Truyền thông dựa vào cộng đồng nhằm phòng ngừa tai nạn thương tích trẻ em tại địa bàn xã ninh sở huyện thường tín, hà nội

LỜI CAM ĐOAN Tôi xin cam đoan luận văn “Truyền thông dựa vào cộng đồng nhằm phòng ngừa tai nạn thương tích trẻ em tại địa bàn xã Ninh Sở- huyện Thường Tín- thành phố hà Nội” là công trìn

Trang 1

ĐẠI HỌC QUỐC GIA HÀ NỘIuy TRƯỜNG ĐẠI HỌC KHOA HỌC XÃ HỘI VÀ NHÂN VĂN

- -

ĐỖ THỊ MIỀN

TRUYỀN THÔNG DỰA VÀO CỘNG ĐỒNG NHẰM PHÒNG NGỪA TAI NẠN THƯƠNG TÍCH

TRẺ EM TẠI ĐỊA BÀN XÃ NINH SỞ -

HUYỆN THƯỜNG TÍN - THÀNH PHỐ HÀ NỘI

LUẬN VĂN THẠC SĨ Chuyên ngành: Công tác xã hội

Hà Nội - 2014

Trang 2

ĐẠI HỌC QUỐC GIA HÀ NỘI TRƯỜNG ĐẠI HỌC KHOA HỌC XÃ HỘI VÀ NHÂN VĂN

- -

ĐỖ THỊ MIỀN

TRUYỀN THÔNG DỰA VÀO CỘNG ĐỒNG NHẰM PHÒNG NGỪA TAI NẠN THƯƠNG TÍCH

TRẺ EM TẠI ĐỊA BÀN XÃ NINH SỞ -

HUYỆN THƯỜNG TÍN - THÀNH PHỐ HÀ NỘI

Luận văn thạc sĩ chuyên ngành Công tác xã hội

Mã số: 60.90.01.01

Người hướng dẫn khoa học: PGS.TS Trịnh Văn Tùng

]

Hà Nội- 2014

Trang 3

LỜI CAM ĐOAN

Tôi xin cam đoan luận văn “Truyền thông dựa vào cộng đồng nhằm phòng ngừa tai nạn thương tích trẻ em tại địa bàn xã Ninh Sở- huyện Thường Tín- thành phố hà Nội” là công trình nghiên cứu của riêng cá nhân tôi Các

nội dung nghiên cứu và kết quả trình bày trong luận văn là trung thực và rõ ràng./

Hà Nội, ngày 18 tháng 11 năm 2014

Tác giả luận văn

Đỗ Thị Miền

Trang 4

LỜI CẢM ƠN

Luận văn tốt nghiệp này được hoàn thành bởi sự giúp đỡ của nhiều người

Lời đầu tiên em xin được bày tỏ lòng biết ơn sâu sắc tới

PGS.TS Trịnh Văn Tùng, người đã tận tình hướng dẫn và đóng

góp những ý kiến quý báu để em hoàn thành luận văn này

Em cũng xin được gửi lời cảm ơn tới tất cả những cá nhân, cơ quan, tổ chức tại các địa phương đã cung cấp thông tin và các tài liệu cần thiết cho nghiên cứu; đồng thời em cũng xin được cảm ơn

sâu sắc các thầy cô lãnh đạo và các cán bộ trong khoa Xã hội học

đã động viên và giúp đỡ em hoàn thành luận văn này

Em xin chân thành cảm ơn!

Hà Nội, 11-2014 Tác giả

Đỗ Thị Miền

Trang 5

MỤC LỤC

MỞ ĐẦU 4

1 Lý do chọn đề tài 5

2 Tổng quan về vấn đề nghiên cứu Error! Bookmark not defined

3 Ý nghĩa khoa học và ý nghĩa thực tiễn Error! Bookmark not defined

4 Đối tượng, khách thể và phạm vi nghiên cứu Error! Bookmark not

defined

5 Mục đích và nhiệm vụ nghiên cứu Error! Bookmark not defined

6 Câu hỏi nghiên cứu Error! Bookmark not defined

7 Giả thuyết nghiên cứu Error! Bookmark not defined

8 Phương pháp nghiên cứu Error! Bookmark not defined

9 Kết cấu luận văn Error! Bookmark not defined

NỘI DUNG CHÍNH Error! Bookmark not defined Chương 1 Cơ sở lý luận và thực tiễn của nghiên cứu Error! Bookmark not defined

