Văn Hạnh đã trực tiếp hướng dẫn giúp

đỡ em hoàn thành đề tài này

Đây là đề tài đầu tiên em được thực hiện nên còn gặp nhiều khó khăn và không tránh khỏi thiếu sót Em mong được sự đóng góp của các thầy cô giáo và các bạn sinh viên để đề tài của em được đầy đủ và hoàn thiện hơn

Em xin chân thành cảm ơn!

Người thực hiện

Quách Thị Hương

A - PHẦN MỞ ĐẦU 1

1 Lí do chọn đề tài 1

2 Mục đích nghiên cứu 3

3 Nhiệm vụ nghiên cứu 3

4 Khách thể và đối tượng nghiên cứu 3

5 Giả thuyết khoa học 4

6 Phạm vi nghiên cứu 4

7 Phương pháp nghiên cứu 4

8 Những đóng góp mới của đề tài 5

9 Thời gian và địa điểm nghiên cứu 5

B- PHẦN NỘI DUNG 6

CHƯƠNG I: TỔNG QUAN CÁC VẤN ĐỀ NGHIÊN CỨU 6

1.1 Quan điểm chủ trương của Đảng - Nhà nước về công tác Giáo dục Thể chất trong các trường Mầm non những năm đổi mới 6

1.2Cơ sở lý luận 7

1.2.1Cơ sở khoa học xã hội 7

1.2.2Cơ sở khoa học tự nhiên 8

1.2.3 Cơ sở lý luận thực tiễn 9

1.3Đặc điểm tâm sinh lý của trẻ Mầm non 10

1.3.1Hệ thần kinh 11

1.3.2Hệ vận động 11

1.3.3Hệ tuần hoàn 12

1.3.4 Hệ hô hấp 12

1.3.5Hệ trao đổi 13

1.4Những khái niệm cơ bản 14

1.4.1Phát triển Thể chất 14

1.4.2Giáo dục Thể chất 14

1.4.3Hoàn thiện thể chất 15

GIÁO VIÊN GIẢNG DẠY Ở CÁC TRƯỜNG MẦM NON TRONG KHU

VỰC THÀNH PHỐ SƠN LA 16

2.1 Thực trạng cơ sở vật chất ở các trường Mầm non trong khu vực thành phố Sơn La 16

2.1.1 Trường Mầm non Tô Hiệu 16

2.1.2 Trường Mầm non Chiềng Lề 18

2.1.3 Trường Mầm non Tư thục Ngọc Linh 20

2.1.4 Trường Mầm non Bế Văn Đàn 21

2.1.5 Trường Mầm non Tư Thục Ban Mai 23

2.1.6 Trường Mầm non Chiềng Sinh 25

2.1.7 Trường Mầm non Quyết Thắng 27

2.2 Thực trạng đội ngũ giáo viên giảng dạy ở khu vực thành phố Sơn La 29

2.2.1 Trường Mầm non Tô Hiệu 29

2.2.2 Trường Mầm non Chiềng Lề 30

2.2.3 Trường Mầm non Tư thục Ngọc Linh 31

2.2.4 Trường Mầm non Bế Văn Đàn 31

2.2.5 Trường Mầm non Tư thục Ban Mai 32

2.2.6 Trường Mầm non Chiềng Sinh 33

2.2.7 Trường Mầm non Quyết Thắng 33

2.3 Những mặt mạnh 34

2.4 Những tồn tại yếu kém 34

2.5 Kết quả 35

CHƯƠNG III: NGUYÊN NHÂN VÀ GIẢI PHÁP 38

3.1 Nguyên nhân 38

3.2 Giải Pháp 39

3.2.1 Tăng cường cơ sở vật chất, thiết bị dạy học 39

3.2.2 Nâng cao chất lượng đội ngũ giáo viên giảng dạy Mầm non trong khu vực thành phố Sơn La 40

3.2.3Giáo dục Thể chất cho trẻ tuổi Mầm non 41

1.Kết luận 44

2 Kiến nghị 45

2.1 Đối với các trường Mầm non 45

2.2 Đối với trường Đại học Tây Bắc 45

TÀI LIỆU THAM KHẢO 47

Bảng 1 Cơ sở vật chất của trường Mầm non Tô Hiệu 16

Bảng 2 Cơ sở vật chất trường Mầm non Chiềng Lề 18

Bảng 3 Cơ sở vật chất trường Mầm non Tư thục Ngọc Linh 20

Bảng 4 Cơ sở vật chất trường Mầm non Bế Văn Đàn 22

Bảng 5 Cơ sở vật chất trường Mầm non Tư thục Ban Mai 23

Bảng 6 Cơ sở vật chất trường Mầm non Chiềng Sinh 26

Bảng 7 Cơ sở vật chất trường Mầm Non Quyết Thắng 28

Bảng 1 Đội ngũ cán bộ giáo viên trường Mầm non Tô Hiệu 29

Bảng 2 Đội ngũ cán bộ giáo viên trường Mầm non Chiềng Lề 30

Bảng 3 Đội ngũ cán bộ giáo viên trường Mầm non Tư thục Ngọc Linh 31

Bảng 4 Đội ngũ cán bộ giáo viên trường Mầm non Bế Văn Đàn 32

Bảng 5 Đội ngũ cán bộ giáo viên trường Mầm non Tư Thục Ban Mai 32

Bảng 6 Đội ngũ cán bộ giáo viên trường Mầm non Chiềng Sinh 33

Bảng 7 Đội ngũ cán bộ giáo viên trường Mầm non Quyết Thắng 34

DANH MỤC CHỮ VIẾT TẮT

GDTC : Giáo dục Thể chất

GD - ĐT : Giáo dục - Đào tạo

GD và ĐT : Giáo dục và Đào Tạo

A - PHẦN MỞ ĐẦU

1 Lí do chọn đề tài

Trên thế giới hầu như, bất cứ nước nào cũng quan tâm đến công tác giáo dục trẻ em Các quốc gia đều có những pháp lệnh và chỉ thị về việc chăm sóc và bảo vệ quyền trẻ em

