ĐẠI HỌC QUỐC GIA HÀ NỘI TRƯỜNG ĐẠI HỌC KHOA HỌC XÃ HỘI VÀ NHÂN VĂN --- ĐINH TRÀ MY CÔNG TÁC HOẠCH ĐỊNH, TUYỂN DỤNG VÀ ĐÀO TẠO ĐỘI NGŨ GIẢNG VIÊN TẠI TRƯỜNG ĐẠI HỌC TƯ THỤC THÀNH ĐÔ K
Trang 1ĐẠI HỌC QUỐC GIA HÀ NỘI TRƯỜNG ĐẠI HỌC KHOA HỌC XÃ HỘI VÀ NHÂN VĂN
-
ĐINH TRÀ MY
CÔNG TÁC HOẠCH ĐỊNH, TUYỂN DỤNG VÀ ĐÀO TẠO
ĐỘI NGŨ GIẢNG VIÊN TẠI TRƯỜNG ĐẠI HỌC TƯ THỤC THÀNH ĐÔ
KIM CHUNG, HOÀI ĐỨC, HÀ NỘI
LUẬN VĂN THẠC SĨ KHOA HỌC QUẢN LÝ
Hà Nội, 2014
Trang 2ĐẠI HỌC QUỐC GIA HÀ NỘI TRƯỜNG ĐẠI HỌC KHOA HỌC XÃ HỘI VÀ NHÂN VĂN
-
ĐINH TRÀ MY
CÔNG TÁC HOẠCH ĐỊNH, TUYỂN DỤNG VÀ ĐÀO TẠO
ĐỘI NGŨ GIẢNG VIÊN TẠI TRƯỜNG ĐẠI HỌC TƯ THỤC THÀNH ĐÔ
KIM CHUNG, HOÀI ĐỨC, HÀ NỘI
LUẬN VĂN THẠC SĨ CHUYÊN NGÀNH KHOA HỌC QUẢN LÝ
MÃ SỐ: ĐÀO TẠO THÍ ĐIỂM
Người hướng dẫn khoa học: TS Hoàng Văn Luân
Hà Nội, 2014
Trang 3LỜI CẢM ƠN
Tôi xin bày tỏ lòng cảm ơn sâu sắc và kính trọng tới tất cả các tập thể, cá nhân đã tạo điều kiện giúp đỡ tôi trong suốt quá trình học tập và nghiên cứu đề tài Luận văn này
Trước hết, tôi xin bày tỏ lòng kính trọng và biết ơn sâu sắc tới TS Hoàng Văn Luân – Phòng Quản lý nghiên cứu khoa học, trường Đại học Khoa học Xã hội
và Nhân văn - Đại học Quốc gia Hà Nội, người thầy đã trực tiếp hướng dẫn tôi trong suốt quá trình học tập, nghiên cứu và hoàn thành Luận văn
Tôi xin trân trọng cảm ơn các thầy, cô trong Khoa khoa học quản lý, phòng Đào tạo sau Đại học trường Đại học Khoa học Xã hội và Nhân văn – Đại học Quốc gia Hà Nội đã tận tình giúp đỡ tôi trong quá trình hoàn thành Luận văn
Tôi xin bày tỏ lòng biết ơn sự giúp đỡ và tạo điều kiện của các đồng chí lãnh đạo và các chuyên viên, giảng viên đang công tác tại trường Đại học Thành Đô
Tôi cũng xin bày tỏ lòng biết ơn của mình tới toàn thể gia đình, đồng nghiệp, bạn bè, anh, chị, những người luôn bên cạnh, động viên, khích lệ, giúp đỡ tôi trong suốt quá trình học tập và nghiên cứu
Tôi vô cùng biết ơn và xin gửi lời cảm ơn trân thành, sâu sắc nhất tới mọi sự giúp đỡ quý báu đó
