PHONG TRAO CONQ N H A N Vi MUC TIEU DAN SINH LfeCUNG' Trong khfing chd'ng My, cflu nfldc 1954-1975, cing vdi phong trfio dlii tranh chung c i a nhdn ddn miln Nam, phong trfio cfing nhdn
Trang 1PHONG TRAO CONQ N H A N Vi MUC TIEU DAN SINH
LfeCUNG'
Trong khfing chd'ng My, cflu nfldc
(1954-1975), cing vdi phong trfio
dlii tranh chung c i a nhdn ddn miln Nam,
phong trfio cfing nhdn d cde dd thj diln ra
h^t s i c sdi n6i tfl nhflng ngfiy diu khi chl"
dd 'Viit Nam Cdng hda" vfla thfinh l|ip cho
dl'n ngfiy cao chung (30-4-1975), Do hgn
cb^ ve tfl lidu, nhilu cupc dd'u tranh c i a
cdng nhdn miln Nam chfla dfldc phan anh
diy d i trong cfic cdng trinh nghien ciiu lich
si, hodc cfic cdng trinh lien quan Vide
nghien cflu m$t each diy d i vd h$ thd'ng vl
phong trfio cdng nhfin miln Nam trong
khfing chiln chd'ng My, c i u nfldc !d hi't sflc
cin thilt, Bfii vil't nfiy gidi hgn trong vi^c
tim hieu: "Phong trdo c6ng nh&n vi muc
tieu d&n sinh d cdc dd thi miin Nam Viit
Nam giai dogn 1954-1959", gdp phin nh^n
t h i e ro hdn v l ljeh s i dan t ^ ndi chung vfi
phong trfio cfing nhfin miln Nam ndi ridng,
T i eudi ndm 1954, phong trdo cfing
nhdn d cde dd thj miln Nam da phfit khdi,
Tgi Sdi Gdn, ngfiy 7-12-1954, cu$e bdi cdng
cua cdng nhfin da diSn ra trong 24 xfldng
vd dl'n ngdy 17-12, cdng nhan trong hdng
logt edc xfldng khfic tuyen bS* tdng bdi cfing
trong cung m0t ngdy Cupc tdng bai cfing ldi
cufi'n todn t h i cfing nhdn trong 51 xfldng
thu^c cfic hfing nhd binh Phdp d Sdi Gdn -Chp Ldn, Gia Dinh, T b i Diu M^t vd Bidn Hfia tham gia, Trong cfic cu^c bfii cfing, cfing nhdn da ndu cao cfic khIu hi$u:
- Tdng luang 20%
• Gidm gid sinh hogt
• Thi hdnh Hiep dinh Genive" (1), Cu$e diu tranh d\i(}c cde nghidp dofin
cfing nhfin vd edc ting Idp nhan dfin Sdi Gdn • Chp Ldn tich cflc iong hfi Sau gin mdt thing d i u tranh, cdng nhdn dfi bupc
e h i hang chip nhdn ydu sdch de ra Tgi Hul, ngay sau Hi^p djnh Gendve (1954), phong trdo cdng nhdn diu tranh vi myc tidu dfin sinh diln ra rd't sfii ndi, bao gom hlu bd't cdc ngdnh, nhfl nhing c u ^ diu tranh cia cdng nhfin ldi xe tuyln dfldng Ddng Ba - Bao Vinh, Nguydn xe dd chay tuyln dfldng Dfing Ba • Bao Vinh, bl'n
xe d$u trfldc dinh lfing Bao Vinh, nhiing t i cudi thfing 6-1954, Tilu dofin 606 cua dich ddng d Dja Linh cbo rfio thdm vj tri dl gii! elu Bao Vinh, bin xe bu^c phai ddi dlfn khoanh dfi't ngodi song trudc mfit chp Bao Vinh, M5i khi ed mfla to, blfn xe trd ndn Ily
131, trd nggi cbo vi^c ddu xe Cdc ldi xe da
e h i d$ng tgm thdi thay ddi vj tri bl'n xe, Vien Qu^in trfldng Hfldng Trfi tri^u t^p cfic
Trang 2ldi xe v l qu^n dfldng vd bu$c bp pbii s i a
chia lgi bin xe di trdnh kbd khdn, nhflng
cdc Hi xe cho vi$c s i a chfla bl'n xe Id trdch
nhi^m c i a nhd chic trich ndn khfing thyc
bi^n, Cudi thfing 11-1954, til't trdi mfla to,
bl'n xe qufi hfl hdng, cdc ldi xe eho ddi bin xe
d^n din canh s i t Ba Dinh Tuy nbidn, khi
tbd'y d dfiy khfieb bfing ft oi, gdy khd kbfin
cho ddi sd'ng c i a hp, ngdy 16-12-1954, cdc Hi
xe kdo din qu^n dudng Hudng Trd diu
tranh ddi vidn qufin trudng phai giai quylt
bin d$u xe d ngay bdn try sd qudn dfldng
Vidn qu$n trfldng phai nhflpng b$ bing each
giai quyl't bin d^u xe tgi ngfi ba C i a H$u
Ba Dinh, m§t vj tri thu^n Ipi bdn (2),
Ngfiy 25-3-1955, cdng nhfin ngfinli t b i y
di^n H u l td chic dinh cfing Nguydn nhfin
c i a cufie dinh cfing nfiy Id do chu hang
Thiy di$n Hul' sa thai cdng nhfin mpt edeh
tfly ti^n vfi vd cd, p h i nhfin ty do nghidp
dodn vd dfin dp nhdn vidn trong Ban Quan
tri nghidp dodn tgi Hue, tra Ifldng cho cdng
nhdn dfldi mflc tdi thilu, khdng tra tien phy
cd'p cho gia dinb Vdo 14 gid 30, ngdy
25-3-1955, Nghidp dodn t h i y didn Hul^ da hpp
Hdi nghi b i t thfldng tai Try sd nghifip dofin
Trung Vi0t, 35 dfldng Hfing Bd (nay Id
dfldng Huynh Thie Khang) Hul H§i nghj
kdu goi todn t h i cfing nhdn thuy di^n H u l
^ n h cdng ngay Idp t i e vfi c i Ban dgi di§n
din tinh dfldng Thfla Thidn ndu ydu sdch
Tinh trfldng T b i a Thidn bu^c phai td chic
ngay m^t eu$e hda giai gii3a dgi di^n cfing
nhdn vdi c h i hang Thiy di§n Hul" Din 18