Hiện nay trong chiến lược phát triển kinh tế - xã hội của đất nước, Đảng

và Nhà nước ta luôn coi trọng vị trí công tác giáo dục thế hệ trẻ, mà thế hệ trẻ đầu tiên chúng ta cần quan tâm trước tiên là giáo dục Mầm non Ở nước ta, từ trước tới nay, Đảng và Nhà Nước luôn quan tâm chăm sóc, giáo dục thế hệ Mầm non của đất nước, coi đó là một vấn đề lớn quyết định đến tương lai của đất nước và vận mệnh của dân tộc Công tác giáo dục là một bộ phận quan trọng của cách mạng tư tưởng văn hóa Nó có nhiệm vụ tạo ra những thế hệ con người mới Việt Nam, tích cực góp phần xây dựng nền kinh tế mới, xây dựng nền văn hóa mới, xây dựng xã hội, xã hội chủ nghĩa Nhờ có giáo dục tốt về mặt tư tưởng, văn hóa và sức khỏe mà hàng triệu trẻ em Việt Nam sẽ trở thành lực lượng hậu

bị to lớn trên mặt trận học tập, lao động sản xuất và bảo vệ Tổ Quốc Vì vậy, Đảng và Nhà nước ta đã dành nhiều ưu tiên và quan tâm đặc biệt đối với mọi chính sách có liên quan tới việc chăm sóc trẻ em Việt Nam là nước thứ hai trên thế giới ký Công ước Quốc tế về quyền trẻ em Hàng năm từ ngày 15/5 đến 15/6, Đảng và Nhà nước ta phát động tháng hành động vì trẻ em Các hiệp hội, các tổ chức xã hội khác cũng luôn hướng nhiều hoạt động vào việc chăm sóc, bảo vệ và giáo dục trẻ em

Từ nhiều năm nay, nghành giáo dục đã thực hiện nhiệm vụ giáo dục Mầm Non bằng một hệ thống các trường Mầm non trong cả nước Để đáp ứng dầy đủ cho các trường học, ngành học Mầm non cần được đầu tư tương xứng về đội ngũ giáo viên giảng dạy, cơ sở vật chất trong nhà trường

Để xây dựng được một nền giáo dục có tính thực tiễn và hiệu quả, tạo ra

sự chuyển mạnh mẽ về chất và lượng, việc đưa giáo dục nước ta sớm tiến kịp với các nước phát triển Và việc giáo dục Mầm non phát triển hài hoà về các mặt

thể chất, tinh thần, trí tuệ và đạo đức…và cần được chăm sóc chu đáo hơn nữa Đào tạo ra những con người đủ phẩm chất, sức khỏe và trí tuệ để đón đầu sự phát triển của xã hội, với nhiệm vụ chăm sóc giáo dục trẻ từ 0 đến 5 tuổi một lứa tuổi là vô cùng quan trọng Nhà tâm lý học người Nga đã nói: “Những cái không có được ở trẻ em trước 5 tuổi thì sau này rất khó hình thành về nhân cách đã sai lệch từ nhỏ thì sau này khó cải tạo” Trẻ ở tuổi Mầm non ngoài sự chăm sóc dạy dỗ của ông bà, cha mẹ trẻ ở gia đình thì yếu tố quan trọng quyết định lớn về sự phát triển toàn diện của những trẻ đến trường Mầm non là đội ngũ giáo viên Mầm non Bên cạnh đó việc đáp ứng cơ sở vật chất trong trường mầm non, trang thiết bị đồ dùng, đồ chơi theo quy định trường Mầm non đạt chuẩn Quốc gia như Quyết định 36/2008/QĐ_BGD & ĐT cũng cần phải được quan tâm

Nâng cao chất lượng chăm sóc giáo dục trẻ từ 0-5 tuổi, trên cơ sở xây dựng đội ngũ cán bộ giáo viên có năng lực, có trình độ và tâm huyết với nghề Một hệ thống trường lớp được trang bị cơ sở vật chất đồ chơi Mầm non trang thiết bị khang trang đạt chuẩn đáp ứng yêu cầu đổi mới của giáo dục Mầm non Chất lượng chăm sóc giáo dục trẻ Mầm non phụ thuộc vào chất lượng đội ngũ giáo viên và cơ sở vật chất trang thiết bị đảm bảo cho công tác chăm sóc giáo dục trẻ, chúng ta khẳng định cơ sở vật chất trong trường Mầm non trang thiết bị

đồ dùng, đồ chơi là điều kiện cần thiết trong quá trình nâng cao chất lượng chăm sóc giáo dục trẻ Mầm non

Đội ngũ cán bộ giáo viên giảng dạy và cơ sở vật chất trong trường Mầm non làm cơ sở nền tảng cho quá trình phát triển của trẻ thơ hình thành cơ sở ban đầu nhân cách con người mới, xã hội chủ nghĩa và chuẩn bị những điều kiện cần thiết cho trẻ vào trường tiểu học

Việc chăm sóc trẻ tốt ngay từ ban đầu giúp trẻ có lượng vận động phù hợp giúp trẻ phát triển thể chất Mà giáo dục Mầm non không chỉ là ngành bậc học đầu tiên mà còn là ngành học mà có vai trò đặc biệt quan trọng đối với sự phát triển thể chất, nhân cách, trí tuệ, tình cảm, thẩm mĩ của trẻ, là thế hệ tương lai của đất nước Giáo dục Thể chất ở tuổi Mầm non là mức độ ban đầu, là mắt xích