1.1 Một số khái niệm công cụ Error! Bookmark not defined 1.1.1 “Truyền thông” Error! Bookmark not defined 1.1.2 Cộng đồng Error! Bookmark not defined 1.1.3 “Dựa vào cộng đồng” Error! Bookmark not defined 1.1.4 “Truyền thông dựa vào cộng đồng” Error! Bookmark not defined 1.1.5 “Trẻ em” Error! Bookmark not defined 1.1.6 “Tai nạn thương tích trẻ em” Error! Bookmark not defined 1.1.7 “Phòng ngừa tai nạn thương tích” Error! Bookmark not defined 1.2 Lý thuyết ứng dụng trong nghiên cứu Error! Bookmark not defined 1.2.1 Lý thuyết hệ thống Error! Bookmark not defined 1.2.2 Lý thuyết nhu cầu của Maslow Error! Bookmark not defined 1.2.3 Lý thuyết thuyết phục Error! Bookmark not defined

Trang 6

1.2.4 Mô hình truyền thông dựa vào cộng đồng Error! Bookmark not defined

1.3 Quan điểm của Đảng và chính sách của Nhà nước về phòng chống tai nạn thương tích Error! Bookmark not defined 1.4 Đặc điểm của địa bàn nghiên cứu Error! Bookmark not defined

Chương 2 Thực trạng công tác truyền thông nhằm phòng ngừa tai nạn thương tích trẻ em tại địa bàn xã Ninh Sở- huyện Thường Tín- thành phố

Hà Nội Error! Bookmark not defined

2.1 Thực trạng trẻ em bị tai nạn thương tích ở xã Ninh Sở giai đoạn (2003- 2013) Error! Bookmark not defined 2.2 Thực trạng công tác truyền thông phòng ngừa tai nạn thương tích trẻ em hiện nay đang áp dụng tại cộng đồng Error! Bookmark not

defined

2.2.1 Thực trạng công tác truyền thông hiện nay qua kênh truyền thông

đại chúng Error! Bookmark not defined

trực tiếp Error! Bookmark not defined

trong nhà trường Error! Bookmark not defined

dân gian Error! Bookmark not defined 2.3 Tổng hợp đánh giá các điểm mạnh, điểm yếu, cơ hội và thách thức đối với công tác truyền thông của địa phương hiện nay Error! Bookmark

not defined

Tiểu kết chương Error! Bookmark not defined

Trang 7

Chương 3 Một số giải pháp truyền thông dựa vào cộng đồng nhằm

phòng ngừa tai nạn thương tích trẻ em tại địa bàn xã Ninh Sở - huyện Thường Tín - thành phố Hà Nội Error! Bookmark not defined

3.1 Sự cần thiết phải thực hiện các giải pháp truyền thông dựa vào cộng đồng Error! Bookmark not defined 3.2 Đánh giá nguồn lực truyền thông dựa vào cộng đồng nhằm phòng ngừa tai nạn thương tích trẻ em Error! Bookmark not defined

3.2.1 Đánh giá chung về nguồn lực đặc trưng trong sinh hoạt cộng đồng

Error! Bookmark not defined

3.2.2 Đánh giá nguồn lực các tiểu hệ thống theo lý thuyết hệ thống

Error! Bookmark not defined 3.3.2 Tình huống truyền thông dựa vào cộng đồng Error! Bookmark not defined

3.3.3 Thiết kế thông điệp truyền thông dựa vào cộng đồng Error! Bookmark not defined

3.3.4 Biện pháp tiến hành truyền thông dựa vào cộng đồng Error! Bookmark not defined

Tiểu kết chương Error! Bookmark not defined KẾT LUẬN Error! Bookmark not defined TÀI LIỆU THAM KHẢO 7 PHỤ LỤC

Trang 8

DANH MỤC BẢNG

Bảng số 2.1: Số liệu thống kê về tai nạn thương tích của trẻ em địa phương

trong giai đoạn 2003-2013 Error! Bookmark not defined

Bảng 2.2: Thông tin phòng ngừa tai nạn thương tích trẻ em qua phương tiện

truyền thông đại chúng được cộng đồng tiếp cận Error! Bookmark not

defined

Bảng 2.3: Thông tin phòng ngừa tai nạn thương tích trẻ em qua kênh truyền

thông trực tiếp được cộng đồng tiếp cận Error! Bookmark not defined

Bảng 2.4: Thông tin về phòng ngừa tai nạn thương tích trẻ em qua kênh

truyền thông trong nhà trường được cộng đồng tiếp cận Error! Bookmark

not defined

Bảng 2.5: Thông tin về phòng ngừa tai nạn thương tích trẻ em qua kênh

truyền thông dân gian được cộng đồng tiếp cận Error! Bookmark not

defined

Bảng 3.1: Số lượng người dân sẵn sàng tham gia truyền thông dựa vào

cộng đồng Error! Bookmark not defined

Bảng 3.2: Đánh giá của cộng đồng về sự tham gia của chính quyền trong công

tác truyền thông nhằm phòng ngừa tai nạn thương tích trẻ em Error!