gid 30, m^t sd' nguydn vpng cua cfing nhfin
dflpc giai quylt, nbflng hfim sau (26-3-1955),
cu$c doi thoai v i n til'p tyc dcfn 21 gid Kit
qua, chu hfing Thuy di§n H u l phai thoa
man nhiing nguydn vpng c i a cong nhdn:
"Thu nhdn 6 nh&n viin dd bi dudi; TV
do nghiip dodn; Trd luang theo quy chi
luang tdi thiiu do Chinh phu quy dinh; Trd
VI vy tranh chflip trfin dfiy, trong Cfing
vfin ed 334/LD/ANXH ngfiy 29-3-1955 gii
Thanh tra Lao d$ng vfi An ninh Xfi h^i Vi$t Nam (Sfii Gdn), Thanh tra Lao d^ng vfi An
ninh Xfi h^i Trung Vi§t cho bilt: "Trong vu
ndy, cdc cdng nh&n dd t\t d^ng m^t cdch qud ddng do Liin hi$p Nghidp (fodn Trung Vi^t xii due, da bdt chdp cd phdp ludt md tdng dinh cdng, bin chu nh&n dd phdn khdng kich li^t" (4)
Cufii nfim 1955, cfing nhfin xe vdn tii cfing c^ng tuyfo H u l - Nong - Truli - Ciu Hai - Dfi NSng dinh cfing Do vi$c chinh quyin Ngfi Dinh Di§m tgi Thfla Thifin gfiy khd khdn trong vi^c v^n chuyin khfieb vd hfing hda, thyc eh£ft Id d l kilm sodt ehfit chfi hdn, n h i m d l phdng cde xe chd tfii li$u,
truyin ddn "bdt hpp phdp" Ngfiy 6-9-1965,
dich kilm aolt vd phgt tiin chile xe v4n tai
mang sd TVB,193 Dilu nfiy dd gdy bit
man trong anh em cfing nhdn Hi xe vfi din din cu^c dinh cfing ngdy 9-11-1955 Ngfiy dd, tofin b$ xe v ^ tai, gdm 16 chile chay tuyln dfldng Hul' - Nong - Truli • Ciu Hai - Dd Ning kdo dl'n Try sd Nghidp dofin
v ^ tai cdng c$ng dinh cfing phan ddi, Cu$c dinb cdng c i a cfing nhdn Hi xe H u l da biiu thi y t h i e dofin k i t cua hp trong cu$c diu tranh chd'ng chfnh quy&i Ngfi Dinh Di$m
Theo Cfing vfin m|it ad 9661 CSCA/TBIM
c i a Gifim dfic Nha Canh a l t vd C^ng an Qufic gia tgi Trung Vi$t gii Dgi biiu Chfnh
p h i tgi Trung Vi^t vd Tdng Gifim d€c Canh sdt Qufic gia Vi$t Nam tgi Sfii Gdn ngdy
17-11-1956 tbl "vii dinh cdng ndy c6 tinh cdch phd hogt mUu toan dung si!b mgnh cua ffodn thi di phdn ddi chinh quyin" (5),
Ngfiy 10-11-1955, trong m^t phidn hpp tai Hu^ Khu trudng hda xa Trung Vi^t d l nghj
"hi^n nay do ngdn sdch thiiu hitt nin cdn phdi sa thdi m^t phdn ba nhdn viin" (6) Khi
bilt dflpc tin ndy, ngfiy 12-11-1955, lie 14 gid
Trang 3dodn cfing nhfin bda xa Vi§t Nam dia phfldng
Hulf da td chic h0i nghi bfiit thudng H^i nghi
vgch rd tfnh chfiit dpc quyin cua m$t nhdm
ngfldi cd quyin hdnh dli vdi hoa xa, vl nhi2ng
quy c b l loi thdi dang chi ph£ ngfinh hda xa
Vi^t Nam; vl ddi sing khd kbfin cua cfing
nhdn hda xa H^i ngh} ra kil'n ngh; gii chfnh
quyin Ngd Dinh Di$m, "cub /(* phdn ddt Zdi
ti^in bdndi trin cia dng IGtu trUdng hoa xa
Thing Vi^" vfi '^iu cdu Chinh phi tim mgi
biin phdp thich ing dicitu vdn tinh thi nguy
ngdp cia sd hoa xa digi^ cdng nh&n ching tdi
khdi phdi lo &u vi ddi sdng khdng dUac ddm
bdo" (7) Ban kil'n ngh) cd tdi 101 chfl 1^
d Dfi Ning, ngdy 24-11-1965, cfing nhfin
Thiy di^n dinh cfing ddi tdng lUdng, Di$n
trong thdnh phfi'bi c i p trong 2 ngdy, 11 gid
ngdy 26-11-1955, khi Ban Gidm die Thiy
di|n Dd Ning chiu giai quylt tfing Ifldng
10% cho cdng nhfin, cu^c <Unh cdng mdi k i t
thie Mfic d i cdng nhfin b i t d i u lfim vi^c
trd lai lie 11 gid ngfiy 26-11-1955, nhflng
c h i nhdn phai tra Ifldng ca ngdy Ngodi ra,
dfii vdi 2 ngdy dinb cong trfldc, e h i nhfin
hfla sd tra Ifldng 1 ngfiy (8)
Nfim 1956, phong trfio cdng nhfin tilp
tyc diln ra Tgi Hul, cudc dtfu tranh c i a
cdng nhan t h i y di^n diln ra quylt lidt hdn
Nguydn nhan c i a cu$c &&\x tranh lfi do
ngdy 1-3-1956, c h i hfing sa thai 22 cdng
nhfin Lfip t i e cdng nhfin giii kiln nghi din
Nha Thanh tra Lao d^ng vfi An ninh Xa h§i
Trung Vi$t ddi chu hang phai:
"i Th&u dung lgi 22 cdng nh&n ULSB bi
sa thdi vd cd ngdy 1-3-1956
2 Hodn lgi sd tiin luang da khdu trie
sau ngdy T^, Idm 4 kjt
3 Trd phu cdp gia dink theo hgng nhi
cho thu ifey vd tha chuyin mdn
Kien nghi con ghi ro: "Yiu cdu thoa mdn
tu nay cho din hit ngdy 14-3-1956, niu
kkdng cdng nk&n se co bi^n phdp citng rdn
ai xoa diu cfing nhdn, chu hang da thu
n h ^ lgi 22 cdng nhfin Vi$c khfi'u t r i Ifldng
(15 ngfiy) da cho mvtqn vfio d}p Tl't, ebi
hang cho khd'u lgi lfim hai ky vd h i a s i xdt cfic khoan khfic (10)