Hà Nội, ngày tháng năm 2014
Trang 4DANH MỤC TỪ VIẾT TẮT
BGDĐT Bộ giáo dục đào tạo
HĐNNL Hoạch định nguồn nhân lực
DANH MỤC CÁC BẢNG BIỂU Hình
Bảng
Bảng 2.1 Số lượng cán bộ, giảng viên, nhân viên hiện có tại Trường
Bảng 2.3 Số lượng giáo viên chia theo độ tuổi và giới tính Trang 51
Trang 5MỤC LỤC
PHẦN MỞ ĐẦU 1
1 Lý do chọn đề tài 1
3 Mục tiêu nghiên cứu 3
4 Phạm vi nghiên cứu 4
5 Mẫu khảo sát 4
6 Câu hỏi nghiên cứu 4
7 Giả thuyết nghiên cứu 4
8 Phương pháp nghiên cứu 4
9 Kết cầu của Luận Văn 5
Chương 1 HOẠCH ĐỊNH, TUYỂN DỤNG VÀ ĐÀO TẠO NGUỒN NHÂN LỰC 6
1.1 Hoạch định nguồn nhân lực 6
1.1.1.Khái niệm và vai trò của hoạch định nguồn nhân lực 6
1.1.2 Quá trình hoạch định nguồn nhân lực 8 1.1.3.Phương pháp hoạch định nguồn nhân lực Error! Bookmark not defined.
1.2 Tuyển dụng nguồn nhân lực Error! Bookmark not defined.
1.2.1.Khái niệm và vai trò của tuyển dụng nguồn nhân lực Error! Bookmark not
defined
1.2.2.Quá trình tuyển dụng nguồn nhân lực Error! Bookmark not defined 1.2.3.Phương pháp tuyển dụng nguồn nhân lực Error! Bookmark not defined.
1.3 Đào tạo nguồn nhân lực Error! Bookmark not defined.
1.3.1.Khái niệm và vai trò của đào tạo nguồn nhân lực Error! Bookmark not defined 1.3.2.Quá trình dào tạo nguồn nhân lực Error! Bookmark not defined 1.3.3.Phương pháp đào tạo nguồn nhân lực Error! Bookmark not defined Tiểu kết chương 1 Error! Bookmark not defined.
Chương 2 THỰC TRẠNG HOẠCH ĐỊNH, TUYỂN DỤNG VÀ ĐÀO TẠO ĐỘI NGŨ GIẢNG VIÊN TẠI TRƯỜNG ĐẠI HỌC TƯ THỤC THÀNH ĐÔ, HÀ NỘI Error! Bookmark not defined 2.1 Thực trạng công tác hoạch định đội ngũ giảng viên và đánh giá Error! Bookmark
not defined
2.1.1 Quá trình hoạch định đội ngũ giảng viên Error! Bookmark not defined.
Trang 62.1.3.Đánh giá công tác hoạch định đội ngũ giảng viên Error! Bookmark not
defined
2.2 Thực trạng công tác tuyển dụng đội ngũ giảng viên và đánh giáError! Bookmark
not defined
2.2.1 Quá trình tuyển dụng đội ngũ giảng viên Error! Bookmark not defined 2.2.2 Phương pháp tuyển dụng đội ngũ giảng viên Error! Bookmark not defined 2.2.3 Đánh giá công tác tuyển dụng đội ngũ giảng viên Error! Bookmark not
defined
2.3 Thực trạng công tác đào tạo đội ngũ giảng viên và đánh giá Error! Bookmark not
defined
2.3.1 Quá trình đào tạo đội ngũ giảng viên Error! Bookmark not defined 2.3.2 Phương pháp đào tạo đội ngũ giảng viên Error! Bookmark not defined 2.3.2 Đánh giá công tác đào tạo đội ngũ giảng viên Error! Bookmark not defined Tiểu kết chương 2 Error! Bookmark not defined.
Chương 3 MỘT SỐ GIẢI PHÁP TRONG HOẠCH ĐỊNH, TUYỂN DỤNG VÀ ĐÀO TẠO ĐỘI NGŨ GIẢNG VIÊN Ở TRƯỜNG ĐẠI HỌC TƯ THỤC THÀNH ĐÔ, Error! Bookmark not defined.
HÀ NỘI TRONG THỜI GIAN TỚI Error! Bookmark not defined 3.1 Nhóm giải pháp trong hoạch định đội ngũ giảng viên Error! Bookmark not
defined
3.2 Nhóm giải pháp trong tuyển dụng đội ngũ giảng viên Error! Bookmark not
defined
3.3 Nhóm giải pháp trong đào tạo đội ngũ giảng viên Error! Bookmark not defined.
Tiểu kết chương 3 Error! Bookmark not defined.