Bookmark not defined

Bảng 3.3: Đánh giá của cộng đồng về sự tham gia của hội đoàn thể trong công

Bảng 3.4: Đánh giá của cộng đồng về sự tham gia của trạm y tế xã trong công

Bảng 3.5: Đánh giá của cộng đồng về sự tham gia của nhà trường trong công

Trang 9

Bảng 3.6: Đánh giá của cộng đồng về sự tham gia của chủ doanh nghiệp trong

công tác truyền thông nhằm phòng ngừa tai nạn thương tích trẻ em Error!

Bảng 3.7: Đánh giá của cộng đồng về sự tham gia của tổ chức tôn giáo trong

công tác truyền thông nhằm phòng ngừa tai nạn thương tích trẻ em Error!

Bảng 3.8: Đánh giá của cộng đồng về sự tham gia của người dân trong công

Bảng 3.9: Danh sách các sự kiện có thể tiến hành truyền thông dựa vào cộng

đồng được người dân đánh giá Error! Bookmark not defined

Trang 10

MỞ ĐẦU

1 Lý do chọn đề tài

Tai nạn thương tích trẻ em đang là vấn đề mang tính toàn cầu Trong giai đoạn hiện nay, mỗi ngày trên thế giới có khoảng 2.000 trẻ em tử vong do tai nạn thương tích Tại Việt Nam, bình quân mỗi ngày có khoảng 19-20 trẻ

em tử vong Các nguyên nhân hàng đầu khiến trẻ em tử vong do tai nạn thương tích gồm: đuối nước, tai nạn giao thông, do bỏng, điện giật và ngã [43,

tr 7] Hầu hết trẻ bị tai nạn thương tích do sự bất cẩn của cha mẹ và người chăm sóc trẻ Ngoài ra còn do môi trường xã hội tiềm ẩn nhiều rủi ro nhưng chưa có biện pháp can thiệp Theo các bác sỹ, tai nạn thương tích không chỉ gây ra tử vong cho trẻ em mà còn để lại hậu quả nặng nề như thương tật vĩnh viễn không thể đi học, đi làm, trở thành gánh nặng cho xã hội Theo điều tra của tổ chức Liên minh Vì sự an toàn của trẻ em cho biết: cứ một trẻ tử vong thì có 12 trẻ nằm viện hoặc thương tật vĩnh viễn; và 34 trẻ cần chăm sóc y tế hoặc không thể đi học, đi làm do tai nạn thương tích Tai nạn thương tích ở trẻ

em Việt Nam hiện nay là một vấn đề vô cùng nghiêm trọng, nó đòi hỏi toàn

xã hội, đặc biệt là gia đình phải có những hành động thiết thực để ngăn chặn nguy cơ tai nạn thương tích đe dọa đến tính mạng, sức khỏe của trẻ em nước

ta Thông thường, hè là thời gian nghỉ ngơi cho trẻ em sau một năm học vất

vả, tuy nhiên đây cũng chính là thời gian tiềm ẩn rất nhiều nguy cơ gây mất

an toàn cho trẻ

Ở nước ta, công tác truyền thông đã và đang từng bước mở rộng tầm ảnh hưởng tới quần chúng Các thông tin xã hội có định hướng, trong đó các vấn đề liên quan đến tai nạn thương tích trẻ em được truyền tải nhiều hơn tới người dân cả về số lượng và chất lượng Nhận thức của toàn dân về các vấn

đề liên quan đến tai nạn thương tích trẻ em không ngừng được cải thiện Mặc

dù vậy, vẫn còn một khoảng cách khá lớn về nhận thức của người dân trong

Trang 11

công tác phòng ngừa tai nạn thương tích ở trẻ em Nhiều hoạt động truyền thông vẫn chưa thực sự có hiệu quả trong việc tham gia, khuyến khích cộng đồng chung tay phòng ngừa tai nạn thương tích cho trẻ Đó là những thiếu hụt nghiêm trọng trong nhận thức và hành động thực tiễn của đại bộ phận người dân nhất là ở những vùng nông thôn còn chưa phát triển Tìm hiểu vấn đề truyền thông về tai nạn thương tích trẻ em sẽ góp phần quan trọng trong việc phòng ngừa và giảm thiểu nguy cơ cho trẻ, nhất là khi mùa hè sắp đến