Nhing dip i n g nhd gipt trdn ddy khfing lfim cdng nhfin thoa man, cu^c diu tranh cfing nhfin t b i y di§n H u l vSn tilp tyc vd dfi gdy m$t tfic d$ng ldn dfii vdi cdng nhdn ngdnh thuy di$n d h l u h i t cfic tinh miln Trung, cd kha ndng ldi kdo hp nhdp cu$c tham gia d i u tranh, tgo ra sflc dp budc c h i hang phai giai quylt ydu sdch cia cfing nhdn, Chfnh Cfing didn (Mdt, Khin) sd 314-U)/ANXH ngdy 31-3-1956 eua Thanh tra Lao d^ng Trung Viet gii Tong Thanh tra Lao dfing Vidt Nam (Sfii Gdn) cung phai
t h i s nhdn tinh hinh nfiy: "Tr&n trgng tnnk Quy Nha vu cdng ddngph&n tranh nhd din Huihiin do Hdi ding trgng tdi xet xi Bin ngdy 4-4 se co bdn dn trgng tdi Hiin Tda Dgi biiu Chinh phi tgi Trung Viit cUng tim cdch ddn xip Co thicd sUdinh cdng tgi Huivd cdng nh&n cdc nhd den Qudng Tri, Hgi An Bd Ndng, Nha Trang vd Phan Rang se cung co thi dinh cdng hudng ing theo Tba Bgi biiu dd tim mgi bien phdp thich ing dil&m thdi ddi pho vdi tinh thi Nha tdi dd liin lgc Tda Bgi biiu vd Liin hiip nghiip dodn Trung Viet hiin dang vd
se tiip tuc theo doi cdng viec Biin chuyin thi ndo si xin tUdng trinhngay" (11) Ridng
d Dd Nfing, di de phfing cudc dinh eong cia
cfing nhfin t h i y di§n hfldng i n g eufic dinh cfing CTia cfing nhdn t h i y di$n Hul, cbfnh
quyin Ngfi Dinh Di§m tgi ddy da "chi thi cho 3 ca quan Cdng an, Cdnh sdt vd Bdo an dodn phdi hOp cdng tdc, tdng cudng vi^ canh phdng trong dd thi di di pkdng mgi
&m mUu phd rdt cia ddi phUOng, t^bdo v^ tdnh mgng vd tdi sdn nhdt Id cua ngogi kiiu, ph&n cdng phu trdch bdo vi ngdy dim
13 nhd mdy ckita diin, Thi dodn bao an «
Trang 4phdi thim binh si tdng cUifng vi^c di
phbng, bdo v^ nhd mdy" (12)
Lo sp cu$c dd'u tranh sd diSn ra trdn m$t
di^n rOng, ngdy 5-4-1956, chfnh quyin Ngfi
Dinb Di$m phai md cu$c hda giai giia cdng
nhdn vdi e h i hdng Do cdng nhfin d i u
tranh kidn quylt, dn trpng tfii c i a chfnh
quyin Ngfi Dinb Di^m bu^c phai tuydn bd:
"Viic sa thdi 22 cdng nh&n li bdt hgp phdp
vi khdng cd ly do chinh ddng vd truyin chu
nk&n phdi trd ngodi phg cdp tkeo lu^t dinh
tiin bii thuifng thi^t hgi vi bai u&c qud
Igm" (13) vd bu(ke c b i nhfin phai tbi hfinh
trong 15 ngfiy,
Tdi ngdy 23-4-1956, da qud thdi hgn,
song e h i hang vin khfing chju thi hfinh,
Lidn hi§p Ngbi§p dodn T h i a Thidn da gii
cfing vdn dl'n Thanh tra Lao dfing vd An
ninh Xfi hfii Trung Vigt (Hul) vgch ro sfl
bOi fldc eua e h i xfldng vd tuydn bfi^; "Niu
din hii mudi hai gid trUa ngdy 25 thdng 4
ndm 1956 md chi sd Thiy diin vdn gii
thdi do ngoan cd thi eking tdi se cUOng
quyit ddt pkd bS.ng nhitng biin phdp cing
rdn vd hop phdp" (14),
Den 12 gid trfla ngfiy 25-4-1956, c b i
hang v i n khong chiu tbi hdnh ban fin trong
tdi ngfiy 5-4-1956, ndn tfi't ea cfing nhfin sd
Thiy di^n Hul^ da dinh cfing theo Ipnh cua
Lidn hi§p nghidp dodn T h i a Thidn C h i
hdng bupc phai nh^n thda mdn mpi dilu
khoan da dflpc ghi trong dn trong tdi ngfiy
5-4-1956,
Tgi Sdi Gdn trong nfim 1956, n h i n g
cufie dinh cdng c i a cfing nhfin diln ra vdi
quy rod ldn vd diu khIp cac ngdnh Vdo lie
13 gid 30 ngdy 13-5-1956, cfing nhfin khufin
vdc kho 5 vfi bl'n tdu Nhd Rdng ddng logt
dinh cflng dd ddi ITnh Ifldng dfing diu nhfl
nhau, "vi cd su chink lick giia ItfiJng cia
d&n phu CO ck&n trong "Ngkiip dodn kku&n
vdc" (55$ mdi ngdy) vd d&n pku kkdng vdo
nk&n cing dUa yiu sdch bdi bd chi dd cai
thdu trung gian" (15) Ngfiy hfim sau
(14-5-1966), c h i hfing bu$c phai thda man ydu
sfich cia cfing nhdn: "Cdng nh&n dUife hudng diu 65$ mSi ngdy kitU 1-1966 Kiti 15-6-1956, luang cia hg Bi du^ tdng Un 65$ mSi ngdy; chid^ cai thdu dugc bdi bo" (16)
Tilp theo, vdo lie 16 gid 30 ngfiy
18-6-1956, Nghidp dodn b i n bdo td chic philn hpp b i t thfldng tgi Try sd trung fldng sd 14 dudng LI Vfin Duy|t (nay lfi dfldng Cfich mgng Thing Tdm (Sfii Gdn), Tgi phidn hpp, Dgi di|n Nghi$p dodn bdn bio giai thfch rd
ly do tri$u tdp phidn hpp, ring: "Nha Phdt
hdnh thdng nhit cd tinh Idm kiit qu4 sU sanh sdng cia cdng nhdn bdn bdo bdng cdch bdn bdo li ngay nhing sgp do Nha Phdt hdnh Thdng nhdt Idp ra di ph&n phdt bdo trong tdt cd qu^n dd thdnk Hi^n tgi dang