đầu tiên của nền giáo dục toàn dân Nhiệm vụ Giáo dục Thể chất cho trẻ phải

được thực hiện ngay từ mắt xích đầu tiên này và cơ sở đó nó sẽ được tiếp tục

thực hiện trong các trường phổ thông Giáo dục Thể chất cho trẻ Mầm non làm

cho con người dần hoàn thiện hơn để tương lai có đầy đủ thể chất và nhân cách

tham gia vào các mặt của đời sống xã hội Bởi sức khỏe con người là vốn quý

nhất của mỗi con người, là tài sản vô giá của mỗi Quốc gia

Chính vì những lý do đó tôi chọn đề tài nghiên cứu: “Điều tra thực trạng

đội ngũ giáo viên giảng dạy, cơ sở vật chất ở các trường Mầm non trong

khu vực thành phố Sơn La ”

2 Mục đích nghiên cứu

Điều tra thực trạng đội ngũ giáo viên giảng dạy, cơ sở vật chất ở các

trường Mầm non trong khu vực thành phố Sơn La hiện nay nhằm khắc phục

những mặt khó khăn, thuận lợi về cơ sở vật chất, đội ngũ giáo viên giảng dạy ở

các trường Mầm non mà sau này chúng tôi ra công tác giáo dục có thể gặp phải

Giúp tôi có thể học tập tốt hơn khi đang là sinh viên cần trau dồi kiến thức khi

đang ngồi trên ghế nhà trường và có thêm kinh nghiệm trong nghiên cứu khoa

học cũng như kiến thức thực tế, để sau này ra trường giảng dạy, công tác được

tốt hơn

3 Nhiệm vụ nghiên cứu

Để giải quyết mục đích của đề tài, đề tài hướng tới giải quyết 2 nhiệm vụ sau:

- Nhiệm vụ 1: Điều tra thực trạng đội ngũ giáo viên giảng dạy ở các

trường Mầm non trong khu vực thành phố Sơn La

- Nhiệm vụ 2: Điều tra thực trạng về cơ sở vật chất ở các trường Mầm non

trong khu vực thành phố Sơn La

4 Khách thể và đối tượng nghiên cứu

4.1 Khách thể nghiên cứu

Đề tài nghiên cứu các trường Mầm non trong khu vực thành phố Sơn La

4.2 Đối tượng nghiên cứu

Điều tra thực trạng đội ngũ giáo viên giảng dạy, cơ sở vật chất ở các

trường Mầm non trong khu vực thành phố Sơn La

5 Giả thuyết khoa học

Điều tra thực trạng đội ngũ giáo viên giảng dạy, cơ sở vật chất ở các

trường Mầm non trong khu vực thành phố Sơn La nhận ra thực trạng thuận lợi

hay khó khăn để khắc phục những thiếu sót và tìm ra những mặt tích cực cần phát huy

6 Phạm vi nghiên cứu

Do hạn chế về thời gian đề tài tập trung nghiên cứu các vấn đề sau:

- Đề tài điều tra thực trạng đội ngũ giáo viên giảng dạy ở các trường Mầm non trong khu vực thành phố Sơn La

- Đề tài điều tra thực trạng cơ sở vật chất ở các trường Mầm non trong khu vực thành phố Sơn La

7 Phương pháp nghiên cứu

Để giải quyết các nhiệm vụ, đề tài sử dụng các phương pháp sau đây: 7.1 Phương pháp phân tích và tổng hợp tài liệu

Trong quá trình nghiên cứu đề tài phương pháp này được sử dụng để hệ thống hóa các vấn đề lý luận liên quan tới đề tài trên cơ sở phân tích, đánh giá, tổng hợp có chọn lọc các thông tin thu được từ các tài liệu liên quan Cũng thông qua các nguồn tài liệu đề tài tiến hành xác định được thực trạng đội ngũ,

cơ sở vật chất giáo viên giảng dạy ở các trường Mầm non trong khu vực thành phố Sơn La

7.2 Phương pháp quan sát sư phạm

Quan sát sư phạm là phương pháp nghiên cứu rất quan trọng và được sử dụng rộng rãi trong nghiên cứu về huấn luyện và giảng dạy thể thao Chúng tôi

sử dụng phương pháp này nhằm tiếp cận với đối tượng nghiên cứu để ghi nhận các dấu hiệu sư phạm từ cả 2 phía : người dạy và người học để làm cơ sở đánh giá hiệu quả trong giờ học Từ đó có cơ sở để đánh giá các kết quả thực nghiệm giúp cho kết luận của đề tài có tính khoa học và sức thuyết phục cao

7.3 Phương pháp phỏng vấn, tọa đàm

Là phương pháp được sử dụng trong quá trình nghiên cứu bằng các phiếu hỏi đối với các cán bộ giảng viên về việc lựa chọn các bài tập ứng dụng và test

đặc trưng để đánh giá trong quá trình thực nghiệm

8 Những đóng góp mới của đề tài

Điều tra thực trạng đội ngũ giáo viên giảng dạy, cơ sở vật chất ở các trường Mầm non trong khu vực thành phố Sơn La và đưa ra những giải pháp thiết thực nhằm nâng cao hiệu quả dạy học ở các trường trong khu vực thành phố Sơn La

9 Thời gian và địa điểm nghiên cứu

9.1 Thời gian nghiên cứu

Đề tài được tiến hành nghiên cứu từ tháng 9/1015 đến tháng 6/ 2016 Gồm 3 giai đoạn:

* Giai đoạn 1 từ tháng 9/2015 đến tháng 12/2015 :

- Chọn tên đề tài và đăng ký thực hiện

- Phân tích lý luận và thực tiễn

- Xác định nhiệm vụ nghiên cứu

- Dự kiến phương pháp nghiên cứu

- Xây dựng đề cương nghiên cứu

* Giai đoạn 2: Từ tháng 12/2016 đến tháng 4/2016:

- Chọn đối tượng nghiên cứu

- Nghiên cứu về phương pháp

- Chuẩn bị văn bản tài liệu

- Tổ chức điều kiện nghiên cứu

- Thu thập dữ liệu

* Giai đoạn 3: Từ tháng 5/ 2016 đến tháng 6/2016

- Hoàn thiện đề tài

- Báo cáo kết quả nghiên cứu trước hội đồng nghiệm thu

9.2 Địa điểm nghiên cứu

- Các trường Mầm non trong khu vực thành phố Sơn La

B- PHẦN NỘI DUNG CHƯƠNG I: TỔNG QUAN CÁC VẤN ĐỀ NGHIÊN CỨU

1.1 Quan điểm chủ trương của Đảng - Nhà nước về công tác Giáo dục Thể chất trong các trường Mầm non những năm đổi mới

Trước tình hình mới, sự nghiệp TDTT cần phát triển theo định hướng đã

nêu rõ: “TDTT là một bộ phận quan trọng chính sách phát triển kinh tế xã hội của Đảng và Nhà Nước, nhằm bồi dưỡng và phát huy nhân tố con người Công tác TDTT phải góp phần tích cực nâng cao sức khỏe thể lực, giáo dục nhân cách, đạo đức, lối sống lành mạnh, làm phong phú đời sống văn hóa, tinh thần của nhân dân, nâng cao năng xuất lao đọng của xã hội và sức chiến đấu lực lượng vũ trang” (trích chỉ thị 36 CT/TW, 24/3, năm 1994 của Ban Bí Thư Trung ương Đảng về công tác TDTT trong giai đoạn mới)

Chỉ Thị 36 CT/TW còn khẳng định: “Mục tiêu cơ bản, lâu dài của công tác TDTT là hình thành nền TDTT phát triển và tiến bộ, góp phần nâng cao sức khỏe, thể lực, đáp ứng nhu cầu văn hóa tinh thần của nhân dân Thực hiện GDTC trong các trường học, nhằm mục tiêu làm cho việc tập luyện TDTT trở thành nếp sống hằng ngày của tất cả mọi người”

Bộ Giáo dục và Đào tạo cần đặc biệt coi trọng việc GDTC trong nhà trường cải tiến nội dung giảng dạy TDTT nội khóa, ngoại khóa, quy định tiêu chuẩn rèn luyện thân thể cho học sinh ở các cấp học, phải có sân bãi, nhà tập TDTT có định hướng hợp lý và có kế hoạch tích cực đào tạo đội ngũ giáo viên TDTT, đáp ứng nhu cầu tất cả các cấp học Bộ Giáo dục và Đào tạo cần có một thứ trưởng chuyên trách chỉ đạo công tác TDTT trường học

Thực hiện chỉ thị của Thủ tướng Chính phủ, ngày 21/4/1997, Bộ trưởng Bộ Giáo dục và Đào tạo và Tổng cục TDTT (nay là Bộ văn hóa, Thể thao và Du lịch), đã ký văn bản thỏa thuận đề nghị Chính phủ phê duyệt kế hoạch phát triển, trong đó nêu rõ một số điểm sau đây:

- Mục tiêu GDTC trường học từ mẫu giáo đến đại học là góp phần đào tạo thế

hệ trẻ phát triển toàn diện về nhân cách, trí tuệ và thể chất phục vụ sự nghiệp công nghiệp hóa hiện đại hóa đát nước

- Do điều kiện giảng dạy nội khóa chưa kịp đáp ứng được yêu cầu của GDTC,

Bộ Giáo dục và Đào tạo và Ủy ban TDTT chỉ đạo các trường học, khuyến khích

và hướng dẫn học sinh tập luyện những môn thể thao ưa thích tại trường, gia đình và tại nơi cư trú…

Với nội dung phối hợp giữa hai nghành Giáo dục và Đào tạo - TDTT, Bộ Giáo dục và Đào tạo đã chỉ đạo các cấp học giảng dạy thể dục ngoại khóa, theo chương trình kế hoạch có nề nếp, đảm bảo việc thực hiện nghiêm túc các quy phạm đánh giá quá tình dạy - thể dục các cấp Từng bước áp dụng thống nhất giữa các vùng, khu vực trên toàn quốc Điều chỉnh và ban hành tài liệu giảng dạy bao gồm: sách giáo khoa, sách hướng dẫn phương pháp giảng dạy, tập luyện TDTT cho từng cấp học Đảm bảo cơ sở vật chất tối thiểu để Bộ Giáo dục và Đào tạo, đã ban hành quy chế 931/RLTC về công tác GDTC trong nhà trường là: “Các trường từ Mầm non đến Đại học phải đảm bảo dạy môn thể dục theo quy định cho học sinh, sinh viên” GDTC bao gồm nhiều hình thức và có liên quan chặt chẽ với nhau, chương trình thể dục và các hình thức GDTC khác được sắp xếp phù hợp với trình độ sức khỏe, giới tính và lứa tuổi Giáo viên phải

có kế hoạch hướng dẫn học sinh, sinh viên tự tập luyện thường xuyên, tổ chức ngày hội thể thao của trường và xây dựng nề nếp truyền thống Kiểm tra tiêu chuẩn rèn luyện theo lứa tuổi và chỉ tiêu phát triển thể lực cho học sinh, sinh viên theo quy định của chương trình GDTC