KẾT LUẬN Error! Bookmark not defined DANH MỤC TÀI LIỆU THAM KHẢO 11
Trang 71
PHẦN MỞ ĐẦU
1 Lý do chọn đề tài
Trong xu thế hội nhập, toàn cầu hóa, hệ thống các trường đại học cần có một sức mạnh để cạnh tranh và tồn tại Yếu tố quan trọng nhất thể hiện sức mạnh này đó là yếu tố con người mà đặc biệt là chất lượng của đội ngũ giảng viên Trường đại học cần xây dựng lực lượng giảng viên là những người có nhân cách tốt, là tấm gương sáng về đạo đức và là nghề cao quý nhất trong các nghề cao quý Mục đích xây dựng và phát triển đội ngũ giảng viên để đáp ứng trình độ, nghiệp vụ chuyên môn, năng lực, phẩm chất chính trị, phẩm chất đạo đức, tạo nên tổng lực cho sự phát triển đội ngũ giảng
viên
“ Nhà giáo giữ vai trò quyết định trong việc đảm bảo chất lượng giáo dục Nhà giáo phải không ngừng học tập, rèn luyện, nêu gương tốt cho người học Nhà nước tổ chức đào tạo, bồi dưỡng nhà giáo, có chính sách bảo đảm các điều kiện cần thiết về vật chất và tinh thần để nhà giáo thực hiện nhiệm vụ của mình; giữ gìn và phát huy truyền thống quý trọng nhà giáo, tôn vinh nghề dạy học” [14, đ.15] Giảng viên đại học giữ vai trò quyết định chất lượng đào tạo, hình thành cho sinh viên năng lực chuyên môn, nghiệp vụ, phẩm chất đạo đức, phẩm chất chính trị, định hình nhân cách sinh viên, đảm bảo cung cấp cho xã hội những người công dân tốt phục vụ cho địa phương, đất nước Chính vì vậy, ở trường đại học, giảng viên là lực lượng nòng cốt, quan trọng nhất quyết định đến chất lượng dạy học Quá trình giáo dục ở bậc đại học có tốt đến mấy nếu không được thực hiện bởi một đội ngũ giảng viên giỏi thì không thể nào tạo
ra được một chất lượng đào tạo tốt được Quan điểm về phát triển đội ngũ giảng viên phát triển đội ngũ giảng viên là một trong những điều kiện hàng đầu để đảm bảo sự phát triển bền vững của trường đại học Việc xây dựng và phát triển đội ngũ giảng viên
cơ hữu là điều kiện hàng đầu đảm bảo sự phát triển bền vững của trường đại học Thực hiện chủ trương của Bộ GD - ĐT về công tác tuyển dụng, đào tạo - bồi dưỡng cán
bộ giảng dạy, Chỉ thị Số 40/CT - TW ngày 15 - 6 - 2004 của Ban Bí thư TW Đảng
về việc xây dựng, nâng cao chất lượng đội ngũ nhà giáo và quản lý giáo dục Tuy vậy, đề xuất những chính sách để phát triển đội ngũ giảng viên các trường ngoài công lập, điển hình như xây dựng hệ thống chuẩn giảng viên : Chuẩn
Trang 82
giảng viên là hệ thống những tiêu chí cụ thể về năng lực và chất lượng đối với những người làm giảng viên đại học như: phẩm chất đạo đức, trình độ chuyên môn, năng lực chuyên môn và đặc biệt là kinh nghiệm thực tiễn… Đối với những giảng viên lý thuyết cần có kết quả nghiên cứu khoa học hoặc công trình đã được công bố, đối với những giảng viên giảng dạy thực hành hay chuyên đề không nhất thiết qui định trình độ học vị mà phải là những người có phẩm chất đạo đức, có kinh nghiệm thực sự, có kết quả thực tiễn, hoặc có quá trình công tác lâu dài có nhiều sáng kiến, kinh nghiệm trong lĩnh vực giảng dạy
Trên thực tế, Việt Nam chưa có chuẩn chung về đội ngũ giảng viên để các trường đại học tự chủ trong hoạch định, tuyển dụng và đào tạo đội ngũ giảng viên
Do đó, thời gian vừa qua, các đại học, nhất là đại học tư thục rất lúng túng và đôi khi bị động trước những yêu cầu về đội ngũ giảng viên để tuyển sinh và đào tạo các ngành học của trường
Với lí do trên, tôi chọn đề tài: Công tác hoạch định, tuyển dụng và đào tạo đội ngũ giảng viên tại trường Đại học tư thục Thành Đô – Kim Chung, Hoài Đức, Hà Nội cho luận văn này với hy vọng góp phần đưa ra những căn cứ khoa