cd 20 sgp dung diph&n phdt bdo vd bdn li, ngodi ra Nka Phdt hdnh Thdng nkit se cho thdnh l&p thim 60 sgp nia vd niu c6 thisi
md 400 sgp nho dibdn bdo le"
"Nhu thivi^c Idm dn cia cdng nk&n bdn bdo si bi Nka pkdt hdnh Thdng nhit chi phdi vd vi quyin lgi bi mdt mdt bdng mdt cdck vd cd nin todn tki ddng ding lin trank ddu di dbi kSi kdu gii ving quyin
lgi ciia minh" (17)
Vd'n d l nfiy, Nghi$p dodn bdn bdo dd gii
3 bic thu cho Gifim ddc Nhfi Phfit hfinh Thd'ng n h i t , ylu c i u chfi'm d i t vi$c bfin bdo
le tgi cdc qufin c i a Nhfi p h i t hfinh Thd'ng nhfi't, song khfing dflpc giai quylt H^i ngh} ddng thanh cfldng quylt ndu
ydu sfich ddi "trong 48 tiing t^ng hd nita, ngkla Id diing ngdy thi TU 20-6-1956 md khdng CO su gidi quyit cia Nha Phdt hdnh Thd'ng nhit, tki todn thi cdng nhdn bdn bdo li 8i ngUng bdn vdo ngdy sdng tki Ndm 21-6-1956" i\S)
ChuIn bj cho cu§c dinh cdng nfiy, phidn
Trang 5Ban C i u trd Ban Lidn lgc vfi sd chia ra
t i n g todn 5 ho$c 7 ngfldi d i n g rai rdc gin
nhflng chd phfit bao d l giai thfch rd rfing
cho n h i n g ngfldi nh^n bdo vl ban vfi trao
td hidu tri^u cho hp, Danh sdch c i a nhiing
dodn vidn dflpc b i u vdo cfic Ban ndy dfl^c
gifl bf m^t (19) Theo Cflng vfin s i
284-M/PDTS ngdy 20-6-1956 eua Quyin Dd
trfldng Sfii Gdn - Chp Ldn gii Bd trfldng B?
Thdng tin vd Thanh nidn, nlu ydu sdch cia
cdng nhdn khfing dflpc thda man thi sd diln
ra "nking phdn ing mgnh me cia mdt sd
ddng ddo cdng nk&n bdn bao l&u ndm, khi
Hgi Cuu Chiin si yiu cdu Tod Bd chink thu
hdi gidy pkip vd ngUng cdp mdn bdi cko
cdc nhd pkdt hdnh khdc cdng cdc sgp bdo
bdn li" (20)
Cfmg thdi gian trdn, diln ra cupc dinb
cdng c i a cfing nhdn t h i y didn Chp Qudn
(Sdi Gdn) Nguydn nhdn cua cudc cfinh cdng
ndy Id do Trfldng todn ngfldi Phap Eenard
phgt "treo gid" hai ngdy ddi vdi mfit cdng
nhan Vidt Nam (Nguyin Chi Cao) T i dfi
dfin dl'n cudc xd xdt gifla hai ngfldi Nguyin
Chl Cao bi dfinh bim mfit, Renard bi
thfldng d diu Chu hang Thuy didn Chp
Qudn quyl't dinh sa thai Nguyin Chf Cao
Tilp theo, ngdy 26-3-1956, chu hang ra
Idnh sa thai thdm hai cdng nhfin Vi^t Nam
^ 5 Ngpc Anh vd Lflu Hdng Cim) vl nghi
ca hai fim mt/u vdi Nguyin Chf Cao ddnh
Trfldng tofiji Renard
Vide sa thai cdng nhfin mfit cdch t i y
tidn, vd cd c i a c h i hfing Thiy di^n Chp
Qudn gfiy ndn phan i n g t i c thdi dSi vdi
cfing nhdn, 15 gid ngdy 26-3-1956, 35 cfing
nhan lfim trong Id l i a (phien t i 15 gid tdi
23 gid) ngflng vi0e dd phan ddi lenh sa thai
hai cdng nhfin Dd Ngpc Anh va Lflu Hfing
e l m Cufie dinh cdng da dflpc sfl hudng iing
c i a g i n 200.000 cdng nhdn, lao dfing, cdc
ting Idp nhfin dfin khdc bdi cfing, Cufie bdi
Gia Djnh, Bidn Hda khdng cd di$n nfldc, mpi hogt dOng cfing nghidp dinh ddn; cfic rgp hit, rgp chilu bdng phai ddng cia; 6 td bfio hfing ngfiy khdng ra dupe; ddi phfit thanh nging phfit 48 tilng ddng hfi Trfldc tinh binh dd, chfnh quyin Ngfi Dinb Di^m bu$c phai giai quylt m^t sd ydu sfich cia cfing nhfin Cu^c hda giai sau dd di din sa thii Nguyin Chf Cao vd ydu ciu cfing nhfin 1dm vi^c trd lgi Tuy nbidn, phfa c h i nhdn ngudi Phdp vi^n Id r i n g trong nhfim 35 ngfldi d Id l i a cd nhilu phin t i phan ddng,
cd t b l mflu hgi nhdn vidn Phdp vfi pbfi hogi nhd ddn ndn khdng chfi^p nh$n Vl phfa cfing nhdn, 35 cfing nhdn Id l i a phidn 15 gid din 23 gid tilp tyc nghi vi^c, Tilp theo,
35 edng nhan (phidn t i 23 gid din 7 gid sfin^, rdi 35 cdng nhfin (phidn t i 7 gid sdng din 15 gid) deu khfing den sd Ngdy hfim sau (27-3-1956) todn thd cfing nhfin Thiy di^n Chd Qudn dinh cdng
Cufie dilu (flnh hai bdn tgm thdi giai quylt ngflng vifc 4 ngfldi trong dd cfi Renard, dl cdng nhan cd tbl trd lai 1dm vide (21), Tilp theo, cuflc diu tranh c i a cflng nhdn Thiy di^n Sdi Gdn diln ra dai ding, kdo ddi t i thang 8-1956 din 1957 Nguydn nhfin c i a cufie diu tranh nfiy l i do ddi sfi'ng khd kbfin c i a cfing nhfin, Ifldng thfi'p so vdi gifi ca sinh hogt, Trong bang ngfin sdch gia dinh c i a m^t cfing nhfin t h i y di§n ed vp vd
2 eon thi bfing thdng cin phai cd 3,185$00 mdi d i sdng, nhflng Ifldng chi cfi 1.500$00 (22), ngbia lfi chfla dgt 50% so vdi ydu ciu; trong lie dd, d Sdi Gdn, ggo Id m$t hfing