1.2 Cơ sở lý luận

1.2.1 Cơ sở khoa học xã hội

- Học thuyết Mác- Lê nin là nền tảng tư tưởng, là cơ sở phương pháp luận của

phương pháp Giáo dục Thể chất

- C Mác đã xác định một cách rõ ràng những yếu tố xây dựng nền Giáo dục Ông cho rằng chúng ta cần hiểu nền giáo dục bao gồm 3 vế:

+ Thứ nhất: Giáo dục trí tuệ

+ Thứ hai: Giáo dục Thể chất Đưa thể dục vào nhà trường bằng các động tác quân sự

+ Thứ ba: Giảng dạy mĩ thuật, làm trẻ quen với tất cả nguyên tắc của quá trình sản xuất Tạo cho trẻ những thói quen biết sử dụng những công cụ đơn giản nhất của tất cả các quá trình sản xuất

Như vậy C Mác đã coi Giáo dục Thể chất là một bộ phận hữu cơ của hệ thống giáo dục, là điều kiện tất yếu đối với việc phất triển con người một cách toàn diện

- Những người sáng lập chủ nghĩa Mác đã chỉ ra rằng, trong Giáo dục Thể chất thì thể dục là phương tiện hết sức quan trọng để phát triển thể lực con người, và

nó phải bắt đầu từ lứa tuổi nhỏ Ở Việt Nam, Bác Hồ nói: “ Muốn làm việc tốt, lao động được giỏi phải có sức khỏe mà muốn có sức khỏe phải luyện tập thể dục thể thao…” (1960) Kêu gọi mọi người tập thể dục, Bác nói: “ Muốn có xã hội mạnh khỏe thì từng con người phải khỏe mạnh”

- Giáo dục tuổi Mầm Non là mức độ ban đầu, là mắt xích đầu tiên của nền giáo dục toàn dân Nhiệm vụ Giáo dục Thể chất cho trẻ phải được thực hiện ngay từ mắt xích đầu tiên này và trên cơ sở đó nó sẽ được tiếp tục thực hiện trong các trường phổ thông

1.2.2 Cơ sở khoa học tự nhiên

- Cơ sở khoa học tự nhiên của Giáo dục Thể chất là toàn bộ các môn khoa học mà nhiệm vụ của nó là nghiên cứu những quá trình phát triển sinh học của con người

- Học thuyết của I.P.Páp- Lốp và I.M Sêtrênốp về hoạt động của thần kinh cao cấp chiếm vị trí lớn trong lĩnh vực này Nó cho phép ta đi sâu tìm hiểu cơ chế, những quy luật hình thành kỹ năng, kỹ xảo vận động, phát triển các tố chất thể lực,…

- Dựa trên những thành tựu của khoa học tự nhiên và xã hội, phương pháp Giáo dục Thể chất ngày càng được hoàn thiện và phát triển

- Giáo dục Thể chất có mối quan hệ với sinh lý học, giải phẫu học, vệ sinh học

và thể dục chữa bệnh

- Sinh lý học, giải phẫu học cho biết đặc điểm phát triển của cơ thể trẻ về hình thái, cấu trúc, chức năng Từ đó, có thể xây dựng nên hệ thống bài tập vừa sức đối với trẻ

1.2.3 Cơ sở lý luận thực tiễn

- Theo quyết định 36/2008/QĐ- BGD&ĐT về tiêu chuẩn trường Mầm non

Quốc gia có 5 tiêu chuẩn Trong đó cơ sở vật chất trong trường Mầm non và trang thiết bị là một trong nhưng tiêu chuẩn để công nhận trường Mầm non đạt chuẩn Quốc gia Không có điều kiện cơ sở vật chất, trang thiết bị thì không thể nâng cao chất lượng cơ sở giáo dục trẻ Xây dựng cơ sở vật chất trong trường Mầm non chính là tạo môi trường sư phạm có đủ phòng học, phòng chức năng, phòng làm việc, trang thiết bị đồ dùng, đồ chơi, sân chơi… Đó chính là tạo ra môi trường sư phạm có đủ diện tích cho trẻ hoạt động có cảnh quan đẹp, hấp dẫn mang tính giáo dục cao, đáp ứng nhu cầu đổi mới của giáo dục hiện nay

Bên cạnh đó đội ngũ cán bộ giáo viên có vai trò quyết định trong việc chăm sóc giáo dục trẻ ở các trường Mầm non Vì vậy bất kỳ người quản lý nào không thể bỏ qua việc bồi dưỡng lực lượng cán bộ giáo viên Mục tiêu của công tác bồi dưỡng là nhằm hoàn thiện quá trình đào tạo, khắc phục những thiếu sót lệch lạc trong công tác giảng dạy, về quan điểm, nội dung phương pháp giáo dục đồng thời theo kịp những yêu cầu của xã hội Để phục vụ cho nhiệm vụ chăm sóc giáo dục trẻ đòi hỏi người giáo viên Mầm non phải có phẩm chất, trình độ, năng lực đề cao lương tâm và nhân cách nhà giáo, lòng nhân ái tận tụy thương yêu trẻ, thể hiện ở tinh thần tự học, tự bồi dưỡng cải tiến nội dung phương pháp chăm sóc giáo dục trẻ tham gia tích cực Bản thân mỗi người quản lý đều phải suy nghĩ làm thế nào để đơn vị mình trở thành một đơn vị tốt muốn thế trước hết phải có đội ngũ mạnh