Trong những năm qua huyện Thường Tín, thực hiện đường lối đổi mới của Đảng và Nhà nước đã từng bước tăng trưởng kinh tế bền vững, đi đôi với xóa đói giảm nghèo, đời sống người dân không ngừng được cải thiện, vấn đề chăm sóc sức khỏe cũng như cải thiện mức sống được quan tâm hơn, đặc biệt

là trong công tác bảo vệ, chăm sóc và giáo dục trẻ em Các khu vui chơi giải trí, bể bơi cho trẻ em được đầu tư xây dựng nhằm phục vụ nhu cầu ngày càng cao của trẻ em Việc tổ chức thành công các hoạt động vui chơi, giải trí, giao lưu văn hóa văn nghệ đáp ứng không nhỏ nhu cầu học tập và thư giãn cho trẻ, tạo được tiền đề tích cực trong công tác phát triển nguồn nhân lực sau này

Tuy nhiên, bên cạnh những mặt đạt được, không thể không nhắc đến những tồn tại, hạn chế trong công tác bảo vệ chăm sóc và giáo dục trẻ em, phòng ngừa tai nạn thương tích cho trẻ Trong 10 năm trở lại đây, trên địa bàn huyện Thường Tín còn tồn tại thực trạng trẻ em bị tai nạn thương tích do đuối nước, tai nạn giao thông, bỏng và điện giật, gây ảnh hưởng nghiêm trọng đến thể chất, tinh thần của trẻ và cha mẹ trẻ Mặc dù các cấp chính quyền và đoàn thể đã có những giải pháp nhằm ngăn ngừa tình trạng trên nhưng trong thực tế hiệu quả vẫn chưa cao Tại huyện Thường Tín, qua quá trình nghiên cứu thực tiễn tại xã Ninh Sở, công tác truyền thông nhằm phòng ngừa tai nạn thương tích cho trẻ em còn tồn tại nhiều hạn chế, điều này xuất phát từ nhận thức của một số cán bộ và người dân về công tác bảo vệ, chăm sóc và giáo dục trẻ em

Trang 12

TÀI LIỆU THAM KHẢO

1 Lê Vũ Anh, Lê Cự Linh và Phạm Việt Cường, Tạp chí y tế công cộng,

(2004), Chấn thương: một số kết quả sơ bộ từ cuộc điều tra chấn thương quốc gia đầu tiên tại Việt Nam

2 Lê Vũ Anh, Tạp chí y tế công cộng (2004), Đuối nước ở trẻ em

3 Vũ Ngọc Bình (1995), Quyền trẻ em trong pháp Luật quốc gia và quốc tế, (tuyển chọn), NXB Chính trị Quốc gia, Hà Nội

4 Vũ Ngọc Bình (1997), Những điều cần biết về Quyền trẻ em, NXB.CTQG

Hà Nội

5 Trịnh Hoà Bình – Thân Trung Dũng (2006), Nhận thức của Trẻ em về Quyền trẻ em, Tạp chí Gia đình và Trẻ em (kỳ I)

6 Trịnh Hoà Bình, Đặng Nam và cộng sự, (2001) Nhận thức và dư luận xã hội qua 10 năm thực hiện Luật Bảo vệ Chăm sóc và Giáo dục Trẻ em,

7 Bộ Y tế và Unicef (2004), Phòng chống tai nạn thương tích trẻ em

8 Cục Y tế Dự phòng Việt Nam, Bộ Y tế (2007), Thống kê tử vong do tai nạn thương tích 2005-2006

9 Chính phủ (2004) “Luật Bảo vệ, Chăm sóc và Giáo dục Trẻ em 2004”,

chương 1, điều 1

10 Thân Trung Dũng (2005), Lạm dụng trẻ em ở Việt Nam – Vấn đề đặt ra trong xã hội hiện đại, Tạp chí Gia đình và Trẻ em, (kỳ I tháng 8) Chuyên