c h i ydu trong ddi sdng hdng ngdy thi dU^c
bdn theo gid chq den Td Information (Paris, 12-1-1956) vilt: "d Sdi Gdn gid ggo
chd den Un din 1.700 ddng/tg Ti xUa tdi nay, ngUdi ta ckUa bao gid tkdy hi^n tugng trdi ngugc ddi Id ggo miin Nam Vi^t Nam, mdt trong nhing vua lua ldn nhdt thi gidi,
Trang 6ddy xudt cdng trung binh 1 tri^u 600 tdn
ggo m^t ndm (ndm 1937 xudt tdi 1.700.000
tdn) vdy md b&y gid thiiu ggo trdm trgng"
(23) Dl thofit khdi tinh c&nh b l t i c cua
cude sdng, ngfiy 30-8-1966, cfing nhfin dfla
ydu sdch gdm 5 khoan:
"1) Tdng luang ti 25% din 40%, vi gid
sink hogt tdng vd cdng ty cing tdng gid bdn
<£4n;
2) Ckuyin nh&n viin c6ng nhdt Idm viic
trin 3 ndm sang hgng lUdng thdng;
3) Khdng giao viic Idm Nhd din cho hang
tu d ngodi Idm, dikkoi cdcdbdt nh&n viin;
4) Cdng ty c6 3 kip Idm vi^c thay pkiin
nhau, Idm cd chi nh^t Nay B^ Lao d^ng
bdt l&p kip thi 4, nhd din rit bdt ngUdi d 3
kip di l&p kip thi 4, kkdng lgi cko cdng
nh&n V&y yiu cdu Cdng ty tuyin ngUdi mdi
di l&p kip tki 4;
5) Cdp cko ngudi Idm vi^c 8 gid liin m(S*
phu cdp qudy cam Id 15$" (24)
Sudt 2 thdng 9 vfi 10-1956, Thanh tra
Lao dpng chfnh quyin Sdi Gdn ding ra hda
giai nhung khdng thdnh, Ngdy 21-2-1957,
Hdi dfing xdt vd quylt djnh: Bac bo 3 ydu
ciu d i u (1, 2 vfi 3) vfi chtfp thu§n 2 dilu
sau (5 vfi 6),
Song ddi vdi cdng nhfin thi "diim xin
tdng luang Id diim chink, diim ndy bi bdc,
nin coi quyit nghi cia H^i ddng trgng tdi
nhu dd xi cdng nk&n kodn todn thua" (25)
(3flng nhfln khdng nh$n quylt nghj nfiy,
tilp tyc d | trinh vy vi§c ldn Bd Lao ddng
(Sdi (5dn) vd ngfiy 21-3-1957, td chflc bdi
nghi vfi "biiu quyit niu khdng dupe tdng
luang se dink cdng" (26),
Thfing 5-1957, H^i dfing Lidn Bd Lao
ddng, Cdng chanh vd Kinh td hpp vfi nh^n
thfi'y cdc ly do chfnh c i a si^ tranh chfi'p Id:
a) Trong kki 3 kip Idm ca ngdy ngki, tki
mdi cdng nk&n trong m$t tudn U link thim
du 2 ngdy luang, vi ngdy chi nh^t di Idm
nh^t (theo link B0 Lao dpng), tki mdi tudn mdt 2 ngdy lUdng, tic Id m^t thdng bdt 8 ngdy lUdng (gdn 114 luang)
b) Ngodi ra, mdi rSi Cdng ty tdng litdng cho nh&n viin Phdp md khdng tdng luang cho ngUdi Vi^t
c) Cdng nh&n ngUdi Vi4t Idnh luang kim cdng nk&n Idm viic d cdc hang khdc (Hdng tkudc Id, Sdddu SdrU0i, Hdng La-ve, ) (26)
Dfing thdi, Hdi ddng ra quylt nghj budc Gifim dde Cdng ty Thuy didn Sii Gdn tfing
Ifldng cho cfing nhfln: "7% cko nking sd
Ittang nko, 4% cho nking sd lUdng ldn Trung bink khodng 6%" (27)
Tilp theo, t i t h i n g 6 din thfing 8-1957,
cfing nhfln cfic n h i ga xe l i a Chf Hda, VU
An, D i Ning td chic h i n g chyc cudc biiu tinh chdng c h l dd 1dm vi^c hd khic, chdng dudi vide, ddi chfl'm d i t b i t bd, tra t i n v i
t i diy cfic cfin bd nghidp dofin, Thfing
11-1967, cfing n h l n toin ngdnh hoa xa miln Nam tiin h i n h dgi hdi, de ra c h i trfldng, bidn phfip dd'u tranh bao vd quyin Ipi cho cfing n h l n v i ra kiln nghf ddi chfnh quyin Sii Gdn tra tM do cho C h i tich vd ThU ky nghidp doin ngfinh, ciing nhiing cfing nhdn dang bi giam gifl Nhiing kidn nghi v i ydu sdch c i a dgi hdi ngdnh hda xa da dflpc nghidp doin cfing nhfin cfic nginh khdc d Sfii Gdn, Chp Ldn v i mdt sd t h i n h phd, th)
x i ddng tinh iing bd-Sang nfim 1958, phong t r i o cflng nhan vSn tilp tyc diln ra trdn mdt didn rdng Cudc bfii cflng cua cdng nhfln hing diu
Caltex h N h i Bd (Sii Gdn) kdo dii trong 10
ngfiy, b i t d i u t i ngiy 28-2-1968 Cflng nhfin ddi gidi chii My phai tdng Ifldng vi khfing dflpc ddnh d | p , sa thai cdng nhfln Hfldng i n g cudc d i u tranh cua cflng nhfln h i n g Caltex, cflng nhfln cic h i n g diu S.V.O.C (cia My) v i Shell (cua Anh) da t i chtTi khdng chd h i n g cho hang Caltex Toin
Trang 7nfldc Sdi (3dn, Gia Dinh, Chp Qufin vd
nghifp dodn Gia Dinh ciing ldn tilng long
hd eufic dd'u tranh cua anh em cfing nhfln
hdng Caltex,
Cudc dfiu tranh da 1dm cho hfing Caltex i
dpng mfii ngdy hdng chyc vgn 1ft xdng, trong
kbi 30 tram bdn xfing d Sii Gim hit xdng vd
edc ddn vi ed gidi, khdng qufin My thidu
xfing de hogt ddng Cudc bdi cdng dd 1dm cho
chu bang moi ngfiy thidt hgi trdn mdt tridu