Thế kỷ 21 là thế kỷ của trí tuệ, là thế kỷ của nền kinh tế tri thức Đất nước Việt Nam tiến tới năm 2020 với sự thay đổi của nền kinh tế, xã hội và công nghệ cùng với nó là hình ảnh người công dân Việt Nam mới với trình độ học vấn cao, năng động, sáng tạo, có khả năng xử lý các thông tin cao, có khả năng tự lựa chọn và giải quyết các vấn đề đặt ra trong cuộc sống thích ứng với sự biến đổi

không ngừng của xã hội Trách nhiệm này đặt trên vai nghành giáo dục phải có những nội dung chương trình phù hợp, đổi mới phương pháp dạy và học một cách tích cực Giáo dục không chỉ hoàn thành việc đào tạo những con người thích ứng với xã hội mà còn đào tạo ra những con người đủ phẩm chất và trí tuệ

để đón đầu sự phát triển của xã hội

Theo như tôi biết sự nghiệp Giáo dục - Đào tạo Sơn La gần đây đang phát triển nhanh và hoàn thiện: Quy mô giáo dục các cấp được mở rộng, mạng lưới trường lớp ổn định và phát triển với nhiều loại hình; Giáo dục - Đào tạo từng bước được nâng lên; việc bồi dưỡng nâng cao chất lượng nguồn nhân lực được quan tâm; cơ sở trang thiết bị trường học tiếp tục được bổ sung; công tác xã hội hóa bước đầu thu được kết quả đáng trân trọng trong các tầng lớp xã hội Góp phần với sự phát triển của Sơn La cũng như sự phát triển của đất nước ta tôi xin mạnh dạn điều tra thực trạng cơ sở vật chất, đội ngũ giáo viên giảng dạy ở các trường Mầm non trong khu vực thành phố Sơn La, từ đó tìm ra những mặt mạnh để tiếp tục phát huy và thấy được những thiếu sót để khắc phục Để sau khi ra trường công tác tôi giúp cho bản thân có hiểu biết về khoa học và áp dụng tìm hiểu cơ sở vật chất, đội ngũ giáo viên giảng dạy của cơ sở mình được tốt hơn

1.3 Đặc điểm tâm sinh lý của trẻ Mầm non

Trong 6 năm đầu đời, cơ thể của trẻ phát triển mạnh mẽ tất cả các cơ quan và

hệ cơ quan Con người sinh ra được thừa hưởng những đặc điểm sinh vật Những đặc điểm này là cơ sở cho sự phát triển thể chất và tâm lí ở giai đoạn sau Những yếu tố quyết định của sự phát triển từ những tháng đầu tiên trong cuộc đời đứa trẻ đó là môi trường xung quanh và sự giáo dục

- Tuổi nhà trẻ (từ 0 đến 3 tuổi) : Một trong những chỉ số quan trọng của sự phát triển thể chất đúng là sự tăng cân bình thường Ngoài ra, cần chú ý đến chỉ số chiều cao, kích thước vòng đầu, vòng ngực,… Tình trạng các hệ xương, hệ cơ,

hệ thần kinh, các cơ quan nội tạng cũng như sự phát triển tâm lí có ý nghĩa to lớn đối với sự phát triển toàn diện của trẻ

- Tuổi mẫu giáo (từ 3 đến 6 tuổi) : Đây là thời kì thuận lợi để trẻ tiếp thu và củng cố các kĩ năng cần thiết Trẻ em lứa tuổi này lớn nhanh, cảm thấy như trẻ

gầy hơn, mắtt vẻ tròn trĩnh, mập mạp đã có ở tuổi nhà trẻ Đặc trưng của trẻ em lứa tuổi này là cơ thể phát triển chưa ổn định và khả năng vận động còn hạn chế

Do đó, tránh để trẻ phải thực hiện một khối lượng vận động quá sức hoặc kéo dài thời gian vận động vì sẽ làm trẻ mệt mỏi Trẻ em từ 4 đến 6 tuổi, quá trình ức chế tích cực dần dần phát triển Trẻ đã có khả năng phân tích, đánh giá, hình thành kĩ năng, kĩ xảo vận động và phân biệt được các hiện tượng xung quanh

- Hệ thần kinh có tác dụng chi phối và điều tiết đối với vận động cơ thể, vì vậy hoạt động vận động của trẻ có hai tác dụng : thúc đẩy sự phát triển công năng của hệ thần kinh Vận động cơ thể có thể cải thiện tính không cân bằng của quá trình thần kinh ở trẻ Song cần chú ý tới sự luân phiên giữa động và tĩnh trong quá trình vận động của trẻ

1.3.2 Hệ vận động

- Hệ xương của trẻ chưa hoàn thành cốt hóa, thành phần hóa học xương của trẻ

có chứa nhiều nước và chất hữu cơ hơn chất vô cơ so với người lớn, nên có nhiều sụn xương, xương mềm, dễ bị cong, gãy Vận động cơ thể hợp lí có thể làm cho hình thái cấu trúc xương của trẻ em có chuyển biến tốt như : thành xương dày lên, đường kính to ra, tăng được công năng chống đỡ áp lực, chống cong vẹo, chống gãy xương…