học và thực tiễn để trường đại học nói chung và Đại học tư thục Thành Đô, Hà Nội nói riêng tham khảo, chủ động trong công tác cán bộ đáp ứng kịp thời yêu cầu đào tạo nguồn nhân lực cho xã hội
2 Tổng quan tình hình nghiên cứu
Trên bình diện lý luận đã có nhiều công trình trực tiếp hoặc gián tiếp bản về vấn đề hoạch định, tuyển dụng và đào tạo đội ngũ giảng viên Tuy nhiên, các nghiên cứu này mới chỉ dừng lại ở hoặc nghiên cứu lý luận, cơ bản về hoạch định, tuyển dụng và đào tạo nguồn nhân lực hoặc bàn trực tiếp đến chiến lược, chính sách phát triển đội ngũ giảng viên
Nhóm các công trình đề cập đến hoạch định, tuyển dụng, đào tạo nguồn nhân lực giảng viên gồm có:
- Lưu Xuân Mới (1999), phát triển nguồn nhân lực và xây dựng đội ngũ trong quản lý ở trường cao đẳng và đại học Tài liệu Trường CBQL GD- ĐT Hà Nội
Trang 93
- Tập thể giảng viên trường đại học Lương Thế Vinh (2005), chiến lược xây dựng và phát triển đội ngũ giảng viên
Những công trình kể trên, đã đề cập đến nhiều khía cạnh khác nhau của vấn
đề chiến lược xây dựng và phát triển nguồn nhân lực giảng viên tại các trường cao đẳng và đại học trong và ngoài công lập từ những năm 1999 đến 2005 Song, do sự khác biệt về thời gian, môi trường và con người nên một vài điểm đã không còn phù hợp và khó có thể đưa ra áp dụng trong thời điểm hiện tại ở các trường cao đẳng và đại học ngoài công lập hiện nay
Nhóm các công trình đề cập đến chiến lược, chính sách phát triển đội ngũ giảng viên gồm:
- Phạm Minh Hạc (1999), giáo dục Việt Nam trước ngưỡng cửa thế kỷ 21 Nhà xuất bản chính trị gia Quốc gia Hà Nội
- Phan Văn Kha (2001), công tác quản lý giáo dục trong các trường đại học
và chuyên nghiệp trên quan điểm tiếp cận hiện đại
- Nguyễn Trí (1997), các giải pháp xây dựng đội ngũ cán bộ giáo dục đại học, cao đẳng từ nay đến năm 2020
Những công trình kể trên, đã đề cập đến nhiều khía cạnh khác nhau của vấn
đề nâng cao hiệu quả quản lý nguồn nhân lực giảng viên, nhưng chưa thực sự có công trình nào nghiên cứu về vấn đề chính sách của giảng viên ngoài công lập
3 Mục tiêu nghiên cứu
Trên cơ sở khái quát những vấn đề lý luận chung về hoạch định, tuyển dụng
và đào tạo nguồn nhân lực, luận văn phân tích, đánh giá thực trạng hoạch định, tuyển dụng và đào tạo đội ngũ giảng viên của Trường đại học tư thục Thành Đô, Hà Nội giai đoạn 2009 – 2013
Một là: Khái quát và hệ thống hóa những vấn đề lý luận về hoạch định, tuyển dụng và đào tạo nguồn nhân lực
Hai là: Phân tích, đánh giá công tác hoạch định, tuyển dụng và đào tạo đội ngũ giảng viên của trường Đại học tư thục Thành Đô thời gian qua
Trang 104
Ba là: Đề xuất một số giải pháp về hoạch định, tuyển dụng và đào tạo đội ngũ giảng viên đáp ứng yêu cầu phát triển của trường Đại học tư thục Thành Đô trong thời gian tới
4 Phạm vi nghiên cứu
Phạm vi về nội dung: hoạch định, tuyển dụng và đào tạo đội ngũ giảng viên Phạm vi về không gian: Trường đại học tư thục Thành Đô
Phạm vi về thời gian: Đề tài nghiên cứu và phân tích dữ liệu của Trường đại học tư thục Thành Đô trong khoảng thời gian 2009 – 2013
5 Mẫu khảo sát
Khảo sát thông tin từ 100 cán bộ, giảng viên đang công tác tại trường Đại học tư thục Thành Đô, Hà Nội
Trong đó, các đối tượng khảo sát bao gồm: cán bộ quản lý, cán bộ chuyên trách, cán bộ kiêm nhiệm giảng dạy, giảng viên lý thuyết, giảng viên thực hành
6 Câu hỏi nghiên cứu
- Công tác hoạch định, tuyển dụng và đào tạo đội ngũ giảng viên ở Trường đại học Thành Đô hiện nay như thế nào?
- Những giải pháp nào trong hoạch định, tuyển dụng và đào tạo đội ngũ giảng viên để đảm bảo yêu cầu phát triển của Trường đại học Thành Đô trong thời gian tới?