dfing tidn miln Nam, cd y ngbia d vii phong
trio chdng My trong cfing nhdn miln Nam,
lim ndi b^t ldn tinh t h i n dofin kit, y chf dfi'u
tranh b i t khul't vd trinh dd td chic cua cfing
nhfin v i lao ddng Sfii Gdn,
Cudi nfim 1968, cudc dfi'u tranh cua cfing
nhfin Thiy dipn Chp Qudn (Sfii Gdn) lgi
diSn ra, Ngfiy 30-12-1958, cdng nhfln Thuy
didn dfla ddn ydu elu Sd Thanh tra Lao
ddng dd thfinh can thidp vdi Cfing ty Thuy
didn d l thda man 3 ydu sach:
"i / Tdng luang tdng qudt 15$ mdi ngdy
cko mSi cdng nh&n,
21 Cdng nk&n ddu ndng dugc gii din
binh viin dieu tri cdc phi tdn do Cdng ty
ddi thg,
31 Trd phu cdp gia dXnh trin cdn bdn
duy nhdt,
41 Tra tien pku trdi theo thi tuc cdng
nh&n Idm phien" (28)
Sd Lao dpng dfi thfinh Sfii Gdn hda giai
b i t thinh, Ngay 26-3-1959, n^i vy dfla ra
Hfii ddng trpng tdi Ban an trpng tdi ngfiy
18-6-1959 tuydn x i nhU sau:
"a) Bdc ldi yiu cdu cia bin cdng nh&n vi
tdng luang tdng qudt mSi ngdy cho todn thi
cdng nhdn
b) Bdc ldi yiu cdu dugc hudng phu cdp
gia dinh trin cdn bdn duy nkdt
c) Chi rang chi nh&n vd cdng nh&n ding
tkoa tkudn vi diiu cku nhdn phdi ddi thg
tdt cd tiin kkdm bink vd tkudc men do bdc
Tuy nbidn, cdng nhfin khfing chip thu^n
vd tilp tyc dfii phai thda man cfic ydu sfich
c i a minh, nlu khfing cudc dinh cfing sd
diln ra Cufii cing, H^i nghi dfldi s4 chu
tpa cia Bd trfldng Cfing cbfinh vfi Bd trfldng Lao ddng (Sdi Gdn) da thdng nhd't:
"a) Thda mdn yiu sdch cdng nh&n, niu kkdng dnk kudng din vigid diin, b) Tdng gid diin via di di ddi tkg pki tin chi thim vi nk&n cdng
c) Cdng ty phdi md muc kitodn riing di ghi sd th&u do tdng gid diin vd ghi sdxudt viphi tdn mdi cho cdng nhdn" (30), Chfnh sdeh "vien trd' cua My ciUig vdi cfic
bidn phfip ddc quyen v i vd vdt vl kinh t l ciia t^p dofin gia (finh ho Ngfi da gdy ra tinh trgng
^ n h ddn vfi bd tic trong nin kinh t l miln Nam Mfit so ldn cdc cd sd san xult d miln Nam phai ddng cia hofic thu hep san xult, hdng chyc van cfing nhdn bj thit nghidp, nhilu nhfi tfl aan bi phd san, "Rnh hinh nfiy din din phong trdo ddi ban chl nhdp cang hing ngoai hda, bit diu tfl cudi nfim 1956, dd phdt triln mgnh trong nam 1958
Trong cdc thfing 3, 6, 11 nfim 1958, hfing vgn cfing nhan eua 150 xfldng ddt d Sfii Gdn, Chp Ldn, Gia Dinh da hop dai hdi, dfla kidn nghi ddi chfnh quyin Ngfi IHnh Didm cd'm nhdp cang hing ngogi hda, ddi giai quylt ngn thfi't nghidp, Cac cudc dfiiu tranh dd dd dupe cflng nhfin va e h i cfic hidu may trong todn thfinh phdldn tilng i n g hfl, Thfing 4-1958, edc dgi biiu cua cfing nhfin, tilu chu, nhfi tfl san trong 25 hdp tfic xfi san xult vai lya ving quanb Sfii Gdn da
ky kidn nghi doi cd'm nhdp cang nbflng hdng miln Nam cd t b l san xufi't dfldc
Phong trdo dfi'u tranh chdng "v^n trg"
My, ddi hgn c h l hfing ngogi hda, bao vd npi hda vdi nhflng khIu hidu kinh t l thiet thuc dfi ldi eudn sy tham gia eua nhilu ting Idp, nhilu ngdnh kinh td v i diln ra d nhilu ndi trdn mien Nam Qua phong trdo, cdc ting
Trang 8lip nhfin dfin d miln Nam cing t b i y rd
nguydn nhfln ciia tinh trgng dinh ddn v i bd*
t i c v l kinh t i d miln Nam
Trong n i m 1969, ndi b | t l i cudc bfii
cdng cua 1.200 cdng nhfln n h i mfiy bia,
nude ngot BGI d Sfii Gdn diln ra ngdy
25-5-1959 Trong thdi gian bfii cfing, cfic n i cdng
nhfin trong nhfi mdy da chia thdnh tiing
tdp, thay nhau nim can dfldng, khfing cho
xe mang hing ra khdi nhfi mdy d l di bdn
Cfic nghidp doin xfch Id, nghidp dodn cfing
nhfin didn, nfldc, cdc nghidp dodn xe dd Sfii
Gdn v i Tfly Ninh nhidt lidt i n g hd cfing
nhfln hfing BGL
*
l i m hilu myc tidu dfin sinh trong phong
trio cfing nhfin d cdc dfi thi miln Nam Vidt
Nam giai dogn 1954-1959 cd thd r i t ra mdt
sd nhfin dinh e h i ylu sau:
1 Dfldi c h l dd My v i chfnh quyin Ngfi
Dinh Didm, ddi sdng eua cdng nhdn gdp rfi't
nhilu khd kbfin, t i n g qufin do tfnh chfiit
ddc quyin c i a chi, nhiing quy c h l loi thdi
dp dyng trong cfic nbd mdy vfi xf nghidp,
chfnh sfich cip phgt, sa thai cfing nhfin mdt
cfich t i y tidn, vfi cd; tiin lUdng thip dfldi
mic tdi thilu BO vdi gid ca sinh hogt ngdy
cdng tfing cao, lgi khfing cfi chd dfi phy cfi'p