luận, Trung tâm truyền thông – vận động - xã hội, Hà Nội

11 Nguyễn Văn Dững (2012), Cơ sở lý luận báo chí, NXB Lao động

12 Nguyễn Văn Dững (2006), Truyền thông, lý thuyết và kỹ năng cơ bản,

NXB Lý luận chính trị, Hà Nội

13 Tạ Hải Giang (2005) Tài liệu phát triển cộng đồng

Trang 13

14 Liên Hiệp Quốc (1997), Công ước Quốc tế về Quyền trẻ em, NXB Chính trị Quốc gia, Hà Nội

15 Liên Hợp Quốc (2008), Báo cáo của chuyên gia nghiên cứu Liên hợp quốc độc lập về bạo lực đối với trẻ em

16 Một số văn kiện của Đảng và Nhà nước về bảo vệ, chăm sóc và giáo dục trẻ em, NXB Chính trị Quốc gia, 1996

17 Nguyễn Duy Nhiên (2009), Công tác xã hội nhóm, Nxb Trường Đại học

sư phạm Hà Nội

18 Nguyễn Duy Nhiên (2008), Nhập môn Công tác xã hội, Nxb Lao động

19 Nguyễn Thị Oanh, Phát triển cộng đồng, Đại học mở bán công TP.HCM

20 Nguyễn Thị Oanh (2005), Tâm lý truyền thông và giao tiếp, Khoa phụ nữ

học, Đại học Mở bán công TP Hồ Chí Minh

21 Phòng Lao động Thương binh và xã hội huyện Thường Tín, (2013),

Thống kê trẻ em có hoàn cảnh đặc biệt

22 Phòng lao động Thương binh và xã hội xã Ninh Sở (2013), Thống kê trẻ

em có hoàn cảnh đặc biệt

23 Phạm Văn Quyết, Nguyễn Quý Thanh (2001), Phương pháp nghiên cứu

xã hội học, NXB Đại học Quốc gia, Hà Nội

24 Nguyễn Thị Hồng Tú (2006), Chương trình phòng chống tai nạn thương tích, xây dựng Việt Nam an toàn, Tài liệu của Cục y tế Dự phòng Việt Nam

25 Trịnh Văn Tùng, Nguyễn Thu Trang, Phát triển cộng đồng ở Việt Nam: Thực trạng và định hướng các tiếp cận trong bối cảnh mới, Hà Nội, Kỷ yếu

hội thảo quốc tế

26 Trịnh Văn Tùng, (tổng thuật) từ ANKOUN André (đồng chủ biên) và

ANSART Pierre (đồng chủ biên), Dictionnaire de sociologie, Paris, NXB

LeRobert et seni, 1999, tr 88, tr456

Trang 14

27 Trương Xuân Trường (2005), Nhận diện tai nạn thương tích trẻ em ở các vùng nông thôn hiện nay

28 Từ điển Tiếng Việt (2004), NXB Đà Nẵng

29 Trạm y tế xã Ninh Sở (2003- 2013), Bảng theo dõi hoạt động y tế

30 Uỷ Ban Bảo vệ và Chăm sóc Trẻ em Việt Nam, Tăng cường lãnh đạo công tác bảo vệ, chăm sóc và giáo dục trẻ em

31 Ủy ban nhân dân xã Ninh Sở (2013), Báo cáo tổng kết năm

32 Uỷ Ban Bảo vệ và Chăm sóc Trẻ em Việt Nam, Những mục tiêu chương trình hành động quốc gia vì trẻ em

33 Uỷ ban nhân dân xã Ninh Sở (2013), Tổng hợp tình hình trẻ em trên địa bàn xã

34 Radda Barnen, Chúng ta hãy cùng nhau bảo vệ Quyền trẻ em, Uỷ ban Bảo

vệ và chăm sóc Trẻ em Việt Nam

35 Geneva (2005), Phòng thương tích ở trẻ em và vị thành niên: lời kêu gọi hành động toàn cầu, Tổ chức y tế thế giới và UNICEF

36 Geneva (2006), Phòng chống thương tích ở trẻ em và vị thành niên: một

kế hoạch hành động của WHO, Tổ chức y tế thế giới

37 Geneva, tổ chức y tế thế giới (2008), Sổ tay hướng dẫn phát triển của tổ chức y tế thế giới

38 Pinheiro PS (2008), Báo cáo thế giới về bạo lực đối với trẻ em

39 Krug EG và các cộng sự, tái bản (2008), Báo cáo thế giới về bạo lực và sứa khỏe

40 Susan B Rifkin và Pat Pridmore (2003), Các đối tác cộng sự trong lập kế

hoạch – Thông tin, sự tham gia của người dân và tạo quyền nâng cao vị thế, NXB Thế giới, Hà Nội

41 UNICEF – Uỷ Ban Bảo vệ và Chăm sóc Trẻ em Việt Nam, Những điều cha mẹ cần biết về Quyền trẻ em

Định dạng
Số trang	15
Dung lượng	422,72 KB