7 Giả thuyết nghiên cứu
- Công tác hoạch định, tuyển dụng và đào tạo đội ngũ giảng viên ở Trường đại học Thành Đô có một số thành tựu song còn nhiều hạn chế, ảnh hưởng không nhỏ đến chiến lược và kế hoạch phát triển của Nhà trường
- Có nhiều giải pháp đảm bảo đội ngũ giảng viên đáp ứng yêu của phát triển của Trường đại học tư thục Thành Đô được nhóm thành 3 nhóm giải pháp cơ bản:
Nhóm giải pháp cho công tác hoạch định, nhóm giải pháp cho công tác tuyển dụng
và nhóm giải pháp cho công tác đào tạo đội ngũ giảng viên
8 Phương pháp nghiên cứu
Để thực hiện nghiên cứu và hoàn thành luận văn, tôi đã sử dụng một số phương pháp nghiên cứu cơ bản sau:
Trang 115
- Phương pháp phân tích – tổng hợp
- Phương pháp chuyên gia
9 Kết cầu của Luận Văn
Ngoài phần mở đầu, kết luận, khuyến nghị, mục lục và danh mục tài liệu tham khảo, nội dung luận văn được cấu trúc thành 3 chương:
Chương 1 Hoạch định, tuyển dụng và đào tạo nguồn nhân lực
Chương 2 Thực trạng hoạch định, tuyển dụng và đào tạo đội ngũ giảng viên
ở trường Đại học Tư thục Thành Đô, Hà Nội
Chương 3 Một số giải pháp trong hoạch định, tuyển dụng và đào tạo đội ngũ giảng viên ở trường Đại học Tư thục Thành Đô trong thời gian tới
Trang 126
Chương 1 HOẠCH ĐỊNH, TUYỂN DỤNG VÀ ĐÀO TẠO NGUỒN
NHÂN LỰC 1.1 Hoạch định nguồn nhân lực
1.1.1 Khái niệm và vai trò của hoạch định nguồn nhân lực
1.1.1.1 Khái niệm hoạch định nguồn nhân lực
Công tác hoạch định nguồn nhân lực (HĐNNL) là một tiến trình triển khai thực hiện các kế hoạch và các chương trình nhằm đảm bảo rằng cơ quan sẽ có đúng
số lượng, đúng người, được bố trí đúng nơi, đúng lúc và đúng chỗ Hoặc nói một cách khác, HĐNNL là một tiến trình duyệt xét lại một cách có hệ thống những yêu cầu về Nguồn nhân lực để đảm bảo rằng cơ quan sẽ có đúng số người có đầy đủ các
kỹ năng theo đúng nhu cầu [16, t.124]
Như vậy, HĐNNL bao gồm việc xác định nhu cầu về nguồn nhân lực (cả số lượng và chất lượng), xác định nguồn cung, các chính sách và giải pháp để cân đối cung cầu nguồn lực của tổ chức tại một thời điểm nhất định nào đó trong tương lai
Có thể nói, nhiệm vụ đầu tiên của quá trình HĐNNL là dựa vào kế hoạch và mục đích của tổ chức, xác định nhu cầu về nguồn lực lao động, tiếp đến là xác định
kế hoạch nhằm đảm bảo số nguồn lực lao động cần thiết Về cơ bản, tất cả các tổ chức đều dự đoán nhu cầu nguồn lực một cách chính thức và không chính thức Một
số tổ chức làm tốt công việc này, một số khác thì không
Sự thành công dài hạn của bất kỳ tổ chức nào rõ ràng phụ thuộc vào có được con người đúng chỗ và đúng lúc Mục tiêu của tổ chức và chiến lược đạt được mục tiêu này sẽ có ý nghĩa chỉ khi nguồn lực lao động với tài năng, kỹ năng và kiến thức thích hợp sẵn có để thực hiện các chiến lược này
Việc HĐNNL không tốt có thể đưa đến các vấn đề trong ngắn hạn Sau đây
là một số ví dụ: Mặc dù tìm kiếm rất tích cực nhưng vị trí phụ trách trong một tổ chức công nghệ cao bị bỏ trống trong 6 tháng Năng suất trong bộ phận này giảm sút nghiêm trọng Hoặc ở một công ty khác, công nhân được thuê 9 tháng trước đây
có nguy cơ nghỉ việc do bộ phận không có việc làm trong thời gian tới
Nhu cầu nguồn nhân lực cần được xác định trước một thời gian do việc tìm kiếm những người đáp ứng yêu cầu mà tổ chức đặt ra Nói một cách khác là không