cho gia dinh, , Tdft ca thudng trvtc de dpa
ddi sdng v4t chd't v i tinh t h i n c i a cfing
nhfin; nd vgch t r i n ban chfiit cua chd dd
"C^ng hda nk&n vi" c i a Ngfi Dinh Didm
trfldc dfl ludn; gdp phin nflng cao gific ngd
chfnh trj cho cdng nhfin, cfi y nghia to ldn
trong vi§c-t4p hpp, dodn kdt cfing nhfin v i
n h i n g thing Ipi giinh dupe trfldc m i t lfi
ngudn ddng vidn cd vu cdng nhfln miln
CHUTHfCH
(1), Vi$n Mic - LSnin, Vi?n Ljeh ai Dang
Nhitng su kiin lich si Ddng T^p lU Nxb Thfing
tin Ly luftn Hi N$i, 1985, tr 22-23
Nam vio cudc d i u tranh vl myc tilu giii
phdng miln Nam, thdng nhtft dfi't nfldc h
giai dogn tidp theo
2 Phong trfio cflng nhfln vl myc tilu dfln sinh giai dogn 1954-1959 diln ra diu khIp
b cflc dfl thi miln Nam, trfldc bdt l i nhing
t h i n h phdldn nhfl Sii Gdn - Cb^ Ldn, Hud, Dfi Ning v i bao gdm h l u h i t mpi nginh, cfing nhfin cfic nginh dfi cd si^ hd trp lin nhau trong dl'u tranh, Myc tilu cho tiing
cudc d&\x tranh dflpc xic djnh rfi rdng, cy
thd; hinh thflc v i bidn phfip d i u tranh hda binh t i chfi n l u ydu sdch, Hy c h i ky, td chic cfic diln din, hdi ngh; rfii ling cdng, dinh cdng vfi tidn ldn tdng bfii cdng, gidnh thing Ipi tiing bflflc, p h i hpp vdi chi trfldng eua Dang trong giai dogn diu ciia cfich mgng miln Nam (1954-1969)
3 Trong bdi canh Ijch s i cdch mgng miln Nam lie bfiiy gid, khi m i chfnh quyin Ngfi Dinh Didm tidn hinh khing bd'dc Udt nhihig
ngfldi ydu nfldc, nhthig ngfldi khflng ctain qua nhfllig chiln djch "tdC^ng", nhiing "Qude
sack dinh diin", "Qude sdch Khu trii m^",
"Ludt 10/59", phong trio cdng nhfln d cdc
dd th) mi&i Nam vi myc tilu dfin sinh giai
dogn 1954-1959 dfl pheTi h ^ nh)p nhing vdi nhiing hogt ddng cua lijlc lUpng vii trang tijt vd
v i phong trio didt dc, phfl 1dm ngiy cfing phdt triln Phong trio dfl mdt m$t gdp phin lim suy ydu chfnh quyin Ngfl Dbih Didm vd m$t chfnh tr), khing dpih tfnh chfiit btfp binh cua mdt chfnh quyin Sii Gdn khfing cfi cd sd
xd hdi; m$t khflc, nd dfl tgo ra nhflng ti&i d6
h i t sic quan tryng nhim chuyin phong trio cfich mgng m i ^ Nam sang mdt bfldc phdt triln mdi cao hdn
(2) Cfioc vin id 397BC/I ngiy 13-1-1966 cia
Tinh trudng Thiia Thidn gii tjy ban Dgi biiu Chfnh phu tgi Trung Yi^t Hul, Trung tdm LUu trO
Trang 9QuSc gia II KS' hi§u t i l l i | u TNTP-HS, 21.316
(3) Cong vfin m i t atf 2118/CSCArrBTM ngfiy
31-3-1955, cua Giim dSc sd Canh s i t vfi C6ng an
Qude gia Trung Vi$t gii D^i biiu Chinh phu t^i
Trung Vi^t (Hul) vfi Tdng Giim dfic Nha C i n h a i t
v i COng an Qufic gia Vi^t Nam (Sii Gfin) Trung
tfim Luu tra Qufic gia II Ky hi^u t i i li$u
TNTP.10312
(4) Cfing v i n atf 334/LD/ANXH ngfiy
29-3-1955, cua Dgi hilu Chfnh phu t^i Trung Vi$t gii
chfnh quy^n Ngfi Dinh Difm, Trung tfim Luu tni
Qufic gia II K^ hi^u t i i li$u TNTP-HS 21.316
(6) Cfing vfin m^t atf 996/CSCA/TBI.M ngfiy
17-10-1955, cua Gifim dfic Nha Canh ait v i Cfing
an Qufic gia tgi Trung Vi^t g i i D^i biiu Chfnh phii
t^i Trung Vi$t v i Tfi'ng Giim dfic Canh s i t v i
Cfing an Qutfc gia Vi$t Nam t^i Sii Gfin Trung
tfim Luu tra Qufic gia II Ky hi^u t i i lifu
TNTP-HS 21.316
(6), (7) Kiln nghi ngiy 12-11-1955 cua toin
t h i doin viin nghifip dofin Cong nhfin hoa xa Vift
Nam dia phUctng giSli Ngfi I^nh Di^m Trung t i m
Luu trQ Qufic gia U Ky hi^u t i i li^u SC
12-HS.22.165
(8) Cfing vfin so 1241-U)/ANXH ngiy
27-U-1955, cua Thanh tra Lao dfing v i An ninh Xi hfii
Trung Vi§t giii Ong D?! biiu Chfnh phu t^i Trung
Yi^t Trung tfim Luu trQ Qufic gia II I ^ hifiu t i i
lifu D$ nhfi^t Cfing hfia -16.226
(9), (10) C»ng v i n atf 245/LA/ANXH ngiy
13-3-1956 ciia Thanh tra Lao d§ng v i An ninh Xa hfii
Trung Vi^t g i i fing D^i hilu Chfnh phu & Sii Gfin,
Trung tfim Luu trQ Qufic gia II Ky hifiu t i i li?u
TNTP.21.316
(11) Cfing di$n (Mit, KhIn) atf 314-UVANXH
ngiy 31-3-1956, ciia Thanh tra Lao dfing T r u i «
Vi§t gill T^ng Thanh tra Lao dfing Vi|t Nam (Sfii
Gfin) Trung tfim Luu trQ Qufic gia II Ky hi^u tfii
lifu TNTP.10312
(12) Cfing v i n stf 433/VP/CT.Mngiy 2-4-1956,
cua Th) tnrdng D i N i n g gii fing D^i biiu Chfnh phu t^i Trung Vifit Trung tfim Luu trO Qufic gia