- Hệ cơ của trẻ phát triển yếu, tổ chức cơ bắp còn ít, các sợi cơ nhỏ, mảnh, thành phần nước trong cơ tương đối nhiều, nên sức mạnh cơ bắp còn yếu, cơ nhanh mệt mỏi Do đó, trẻ ở lứa tuổi này không thích ứng với sự căng thẳng lâu của cơ bắp, cần xen kẽ giữa vận động và nghỉ ngơi thích hợp trong thời gian luyện tập Khi trẻ được thường xuyên tham gia vận động thể lực hợp lí sẽ tăng cường hiệu quả công năng các tổ chức cơ bắp, làm cho sức mạnh và sức bền của

cơ bắp phát triển Trong sinh hoạt hằng ngày của trẻ ở trường cũng như ở gia đình, người lớn cần chú ý tới tư thế thân người của trẻ, không nên cho trẻ ngồi

và đúng quá sớm sẽ ảnh hưởng không tốt đến độ cong sinh lí của cột sống, dễ bị

gù hoặc vẹo cột sống,…

- Khớp xương của trẻ có đặc điểm là ổ khớp còn nông, cơ bắp xung quanh khớp còn mềm yếu, dây chằng lỏng lẻo, tính vững chắc của khớp tương đối kém Hoạt động vận động phù hợp với lứa tuổi của trẻ sẽ giúp khớp được rèn luyện, từ đó tăng dần tính vững chắc của khớp Để hệ vận động của trẻ thực hiện tốt chức năng vận động của mình, cần phải thường xuyên cho trẻ luyện tập hợp lí, vừa sức và chú ý đến tư thế thân người đúng của trẻ trong đời sống hằng ngày

1.3.3 Hệ tuần hoàn

- Hệ tuần hoàn là một hệ thống đường ống khép kín do tim và mạch máu cấu tạo thành, còn gọi là hệ tim mạch Sức co bóp cơ tim ở trẻ còn yếu, mỗi lần co bóp chỉ chuyển đi được một lượng máu rất ít, nhưng mạch đập nhanh hơn ở người lớn Trẻ càng nhỏ tuổi thì tần số mạch đập càng nhanh Điều hòa thần kinh tim ở trẻ chưa hoàn thiện, nên nhịp co bóp dễ mất ổn định, cơ tim dễ hưng phấn và chóng mệt mỏi khi tham gia vận động kéo dài Nhưng khi thay đổi hoạt

động, tim của trẻ em nhanh phục hồi

- Các mạnh máu của trẻ rộng hơn so với người lớn, do đó áp lực của máu yếu Cần củng cố các cơ tim cũng như các thành mạch, làm cho nhịp đập co bóp của tim

tốt hơn và phát triển khả năng thích ứng với sự thay đổi lượng vận động đột ngột

- Để tăng cường công năng của tim, khi cho trẻ luyện tập, nên đa dạng hóa các dạng bài tập, tăng dần lượng vận động cũng như cường độ vận động, phối hợp

kém Thở nông làm cho thông khí phổi chưa ổn định, tạo nên sự ứ đọng không

khí ở phổi, do đó nên tiến hành thể dục ở ngoài trời, nơi không khí thoáng mát

- Khi vận động, cơ thể trẻ đòi hỏi lượng trao đổi khí tăng lên rõ rệt, điều này thúc đẩy các tế bào phổi tham gia vào vận động hô hấp tăng lên, nâng cao tính đàn hồi của thành phổi, cơ hô hấp mạnh dần lên, tăng lượng thông khí và dung

Tóm lại: Các hệ cơ quan của cơ thể mặc dù đảm nhận những nhiệm vụ và có các chức năng khác nhau, nhưng chúng có ảnh hưởng lẫn nhau, phối hợp chặt chẽ với nhau làm thành một thể thống nhất

- Cơ thể vận động dưới sự chi phối và điều tiêt của hệ thần kinh, dựa vào sự hợp tác chung của cơ bắp, khớp, dây chằng để thực hiện Song hoạt động của cơ bắp đòi hỏi được cung cấp năng lượng dựa vào sự hấp thụ đầy đủ các chất dinh dưỡng của hệ tiêu hóa

- Vận động cơ bắp không thể tách rời ôxi, dựa vào hệ hô hấp Nhưng sự vận chuyển chất dinh dưỡng, ôxi và các chất phế thải lại cần có sự làm việc của hệ tuần hoàn

- Vận động cơ thể đòi hỏi sự phối hợp nhịp nhàng của toàn bộ cơ thể, đồng thời vận động cơ thể có tác dụng rèn luyện và thúc đẩy toàn bộ cơ thể

- Việc thể hiện chế độ vận động hợp lí cho cơ thể trẻ em sẽ giúp quá trình phát triển cơ thể của trẻ tốt hơn, nếu ngược lại sẽ có hại cho sức khỏe của cơ thể trẻ

1.4 Những khái niệm cơ bản

1.4.1 Phát triển Thể chất

- Phát triển thể chất là sự biến đổi của cơ thể về mặt sinh học Sự phát triển thể chất được biểu hiện ra bên ngoài bằng sự hình thành và thay đổi các kích thước trong không gian và trọng lượng cơ thể Cụ thể là sự phát triển chiều cao, cân nặng, vòng đầu, vòng ngực,… Đây là sự biến đổi về hình thái, cấu trúc của cơ thể (trẻ sơ sinh có chiều cao trung bình là 48 - 50cm và cân nặng 2,8 - 3kg; trẻ một tuổi có chiều cao 75cm và cân nặng 8,5 - 9kg; người lớn chân phát triển gấp

2 lần,…)

- Cùng với sự biến đổi về cấu trúc, cơ thể diễn ra sự biến đổi về chức năng, đó

là sự biến đổi về chất lượng Sự biến đổi đó thể hiện qua sự hình thành và phát triển của các tố chất thể lực: nhanh nhẹn, khéo léo, sức bền và sức mạnh,…