n Ky hi?u t i i li?u TNTP.10312
(13), Difin m$t ngiy 4-10-1956, cua dgi biiu Chfnh phii Trung Vifit gCii chfnh quy^n Ngfi IMnh Di^m tgi Sfii Gfin, Trung tfim LUu trO Qufic ^ a II
Ky hiOu t i i li?u TNTP,21,316, (14) Cfing vfin stf 313 LH/TT ngfiy 23-4-1956, cua Lifin hi$p Nghifp dofin Thtia Thiin guli Thanh tra Lao dfing v i An ninh Xi hfii Trung Vi$t, Hul, Trung tfim LUu trQ Qufic gia II, Ky hifiu t i i li$u TNTP.21.316
(15), (16) Cflng v i n atf 1960/HCSV/P2 ngiy 26-6-1956, cua D^i biiu Chtnh phu tai Nam Vi0t gijli Bfi trUdng Phii Tdng thtfng Trung tfim Luu trQ Qufic gia II Ky hifiu t i i li$u Dfi nhlCt Cfing hfia • 16,226
(17), (18) Cfing v i n atf 53-TB/M ngiy
19-6-1956, ciia Canh s i t trUdng, Trudng phfing Tiah
bio giJii Giara dfic canh s i t Dfi t h i n h Sii Gfin - Ch? Eifin Trung tfim Luu trfl Qufic gia II KJr hifu tii hfiu Dfi n h i t C^ng hfia -16.229
(19), (20), (21), Cfing v i n atf 370mCSV ngiy 27-3-1956 ciia Quyin Dai biiu Chfnh phii tgii Nam Vifit giii ong Bfi truflng Nfii vy (Sii Gfin) Trung tfim Luu trQ Qufic gia II K^ hi$u tfii li§u D | nhtft C$ng hfia -16.226
(22), (23) Cfing v i n stf 1127 BU)/LD ngiy
29-5-1957 ciia Tfing tnsbne B^ Lao dfing gii T^ng
thtfng Vifit Nam Cfing hfia Trung tfim Luu trQ Qufic gia II Ky hieu t i i Ii|u Dfi n h i t Cfing hfia -16.606
(24) (25), (26), (27), Tranh chip glQa chii nhin
v i cfing n h i n Cflng ty Thiiy difin Sfii Gfin, Trung tfim Luu trQ Qufic gia II Ky hifiu t i i li$u Dfi n h i t Cfing hfia -19.506
(28), (29), (30) Tcl trinh V/v tranh chip cua 729 cfing nhfin N h i dfin ChQ Quin Trung tfim Luu trQ Qufic gia II Ky hifu t i i li$u D$ n h i t C$ng hfia -17.126
Trang 10QUA TRirai i i i w i THAWI PHOMG TRAO
GIAI DOAIV 1 9 4 0 - 1 9 4 5
N G O N G Q C LINH'
1 Vdi vi tri d)a ly d$c bidt, l i c i a ngd
gifla miln n i i phfa Bic vdi miln xufii, Thdi
Nguydn trd tbdnb viing d i t cd vi tri chidn
\\l(fc vfi cing quan trong Khfing nhiJng vdy,
ngfldi ddn viing ndy vdn cd truyin thdng
lao dgng cin c i , ydu nudc vd kidn cfldng
trong dd'u tranh di^ng nfldc vd gii nfldc,
"B&y Id tken ckdt cia tdt cd cdc con dUdng
thugng du" , dugc coi nhu Id chiic chia
khoa md cia ngd tkugng du "Trdi qua
nhiiu thiky, tinh ndy trd thdnh ving dim
ngdn ngia nUdc Tdu khoi de dga, x&m lUgc
An Nam vdo nhitng tinh pkia Nam cia Bac
Kyvd Trung Ily~il)
Nhdn thflc d^i(fc tlm quan trong cia
ving d i t niy ddi vdi cudc ddu tranh giinh
ddc Idp dfln tdc, ngay t i khi mdi ra ddi,
Dang ta da c i nhilu cdn bd ddn ddy tuydn
truydn, giic ngfi qudn ching, xdy d i ^ g cdc
CO sd cdch mgng Sxf ra ddi cua cO sd Dang
diu tidn ciia tinh Thdi Nguydn d xa La Bing
(huydn Dgi Ti) vio cufii ndm 1936 da ddnh
dd'u bfldc trfldng thinh quan trong cia
phong trio cIch mgng tinh Thdi Nguydn,
T i nim 1939 ddn ndm 1941, trfldc
n h i n g diln bidn pbflc tgp cua tinh binh
t b l gidi vd trong nfldc, Dang ta da kip thdi
chi dgo chuyin hfldng chidn Ifl^c cdch
mgng Q u i trinh chuydn hfldng chi dao chidn Iflijc n i y dflfle thi^c hidn qua 3 Hdi ngh) Un thfl 6, 7, 8 c i a Ban Chljp hinh Trung fldng Dang, Chfnh nhflng chi trfldng, quylt sflch dflpc dfla ra t i nhflng hdi ngh) n i y da gdp p h i n tfch cflc, quydt d)nh din sijt binh t h i n h vd phdt triln cua phong trdo cIch mang c i a quIn ching ndi chung vd phong t r i o d i u tranh du kfch d tinh Thdi Nguyfin nfii ridng
Hgi ngh) Un t h i 6 cua Ban Chip hdnh Trung Udng Dang dfl(?e tridu tdp tgi Bd Dilm - Hdc Mdn - Gia D)nh t i ngdy miing 6
din ngiy 8-11-1939 da k h i n g dinh: "Bude
dudng sinh tin cia edc d&n tdc Bdng Buong khdng cbn con dUdng ndo khdc hdn
Id con dudng dank dddiqudc Phdp chdng tdt ca dck ngogi x&m S^t boc lit tdn dc cua di qude Phdp d Bdng DiAtng di cung cdp cho chiin trank si Idm cko ddn Bdng Duong ngdy cdng cdck m^nk koa Cudc cdck minh ddnh dddiqu^ Phdp ciia nk&n d&n Bdng BUdng nkdt dink si ndbing" (2),
Hdi ngh) Un t h i 7 eua Ban ChfTp hdnh Trung fldng diSn ra t i ngiy 6 ddn ngdy 9-11-1940 tgi ling Dinh Bang - T i Sdn - Bac Ninh d$c bidt nhtfn mgnh tfii nhidm vy:
"Phdi Itfix chgn ngUdi trong cdc dodn thi