- Phát triển thể chất phụ thuộc vào cấu tạo của cơ thể và di truyền Nhưng sự quyết định thuộc về điều kiện sống của xã hội loài người, trong đó có lao động

và Giáo dục Thể chất

- Qua đây ta có thể rút ra kết luận: “Phát triển thể chất là quá trình hình thành

và thay đổi hình thái, chức năng của cơ thể con người Qua trình đó xảy ra dưới tác động của điều kiện sống và của môi trường giáo dục

1.4.2 Giáo dục Thể chất

- Giáo dục thể chất là một quá trình nhằm hoàn thiện về mặt hình thể và chức năng sinh học của cơ thể con người, hình thành và củng cố những kỹ năng, kỹ

xảo vận động, giáo dục các tố chất thể lực

- Giáo dục thể chất là một bộ phận không thể tách rời của giáo dục toàn diện nó

chuẩn bị cho con người năng lực để lao động

- Dưới tác dụng của quá trình Giáo dục Thể chất, cơ thể con người phát triển cân đối, khỏe mạnh, được rèn luyện, có khả năng chống lại những ảnh hưởng xấu của môi trường Những thói quen vận động như: đi, chạy, nhảy, ném, leo, trèo… được hình thành Những tố chất thể lực: nhanh nhẹn, khéo léo, mạnh mẽ, bền bỉ được rèn luyện và phát triển Đặc biệt là những kỹ năng, kỹ xảo vận động

được củng cố

- Giáo dục Thể chất có mối quan hệ khách quan với các nội dung giáo dục khác

như: giáo dục đạo đức, giáo dục trí tuệ, giáo dục thẩm mĩ và giáo dục lao động 1.4.3 Hoàn thiện thể chất

- Hoàn thiện thể chất là mức độ phát triển thể chất của con người đạt tới trình

độ cao Đảm bảo có sức khỏe tốt, chuẩn bị thể lực để học tập, lao động và bảo

CHƯƠNG II: ĐIỀU TRA THỰC TRẠNG CƠ SỞ VẬT CHẤT, ĐỘI NGŨ GIÁO VIÊN GIẢNG DẠY Ở CÁC TRƯỜNG MẦM NON TRONG KHU

2.1.1 Trường Mầm non Tô Hiệu

Trường Mầm non Tô Hiệu là trung tâm chất lượng cao của Tỉnh Sơn La Trường thuộc Tổ 8 phường Tô Hiệu - Thành phố Sơn La và được đóng tại khu trung tâm văn hóa chính trị của Tỉnh, nơi có các cơ quan đầu não của Tỉnh đóng trên địa bàn Trường được thành lập từ năm 1977, sau hơn 30 năm phấn đấu và trưởng thành nhà trường đã đạt được thành tích đáng tự hào

Từ khi thành lập trường đến nay nhà trường đã chăm sóc, nuôi dạy nhiều thế hệ trẻ trưởng thành Số lượng lớp học và trẻ mỗi năm một tăng, nhà trường

đã xây dựng và được củng cố trong những năm gần đây

Cơ sở vật chất của trường từ khi thành lập đến nay đã dần được củng cố, lớp học được xây dựng bằng gỗ Toócxi (năm 1997) sau đó xây dựng nhà cấp 4 (năm 1982), đến nay trường đã được xây dựng khang trang có lớp học cao tầng,

hệ thống công trình khép kín

Bảng 1 Cơ sở vật chất của trường Mầm non Tô Hiệu

x

Tủ đồ dùng trò chơi

Đồ dùng dạy học trong các tiết học tương đối đầy đủ như gậy tập thể dục, vòng tập, bóng tập… thuận tiện cho công tác giảng dạy và học tập Đặc biệt trường có môi trường sư phạm xanh sạch đẹp

2.1.2 Trường Mầm non Chiềng Lề

Trường Mầm non Chiềng Lề ở Tổ 3 phường Chiềng Lề - Thành phố Sơn

La là trường được thành lập từ khá lâu Từ những năm 1977 Đây là một trường điểm của tỉnh, nên rất được sự quan tâm của các cấp nghành Giáo dục Sau 30 năm phấn đấu và trưởng thành nhà trường đã đạt được rất nhiều thành tích đáng

tự hào

Bảng 2 Cơ sở vật chất trường Mầm non Chiềng Lề

sạch đẹp Sân chơi của trẻ rộng rãi Các tiết dạy thể dục để phát triển vận động cho trẻ đều có đủ các dụng cụ cho trẻ tập như gậy, bóng…

2.1.3 Trường Mầm non Tư thục Ngọc Linh

Trường Mầm non Tư thục Ngọc Linh thuộc Tổ 3 phường Quyết Thắng – Thành phố Sơn La được thành lập năm 2001 Do Ông Phan Thanh Tùng Giám đốc công ty xây dựng doanh nghiệp tư nhân đứng ra xây dựng trường Có thể nói hiện nay trường Mầm non Tư thục Ngọc Linh là trường có mô hình xây dựng đẹp nhất trong các trường Mầm non thuộc khu vực thành phố Sơn La

Bảng 3 Cơ sở vật chất trường Mầm non Tư thục Ngọc Linh

Dụng cụ học thể dục được cô tự làm như gậy tập, túi cát Để trẻ có thể vận động phát triển thể chất một cách hoàn thiện nhà trường còn mua thêm bóng, vòng tập thể dục cho trẻ

2.1.4 Trường Mầm non Bế Văn Đàn

Trường Mầm non Bế Văn Đàn được thành lập năm 1977 Trường có hai điểm trường: Khu trung tâm đóng ở Tổ 5 - Phường Quyết Tâm và một điểm trường đóng ở Tổ 10 - Phường Quyết Tâm

Trường được tu sửa và xây dựng thêm phòng học mới, xây tường bao với